CÂU 1: Đồng chí hãy phân tích: Nguồn gốc hình thành tư tưởng HCM, làm rõ mối quan
hệ giữa các nguồn gốc đó và khẳng định nhân tố có vai trò quan trọng nhất.
(Truyền thống dân tộc - Tinh hoa văn hóa nhân loại - Chủ nghĩa Mác-Lênin - Chủ quan
của Hồ Chí Minh).
Bài làm
Chủ tịch HCM - vị anh hùng dân tộc, một danh nhân văn hóa thế giới, điều đó đã được
dân tộc VN và cả nhân loại ngày nay thừa nhận. Với thiên tài trí tuệ của mình, với lòng yêu
nước nồng nàn và thương dân sâu sắc, Bác - từ một con người giản dị bình thường đã trở
thành nhà tư tưởng vĩ đại, một nhà lý luận thiên tài của cách mạng VN. Người là sự kết tinh
những giá trị tinh hoa nhất của văn hóa dân tộc và của nhân loại, là bước phát triển mới
của CN Mác-Lênin trong điều kiện cụ thể của VN. Tư tưởng ấy có giá trị vô cùng to lớn,
định hướng cho CM VN trong hơn nữa thế kỷ qua, góp phần thúc đẩy tiến trình văn minh,
tiến bộ của nhân loại. Hiện nay tư tưởng HCM đang tiếp tục soi đường cho CM nước ta
trong sự nghiệp đổi mới, cương lĩnh của Đảng ta năm 1991 đã xác định:” Đảng lấy CN
Mác-Lênin và tư tưởng HCM làm nền tảng tư tưởng, kim chỉ nam cho hành động”. Đây là
kết luận rút ra từ kết quả tổng kết sâu sắc thực tiễn lịch sử Đảng ta và CM VN từ khi có
Đảng lớn Hội nghị TW 6 (lần 2) khóa 8 khi bàn về quyết định những nhiệm vụ cơ bản và
cấp bách trong công tác xây dựng Đảng, một lần nữa khẳng định quan điểm có tính
nguyên tắc của Đảng là:” Chủ nghĩa Mác-Lênin và tư tưởng HCM là nền tảng tư tưởng,
kim chỉ nam cho hành động của Đảng”.
Tư tưởng HCM là sản phẩm của sự kết hợp sáng tạo CN Mác-Lênin với phong trào
công nhân và phong trào yêu nước, là lý luận chiến lược CM d.tộc, dân chủ nhân dân tiến
lên CNXH, là khoa học về quy luật phát triển xã hội thuộc địa nửa phong kiến, kinh tế chưa
phát triển, là hệ tư tưởng của giai cấp công nhân và nhân dân VN trong thời đại mới. Hay có
thể nói đó là một hệ thống những luận điểm về cách mạng VN từ cách mạng dân tộc dân
chủ nhân dân tiến lên CNXH nhằm giải phóng dân tộc, giải phóng xã hội và con người, xây
dựng một nước VN hòa bình, thống nhất, độc lập, dân chủ, giàu mạnh, góp phần vào CM
thế giới.
Tư tưởng HCM hình thành và phát triển từ trong quá trình Người tham gia các hoạt động
tìm đường cứu nước, từ những kinh nghiệm phong phú được tích lũy qua quá trình hoạt
trong trong quá trình hoạt động CM, gần mười năm bôn ba qua nhiều châu lục, khảo sát
thực tiễn qua nhiều nước Tư bản và thuộc địa, Bác đã sớm nhận thức được xu hướng của
thời đại, từ một người yêu nước, từ nhận thức hết sức nhạy bén, sáng tạo và trí tuệ sáng
suốt Bác đã gặp CN Mác-Lênin như một cuộc hẹn hò từ trước” Luận cương về vấn đề dân
tộc và thuộc địa” của Lênin đã soi sáng và tạo ra những bước ngoặt phát triển tư tưởng của
HCM, từ yêu nước chưa có định hướng chuyển sang lập trường của CN M-Lê nin và Người
đã rút ra kết luận : ”Muốn cứu nước và giải phóng dân tộc không có con đường nào khác
ngoài con đường cách mạng vô sản”. Đó là cuộc CM dân chủ tư sản kiểu mới do Đảng tiên
phong của giai cấp công nhân lãnh đạo nhằm đánh đổ đế quốc phong kiến và tay sai, giành
độc lập dân tộc, thực hiện người cày có ruộng, sau đó tiến lên làm CM XHCN, xây dựng
CNXH và CNCS Ở VN. Đó là đường lối giương cao ngọn cờ độc lập dân tộc và CNXH, kết
hợp CN yêu nước và CN quốc tế của giai cấp công nhân, kết hợp sức mạnh dân tộc và sức
mạnh thời đại nhằm đạt mục tiêu cuối cùng là giải phóng dân tộc, giải phóng xã hội và giải
phóng con người.
