MỘT BÀI HỌC BỔ ÍCH VỀ
GIAO LƯU NGHỆ THUẬT Nghệ thuật không giống như chiếc áo thời trang, thích thì mặc, không
thích thì cởi bỏ. Nó có đời sống riêng theo chiều sâu của tâm hồn và tư
tưởng trong mỗi người. Và muốn nhận thức được nghệ thuật, yêu nghệ
thuật, phải là người có văn hóa chiều sâu, chứ không phải văn hóa bề
nổi theo bản năng, cảm tính, nhất thời.
8 họa sĩ, 5 nhà nhiếp ảnh, trong đó có 1 họa sĩ Việt Nam định cư tại

NGUYỄN ĐÌNH ĐĂNG-Ma tr
ận
linh thiêng-Sơn dầu
Tokyo, là nhóm nghệ sĩ có tác phẩm trưng bày, đến từ sứ sở Mặt Trời
Thái Dương Thần Nữ - xứ sở của các nhà Thiền học, Võ sĩ Đạo, sớm
nổi tiếng thành công về canh tân đất nước, đang là một trong số siêu
cường kinh tế - tài chính của thế giới đương đại.
Vì không hiểu nhiều về nhiếp ảnh, tôi chỉ xin có ít dòng cảm tưởng về
phần mỹ thuật mà thôi.
Mở đầu phòng tranh, ta được xem một bố cục lớn trên nền phẳng kẻ ô
vuông, gồm 19 bức tiểu họa, 3 cỡ to, nhỏ, vừa, với 2 bút pháp ấn tượng
và Trừu tượng. Số tiểu họa được bố trí theo một “trật tự lệch”, không
cân đối. Tác giả bức Sắp đặt là nữ họa sĩ INOUE Shigeko. Tác phẩm
cho thấy sự sáng tạo hòa hợp giữa hai xu hướng hiện đại và đương đại.

mặt nàng Mona Lisa. Chủ đề như muốn nhắn nhủ ta không ít những
vấn đề thuộc phạm trù tâm lý về người đàn bà, cho đến nay vẫn còn là
thế giới bí mật.
Họa sĩ FUKUDA Reiko với 5 tác phẩm Thời gian (Tranh ghép đôi),
Bầu trời, Memento Mori với lời diễn giải Hãy nhớ rằng rồi anh cũng sẽ
chết, Rễ, Ngày hội. Phong cách - bút pháp nhìn chung vẫn theo lối tả
thực - ấn tượng. Màu và hình gây cho ta cảm xúc khá sâu về triết lý
sống. Tác giả nói nhiều về sự tàn phai của thời gian, sự sống, con ngư
ời
và cái chết. ở bức Memento Mori” là dấu hiệu báo trư
ớc về cái chết của
con người. Hình tượng chỉ là hai quả chuối lớn, khô, già, màu nâu bạc,
hai hình cong nằm sát vào nhau trên nền tranh xám lạnh như hai đời t
àn
của đôi vợ chồng hay đôi tình nhân. Tranh Rễ chỉ là một cây ớt đầy lá
xanh, quả chín đỏ, bị nhổ lên đặt ngược rễ. Qua tranh, ta dễ hiểu một
thông điệp: ớt cay, nhưng rễ nhổ lên r
ồi, cũng hết kiếp ớt cay. Đằng sau
sự thật ấy đã kết thúc bi kịch gì của con người và cuộc sống?
OKAMOTO Yusuke với 6 tranh mang những cái tên huyền thoại: H
ình
Fu-đô, Hình Ai-zen, Hình My-ô-ô, Hình Kông-gô, rồi Thần Gió. Trừ
bức Hình Kông -gô tả một vị thần có bộ mặt dữ dội, bao quanh ông là
không khí thần linh, ma thuật. Ba bức còn lại đều là những cô gái đẹp,
có thân hình kiều diễm đang thành kính cầu nguyện thần linh với nhiều
động tác qua đôi bàn tay mềm mại. Bức Thần Gió tả cô gái có thân
hình thanh tú, mái tóc dài bị gió bay cuốn sát vào cơ thể. Nh
ưng hai tay
cô buông xuống lại đang nâng một chiếc đầu lâu, có hàm răng nhe ra
trông thật dữ, tương phản với thân hình hiền dịu của nàng. Thông điệp

liên tưởng đến bút pháp của người họa sĩ đồng nghiệp nước áo đi trư
ớc,
Gustav Klimt (1862-1918), Chủ tịch đầu tiên nhóm li khai (Sezession)
Wien, ảnh hưởng phái ấn tượng, Tượng trưng và Tân nghệ thuật (Art
Noureaux), vẽ nhiều tranh chân dung, tranh thần thoại, tranh phúng dụ.

Bài học bổ ích rút ra qua phòng tranh với tôi là:
1- Tranh không mới, không gây sự ngạc nhiên, kỳ vọng, nhưng lại gây
được sự suy nghĩ sâu lắng về những bài học lịch sử, giàu tính triết lý
nội tâm của nghệ thuật. Suy cho cùng, ngôn ngữ nghệ thuật nào cũng
chỉ là phương tiện nhằm bộc lộ thế giới quan, nhân sinh quan của ngư
ời
nghệ sĩ mà thôi.
2- Nghệ thuật là cái đẹp có kế thừa, tiếp tục và sáng tạo. Muốn sáng
tạo, trước hết phải học hỏi, học đến nơi đến chốn, mới có vốn trí thức
vững vàng. Từ đó mới tự tin, tự lực mà lao động sáng tạo ra cái mới.
3- Tinh thần Nhật Bản + Kỹ thuật phương Tây. Nói khác đi là tinh th
ần
dân tộc + Văn minh phương Tây. Người nghệ sĩ công dân nào cũng
phải biết tiếp nhận kiến thức thật chính quy, thấu đáo, mới làm nên sự
nghiệp lớn, vẻ vang cho đời sống văn hóa vật chất và tinh thần của
chính mình và cộng đồng dân tộc. Ngày nay, trong không gian toàn c
ầu
hóa rộng mở, giao lưu - hội nhập luôn là bài học tốt cho mỗi người
nghệ sĩ được tiếp thu vốn quý của tinh hoa nhân loại.
4- Nghệ thuật không giống như chiếc áo thời trang, thích thì mặc,
không thích thì cởi bỏ. Nó có đời sống riêng theo chiều sâu của tâm
hồn và tư tưởng trong mỗi người. Và muốn nhận thức được nghệ thuật,
yêu nghệ thuật, phải là ngư
ời có văn hóa chiều sâu, chứ không phải văn