Ðọc truyện cho bé nghe
Thời gian đọc truyện là thời gian thích thú cho các bậc cha mẹ dạy con, tạo một
mối quan hệ đặc biệt giữa cha mẹ và con cái, đồng thời để lại một ấn tượng sâu
đậm trong trí óc của trẻ. Tất cả trẻ em, không có ngoại lệ, đều muốn được nghe
đọc truyện, đọc đi và đọc lại và trao đổi với người lớn về nội dung truyện. Việc
cha mẹ đọc truyện cho con cái trong khuôn khổ hai người chính là một thú vui đặc
biệt.
Những cuốn sách đầu tiên là một phương tiện để cho trẻ chuyển từ ngôn ngữ nói
sang ngôn ngữ viết. Cuốn sách từ ngữ rất phong phú, cấu trúc phức tạp nhưng
người lớn có quyền đọc theo ý mình muốn, thậm chí còn "bịa" thêm nhiều câu
khác nếu thấy rằng những câu trong sách là khó hiểu đối với trẻ. Nhưng hãy coi
chừng vì nếu bạn đọc đi đọc lại sách nhiều lần thì trẻ sẽ phát hiện những chỗ bịa ra
và thường bắt buộc bạn phải đọc đúng theo sách. Một nhiệm vụ khác của người
lớn là phải làm cho sách dễ hiểu bằng cách đọc như đọc thơ, có giọng trầm bổng.
Người đọc sách tốt là phải biết làm rung động tâm hồn của trẻ, làm trẻ buồn, trẻ
khóc hoặc kinh ngạc tùy theo câu chuyện và theo cách đọc.
Khi chọn truyện để đọc thì cách tốt nhất là chọn theo yêu cầu của con cái. Thích
hợp nhất là chọn truyện cổ tích và truyện thần tiên. Truyện thần tiên chiếm một tỷ
lệ đáng kể trong sách thiếu nhi và rất bổ ích. Những truyện thần tiên do bất kỳ tác
giả nào kể lại đều đề cập những xung đột nội tâm mà trẻ biết rất rõ và giúp trẻ hiểu
biết. Truyện thần tiên không ngại nói đến bệnh tật, đau khổ, già nua, chết chóc,
ghen tuông, thù hận và tính ác… Nhưng tất cả truyện thần tiên đều kết thúc tốt đẹp.
Do đó trẻ sẽ hiểu rằng trên đường đời chúng sẽ còn gặp nhiều nguy hiểm, nhiều
thử thách, nhưng cuối cùng sẽ vượt qua. Trong truyện cổ tích và truyện thần tiên,
người chiến thắng thường là người nhỏ bé, nhưng khôn ngoan và rộng lượng,
không bao giờ là người mạnh và giàu có. Trong truyện bao giờ công lý cũng chiến
thắng.
Những hình ảnh và minh họa trong sách có tầm quan trọng đặc biệt, nó không đơn
giản là để minh họa cho câu chuyện, mà chủ yếu là để bắt mắt vì trẻ chưa biết đọc.
Nhiều khi, văn bản chỉ gồm có vài dòng mà hình ảnh lại là phần chính của sách vì
vậy hình ảnh và minh họa bản thân chúng phải có giá trị thông tin. Hình ảnh phải
thứ chúng thấy quảng cáo trên tivi, thường sau 9 lần chúng nhận được cái gật đầu.
Ðộng não một cách thật vui
Cái chính trong vấn đề học hành là làm sao “động não” cho con cái một cách
thật vui
Khi tháng đầu tiên của niên học mới trôi qua, bạn sẽ thấy làm sao cho con cái vui
thú trong chuyện học hành là điều quan trọng nhất.
Natasha Persaud, một chuyên viên giáo dục, có lời khuyên rất chí lý: “Con bạn
học một cách thông minh hơn, chứ không phải cực khổ hơn, và ngay cả có sự
thích thú nữa” (your children will learn to study smarter, not harder, and even have
fun in the process).
Có vài “kỹ thuật” nhỏ mà các nhà giáo dục vạch ra cho cha mẹ thấy để giúp con
học hành “vui vẻ và thông minh hơn”, thí dụ như:
1. Bạn hãy chỉ cho con xử dụng cả “5 giác quan” (thấy, nghe, ngửi, nếm và cảm
thấy) khi học các bài sử học khô khan. Thí dụ như làm sao để nhớ bài học về sử
“the Boston Tea Party” nói con hãy tưởng tượng ra các thủy thủ tức giận chạy rần
rần trên bong tàu và ném các sọt trà xuống biển nghe cái “bũm”. Các giác quan sẽ
giúp con bạn nhớ bài kỹ hơn hơn, sinh động hơn và vui hơn. Những bài học về
chiến tranh thì tưởng tượng cảnh chiến trường tan tác. Khêu gợi trí tò mò của con
bằng cách bắt nó trả lời các câu hỏi về những chi tiết quan trọng trong bài học, nó
sẽ nhớ lâu hơn.
2. Cần có nhiều trò chơi đủ loại khi con học toán: có những đứa bé rất sợ và
chán môn toán, vậy thì làm sao có thể làm cho chúng giỏi về môn này cho được?
Dennis Beck, Hiệu Trưởng trường Thomas Jefferson Magnet School ở New York,
khuyên cha mẹ hãy tham gia học toán cộng, nhân, trừ với con bằng cách… đánh
bài. Phát cho hai lá bài rồi hỏi “hai số này cộng lại bao nhiêu?” (hoặc trừ đi), nếu
con trả lời trúng, cho phép nó giữ hai lá bài, cuối cùng ai trong nhóm 3 người có
nhiều lá bài nhất sẽ thắng. Cha mẹ sẽ khéo léo “làm bộ” nói trật để thằng bé có cơ
hội thắng nhiều hơn, nó sẽ thích trò chơi rất toán học này vì nó thấy nó giỏi toán
hơn bố nó!
3. Khi con sắp tới một kỳ thi test, bạn hãy khuyên con bình tĩnh và làm việc
( Hỏa Tinh), J là Jupiter (Mộc Tinh), S là Saturn (Thổ tinh), U là Uranus (Tử
Vương Tinh), N là Neptune (Hải Vương tinh) và P là Pluto (Diêm Vương Tinh).
Thương mẹ là thuộc bài, quá khỏe!
Cầu vồng rất khó nhớ màu sắc, vậy bạn hãy làm con cái làm quen với cái ông nhà
tên là Roy G. Biv. Tại sao thế? Vì mỗi chữ là một màu khác nhau: R là Red (đỏ),
O là Orange (cam), Y là Yellow (vàng), G. là Green (xanh lục), B là Blue (xanh), I
là Indigo (màu xanh chàm) và V là Violet (tím). Mỗi lần thấy cầu vồng nên nói to
lên: “Này, con mời ông Roy G. Biv ra xem với chúng ta!”