Đối với tông giáo, Bác hiểu rất sâu sắc, vận dụng rất sáng tạo của Nho giáo, Phật giáo và
các tôn giáo khác như việc liên hệ đạo đức người CM với đạo tam tài, trời, đất. Bác nói:”
Ông Mác có phép DVBC, ông Khổng có đức trí dũng con người, Đức chúa Giêsu có lòng
nhân ái, Đức phật Thích ca có lòng từ bi bác ái, Tôn Dật Tiên có chủ nghĩa tam dân. Nếu
các vị ấy còn sống thì chắc họ sẽ sống hoàn mỹ với nhau, bởi vì các vị đó có một điểm
chung là muốn giải phóng con người, giải phóng nhân loại, tôi nguyện làm người học trò
nhỏ của các vị ấy”.
Những giá trị tốt đẹp ấy đã trở thành nguồn gốc rất quan trọng trong quá trình hình thành
nhân cách, tư tưởng HCM trong cuộc đời và sự nghiệp đã làm cho nhiều người nể phục.
Bác ra đi tìm đường cứu nước năm 1911, hoạt động Ở nước ngoài 30 năm, qua nhiều quốc
gia châu lục hành trang của Người là chủ nghĩa yêu nước và văn hóa VN. Năm 1923, tại đại
hội quốc tế V tại Liên Xô, một nhà thơ Liên Xô đã từng nhận xét:” Từ Nguyễn ái Quốc tỏa ra
một nền văn hóa, không phải là văn hóa Châu âu mà có lẽ là văn hóa tương lai”, lời tiên
đoán đó sau 67 năm đã trở thành hiện thực vào năm 1990 khi UNESCO công nhận HCM “
vị anh hùng giải phóng dân tộc của VN và là một nhà VH lớn”.
Từ bản lĩnh, phẩm chất, tính cách của HCM cho ta thấy, ngay từ thuở nhỏ Bác đã có
của Người. Trên cơ sở một bản lĩnh chính trị kiên định và cốt cách văn hóa độc đáo của
Người. Đó là kết quả tổng hợp quá trình đấu tranh lâu dài trong thực tiễn, hiểm nguy, gian
khó qua nhiều châu lục, một quá trình học tập, tích lũy kinh nghiệm sống và chiến đấu của
Người.
Nguồn gốc hình thành tư tưởng HCM đã quy định tính cách mạng, khoa học của tư
tưởng đó. Tư tưởng HCM là kết quả của sự vận dụng sáng tạo CN Mác-Lê nin trong điều
kiên cụ thể của nước ta. Tư tưởng HCM là tài sản tinh thần quý báu của toàn Đảng, toàn
dân tộc ta đã đang và sẽ biến thành sức mạnh vật chất soi đường chỉ lối cho dân tộc ta đi
tiếp chặng đường đổi mới, xây dựng CNXH.
