MỘT VÀI BIỆN PHÁP DẠY LUYỆN TỪ VÀ CÂU
PHẦN QUAN HỆ TỪ
LỚP NĂM
I/ ĐẶT VẤN ĐỀ.
Môn Luyện từ và câu lớp Năm là môn học cung cấp những kiến thức sơ giản
về Tiếng Việt và rèn luyện kĩ năng dùng từ đặt câu cho học sinh, mở rộng, hệ
thống hoá vốn từ, cung cấp cho học sinh một số hiểu biết về từ và câu, bồi dưỡng
cho học sinh thói quen dùng từ đúng, nói và viết thành câu, có ý thức sử dụng
Tiếng Việt văn hoá trong giao tiếp và thích học Tiếng Việt.
Nhưng qua thực tế giảng dạy cho thấy vẫn còn một số học sinh chưa đọc
thông, viết thạo, nói, viết chưa lưu loát.
Kết quả khảo sát đầu năm lớp 5/6 (lớp không bán trú) năm học 2005-2006
phân môn Luyện từ và câu như sau:
TSHS Giỏi Khá T.Bình Yếu G.Chú
SL TL SL TL SL TL SL TL
33 15
45%
10
30%
5
15.6%
3
9.1%
Sở dĩ còn những hạn chế như vậy là do học sinh chưa nắm vững được cấu
tạo của câu, tác dụng của các quan hệ từ, cặp quan hệ từ dùng để nối các vế câu
ghép khi sử dụng câu ghép.
Để giúp các em hiểu rõ hơn về quan hệ giữa các vế câu trong câu ghép, về
việc thể hiện ý và cách nối các vế câu ghép nhằm đảm bảo mục tiêu môn Luyện từ
và câu ở lớp Năm .Tôi chọn vấn đề : “Dạy Luyện từ và câu phần: Nối các vế câu
ghép bằng quan hệ từ “ để nghiên cứu và tìm biện pháp dạy phù hợp.
II/ GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ

học sinh tiến hành phân tích theo các yêu cầu đó.
- Về hình thức tổ chức: Tuỳ từng bài, từng nhiệm vụ cụ thể GV có thể tổ chức
cho HS làm việc độc lập, làm việc theo nhóm, sau đó trình bày kết quả phân tích
trước lớp.
b. Biện pháp trực quan
Các tranh vẽ thường thể hiện những tình huống giao tiếp nhất định. Quan sát
tranh, HS tự đặt mình vào các tình huống đó và chọn lựa hình thức giao tiếp, đặt
câu, viết đoạn văn theo tranh (chẳng hạn: Khi học bài nối các vế câu ghép bằng
QHT (biểu thị quan hệ tăng tiến) GV dán 2 tranh : Vịnh Hạ Long; phố cổ Hội An.
HS quan sát , dựa vào nội dung tranh đặt câu theo yêu cầu (Em hãy quan sát tranh
đặt câu ghép biểu thị quan hệ tăng tiến).
c. Biện pháp thực hành luyện tập
Trang 2
Tổ chức cho HS làm bài tập để củng cố kiến thức và vận dụng những kiến thức
đã học vào thực tê ỳ( Chẳng hạn: Bài dạy: Nối các vế câu ghép bằng QHT( tăng
tiến)
. HS làm BT1: Tìm câu ghép và phân tích cấu tạo của câu ghép trong một đoạn
văn (Người lái xe đãng trí).
. HS làm BT2: Điền cặp quan hệ từ thích hợp vào chỗ chấm (Điền cặp quan hệ
từ biểu thị quan hệ tăng tiến).
. HS làm BT3: Đặt câu theo tình huống cho sẵn (Đặt câu ghép chỉ quan hệ tăng
tiến để thể hiện các ý sau: a, b, c).
- Khi sử dụng biện pháp này, GV cần lưu ý những điểm sau:
- Khi giao nhiệm vụ cho HS, cần giúp các em hiểu đúng, hiểu đầy đủ nội dung
của BT.Cách làm có thể là:
+ Cho HS đọc yêu cầu của BT, giải thích yêu cầu của BT, nếu HS không giải
thích được GV giải thích cho các em.
+ Yêu cầu vài HS làm mẫu một phần của BT, nếu không có HS nào làm được
GV sẽ làm mẫu cho các em.
- Tổ chức nhiều hình thức hoạt động thích hợp để mỗi HS đều được làm

làm việc tích cực và nắm bài tốt
,
cụ thể
:
Kết quả khảo sát phân môn
Luyện từ và câu phần nối các vế câu ghép bằng QHT như sau
:
TSHS Giỏi Khá T.Bình Yếu G.chú
SL TL SL TL SL TL SL TL
33 28
84,8%
3
9,1%
2
6.1%
• BÀI HỌC KINH NGHIỆM:
Để có được kết quả đó:
- Giáo viên phải hết sức nhiệt tình, chịu khó, kiên nhẫn trong quá trình nghiên
cứu và thực hiện
- Tìm hiểu rõ những nguyên nhân dẫn đến những hạn chế của vấn đề .
- Nghiên cứu tìm những biện pháp phù hợp với đặc trưng bộ môn và lựa chọn
biện pháp phù hợp với từng bài dạy.
- Kế hoạch bài dạy cụ thể , rõ ràng thể hiện đầy đủ các phương pháp dạy
học.
- Sử dụng đồ dùng trực quan đúng lúc, đúng mức.
- Tạo niềm tin, giúp học sinh học tập tốt ; khen kịp thời và động viên đúng lúc;
tôn trọng bài làm của các em.
- Chú ý đến cả 3 đối tượng học sinh.
Trang 4
- Phát huy tính tích cực của học sinh, tổ chức linh hoạt các hình thức học tập.