Phần I . Đặt vấn đề

I. Lời nói đầu:
Từ xa dân gian ta đã có câu:"Bé không vin, cả gãy cành". Bác Hồ - nhà cách
mạng lỗi lạc của dân tộc- một danh nhân văn hoá thế giới đã từng nói:
" Hiền, dữ đâu phải là tính sẵn
Phần nhiều do giáo dục mà nên".
Nghị quyết trung ơng 2 lần thứ 8 cũng chỉ rõ: "Giáo dục là quốc sách hàng
đầu". Hơn thế nữa trong luật giáo dục cũng quy định:" Giáo dục tiểu học nhằm
giúp học sinh hình thành những cơ sở ban đầu cho sự phát triển đúng đắn và lâu
dài về đạo đức, trí tuệ, thể chất, thẩm mĩ và các kỹ năng cơ bản để học sinh tiếp
tục học trung học cơ sở".
Đặc điểm của các em học sinh tiểu học là hiếu động, dễ nhớ, mau quên.
Nhất là các em học sinh mới bớc vào lớp 1, các em chuyển từ hoạt động vui chơi
sang hoạt động học tập. Tất cả mọi thứ ở trờng tiểu học đều là mới lạ đối với các
em. Lần đầu tiên các em phải thực hiện mọi hoạt động học tập có nề nếp. Dới sự
dạy dỗ của thầy, trẻ nắm đợc khối lợng tri thức và các hành vi chuẩn mực đạo đức
đồng thời có thể ghi nhớ đợc rất lâu. Mặt khác khả năng bắt chớc của các em
cũng rất lớn, nếu tập dợt nhiều sẽ dễ thành thói quen. Những thói quen tốt, khả
năng chú đợc hình thành trong thời kì này có thể đợc lu giữ khá bền vững. Do đó
nếu xây dựng tốt nền tảng ở tiểu học nói chung và lớp1 nói riêng có vai trò rất
quan trọng cho sự phát triển của trẻ sau này.
ở lứa tuổi học sinh Tiểu học, Chú ý của các em còn yếu, khả năng điều
chỉnh chú ý một cách có ý chí cha mạnh . Đặc biệt là học sinh lớp 1( ở giai đoạn
6 - 7 tuổi), khả năng chú ý của học sinh cha cao, t duy cụ thể là chủ yếu, khả năng
tổng hợp, khái quát mới chỉ ở mức độ dơn giản.
Sự chú ý của học sinh đòi hỏi một động cơ gần thúc đẩy. Nếu ở các lớp học
sinh các lớp cuối bậc học chú ý có chủ động đợc duy trì ngay cả khi chỉ có động
cơ xa ( các em chú ý ở công việc khó khăn, nhng không hứng thú vì kết quả nó
chờ đợi trong tơng lai) thì học sinh các lớp đầu bậc học thờng bắt đầu chú ý khi
có động cơ gần ( đợc điểm cao, đợc cô giáo khen).

thiết quan trọng và phải thờng xuyên. Nhng muốn đổi mới có hiệu quả thì điều
quan trọng bậc nhất đối với học sinh lớp 1 là việc rèn luyện khả năng chú ý cho
các em. Học sinh có chú ý nghe giảng thì mới tiếp thu bài học tốt đợc. Để hoạt
động học tập cũng nh các hoạt động khác của các em đạt hiệu quả cao nhất, tôi đã
quyết định nghiên cứu, tìm biện pháp Rèn khả năng chú ý cho học sinh lớp
1"
II Thực trạng của vấn đề nghiên cứu

1.Thực trạng:
Năm học 2009 - 2010 tôi đợc trực tiếp tham gia giảng dạy lớp 1. Với nhiệm
vụ mới của năm học này là củng cố việc thực hiện thay sách giáo khoa, đổi mới
phơng pháp dạy học giúp học sinh tiếp thu chơng trình một cách tốt nhất. Muốn
thực hiện đợc nhiệm vụ đó thì giáo viên phải biết tổ chức cho học sinh có nề nếp,
thói quen tốt trong học tập cũng nh trong các hoạt động khác.
Qua quan sát, dự giờ các lớp trong khối tôi thấy vẫn còn học sinh cha có nề
nếp, thói quen chú ý trong học tập: Giáo viên giảng bài rất say sa, học sinh cũng
chăm chú nghe giảng song chỉ đợc ở những phút học đầu tiên. Sau đó(có thể chỉ ở
cuối tiết học) còn có học sinh thiếu sự tập trung chú ý dẫn đến lớp học ồn và ít
nhiều ảnh hởng tới chất lợng bài học. Đặc biệt là lớp 1 do tôi phụ trách, các em
rất hiếu động, khả năng chú ý cha cao. Thậm chí các em còn ngủ gật hoặc cha có
ý thức ngồi học ngay ngắn, hay làm việc, nói chuyện riêng trong giờ học.
2. Kết quả của thực trạng trên:
Năm học 2009 - 2010, tôi đợc phân công dạy lớp 1B, tôi nhận thấy các em
thích đến trờng, thích học nhng lại rất nhanh chán, thậm chí sự sôi nổi trong giờ
học không có. Các em ghi nhớ các kiến thức rồi lại quên, chỉ một số em khá giỏi
là nắm đợc bài, nhớ đợc bài còn học sinh đại trà thờng quên ngay kiến thức. Vì
thế, qua mấy tuần đầu đến bài các số 1,2,3,4,5 tôi bắt tay ngay vào khảo sát nắm
tình hình để điều chỉnh phơng pháp dạy học cho phù hợp nhằm mục tiêu nâng cao
chát lợng dạy và học.
Kết quả thu đợc nh sau:

