Mục lục
Mục lục ............................................................................................................................................1
Lời nói đầu........................................................................................................................................4
Chơng 1.............................................................................................................................................6
Lý luận chung về báo cáo kiểm toán.................................................................................................6
báo cáo tài chính..............................................................................................................................6
1.1 Mục đích của kiểm toán báo cáo tài chính..............................................................................6
1.1.1Khái niệm kiểm toán báo cáo tài chính.............................................................................6
1.1.2Chủ thể kiểm toán báo cáo tài chính.................................................................................6
1.1.2.1Kiểm toán viên Nhà nớc.............................................................................................7
1.1.2.2Kiểm toán viên nội bộ................................................................................................7
1.1.2.3Kiểm toán viên độc lập...............................................................................................7
1.1.3Mục đích kiểm toán báo cáo tài chính..............................................................................8
1.1.3.1 Rủi ro thông tin tài chính và các biện pháp khắc phục..............................................8
1.1.3.2Mục đích của kiểm toán báo cáo tài chính...............................................................10
1.2Lý luận chung về báo cáo kiểm toán báo cáo tài chính..........................................................10
1.2.1Định nghĩa báo cáo kiểm toán.........................................................................................10
1.2.2Nội dung báo cáo kiểm toán báo cáo tài chính...............................................................11
1.2.2.1Các yếu tố của một báo cáo kiểm toán báo cáo cáo tài chính..................................11
1.2.2.2Các nội dung cơ bản của một báo cáo kiểm toán báo cáo tài chính.........................11
1.2.3Các loại báo cáo kiểm toán.............................................................................................15
1.2.3.1ý kiến nhận xét hoàn hảo ( báo cáo chấp nhận toàn phần )......................................15
1.2.3.2 ý kiến chấp nhận từng phần (Báo cáo chấp nhận từng phần )................................17
1.2.3.3 ý kiến nhận xét từ bỏ(Báo cáo kiểm toán từ chối bày tỏ ý kiến )......................18
1.2.3.4 ý kiến trái ngợc ( Báo cáo kiểm toán có ý kiến trái ngợc ).................................19
1.3 Quy trình kiểm toán.......................................................................................................19
1.3.1 Lập kế hoạch kiểm toán.............................................................................................20
Kế hoạch kiểm toán.....................................................................................................................21
Chơng trình kiểm toán.................................................................................................................21
1.3.2 Thực hiện kiểm toán...................................................................................................24
1.3.3 Hoàn thành kiểm toán và công bố báo cáo kiểm toán...............................................25

Cty TNHH ABC..................................................................................................................53
Tổng hợp các bút toán điều chỉnh...............................................................................................53
STT......................................................................................................................................53
Nội dung..............................................................................................................................53
TK Nợ..................................................................................................................................53
TK Có..................................................................................................................................53
Số tiền..................................................................................................................................53
1...........................................................................................................................................53
Trình bày lại khoản thuế VAT thanh lý xe do công ty hạch toán nhẩm.............................53
333.......................................................................................................................................53
333.......................................................................................................................................53
12.380.952...........................................................................................................................53
2...........................................................................................................................................53
Sửa lại VAT khấu trừ tháng 5 do hạch toán sai...................................................................53
133.......................................................................................................................................53
333.......................................................................................................................................53
(92.890.819)........................................................................................................................53
3...........................................................................................................................................53
Điều chỉnh lại khoản VAT khấu trừ lớn hơn mức cho phép................................................53
333.......................................................................................................................................53
133.......................................................................................................................................53
(452.868.646)......................................................................................................................53
4...........................................................................................................................................53
Bổ sung khoản VAT nhập khẩu hạch toán thiếu.................................................................53
133.......................................................................................................................................53
