Bệnh do vi khuẩn Streptococcus trên cá điêu
hồng nuôi thâm canh ở ĐBSCL

Bệnh do vi khuẩn Streptococcus trên cá điêu hồng
(Oreochromis sp) nuôi thâm canh ở Đồng Bằng Sông Cửu
Long - TS. Đặng Thị Hoàng Oanh, Khoa Th
ủy sản, Đại học
Cần Thơ
Đồng Bằng Sông Cửu Long là vùng nuôi thủy sản lớn nhất
của cả nước, trong đó, cá điêu hồng (Oreochromis sp.) là
một trong những đối tượng đư
ợc nuôi phổ biến do đặc điểm
dễ nuôi, có chất lượng thịt ngon, có giá trị dinh dưỡng cao
phù hợp với thị hiếu người tiêu dùng và là đối tượng có
tiềm năng xuất khẩu trong tương lai.
Hiện nay, trong số các bệnh phổ biến và gây thiệt hại cho
nghề nuôi cá điêu hồng thâm canh là bệnh phù mắt và xuất
huyết. Cá bệnh có một số biểu hiện bên ngoài là cơ th
ể sậm
màu, một bên hoặc hai bên mắt bị lồi và đục, xuất huyết ở
các vây và xương nắp mang (Hình 1). Cá bị bệnh vận động
khó khăn, bơi không có định hướng, não, thận và tỳ tạng là
những cơ quan bị làm tổn thương nhiều nhất và đây là l
ý do
gây chết cá. Cá bệnh cấp tính sẽ chết nhanh với tỉ lệ chết
cao. Tuy nhiên, cá có thể bị bệnh mãn tính, chỉ có một vài
nốt xuất huyết trên thân mà không có hiện tượng thương
tổn nội tạng.

Hình 1. Cá điêu hồng bị xuất huyết và lồi mắt do nhiễm vi
khuẩn Streptococcus

Streptococcus hình cầu gram dương dạng song cầu hay li
ên
cầu. Các phương pháp sinh hóa, sinh học phân tử hoặc
miễn dịch được sử dụng trong trư
ờng hợp chẩn đoán khẳng
định hoặc định týp.
Do vi khuẩn Streptococcus gram dương nên việc ph
òng và
trị bệnh do nhóm này gây nên thư
ờng gặp nhiều khó khăn
và kém hiệu quả. Các biện pháp tổng hợp để phòng và tr
ị
bệnh là: (1) thực hiện việc chuẩn bị tốt ao/bè trư
ớc khi thả
nuôi, trong quá trình nuôi cần giữ cho môi trư
ờng nuôi tốt
nhất là ở dưới đáy ao/bè, nên th
ả nuôi với mật độ vừa phải,
lưu ý duy trì hàm lượng oxy hòa tan trong ao/bè nuôi h
ợp
lý bằng các biện pháp thích hợp. Bệnh thư
ờng xuất hiện
vào những lúc trời nóng nên cần theo dõi nhiệt độ nư
ớc để
có biện pháp xư lý kịp thời; (2) khi th
ấy có cá chết cần lập
tức vớt khỏi ao/bè, x
ử lý bằng cách đem chôn trong hố có
rải vôi; (3) thường xuyên ki
ểm tra để phát hiện bệnh sớm