Tiêu hoá ở ruột non
I. Mục tiêu:
1. Kiến thức:
- Trình bày được các đặc điểm cấu tạo của ruột non
- Trình bày các hoạt động tiêu hoá ở ruột non
2. Kỹ năng:
- Quan sát
- Phân tích hình vẽ
- Tư duy dự đoán
II. Phương pháp:
- Quan sát - tìm tòi
- Hỏi đáp - tìm tòi
III. Chuẩn bị:
- Tranh vẽ phóng to H28.1, 28.2, 28.3
- Phiếu học tập
- Bảng phụ
IV. Các hoạt động:
ĐVĐ: Thành phần nào của thức ăn tiêu hoá chưa hoàn toàn ở dạ dày? (
P,G). Thành phần nào chưa được tiêu hoá, còn nguyên khi xuống ruột non?
( L). Tìmhiểu các quá trình tiêu hoá các chất của ruột non.
HOẠT ĐỘNG 1: TÌM HIỂU CẤU TẠO CỦA RUỘT NON
Mục tiêu:
- Nêu được thành phần cấu tạo của ruột non
Tiến hành
HOẠT ĐỘNG CỦA GIÁO
VIÊN
HOẠT ĐỘNG CỦA HỌC
đó, dự đoán xem những hoạt
động gì diễn ra ở ruột non? + Đặc điểm giống dạ dày: cấu tạo
4 lớp, lớp niêm mạc tiết chất
nhày
+ Khác: Chỉ gồm 2 lớp cơ ( thiếu
cơ chéo ), số lượng tuyến tiết vào
nhiều hơn: tuyến tuỵ, tuyến mật,
tuyến ruột
- Các tuyến của ruột non chứa
hầu hết các loại enzim xúc tác
phản ứng phân cắt các phân tử
thức ăn - Có: sự tiết dịch phân cắt chuỗi
thức ăn, hoà loãng…
- Dự đoán: tiết dịch, hoạt động
của các loại enzim… Kết luận 1:
- Phần tiếp giáp với dạ dày, hình chữ U gọi là tá tràng
- Đổ và ruột non có nhiều tuyến: tuyến tuỵ, tuyến mật, tuyến ruột
- Các tuyến của ruột non chứa hầu hết các loại enzim xúc tác phản ứng phân
cắt các phân tử thức ăn
? Vậy dịch ruột chỉ tiết ra khi nào?
- Yêu cầu HS đọc nhưng thông tin
tiếp theo
? Tai sao thức ăn từ dạ dầy đưa
xuống ruột non từng đợt?
? Nhân tố nào tác động đến sự
đóng mở của môn vị?
- Treo sơ đồ H28.3 và yêu cầu HS
thảo luận
- Các nhóm nhận xét kết quả của
nhau
- Đối chiếu đáp án:
(1),(7): ruột
(2), (5) hoặc (6): tuỵ
(3): gan
(4), (6) hoặc (5): mật
- Khi thức ăn chạm vào niêm mạc
ruột
- Nghiên cứu thông tin
- Trả lời độc lập
- Do sự đóng mở của môn vị
+ Đóng: khi viên thức ăn mang
tính axit
+ Mở: sau khi viên thức ăn đã bị
trung hoà
dịch; tạo lực đẩy để đưa thức ăn
dần xuống các đoạn dưới.
Kết luận 2:
Các hoạt động tiêu hoá ở ruột non
Tinh bột chín, đường đôi đường đôi Đường đơn
Prôtêin peptit axit amin
Lipit giọt lipit nhỏ axit béo + glyxerin IV. KIỂM TRA - ĐÁNH GIÁ - CỦNG CỐ
Câu 1: Ruột non có những tuyến nào đổ vào? Vị trí đổ vào của các tuyến đó?
Đáp án:
- Tuyến gan: tiết dịch mật đổ vào tá tràng
- Tuyến tuỵ: tiết dịch tuỵ đổ vào tá tràng
- Các tuyến ruột: tiết dịch ruột đổ vào ruột non