333.......................................................................................................................................53
31.108.151...........................................................................................................................53
5...........................................................................................................................................53
Thuế nhập khẩu hạch toán thiếu của dầu cọ .......................................................................53
152.......................................................................................................................................53

642.......................................................................................................................................53
333.......................................................................................................................................53
850.000................................................................................................................................53
12.........................................................................................................................................53
Phân loại tăng TSCĐ...........................................................................................................53
211.......................................................................................................................................53
152.......................................................................................................................................53
114.611.384.........................................................................................................................53
13.........................................................................................................................................53
Phân loại lại do hạch toán một số loại không đủ điều kiện trở thành TSCĐ.......................53
142.......................................................................................................................................53
211.......................................................................................................................................53
23.603.161...........................................................................................................................53
14.........................................................................................................................................53
Điều chỉnh số khấu hao.......................................................................................................53
214.......................................................................................................................................53
632.......................................................................................................................................53
101.878.637.........................................................................................................................53
15.........................................................................................................................................53
Lơng Ban giám đốc trích thiếu............................................................................................53
642.......................................................................................................................................53
334.......................................................................................................................................53
19.500.000...........................................................................................................................53
16.........................................................................................................................................53
Xử lý tiền lơng năm 2000 do không phải trả ......................................................................53
334.......................................................................................................................................53
721.......................................................................................................................................53
19.500.000...........................................................................................................................53
17.........................................................................................................................................53
3

trờng đòi hỏi phải đợc cung cấp thông tin tài chính hoàn hảo có độ tin cậy cao với sự
kiểm tra và xác nhận của kiểm toán độc lập. Hoạt động kiểm toán nói chung và kiểm
toán độc lập nói riêng đã và đang khẳng định đợc vai trò tích cực trong quản lý, điều
hành nền kinh tế vĩ mô và vi mô. Do nhận thức đợc tầm quan trọng của hoạt động
kiểm toán độc lập nên em đã chọn thực tập tại công ty Kiểm toán và Kế toán Hà Nội
(CPA Hà Nội ).
Sau một thời gian ngắn thực tập tại Công ty, em đã có những hiểu biết ban đầu
về quy trình thực hiện cũng nh các giai đoạn cụ thể một cuộc kiểm toán báo cáo tài
4
chính. Nhận thức đợc tầm quan trọng của quá trình lập và phát hành báo cáo kiểm
toán báo cáo tài chính đối với một cuộc kiểm toán cũng nh những u điểm và tồn tại
của Công ty trong giai đoạn này, em đã lựa chọn đề tài: Hoàn thiện quá trình lập
và phát hành báo cáo kiểm toán báo cáo tài chính ở Công ty Kiểm toán và Kế toán
Hà Nội- CPA Hanoi.
Nội dung của luận văn bao gồm :
Chơng 1:Lý luận chung về báo cáo kiểm toán báo cáo tài chính
Chơng 2: Thực trạng lập và phát hành báo cáo kiểm toán báo cáo tài chính
ở Công ty Kiểm toán và Kế toán Hà nội
Chơng 3: Hoàn thiện quá trình lập và phát hành cáo kiểm toán báo cáo tài
chính
Vì thời gian và trình độ còn hạn chế nên những thiếu sót là không thể tránh
khỏi. Tuy nhiên đợc sự giúp đỡ, chỉ bảo tận tình của Giám đốc Công ty cũng nh các
phòng nghiệp vụ và đặc biệt là thầy Vơng Đình Huệ đã giúp em hoàn thành luận văn
tốt nghiệp này.
5
Chơng 1
Lý luận chung về báo cáo kiểm toán
báo cáo tài chính
1.1 Mục đích của kiểm toán báo cáo tài chính
1.1.1 Khái niệm kiểm toán báo cáo tài chính

tiến hành cùng với kiểm toán báo cáo tài chính.
Khác với kiểm toán bên ngoài, trong khi kiểm toán báo cáo tài chính, kiểm
toán viên nội bộ còn kiểm toán cả các báo cáo kế toán quản trị và báo cáo kế toán tài
chính của các đơn vị thành viên trực thuộc. Mục đích kiểm toán báo cáo tài chính của
kiểm toán viên nội bộ là giúp chủ doanh nghiệp ( hoặc thủ trởng đơn vị ) ký duyệt các
báo cáo tài chính. Do tính độc lập của kiểm toán viên nội bộ bị hạn chế nên về nguyên
tắc, kiểm toán nội bộ các báo cáo tài chính không thể thay thế cho các kiểm toán viên
ở bên ngoài (kiểm toán Nhà nớc và kiểm toán độc lập )
1.1.2.3 Kiểm toán viên độc lập
Nhu cầu kiểm tra, xác nhận báo cáo tài chính đã làm nảy sinh kiểm toán độc
lập. Kiểm toán độc lập chủ yếu hoạt động trong lĩnh vực kiểm toán báo cáo tài chính.