Với tất cả thực tế trên, tôi quyết tâm thực hiện đầy đủ việc tổ chức rèn luyện
nề nếp, thói quen tốt cho học sinh trong năm học này theo phơng pháp đổi
mới.Việc này yêu cầu ngời giáo viên phải thực sự tâm huyết với nghề, có lòng th-
ơng yêu học sinh,có đức tính kiên nhẫn, dịu dàng, tỉ mỉ. Phải đúng nh lời của một
bài hát: "Cô và mẹ là hai cô giáo, mẹ và cô ấy hai mẹ hiền". Với học sinh lớp 1,
cô giáo phải đúng nh ngời mẹ thứ 2 của các em. Song muốn làm đợc điều đó, giáo
viên phải có am hiểu sâu về tâm sinh lý trẻ em, phải biết các em hiểu đợc gì? cha
hiểu đợc gì? những gì các em thích ? những gì các em không thích?
Sau những tháng nghỉ hè, bắt đầu rời trờng Mầm non, các em bớc vào lớp 1.
Tất cảc đều là mới lạ từ kiến thức cô truyền thụ đến mọi hoạt động của lớp, của tr-
ờng. Đây là một bớc tiến nhảy vọt: các em chuyển từ giai đoạn hoạt động vui chơi
sang hoạt động học tập có chủ định. Vì vậy, học sinh rất bỡ ngỡ cộng với các quá
trình tâm lý của các em cha hoàn thiện nên các em khó tiếp thu kiến thức trong
học tập và các hoạt động khác cũng rất khó thực hiện đợc tốt. Thấu hiểu điều đó,
ngay từ đầu năm học ngời giáo viên phải tập trung thực hiện việc giảng dạy theo
3
hớng nhẹ nhàng, tự nhiên, chất lợng, hiệu quả. Tất cả phải tạo cho các em có thói
quen tốt ngay từ đầu nh: cách ngồi học, ngồi viết, cách cầm phấn, cách cầm bút,
cách giơ bảng tất cả là một quá trình thực hiện thờng xuyên, liên tục trong nhiều
ngày, nhiều tháng và cả năm học.
Tất cả các tiết học tôi đều tuân thủ theo quy định: giải lao giữa tiết 5 phút
và có 5 phút chuyển tiết, tôi thấy hoàn toàn phù hợp với khả năng chú ý của học
sinh.Thời gian chuyển tiết tôi hớng dẫn học sinh th giãn bằng những bài hát ngắn,
những điệu múa hoặc một số động tác thể dục nhịp điệu thích hợp. Cuối mỗi tiết
học, tôi đều hớng dẫn học sinh những trò chơi đơn giản phù hợp với môn học để
làm tan bầu không khí căng thẳng, tạo bầu không khí vui vẻ, hồn nhiên cho các
em ở những giờ học tiếp theo.
Trong quá trình giảng dạy cũng nh việc rèn luyện rèn luyện khả năng chú ý
cho học sinh cúng nh việc rèn nề nếp, thói quen tốt cho các em, giáo viên cần chú
ý đến học sinh khá, giỏi, đồng thời cũng cần chú ý tới học sinh yếu, kém và học

Giáo viên cần chuẩn bị bảng phụ, que tính, mẫu vật: 6 bông hoa hay là 6 bạn
thỏ, 6 bạn gà chẳng hạn.
Khi giảng đến phép cộng 5 +1= 6
Giáo viên gắn lên bảng mẫu vật: 5 bông hoa và hỏi: Cô có mấy bông hoa?
( H/S: có 5 bông hoa )
Giáo viên gắn tiếp 1 bông hoa bên cạnh 5 bông hoa và hỏi: có thêm mấy
bông hoa nữa ? ( H/S: có thêm 1 bông hoa )
Giáo viên hỏi tiếp : Vậy bây giờ có tất cả bao nhiêu bông hoa ?
Học sinh nói: Có 5 bông hoa thêm 1 bông hoa nữa là 6 bông hoa.
Giáo viên lại hỏi:Vậy 5 thêm 1 bằng mấy?
Viết công thức: 5 + 1=6
Tơng tự các tiết dạy toán khác tôi đều chuẩn bị đồ dùng phù hợp với bài học
và hớng dẫn các em sử dụng bộ đồ dùng học toán để các em hứng thú học tập,
nắm kiến thức tốt.
Các môn học khác nh môn Tiếng việt,Tự nhiên xã hội, Đạo đức tôi đều
coi trọng việc sử dụng đồ dùng dạy học. Tiết học nào có thể sử dụng vật thật đợc
tôi đều cố gắng tìm bằng đợc. Bởi theo tôi nghĩ: vật thật là dụng cụ trực quan sinh
động nhất, giúp học sinh phát triển và tiếp thu bài học bằng nhiều giác quan nh:
mắt nhìn, tay chạm, mũi ngửi từ đó học sinh nhớ bài lâu hơn. Có đồ dùng dạy
học sinh động, không học sinh nào lại không chú ý nghe cô giáo giảng bài. Ngoài
ra còn kích thích học sinh t duy để trả lời đúng nội dung câu hỏi của giáo viên.
Tóm lại: sử dụng đồ dùng dạy học một cách vừa phải, có khoa học, hình
thức các đồ dùng dạy học có tính thẩm mĩ cao cũng góp phần không nhỏ vào việc
tiếp thu kiến thức và việc rèn luyện nề nếp, thói quen tốt cho học sinh.Từ đó chất
lợng học tập của các em đợc nâng lên rõ rệt.
Vì vậy, việc sử dụng đồ dùng trực quan nh tranh ảnh, hình vẽ, biểu đồ, mô
hình vật thật là điều kiện quan trọng để tổ chức sự chú ý.
4. Kết hợp giữa giáo viên chủ nhiệm với cha mẹ học sinh và Tổ chức Đội -
Sao Nhi đồng
Cũng ngay từ đầu năm học, nhà trờng tiến hành triệu tập họp phụ huynh học