Tính khoa học sáng tạo của HCM đã được lịch sử đấu tranh CM 70 năm qua kiểm
chứng, trải qua bao khúc quanh của lịch sử dân tộc và những biến cố khắc nghiệt của d.tộc,
thời đại, tư tưởng của Bác vẫn luôn cùng con cháu thời đại HCM vững bước đi tới mục tiêu
dân giàu nước mạnh, xã hội công bằng văn minh, tư tưởng đó là niềm tự hào của mọi thế
hệ VN. Dưới ánh sáng của CN Mác-Lê nin và tư tưởng HCM, toàn Đảng, toàn dân ta càng
vững tin vào thắng lợi của sự nghiệp đổi mới do Đảng ta khởi xướng. Mỗi CB, đảng viên và
người dân VN cần phải ra sức học tập, rèn luyện tu dưỡng theo tư tưởng của Người góp
phần xây dựng một nước VN độc lập, thống nhất bền vững trong thời đại ngày nay, tư
tưởng HCM vẫn sống mãi với non sông VN./
Câu 1a: Nguồn gốc hình thành tư tưởng Hồ Chí Minh
Bài Làm
3
ĐH Đảng lần IX khẳng định : “tư tưởng HCM là một hệ thống quan điểm toàn
diện và sâu sắc về những vấn đề cơ bản của cách mạng VN, là kết quả sự vận
dụng và phát triển sáng tạo chủ nghĩa Mác Lênin vào điều kiện cụ thể của nước ta,
kế thưà và phát triển các giá trị truyển thống tốt đẹp của dân tộc, tiếp thu tinh hoa
văn hóa nhân loại” và “tư tưởng HCM soi đường cho cuộc đấu tranh của nhân ta
giành thắng lợi, là tài sản tinh thần to lớn của Đảng và dân tộc ta”
Nghị quyết 09 Bộ Chính trị (khoá VII) viết:”Chủ tịch HCM đã sớm nắm bắt
sâu sắc bản chất cách mạng và khoa học, tinh thần biện chứng và nhân đạo của
học thuyết Mác-Lênin, vận dụng một cách sáng tạo học thuyết ấy phù hợp với hoàn
Trên cơ sở giử vững bản sắc dân tộc nhân dân ta đã biết chọn lọc, tiếp thu cải biến những
cái hay, cái tốt cái đẹp của người thành những giá trị riêng của mình.
Tư tưởng HCM là sự kết tinh trọn vẹn sinh động của những giá trị truyền thống cao
quý đó. Chủ nghĩa yêu nước VN là nguồn gốc sâu xa của tư tưởng Hồ Chí Minh. Từ tuổi
thanh niên HCM đã là một trong những người con yêu nước ưu tú nhất tiêu biểu nhất của
dân tộc. Tất cả ý nghĩa cuộc sống đối với người lúc đó là cứu nước giải phóng dân tộc cứu
4
đồng bào bị đọa đày đau khổ. Người coi đấy là lẽ sống thiêng liêng nhất, Người nói :”tự do
cho đồng bào tôi, độc lập cho tổ quốc tôi đấy là tất cả những điều tôi muốn, đấy là tất cả
những đều tôi hiểu”. Đối với Người tất cả mọi kế sách đều vô nghĩa nếu không nhằm tự do
cho đồng bào, độc lập cho tổ quốc . Cả cuộc đời Người”chỉ có một sự ham muốn, ham
muốn tột bậc là làm sao cho nước ta được hoàn toàn độc lập, dân ta được hoàn toàn tự
do đồng bào ai cũng có cơm ăn áo mặc, ai cũng được học hành “. HCM lúc thiếu thời rất
khâm phục tinh thần yêu nước xã thân vì nước của các sĩ phu văn thân, các chiến sĩ như
Phan Đình Phùng, Hoàng Hoa Thám, Phan Bội Châu, Phan Chu Trinh. Nhưng Người
không tán thành đường lới cứu nước của các vị. Tư tưởng yêu nước của HCM thời trẻ,
ngay khi chưa gặp CNXH, đã thể hiện có tầm vượt trước những quan niệm cứu nước
đương thời. Bởi đó là một tư tưởng yêu nước sáng suốt có tính phê phán không bảo thủ.
