1
1
CHƯƠNG 3: CHẤT LƯƠNG BỀ MẶT GIA CÔNG
1. Khái niệm và các yếu tố đặc trưng
của chất lượng bề mặt.
 Sai lệch đại quan.
 Độ sóng bề mặt.
 Độ nhám bề mặt.
Rz :Chiều cao nhấp nhô
Ra :Sai lệch profile trung bình cộng
a. Tính chất hình học
2
3
4
Bề
mặt gia
cơng
Cấp Ra
()
Rz
()
Chiều dài chuẩn
(mm) Thơ
1
80
320
8
2

1,6
0,25
10
0,16
0,8
11
0,08
0,4

Siêu tinh
12
0,04
0,2
13
0,02
0,08
0,08
14
0,01
0,05
2
5
b. Tính chất cơ lý
 Mức độ biến cứng.
 Chiều sâu lớp biến cứng.
 Ứng suất dư.
Mức độ biến cứng và chiều sâu biến cứng phụ thuộc vào mối
quan hệ giữa hai thông số: lực cắt và nhiệt cắt.
Trong quá trình cắt, dưới tác dụng của lực cắt, mạng tinh thể
ở lớp bề mặt kim loại bò xô lệch, gây biến dạng dẻo ở vùng

loại, trong đó, sinh ra nhiều phần tử ăn mòn. Nhất là ở mặt
trượt, gây ra hiện tượng hấp thụ mạnh, tăng cường quá trình
ăn mòn và khuếch tán ở lớp bề mặt.
 Sau khi gia công, lớp bề mặt bò biến cứng. Tăng lớp biến
cứng bề mặt thì khả năng chống ăn mòn tăng lên.
 Các phương pháp làm tăng lớp biến cứng bề mặt: nhiệt
luyện, lăn ép,…
8
 Ứng suất dư ít ảnh hưởng đến tính chống
ăn mòn của chi tiết.
3
9
Các đường a, b, c tương ứng với 3 độ nhám ban đầu
khác nhau, độ nhám của đường c là cao nhất.
Rz(c) > Rz(b) > Rz(a)
Khoảng thời gian:
0 ÷ t
i
: giai đoạn mòn ban đầu
t
i
÷ T
1
: giai đoạn mòn bình thường
T
1
trở đi: giai đoạn mòn kòch liệt
10
11
3. Các nguyên nhân ảnh hưởng đến