Một số kinh nghiệm nuôi hươu sao ở
Hương Sơn - Hà Tĩnh Hươu sao là một loài động vật quý hiếm, nhung hươu là vị thuốc bổ
có giá trị cao. Hươu sao đó được nuôi dưỡng từ lâu đời ở Hương Sơn - Hà
Tĩnh, nó đó trở thành nghề chăn nuôi truyền thống trong nông thôn, có thu
nhập khá. Nhưng vẫn chỉ dừng lại ở mức độ nhỏ lẻ, số lượng ít, tập trung ở
một số gia đỡnh khá giả. Trong những năm gần đây khi điều kiện kinh tế của
nông dân sung túc lên, nhất là từ năm 90 của thế kỷ XX thỡ đàn hươu đó
tăng lên khá nhanh, nó đó trở thành nghề chăn nuôi phát triển kinh tế gia
đỡnh. Đến nay, tổng số đàn hươu ở Hương Sơn đó đạt trên 1,2 ngàn con, số
gia đỡnh nuụi hươu đó tăng cao, có nhiều gia đỡnh đó nuụi đến 10 - 30
con/hộ.
Nghề nuôi hươu sao ở Hà Tĩnh đó trải qua những bước thăng trầm,
không tránh khỏi những lúc gian nan cho người nuôi do giá cả biến động
thất thường nhưng đến nay đó trở về với giỏ trị đích thực của nó. Giá hươu
giống mỗi cặp (1đực + 1cái) khoảng 10 triệu đồng, giá nhung khoảng 3,5
triệu đồng/kg, với giá này đó tạo được sự ổn định, tạo niềm tin trong việc
phát triển chăn nuôi hươu sao ở Hương Sơn nói riêng toàn quốc nói chung.
Sau đây chúng tôi xin giới thiệu một số kinh nghiệm chăn nuôi và
hiệu quả kinh tế trong việc nuôi hươu sao ở một số nông hộ Hương Sơn - Hà
Tĩnh.
1. Giống là khâu quan trọng nhất quyết định sự thành công của chăn
nuôi hươu:
1.1 Chọn hươu đực giống:
- Con khoẻ mạnh, lông mượt, vầng trán to, thân hỡnh vạm vỡ, bốn

3.1 Bệnh tụ huyết trựng:
- Triệu chứng: Hươu sốt cao, mắt đỏ ngầu , nước mắt, nước mũi chảy
ra, thở gấp, mũi khô và chướng bụng.
- Điều trị: Trong trường hợp bụng chướng to cần dùng kim thông hơi
từ dạ cỏ ra ngoài, sau đó dùng các loại thuốc sau để điều trị:
+ Dựng thuốc: Peniciline + Streptomicine + trợ sức: B.complex, B1,
ADE, Cafein (nên mời Bác sỹ thú y điều trị)
+ Bằng thuốc nam : Thuốc nam để Hươu nhanh phục hồi sức khoẻ:
- Dùng lá mơ, diếp cá, cỏ mực gió nhỏ vắt lấy nước khoảng 0,5 lít, 50
- 70g đường glucoza, 2 -4 gói sâm dạng hoà tan, 3 - 5 gúi men tiờu hoỏ, 15-
20 gam Sunfatmagiờc (MgSO4) trộn vào đổ vào chai cho hươu uống.Tác
dụng làm cho cơ thể mua phục hồi vỡ trong thời gian hươu bị bệnh lười thức
ăn hơn những ngày thường. (Bài thuốc tõy+ nam kết hợp nờn sử dụng trong
3-4 ngày mỗi ngày 2-3 lần)
Tác dụng làm giảm nhiệt cho cơ thể đồng thời bổ sung thêm năng
lượng, sau đó dùng kháng sinh để điều trị.
3. 2. Bệnh ký sinh trựng đường máu:
Bệnh thường gặp ở tất cả lứa tuổi.
- Triệu chứng: ở cả 3 thể: quỏ cấp tớnh, cấp món tớnh và món tớnh,
nhưng thường gặp thể cấp tính và món tớnh.
- Điều trị: Dùng thuốc đặc hiệu để trị bệnh Tripamidium, Azidin,
Naganin, tuỳ thuộc vào thể trạng từng con và triệu chứng từng con mà chỉ
định thuốc và liều lượng cụ thể. Trong thời gian bị bệnh thỡ chế độ chăm
sóc nuôi dưỡng phải tốt hơn đồng thời dùng thêm bài thuốc nam trong 3 -5
ngày.
3.3 Bệnh sán lá gan: Khi phong trào chăn nuôi hươu phát triển dẫn
đến tình trạng thiếu thức ăn cho hươu, nên nông dân đã thường tận dụng thu
hái các loại cỏ, nhất là cây cỏ nước, nguồn thức ăn này thường là nguyên
nhân dẫn đến hươu bị nhiễm bệnh giun sán.
- Triệu chứng: Hươu vẫn ăn uống bình thường bụng phình to, lông xơ

Nên xây dựng chuồng kiên cố, nơi thoáng mát, nhưng không gần nơi
đông người qua lại tránh gây hoảng hốt bỏ chạy khi có tiếng động.
Quy mô mỗi gia đình nên nuôi khoảng 10 con để hợp lý trong chăm
sóc và nuôi dưỡng, đồng thời đạt hiệu quả kinh tế cao.
5. Hiệu quả kinh tế tính ở mức trung bình 8 con/hộ để tham khảo:
Thông thường nhân dân nuôi hươu theo từng cặp đực và cái để có thu
nhập ổn định từ nhung hay từ con giống. Qua tìm hiểu chúng tôi tính toán
hiệu quả kinh tế để tham khảo như sau với mức nuôi trung bình 8 con (4 đực
+ 4 cái):
- Bán con giống 4 con x 5.000.000 đ = 20.000.000 đ
- Bán nhung: 4 cặp x 1 kg/ cặp x 3.500.000 đ = 14.000.000 đ
Như vậy mỗi năm gia đình có thể thu hoạch được 34 triệu đồng , trong
khi đó chi phí chăn nuôi thấp chủ yếu là công nhàn rỗi và các thức ăn tận thu
từ sản xuất nông nghiệp.