Nó hướng tới việc tìm con đường thật sự CM và KH dẫn đến mục tiêu triệt để giải phóng
dân tộc. Đó là tư tưởng yêu nước mang đậm tính nhân dân, tính nhân bản. Cứu nước
trước hết là cứu hàng triệu “đồng bào bị đoạ đày” , những “người cùng khổ”. trong quan
niệm về mục tiêu cứu nước của HCM (khi chưa là người Mác xít) nước độc lập phải đi đôi
với quyền tự do ấm no hạnh phúc. Rõ ràng mục tiêu ấy không thể tìm thấy ở con đường
cứu nước trên ập trường phong kiến và cả trân lập trường TS hay tiểu TS. Ở tuổi 13 cũng
như một số nhà yêu nước đương thời HCM đã sớm bị hấp dẫn bởi khẩu hiệu”tự do bình
đẳng bác ái”. Song khác các vị ấy HCM muốn tìm hiểu đến tận nơi “ cái gì ẩn đằng sau”
những từ đẹp đẽ ấy không chỉ trên lý thuyết mà ngay trên thực tế. Với một hoài bảo và lòng
yêu nước như thế làm hành trang HCM ra đi tìm đường cứu nước. Như vậy là chủ nghiõa
yêu nước truyền thống đang đòi hỏi điược đổi mới là tiền để tư tưởng đưa HCM đến một
cách tự nhiên với chủ nghĩa Mác Lênin, đáp ứng yêu cầu bức xúc của lịch sử lúc đó là phải
điều đó không ngăn cản Người tiếp thu kế thừa những giá trị tốt đẹp của văn minh phương
Tây
Tư tưởng HCM là sự vận dụng phát triển sáng tạo chủ nghĩa Mác Lênin
Trên cơ sở những nhân tố tư tưởng nói trên đặc biệt là chủ nghĩa yêu nước Nguyễn Aí
Quốc đã đến với chủ nghĩa Mác Lênin. Tư tưởng HCM là kết quả sự gặp gở giữa chủ nghĩa
yêu nước VN và chủ nghĩa Mác Lênin. Việc Nguyễn Aùi Quốc đến với chủ nghĩa Mác Lênin,
tìm thấy ở chủ nghĩa Mác Lênin “cái cần thiết” và “ con đường” giải phóng dân tộc VN, “ngọn
hải đăng soi đường cho toàn thể nhân loại bị áp bức đi tới giải phóng” là bước quyết định
trong quá trình hình thành tư tưởng Hồ Chí Minh. Bắt gặp chủ nghĩa Mác Lênin tư tưởng
yêu nước ở Nguyễn Aí Quốc có bước nhảy vọt về chất-tư tưởng của Nguyễn Aùi Quốc trở
thành tư tưởng Hồ Chí Minh. Chủ tịch HCM luôn nhấn mạnh rằng : yêu nước anh dũng
chiến đấu hy sinh vì độc lập dân tộc không phải phẩm chất riêng có ở những người công
sản mà là vốn có ở hàng triệu người trong Đảng cũng như ngoài Đảng. Song chỉ có Đảng
của giai cấp CN được vũ trang bằng chủ nghĩa Mác Lênin mới có đường lối đúng đắn để
giải phóng dân tộc biến chủ nghĩa yêu nước truyền thống thành chủ nghĩa yêu nước hiện
đại trên cơ sở kết hợp chủ nghĩa yêu nước với chủ nghĩa XH KH, chủ nghĩa yêu nước với
chủ nghĩa quốc tế vô sản. Được tư tưởng KH của giai cấp CN quốc tế soi sáng phong trào
gải phòng dân tộc VN đã tìm ra đường lối cứu nước đúng đắn. Chủ nghĩa Mác Lênin là cơ
sở chủ yếu nhất hình thành tư tưởng Hồ Chí Minh. Chính lý luận Mác Lênin đã cung cấp
cho HCM thế giới quan và phương pháp luận DVBC để tổng kết kiến thức tổng kết lịch sử
và kinh nghiệm thực tiễn tìm ra con đường cứu nước đúng đưa Người vượt hẳn lên phía
trước so với những người yêu nước đương thời, khắc phục căn bản khủng hoảng về đường
lối giải phóng dân tộc. Theo Lênin một người “chỉ xứng đáng với danh hiệu nhà tư tưởng khi
nào họ đi trước phong trào tự phát chỉ đường cho nó, khi nào họ biết giải quyết, trước
những người khác, tất cả các vấn đề lý luận CT sách lược và các vấn đề tổ chức mà
“những yếu tố vật chất” của phong trào hút phải một cách tự phát” HCM là một nhân vật kiệt
xuất trong những con người như thế.