Ngoài ra, tuỳ thuộc vào yêu cầu của khách hàng, kiểm toán viên độc lập còn có thể
thực hiện kiểm toán hoạt động, kiểm toán tuân thủ hoặc tiến hành các dịch vụ t vấn tài
chính kế toán khác.
ở các nớc có nền kinh tế thị trờng phát triển, kiểm toán báo cáo tài chính do
các kiểm toán viên độc lập của các tổ chức kiểm toán chuyên nghiệp thực hiện là hoạt
7
động mang tính thông lệ phổ biến. Doanh thu từ kiểm toán báo cáo tài chính thờng
chiếm trên 50% tổng doanh thu của các công ty kiểm toán hàng đầu Thế giới.
1.1.3 Mục đích kiểm toán báo cáo tài chính
1.1.3.1 Rủi ro thông tin tài chính và các biện pháp khắc phục
a. Rủi ro thông tin tài chính
Các thông tin đợc trình bày trên báo cáo tài chính có thể bị sai lệch so với thực tế
do một số nguyên nhân khách quan và chủ quan. Chẳng hạn:
- Sự xuyên tạc, bóp méo các thông tin tài chính theo động cơ của ngời cung cấp thông
tin. Trên thực tế, có rất nhiều đối tợng quan tâm đến tình hình tài chính của doanh
nghiệp. Trong nhiều trờng hợp, tuỳ thuộc vào đối tợng quan tâm cũng nh mục đích của
doanh nghiệp, mà kế toán phải lập và cung cấp các báo cáo tài chính. Các đối tợng
quan tâm đến hoạt động doanh nghiệp có thể kể tới: ngân hàng, cơ quan thuế, ngời lao
động, nhà đầu t..

- Những ngời sử dụng thông tin trực tiếp thẩm định lại độ tin cậy của các thông tin đợc
trình bày trên báo cáo tài chính. Tuy nhiên, biện pháp này khó thực hiện trên thực tế và
cũng không kinh tế. Cho dù những ngời sử dụng thông tin trực tiếp thẩm định lại thông
tin thì các sai sót trọng yếu vẫn có khả năng xảy ra.
- Pháp luật có thể chia sẻ các rủi ro thông tin với ngời sử dụng bằng cách đa ra các quy
định, các chế tài xử phạt vi phạm kế toán của ngời cung cấp thông tin. Tuy nhiên,
trong thực tế, biện pháp này cũng cha hữu hiệu và cha thực sự bảo vệ đợc lợi ích của
những ngời sử dụng thông tin.
- Báo cáo tài chính trớc khi đợc công khai phải đợc kiểm toán một cách độc lập và
khách quan bởi một bên thứ ba. Biện pháp này sẽ khắc phục đợc những nhợc điểm của
các giải pháp nêu trên cũng nh đảm bảo đợc tính kinh tế, tính hiệu lực và tính hiệu
quả. Chính vì vậy, kiểm toán nói chung và kiểm toán báo các tài chính nói riêng đã ra
đời và ngày càng phát triển.
