Bài 2:
Trao đổi nước và
muối khoáng ở TV
(tiếp)

Sinh học 11 Cơ bản

BÀI 2: QUÁ TRÌNH VẬN CHUYỂN CÁC
CHẤT TRONG CÂY

* Nội dung cơ bản:
I. Dòng mạch gỗ1. Cấu tạo của mạch
gỗ:
- Mạch gỗ gồm các tế bào chết (quản bào
và mạch ống) nối kế tiếp nhau tạo thành
con đường vận chuyển nước và các ion
khoáng từ rễ lên lá.

- Cấu tạo:
+ Quản bào: nhỏ, dài, nối gối đầu lên
nhau
+ Mạch ống: lớn, ngắn, nối đầu kế đầu

2. Thành phần của dịch mạch gỗ:
- Thành phần chủ yếu gồm: Nước, các ion
khoáng ngoài ra còn có các chất hữu cơ
được tổng hợp ở rễ.

3. Động lực đẩy dòng mạch gỗ
- Áp suất rễ.
- Lực hút do thoát hơi nước ở lá (động lực

Bài 2: TRAO ĐỔI NƯỚC Ở THỰC VẬT
(tiếp theo)

* Nội dung cơ bản:
IV. Thoát hơi nước ở lá
1. Ý nghĩa sự thoát hơi nước
- Thoát hơi nước là động lực trên của quá
trình hút nước.
- Thoát hơi nước làm giảm nhiệt độ bề
mặt lá.
- Khi thoát hơi nước thì khí khổng mở,
đồng thời khí CO2 sẽ đi từ khí khổng vào
lá, đảm bảo cho quá trình quang hợp thực
hiện bình thường.

2. Con đường thoát hơi nước ở lá
a) Con đường qua khí khổng
Đặc điểm:
- Vận tốc lớn
- Được điều chỉnh bằng việc đóng, mở khí
khổng.

b) Con đường qua bề mặt lá – qua
cutin
Đặc điểm:
- Vận tốc nhỏ
- Không được điều chỉnh

3. Cơ chế điều chỉnh thoát hơi nước.
a) Các phản ứng đóng mở khí khổng:

nồng độ CO2 và độ pH -> hàm lượng
đường tăng -> tăng ASTT trong TB -> 2
TB kk hút nước và khí khổng mở ra.
+ Hoạt động của các bơm ion ở tế bào khí
khổng -> làm thay đổi ASTT và sức trương
nước của tế bào.
+ Khi cây bị hạn, hàm lượng ABA trong TB
kk tăng lên -> kích thích các bơm ion hoạt
động -> các kênh ion mở ® các ion bị hút
ra khỏi TB kk -> ASTT giảm -> sức trương
nước giảm -> khí khổng đóng.

V. Ảnh hưởng của điều kiện môi
trường đến quá trình trao đổi nước
1. Ánh sáng
Là tác nhân gây mở khí khổng

2. Nhiệt độ
Nhiệt độ ảnh hưởng tới cả 2 quá trình:
hấp thụ nước ở rễ và thoát hơi nước ở lá.

3. Độ ẩm đất và không khí
- Độ ẩm đất càng cao thì sự hấp thụ nước
càng tốt.
- Độ ẩm không khí càng thấp thì sự thoát
hơi nước càng mạnh.

4. Dinh dưỡng khoáng
Hàm lượng các chất trong đất ảnh hưởng
đến:

yếu”?

2. Theo kinh nghiệm dân gian, tại sao
không nên tưới nước cho cây vào giữa
trưa khi trời nắng gắt?

3. Khi bón quá nhiều phân cho cây thường
có hiện tượng gì? Giải thích.

4. Đối với cây trồng cạn có những phương
pháp tưới nào?