Chủ nghĩa yêu nước là cơ sở ban đầu và động lực thúc đẩy HCM đến với chủ nghĩa
Mác Lênin. Còn chủ nghĩa Mác Lênin đã nâng chủ nghĩa yêu nước truyền thống ở HCM lên
bươ81c phát triển về chất phù hợp với thời đại mới. Người nói “Lúc đầu chính là chủ nghĩa
cộng giản đơn ba bộ phận đó. Ở đây diễn ra một quá trình tổng hợp chắc lọc qua tư duy
độc lập, qua trí tuệ và nhân cách lớn của HCM trên cơ sở một bản lĩnh CT kiên định và cốt
cách VH độc đáo của Người . Đó cũng là kết quả tổng hợp của cả quá trình lăn lộn đấu
tranh lâu dài trong thực tiễn gian khổ hiểm nguy ở hầu khắp các châu lục; là một quá trình
tự rèn luyện tự học tập tích lũy kiến thức, kinh nghiệm sống và chiến đấu của Người.
Câu 2
: Làm rõ những sáng tạo của HCM trong tư tưởng G.phóng dân
tộc.
Nguồn gốc của tư tưởng (lý luận, thực tiễn); từng nội dung, so sánh với các
tư tưởng khác, với chủ nghĩa Mác-Lênin và tư tưởng của quốc tế cộng sản để
thấy rõ sáng tạo trong tư tưởng HCM; ý nghĩa p.pháp luận.
TRẢ LỜI
:
Độc lập dân tộc gắn liền với CNXH là hạt nhân cốt lõi, là tư tưởng trung
tâm, xuyên suốt toàn bộ học thuyết tư tưởng HCM.
Tư tưởng yêu nước “không có gì quí hơn độc lập tự do” luôn luôn đứng ở
hàng đầu trong bản giá trị tinh thần VN, nhưng trước Nguyễn Ái Quốc, HCM
nó vẫn dừng lại ở chủ nghĩa yêu nước truyền thống. Điểm khác biệt giữa HCM
và các lãnh tụ yêu nước tiền bối là ở chỗ người đã gặp được thời đại ta đã tìm
thấy con đường giải phóng dân tộc trong quĩ đạo cuộc CM vô sản. Vì vậy ngay
từ khi bắt gặp luận cương của Lê nin hình thành đường lối cứu nước, giải
phóng dân tộc, ở HCM đã có sự gắn bó thống nhất giữa độc lập dân tộc và
CNXH.
Tư tưởng HCM về con đường giải phóng dân tộc:
Ngay từ đầu những năm 20 của thế kỷ 20, tư tưởng về con đường giải
phóng dân tộc ở HCM khẳng định trong một luận đề nổi tiếng: “chỉ có giải
phóng giai cấp vô sản thì mới giải phóng được dân tộc, cả hai cuộc giải phóng
chỉ có thể sự nghiệp của CNCS và cuộc cách mạng thế giới”
năng giành thắng lợi trước cách mạng vô sản ở chính quốc.
Trong phong trào cộng sản quốc tế một thời gian dài đã tồn tại một quan
điểm xem thắng lợi của CM thuộc địa phụ thuộc trực tiếp vào thắng lợi của CM
vô sản ở chính quốc. Quan điểm này vô hình chung đã làm giảm tính năng
động sáng tạo của các phong trào CM ở thuộc địa.
Do nhận thức được thuộc địa là một khâu yếu trong hệ thống của chủ nghĩa
đế quốc do đánh giá đúng đắn sức mạnh của chủ nghĩa y.nước và tinh thần
D.tộc, ngay từ năm 1924, Nguyễn Ái Quốc đã khẳng định rằng CM thuộc địa
không những không phụ thuộc và CM vô sản ở chính quốc mà có thể và cần
phải tiến hành trước và bằng thắng lợi của mình, nó có thể giup đở những
người anh em mình ở Phương Tây trong nhiệm vụ giải phóng hoàn toàn.
Đây là một luận điểm sáng tạo, có giá trị lý luận và thực tiễn rất to lớn, một
cống hiến rất quan trọng vào khủng hoảng tàng lý luận Mác - Lê nin.