9
1.1.3.2 Mục đích của kiểm toán báo cáo tài chính
Chúng ta đều biết rằng, các báo cáo tài chính hàng năm do các doanh nghiệp
lập ra là đối tợng quan tâm của nhiều ngời: các chủ doanh nghiệp, các cổ đông, các
thành viên Hội đồng quản trị, các doanh nghiệp bạn, ngân hàng và chủ đầu t Luật
thuế, luật lao động, luật bảo vệ môi trờng cũng cho thấy sự quan tâm của Chính phủ,
ngời tiêu dùng, công nhân của doanh nghiệp cũng nh xã hội nói chung đối với báo cáo
tài chính của doanh nghiệp.Tuy mỗi đối tợng quan tâm đến báo cáo tài chính của
doanh nghiệp ở mỗi góc độ khác nhau nhng tất cả đều cần một báo cáo tài chính có
độ tin cậy cao, chính xác và trung thực. Do đó cần phải có một bên thứ ba, độc lập và
khách quan, có kiến thức nghề nghiệp, uy tín và trách nhiệm pháp lý để kiểm tra, xem
xét và đa kết luận là báo cáo tài chính đó có đợc lập phù hợp với các nguyên tắc, chuẩn
mực và phơng pháp kế toán hay không, có phản ánh trung thực và hợp lý tình hình tài
chính của doanh nghiệp hay không. Đó chính là công việc của kiểm toán viên độc lập
thuộc các công ty kiểm toán chuyên nghiệp. Luật pháp ở nhiều nớc đã quy định rằng,
chỉ có những báo cáo tài chính đã đợc xem xét và có chữ ký xác nhận của kiểm toán
viên mới đợc coi là hợp pháp để làm cơ sở cho Nhà nứoc tính thuế cũng nh các bên

h. Địa điểm và thời gian lập báo cáo kiểm toán
i. Chữ ký và đóng dấu
1.2.2.2 Các nội dung cơ bản của một báo cáo kiểm toán báo cáo tài chính
- Tên và địa chỉ công ty kiểm toán :
Trong báo cáo kiểm toán báo cáo tài chính cần nêu rõ tên,biểu tợng, địa chỉ
giao dịch, số điện thoại, số fax và các số hiệu liên lạc khác của công ty kiểm
toán( hoặc chi nhánh ) phát hành báo cáo kiểm toán.
Trờng hợp có từ hai công ty kiểm toán trở lên cùng thực hiện một cuộc kiểm
toán thì phải ghi đầy đủ các thông tin nêu trên của các công ty cùng ký vào báo cáo
kiểm toán.
11
- Số hiệu báo cáo kiểm toán :
Báo cáo kiểm toán phải ghi rõ số hiệu phát hành báo cáo kiểm toán của công ty
hoặc chi nhánh công ty kiểm toán theo từng năm ( số hiệu đăng ký chính thức trong hệ
thống văn bản của công ty hoặc chi nhánh công ty kiểm toán ).
- Tiêu đề báo cáo kiểm toán :
Báo cáo kiểm toán phải có tiêu đề rõ ràng và thích hợp để phân biệt với báo cáo
do ngời khác lập. Chuẩn mực kiểm toán quốc tế quy định, báo cáo kiểm toán phải có
từ độc lập. Quy định tiêu đề phải có từ độc lập nhằm mục đích thông báo cho ng-
ời sử dụng biết là cuộc kiểm toán đợc tiến hành vô t trên mọi phơng diện.
- Ngời nhận báo cáo kiểm toán :
Báo cáo kiểm toán phải ghi rõ ngời đợc nhận báo cáo kiểm toán phù hợp với
hợp đồng kiểm toán. Ngời nhận báo cáo có thể là Hội đồng quản trị, Giám đốc hoặc cổ
đông đơn vị đợc kiểm toán. Ví dụ : kính gửi Hội đồng quản trị và Tổng giám đốc
Tổng công ty ...
Báo cáo kiểm toán phải đợc đính kèm với báo cáo tài chính đợc kiểm toán.
- Mở đầu của báo cáo kiểm toán, bao gồm :
+ Báo cáo kiểm toán phải nêu rõ các báo cáo tài chính bao gồm bảng cân đối
kế toán, báo cáo kết quả kinh doanh, báo cáo lu chuyển tiền tệ... là đối tợng của cuộc
kiểm toán cũng nh ghi rõ ngày lập và phạm vi niên độ tài chính mà báo cáo tài chính

+ Đánh giá các ớc tính kế toán và xét đoán quan trọng đã đợc Giám đốc ( hoặc
ngòi đứng đầu ) đơn vị đợc kiểm toán thực hiện khi lập báo cáo tài chính.
