Chóng mặt và phương pháp điều trị
Chóng mặt là một cảm giác sai sự di chuyển của cơ thể so với không gian hoặc của
không gian so với cơ thể (cảm giác đồ vật quay chao đảo quanh mình hoặc mình quay
quanh đồ vật).
Người bị chứng chóng mặt thường mất thăng bằng, đi loạng choạng không vững, cảm
giác bồng bềnh như đang ngồi trên thuyền, có thể kèm theo buồn nôn hoặc nôn, ù tai,
giảm thính lực, chóng mặt tăng khi thay đổi tư thế hoặc khi quay đầu, do đó bệnh nhân
thường nằm im một tư thế, mắt nhắm nghiền. Để giữ được thăng bằng cho cơ thể, phải có
sự tham gia của hệ thống giác quan (hệ tiền đình, cảm giác sâu và thị giác) đồng thời của
hệ thống thần kinh trung ương, các cơ vùng cổ, thân, chi. Nếu các cơ quan này bị tổn
thương sẽ gây nên chóng mặt và mất thăng
bằng.
Phân loại bệnh
Chóng mặt có rất nhiều nguyên nhân, được
chia làm hai loại:
Chóng mặt có nguồn gốc ngoại biên:
- Chóng mặt tư thế kịch phát lành tính:
Chóng mặt xuất hiện đột ngột, khi thay đổi
tư thế, không có dấu hiệu báo trước, chóng
mặt kéo dài vài giây, xuất hiện sau khi cử
động đầu. Chóng mặt xuất hiện do sự di chuyển những tinh thể nhỏ “sỏi tai”. Chóng mặt
tư thế kịch phát lành tính chiếm khoảng 30% các trường hợp chóng mặt.
- Bệnh Meniere (bệnh ứ nước nội dịch vô căn): Bệnh được đặc trưng bởi cơn chóng mặt
kéo dài khoảng 5 phút đến 5 giờ. Trước khi chóng mặt, người bệnh có cảm giác giảm
thính lực và ù tai. Chóng mặt xuất hiện đột ngột kèm theo buồn nôn và nôn, cơn có thể tái
phát dẫn đến mất dần thính lực. Bệnh hay gặp ở người căng thẳng tâm lý và lo lắng.
Nguyên nhân là do mất thăng bằng của áp lực dịch chứa trong tai trong. Mục tiêu của
điều trị bệnh là giảm áp lực dịch, gồm thuốc lợi tiểu, giảm ăn muối, kiêng những thức ăn
có chứa cafein (cà phê, trà, sôcola, sôđa) phối hợp với những thuốc chữa chóng mặt và
liệu pháp thư giãn, trường hợp đặc biệt có thể phẫu thuật cắt bỏ dây thần kinh tiền đình.


Tùy từng trường hợp cụ thể, tùy từng
nguyên nhân gây chóng mặt mà có các
phương pháp điều trị khác nhau. Cần đến
khám bác sĩ, trừ trường hợp chóng mặt do
say tàu xe. Các thuốc chống chóng mặt
chỉ có tác dụng giảm triệu chứng, bên
cạnh đó cần phải tìm nguyên nhân và điều
trị theo nguyên nhân.
- Meclozine: viên nén 25mg, thuốc có tác dụng giảm triệu chứng chóng mặt và phòng say
tàu xe.
- Bétahistine dichlorhydrate viên nén 8mg, 16mg. Thuốc có thể dùng kéo dài từ 2 – 3
tháng, tùy từng trường hợp. Chống chỉ định trong trường hợp quá mẫn với thành phần
của thuốc, u tủy thượng thận, loét dạ dày – tá tràng tiến triển, phụ nữ có thai.
- Trimetazidine chlorhydrate viên nén 35mg. Tuy nhiên cần lưu ý, không nên dùng thuốc
trong thời gian có thai và cho con bú.
- Flunarizine: Thuốc được chỉ định trong điều trị nhức đầu Migraine và điều trị triệu
chứng chóng mặt do các nguyên nhân khác. Chống chỉ định trong trường hợp bệnh nhân
trầm cảm hoặc bệnh Parkinson. Không nên dùng cho phụ nữ có thai hoặc cho con bú.
Các thuốc có tác dụng giãn mạch: ginkgo biloba viên nén 40mg; piracetam ống tiêm 3g
hoặc viên nén 800mg.
Dẫn chất dihydroergotamin: được chỉ định trong trường hợp chóng mặt do hạ huyết áp tư
thế hoặc nhức đầu Migraine. Chống chỉ định khi quá mẫn với thành phần của thuốc.
Không nên dùng cho phụ nữ có thai hoặc cho con bú.
Thuốc an thần kinh được sử dụng phối hợp trong vài ngày đầu để giảm triệu chứng lo
lắng của bệnh nhân.
Tìm nguyên nhân và điều trị theo nguyên nhân:
- Bỏ rượu, ma túy;
- Điều trị kháng sinh nếu do viêm tai giữa;
- Điều trị kháng sinh kháng virut nếu do Zona;
- Điều trị ngoại khoa cắt bỏ khối u