TẾ BÀO B VÀ ĐÁP ỨNG MIỄN DỊCH
DỊCH THỂ
ThS. H Quang Huyồ
([email protected])
TRƯỜNG ĐẠI HỌC Y HÀ NỘI
Bộ môn Miễn dịch – Sinh lý bệnh
Mc tiờu:
1. Trình bày nguồn gốc, quá trình biệt hoá của
tế bào lympho B.

2. Mô tả cấu trúc khái quát của phân tử globulin
miễn dịch (Ig), chức năng của 5 lớp Ig.
3. Trình bày chức năng sinh học của Ig.
Quá trình chín và chọn lọc của các tế
bào lympho B tại tuỷ xương
Cơ quan lympho ngoại vi (hạch lympho, lách)
Abbas A. K and Lichtman A. H Basic Immunology 2nd Ed © Saunders 2004
Quá trình bắt
giữ và trình
diện các kháng
nguyên.
Cơ quan lympho
ngoại vi nơi các tế
bào B “trinh nữ” tiếp
xúc với KN và được
hoạt hoá
Abbas A. K and Lichtman A. H
Basic Immunology 2nd Ed
© Saunders 2004
Các biến đổi chức năng của tế bào
B sau khi được hoạt hoá bởi KN

tế bào T hỗ trợ
Abbas A. K and Lichtman A. H
Basic Immunology 2nd Ed © Saunders 2004
Tương tác giữa tế bào T hỗ trợ với
tế bào B trong các mô lympho
Abbas A. K and Lichtman A. H Basic Immunology 2nd Ed © Saunders 2004
Cơ chế tế bào TH hoạt hoá tế bào B
Tế bào B trình diện KN cho tế bào TH, tế bào TH nhận diện
KN rồi tiết ra cytokine để kích thích hoạt hoá tế bào B làm
cho nó tăng sinh và biệt hoá thành tế bào plasma tiết ra KT
Abbas A. K and Lichtman A. H Basic Immunology 2nd Ed © Saunders 2004
Đặc điểm cấu tạo chung của phân
tử globulin miễn dịch
Mỗi phân tử KT được cấu tạo
bởi 4 chuỗi polypeptide: 2
chuỗi nặng (ký hiệu là chuỗi
H - heavy chain) và 2 chuỗi
nhẹ (chuỗi L - light chain)
Trong một phân tử KT: 2 chuỗi
nặng và 2 chuỗi nhẹ hoàn
toàn giống nhau từng đôi một
Các chuỗi nối với nhau bằng
các cầu disulfide
L
H
Đặc điểm cấu tạo chung của phân
tử globulin miễn dịch

Trên mỗi chuỗi có
vùng hằng định

cho 5 lớp KT:

chuỗi nặng gamma (γ) cho lớp KT IgG

chuỗi nặng muy (µ) cho lớp IgM

chuỗi nặng alpha (α) cho lớp IgA

chuỗi nặng epxilon (ε) cho lớp IgE

và chuỗi nặng delta (δ) cho lớp IgD
Năm lớp KT được quyết định bởi chuỗi nặng
κ
γ
κ
γ
λλ
γγ
IgG
IgGκ κ
µ µ µ µ
λ λ
IgM
IgM
δδ
κ κ
δδ

Kuby Immunology 5th Ed ©Freeman and Company 2003
Các mảnh thu được khi xử lý IgG với các
enzyme hoặc hoá chất khác nhau

Mảnh Fab (fragment of
antigen binding)

Chứa vị trí gắn KN

Mang tính đặc hiệu của
phân tử KT

Mảnh Fc (fragment
cristalizable)

Vị trí kết hợp bổ thể

Vị trí gắn thụ thể để
chuyển qua nhau thai

Gắn thụ thể dành cho Fc

Mảnh Fab’2
Kháng thể IgM

M=900.000 Da

Cấu trúc pentamer gồm 5 phân tử IgM
monomer kết hợp với nhau bởi một chuỗi
polypeptide (chuỗi J)