+ Đánh giá việc trình bày toàn bộ tình hình tài chính trên các báo cáo tài chính.
Báo cáo kiểm toán phải nêu rõ là cuộc kiểm toán đã cung cấp những cơ sở hợp lý để
làm căn cứ cho ý kiến của kiểm toán viên.
- ý kiến của kiểm toán viên và công ty kiểm toán về báo cáo tài chính đợc kiểm toán
Báo cáo kiểm toán phải nêu rõ ý kiến của kiểm toán viên và công ty kiểm toán
về các báo cáo tài chính trên phơng diện phản ánh (hoặc trình bày) trung thực và hợp
lý trên các khía cạnh trọng yếu, trên phơng diện tuân thủ các chuẩn mực và chế độ kế
13
toán hiện hành (hoặc đợc chấp nhận), và việc tuân thủ các quy định pháp lý có liên
quan.
- Địa điểm và thời gian lập báo cáo kiểm toán
Báo cáo kiểm toán phải ghi rõ ngày, tháng, năm kết thúc toàn bộ công việc
kiểm toán. Điều này cho phép ngời sử dụng báo cáo tài chính biết rằng kiểm toán viên
đã xem xét đến các sự kiện (nếu có) ảnh hởng tới báo cáo tài chính hoặc báo cáo kiểm
toán cho đến tận ngày ký báo cáo kiểm toán.
Báo cáo kiểm toán phải ghi rõ địa điểm (tỉnh, thành phố) của công ty hoặc chi
nhánh công ty kiểm toán chịu trách nhiệm phát hành báo cáo kiểm toán.
Ngày ký báo cáo kiểm toán không đựơc ghi trớc ngày Giám đốc (hoặc ngời
đứng đầu ) đơn vị ký báo cáo tài chính. Trờng hợp báo cáo tài chính đợc điều chỉnh và
lập lại trong quá trình kiểm toán thì ngày ký báo cáo kiểm toán đợc phép ghi cùng
ngày ký báo cáo tài chính.
- Chữ ký và đóng dấu
Báo cáo kiểm toán phải ký rõ tên của kiểm toán viên đã đăng ký hành nghề
kiểm toán ở Việt Nam - ngời chịu trách nhiệm kiểm toán và ký rõ tên của Giám đốc
(hoặc ngời đợc uỷ quyền ) của công ty hoặc chi nhánh công ty kiểm toán chịu trách
nhiệm phát hành báo cáo kiểm toán.
Dới mỗi chữ ký nói trên phải ghi rõ họ và tên, số hiệu giấy đăng ký hành nghề
kiểm toán ở Việt Nam. Trên chữ ký của Giám đốc ( hoặc ngời đợc uỷ quyền) phải

kiểm toán viên và công ty kiểm toán cho rằng báo cáo tài chính phản ánh trung thực
và hợp lý trên các khía cạnh trọng yếu về tình hình tài chính của đơn vị đợc kiểm
toán, phù hợp với chuẩn mực và chế độ kế toán Việt Nam ( hoặc đợc chấp nhận). ý
kiến chấp nhận toàn phần cũng có hàm ý rằng tất cả các thay đổi về nguyên tắc kế
toán và các tác động của chúng đã đợc xem xét, đánh giá một cách đầy đủ và đã đợc
đơn vị nêu rõ trong phần thuyết minh báo cáo tài chính. Chẳng hạn: Theo ý kiến của
chúng tôi, báo cáo tài chính đã phản ánh trung thực và hợp lý trên các khía cạnh trọng
yếu về tình hình tài chính của công ty ABC vào ngày 31/12/X, cũng nh kết quả kinh
15
doanh và các luồng lu chuyển tiền tệ trong năm tài chính kết thúc vào ngày31/12/X,
phù hợp với các chuẩn mực và chế độ kế toán Việt Nam hiện hành và các quy định
pháp lý có liên quan.
