Chương 10: Các công trình thủy lực
10.1 Đập
1 – Đập trọng lực:
Là đập có cấu trúc đơn giản, thường là đập có dạng đường thẳng hoặc hơi cong (chiếu
trên mặt nằm ngang) và chắn dòng nước dựa vào chính bằng trọng lượng của nó.
Đập có thể được xây dựng bằng bê tông, xây gạch, hoặc lát mái bằng đá hoặc đập đất
Có thể dễ dàng tìm thấy đập bằng bê tông ở mọi nơi, nhưng với những đập có độ cao
>20m thì cần phải có phần móng đập xây bằng đá để có thể chịu được tải trọng của
thân đập. Những loại đập đó thường là giá thành cao, yêu cầu khối lượng bê tông lớn,
và có nhiều vấn đề về môi trường như việc giữ và phát nhiệt của thân đập và vết nứt do
hiện tượng co giãn của bê tông.
Các đập trọng lực loại lớn thường có độ cao khoảng từ 50-150m. Đập Grand Coulee
trên sông Columbia ở Washington có chiều cao 168m, chiều dày chân đập là 122m.

Chương 10: Các công trình thủy lực
10.1 Đập
Đập trọng lực bằng bê tông và đập trọng lực lõi đất có lát mái

Chương 10: Các công trình thủy lực
10.1 Đập
Đập trọng lực Grand Coulee, Washington

Chương 10: Các công trình thủy lực
10.1 Đập
Đập trọng lực Grand Coulee,
Washington

Chương 10: Các công trình thủy lực
10.1 Đập
Đập Shasta trên sông Sacramento ở bắc California. Cao 183m, chiều dầy

Chương 10: Các công trình thủy lực
10.1 Đập
Là những loại đập lai giữa đập trọng lực và đập cánh cung, có mặt đập hướng về
thượng lưu là một mặt liên tục (hoặc là nghiêng hoặc là thẳng đứng để tăng độ ổn
định), còn mặt phía hạ lưu sẽ có nhiều trụ ốp đỡ nhằm tăng khả năng chống chịu của
đập
3 – Đập buttress (đập có trụ hỗ trợ)
Loại đập này chỉ cần khoảng 60% lượng bê tông so với đập trọng lực nhưng chưa chắc
giá thành đã rẻ hơn vì cần có thêm nhiều cốt thép trong các cột trụ ốp đỡ.

Chương 10: Các công trình thủy lực
10.1 Đập
3 – Đập buttress (đập có trụ hỗ trợ)
Cấu trúc một loài vài đập có trụ hỗ trợ

Chương 10: Các công trình thủy lực
10.1 Đập
3 – Đập buttress (đập có trụ hỗ trợ)
Cấu trúc đập có trụ hỗ trợ và các lực tác dụng

Chương 10: Các công trình thủy lực
10.1 Đập
3 – Đập buttress (đập có trụ hỗ trợ)
Đập Ekbatan, Iran

Chương 10: Các công trình thủy lực
10.1 Đập
3 – Đập buttress (đập có trụ hỗ trợ)
Đập Wilson, Alabama, Mỹ



Chương 10: Các công trình thủy lực
10.2 Cửa cống và các cửa điều khiển
Cống Hoàng Xá đổ ra sông Tô Lịch, xã Hòa Bình,
huyện Thường Tín, Hà Tây
Cống tiêu nước đổ ra sông Nhuệ,
Vân Đình, T.Tín, Hà Tây

Chương 10: Các công trình thủy lực
10.2 Cửa cống và các cửa điều khiển
Cửa cống kết hợp đập tràn nhằm mục đích ngăn nước bẩn trên sông Nhuệ đổ vào
đoạn sông Tô Lịch

Chương 10: Các công trình thủy lực
10.2 Cửa cống và các cửa điều khiển
Các công thức tính dòng chảy dưới cửa cống:
a) Chảy không ngập:
Dòng chảy ra khỏi cửa cống sẽ bị co hẹp theo chiều thẳng đứng, đạt max tại mặt
cắt C-C, ở đó đường dòng song song với đáy cống
Viết PT Béc-nui-y cho 2 m/c 1-1 và C-C:
g
v
g
v
h
g
v
H
c
c

c
hHg
−=
2
ϕ
( )
cccc
hHgvQ
−==
2
ϕωω
(10.1)
ϕ
được xác định từ thực nghiệm, phụ thuộc vào hình dạng và mức độ thu hẹp dòng chảy

Chương 10: Các công trình thủy lực
10.2 Cửa cống và các cửa điều khiển
Các công thức tính dòng chảy dưới cửa cống:
b) Chảy ngập:
Nếu giả thiết phần nước cuộn cũng có áp suất tuân theo quy luật thủy tĩnh, tương tự
ta có:
1
1
c
c
c
h
H
( )
zc

Chương 10: Các công trình thủy lực
10.3 Cống

Trích đoạn Đặc điểm chung và cách chia đoạn

---