giáo viên cần theo dõi sát sao, nhắc nhở các em học tập các anh chị lớp trên, thi
đua xem tổ nào xếp hàng nhanh nhẹn ngay ngắn, tập các động tác đúng hơn. Giáo
viên cũng cần trao đổi với Giáo viên - Tổng phụ trách cùng theo dõi và có biện
pháp động viên, khen ngợi kịp thời những học sinh làm tốt và nhắc nhở nhẹ nhàng
những em còn cha chú ý tập luyện. Do vậy nề nếp thói quen hoạt động ngoài giờ
các em cũng nhanh chóng thực hiện tốt.
Song điều quan trọng không thể thiếu đợc đó là: Giáo viên phải luôn luôn
thực hiện tốt nề nếp của cá nhân, của lớp, của trờng. Phải luôn là tấm gơng sáng
cho học sinh noi theo.

Phần III : Kết luận
I. Kết quả nghiên cứu:
Bằng nhiều phơng pháp giáo dục phù hợp với tâm, sinh lý của lứa tuổi học
sinh lớp 1 và do kiên trì trong việc tổ chức rèn luyện khả năng chú ý cho học sinh
nên trong quá trình học tập của các em đã có những kết quả đáng phấn khởi. Mọi
hoạt động trong học tập cũng nh các hoạt động khác thời gian cao so với những
năm học trớc.
- Về học tập:
Học sinh biết các phơng pháp học tập để đạt kết quả cao nhất. Qua kiểm tra
khảo sát giữa kỳ 2 Môn Toán : Khá giỏi đạt tỉ lệ : 85,7 % Giỏi và môn Tiếng Việt
có 82,1 % số bài đạt loại khá và giỏi, còn lại 17% số bài đạt loại trung bình. Các
môn khác đạt kết quả cao và đồng đều.
-Về các hoạt động khác:
Qua các đợt thi đua :lớp 1B do tôi phụ trách có nhiều tiến bọ rõ rệt nh nề nếp
ôn bài đầu giờ, xếp hàng ra vào lớp, vệ sinh trờng lớp các hoạt động tập thể nh
thể dục giữa giờ, múa hát sân trờng lớp tôi đều thực hiện tốt. Kết quả thi đua
6
của đoàn đội tuần nào lớp tôi cũng xếp loại A. Một điều làm tôi phấn khởi nhất là
ý thức tự quản của học sinh trong giờ học cũng nh trong các hoạt động khác các
em đều thực hiện tốt

* Đối với nhà trờng :
Nhà trờng nên tổ chức chuyên đề hội thảo: Làm thế nào để rèn luyện tốt khả
năng chú ý cho học sinh lớp 1 nói riêng và học sinh tiểu học nói chung.
7
Cần kết hợp chặt chẽ giữa gia đình và xã hội để công tác xã hội hoá giáo dục
đợc tăng cờng và đạt hiệu quả hơn. Từ đó cũng góp phần rèn luyện khả năng chú
ý cho học sinh.
Công tác Đội trong nhà trờng cần đổi mới trong mọi hoạt động, có hình
thức sinh hoạt Đội, sao nhi đồng phù hợp và hấp dẫn, khéo léo lôi cuốn các em
vào các hoạt động tập thể một cách tự giác hơn.
* Trên đây là một số kinh nghiệm của việc tổ chức rèn khả năng chú ý cho
học sinh lớp 1. Tuy nhiên việc làm của tôi còn có điểm hạn chế. Kính mong đợc
sự góp ý của cấp trên và các bạn đồng nghiệp để bản kinh nghiệm của tôi đợc
hoàn thiện và áp dụng có hiệu quả hơn.
Hà Tân, tháng 3 năm 2010
Ngời thực hiện
Nguyễn Thị Sáu
8