- ý kiến chấp nhận toàn phần đợc áp dụng cho cả trờng hợp báo cáo tài
chínhđợc kiểm toán có những sai sót nhng đã đợc kiểm toán viên phát hiện và đơn vị
đã điều chỉnh theo ý kiến của kiểm toán viên. Báo cáo tài chính sau khi điều chỉnh đã
đợc kiểm toán viên chấp nhận. Chẳng hạn: Theo ý kiến của chúng tôi, báo cáo tài
chính sau khi đã đợc điều chỉnh theo ý kiến của kiểm toán viên, đã phản ánh trung
thực và hợp lý trên các khía cạnh trọng yếu...
- ý kiến chấp nhận toàn phần còn đợc áp dụng cho cả trờng hợp báo cáo
kiểm toán có một đoạn nhận xét để làm sáng tỏ một số yếu tố ảnh hởng không trọng
yếu đến báo cáo tài chính, nhng không có ảnh hởng đến báo cáo kiểm toán. Đoạn
nhận xét này thờng đặt sau đoạn đa ra ý kiến nhằm giúp ngời đọc đánh giá ảnh hởng
của các yếu tố ảnh hởng đến báo cáo tài chính. Ví dụ: Theo ý kiến của chúng
tôi,báo cáo tài chính đã phản ánh trung thực và hợp lý trên các khía cạnh trọng yếu
tình hình tài chính của công ty ABC tại ngày 31/12/ X, cũng nh kết quả kinh doanh và
các luồng lu chuyển tiền tệ trong năm tài chính kết thúc vào ngaỳ 31/12/X, phù hợp
với chế độ và chuẩn mực kế toán Việt Nam hiện hành và các quy định pháp lý có liên
quan.
ở đây chúng tôi không phủ nhận ý kiến chấp nhận toàn phần nh trên, mà chỉ
muốn lu ý ngời đọc báo cáo tài chính đến điểm X trong phần thuyết minh báo cáo tài

ngày 31/12/X, phù hợp với chuẩn mực và chế độ kế toán Việt Nam hiện hành và các
quy định pháp lý có liên quan.
b. Trờng hợp nhận xét tuỳ thuộc vào
Kiểm toán viên và công ty kiểm toán cho rằng báo cáo tài chính chỉ phản ánh
trung thực và hợp lý trên các khía cạnh trọng yếu đến tình hình tài chính của đơn vị,
nếu không bị ảnh hởng bởi yếu tố tuỳ thuộc mà kiểm toán viên đã nêu ra trong báo
17
cáo kiểm toán. Điều này cũng có nghĩa là nếu các yếu tố mà kiểm toán viên nêu ra
trong báo cáo kiểm toán có ảnh hởng trọng yếu đến báo cáo tài chính thì báo cáo tài
chính đó đã không phản ánh trung thực và hợp lý trên các khía cạnh trọng yếu
Yếu tố tuỳ thuộc là yếu tố trọng yếu nhng không chắc chắn, nh các vấn đề liên
quan đến tính liên tục hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp, hoặc một khoản
doanh thu không đợc công nhận làm ảnh hởng đến kết qủa kinh doanh của đơn vị.
Yếu tố tuỳ thuộc do kiểm toán viên nêu ra thờng liên quan đến các sự kiện xảy ra
trong tơng lai, nằm ngoài khả năng kiểm soát của đơn vị và của kiểm toán viên. Việc
đa ra yếu tố tuỳ thuộc cho phép kiểm toán viên hoàn thành trách nhiệm kiểm toán của
mình nhng cũng làm cho ngời đọc báo cáo tài chính phải lu ý và tiếp tục theo dõi khi
sự kiện xảy ra.
Ví dụ về báo cáo kiểm toán có yếu tố tuỳ thuộc:
Theo ý kiến của chúng tôi, báo cáo tài chính đã phản ánh trung thực và hợp lý trên
các khía cạnh trọng yếu về tình hình tài chính của công ty ABC vào ngày 31/12/X,
cũng nh kết quả hoạt động kinh doanh và các luồng lu chuyển tiền tệ trong năm tài
chính kết thúc vào ngày 31/12/X, phù hợp với chuẩn mực và chế độ kế toán Việt Nam
hiện hành và cá quy định pháp lý có liên quan, tuỳ thuộc vào:
- Khoản doanh thu XX VND đợc chấp nhận.
- Khoản chi XY VND đợc Hội đồng quản trị thông qua.
1.2.3.3 ý kiến nhận xét từ bỏ (Báo cáo kiểm toán từ chối bày tỏ ý kiến )
ý kiến từ bỏ (hoặc ý kiến không thể đa ra ý kiến) đợc đa ra trong trờng hợp
phạm vi kiểm toán bị giới hạn nghiêm trọng hoặc thiếu thông tin liên quan đến một số
lợng lớn các khoản mục tới mức mà kiểm toán viên không thể thu thập đợc đầy đủ và

hành tháng 10/1980 nêu rõ:
Kiểm toán viên phải lập kế hoạch kiểm toán để trợ giúp cho công việc kiểm toán tiến
hành có hiệu quả, đúng thời gian. Kế hoạch kiểm toán phải đợc tiến hành trên cơ sở
các hiểu biết về đặc điểm hoạt động kinh doanh của khách hàng.
Để đảm bảo cho cuộc kiểm toán đạt hiệu quả cao, trong mọi cuộc kiểm toán, kiểm
toán viên đều phải lập kế hoạch kiểm toán. Lập kế hoạch kiểm toán thích hợp sẽ tạo
điều kiện giúp cho kiểm toán viên đạt đợc những bằng chứng kiểm toán đầy đủ thích
hợp làm cơ sở cho nhận xét của kiểm toán viên trong báo cáo kiểm toán; duy trì chi
phí kiểm toán ở mức hợp lý và tránh đợc những bất đồng với khách hàng. Trong đó ,
đạt đợc những bằng chứng kiểm toán đầy đủ thích hợp là điều tối quan trọng đối với
công ty kiểm toán bởi nó có thể giúp công ty giảm thiểu tối đa trách nhiệm pháp lý và
giữ vững danh tiếng trong cộnh đồng nghề nghiệp. Giữ chi phí ở mức hợp lý giúp công
20
Giai đoạn I
Lập kế hoạch kiểm toán
Giai đoạn II
Thực hiện kiểm toán
Giai đoạn III
Hoàn thành kiểm toán và công bố báo cáo kiểm toán
ty duy trì sức cạnh tranh và do vậy có thể giữ và mở rộng khách hàng. Tránh những
hiểu lầm của khách hàng cũng là điều quan trọng trong mối quan hệ với khách hàng,
nó giúp kiểm toán viên thực hiện cuộc kiểm toán có chất lợng cao và chi phí thấp.
Ngoài các vấn đề khác, kế hoạch kiểm toán phải bao gồm các nội dung sau:
a. Đạt đợc sự hiểu biết về hệ thống kế toán, chế độ kế toán và các quy chế kiểm soát
nội bộ của khách hàng.
b. Xác định độ tin cậy dự kiến vào kiểm soát nội bộ.
c. Lập chơng trình và xác định nội dung, thời gian và phạm vi của các
biện pháp kiểm toán sẽ đợc thực hiện.
d. Tổ chức phối hợp các bớc công việc.
Giai đoạn lập kế hoạch kiểm toán bao gồm: chiến lợc kiểm toán, kế hoạch kiểm toán,

- Các quy định nội bộ của doanh nghiệp.
- Các sổ nhật ký kinh doanh, các tạp chí chuyên ngành.
- Các cơ chế, chính sách và tình tình kinh tế xã hội, ảnh hởng của nó tới hoạt
động kinh doanh của khách hàng.
Những hiểu biết về hoạt động kinh doanh của khách hàng không chỉ có lợi ích cho
việc xây dựng kế hoạch kiểm toán mà còn giúp kiểm toán viên nhanh chóng xác định
đợc các điểm trọng tâm cần chú ý đặc biệt khi làm kiểm toán cũng nh đánh giá tính
hợp lý của các thông tin tài chính và những giải trình của các nhà quản lý.
b. Kế hoạch kiểm toán
Kế hoạch kiểm toán là quá trình đa ra phơng pháp, nội dung, cách thức và thời
gian để thực hiện mội cuộc kiểm toán trên cơ sở chiến lợc kiểm toán.
22
Kế hoạch kiểm toán chỉ đợc lập khi công ty kiểm toán ký đợc hợp đồng kiểm toán
với doanh nghiệp. Kế hoạch kiểm toán do chủ nhiệm kiểm toán lập và đợc phê duyệt
bởi Giám đốc hoặc Ban giám đốc công ty kiểm toán. Khi kế hoạch kiểm toán đợc phê
duyệt sẽ đợc thông báo cho nhóm kiểm toán để chuẩn bị cuộc kiểm toán.
Nội dung của kế hoạch kiểm toán thờng phải bao gồm:
- Thực hiện những thủ tục kiểm toán để hỗ trợ trong quá trình lập kế hoạch .
- Xác định mục tiêu các bộ phận cần kiểm toán.
- Những công việc phải làm, các phơng pháp kiểm toán phải thực hiện.
- Trình tự thực hiện từng công việc và thời hạn hoàn thành.
- Thông báo kế hoạch làm việc với các chuyên gia.
- Dự trù kinh phí cho kiểm toán.
c. Chơng trình kiểm toán
Trên cơ sở kế hoạch kiểm toán đã đợc phê duyệt, từng kiểm toán viên đợc phân
công tham gia kiểm toán sẽ soạn thảo chơng trình kiểm toán cụ thể cho từng bộ phận,
từng phần việc mình phải thực hiện để hoàn thành tốt kế hoạch.
Xây dựng chơng trình kiểm toán là bộ phận công việc quan trọng cuối cùng trong
giai đoạn lập kế hoạch kiểm toán, thực hiện tất cả các bớc từ xử lý th mời kiểm toán
và ký hợp đồng kiểm toán đến tìm hiểu hệ thống kiểm soát nội bộ và đánh giá rủi ro

Công việc kiểm tra hệ thống kế toán thờng bao gồm:
- Việc tổ chức công tác và tổ chức bộ máy kế toán
- Việc lập, lu chuyển, xử lý và bảo quản chứng từ kế toán
- Việc tổ chức hệ thống sổ và phơng pháp ghi sổ kế toán
- Việc sử dụng các tài khoản kế toán
- Việc lập và gửi báo cáo kế toán
b. Kiểm tra các bộ phận của báo cáo tài chính
Báo cáo tài chính của doanh nghiệp bao gồm nhiều bộ phận thông tin phản ánh
tình tình và kết quả hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp. Những số liệu ghi trong
24
từng bộ phận của các báo cáo tài chính là những thông tin đã đợc thu thập, xử lý, ghi
chép, tổng hợp từ các phần nghiệp vụ kế toán có liên quan. Vì vậy, kiểm toán những
thông tin của các bộ phận báo cáo tài chính phải thông qua việc kiểm tra, xem xét các
nghiệp vụ kế toán cụ thể theo từng phần hành.
c. Phân tích đánh giá
Trong quá trình kiểm tra thu thập các bằng chứng kiểm toán và nhất là khi kết
thúc việc kiểm tra các nghiệp vụ kế toán có liên quan đến các bộ phận của báo cáo
tài chính, kiểm toán viên phải tiến hành phân tích đánh giá các thông tin tài chính thu
thập đợc.
Việc phân tích đánh giá một cách khoa học, toàn diện và tỷ mỷ sẽ giúp cho kiểm
toán viên nhìn nhận doanh nghiệp một cách đầy đủ khách quan và giúp cho việc lập
báo cáo kiểm toán đợc xác đáng.
1.3.3 Hoàn thành kiểm toán và công bố báo cáo kiểm toán
Trong giai đoạn này, kiểm toán viên phải làm những công việc cuối cùng để hoàn
tất cuộc kiểm toán theo hợp đồng kiểm toán. Các công việc còn phải làm trong giai
đoạn này gồm:
- Bình luận nợ ngoài ý muốn
- Xem xét các sự kiện xảy ra sau ngày lập báo cáo tài chính và trớc ngày
phát hành báo cáo kiểm toán
- Đánh giá lại kết quả kiểm toán, thực hiện các cuộc kiểm tra lại nếu cần