Cách mạng giải phóng dân tộc phải được th.hiện bằng con đường bạo lực,
kết hợp lực lượng chính trị của quần chúng và lực lượng vũ trang của nhân
dân. Hội nghị Ban chấp hành TW Đảng lần thứ 8 tháng 5-1941dưới sự chủ trì
của Nguyễn Ái Quốc đã đưa ra quyết định: cuộc CM Đông Dương kết liễu
bằng mọi cuộc khở nghĩa vũ trang mở đầu có thể là khở nghĩa từng phần trong
từng địa phương … mà mở đường cho cuộc tổng khở nghĩa to lớn. Để chuẩn
bị tiến tới khởi nghĩa vũ trang người đã về nước chỉ đạo xây dựng căn cứ địa,
đào tạo, huấn luyện cán bộ, xây dựng các tổ chức chính trị của quần chúng,
lập ra các đội du kích vũ trang chủ động đón thời cơ, chóp thời cơ, phát động
tổng khởi nghĩa tháng 8 giành thắng lợi trong cả nước.
8
Thấu hiểu sâu sắc chính sách tàn bạo của chủ nghĩa đế quốc là chủ nghĩa đế
quốc Pháp và từ những kết luận rút ra qua khảo sát, nghiên cứu phong trào
cách mạng giải phóng dân tộc ở một số nước thuộc địa như: Aán Độ, HCM chỉ
rõ: muốn giải phóng dân tộc phải thực hiện con đường CM bạo lực. Năm
1947, nhân dịp kỷ niệm ngày thành lập G.phóng quân VN. Người khẳng định:
D.tộc VN nhất định phải được giải phóng. Muốn G.phóng thì phải đánh phát xít
thuộc địa và phụ thuộc trên thế giới. Với những đóng góp đó HCM đã được nhân loại
tôn vinh là anh hùng G.phóng D.tộc và nhà văn hóa lớn.
Câu 2a: Làm rõ những sáng tạo của Hồ Chí Minh trong tư tưởng giải phóng
dân tộc.
Độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa XH là hạt nhân cốt lõi, là tư tưởng trung tâm,
xuyên suốt tòan bộ học thuyết tư tưởng Hồ Chí Minh.
Tư tưởng yêu nước “không có gì quí hơn độc lập tự do” luôn luôn đứng ở hàng đầu
trong bản giá trị tinh thần Việt Nam, nhưng trước Nguyễn Ái Quốc, Hồ Chí Minh nó vẫn
dừng lại ở chủ nghĩa yêu nước truyền thống. Điểm khác biệt giữa Hồ Chí Minh và các lãnh
tụ yêu nước tiền bối là ở chỗ người đã gặp được thời đại ca đã tìm thấy con đường giải
phóng dân tộc trong quĩ đạo cuộc CM vô sản. Vì vậy ngay từ khi bắt gặp luận cương của
Lê nin hình thành đường lối cứu nước, giải phóng dân tộc , ở Hồ Chí Minh đã có sự gắn bó
thống nhất giữa độc lập dân tộc và chủ nghĩa XH.
9
Tư tưởng Hồ Chí Minh về con đường giải phóng dân tộc:
Ngay từ đầu những năm 20 của thế kỷ 20, tư tưởng về con đường giải phóng dân tộc
ở Hồ Chí Minh khẳng định trong một luận đề nổi tiếng: “chỉ có giải phóng giai cấp vô sản thì
mới giải phóng được dân tộc, cả hai cuộc giải phóng chỉ có thể sự nghiệp của chủ nghĩa
cộng sản và cuộc CM thế giới”
Tư tưởng Hồ Chí Minh về con đường giải phóng dân tộc là thực hiện sự kết hợp hài
hòa giữa dân tộc và giai cấp, chủ nghĩa yêu nước và chủ nghĩa quốc tế , độc lập dân tộc
và chủ nghĩa XH. Nội dung của thực thể này được Hồ Chí Minh xây dựng thành một hệ
thống luận điểm dưới đây.
CM giải phóng dân tộc muốn thắng lợi phải đi theo con đường CM vô sản: thất
bại của các phong trào yêu nước cuối thế kỷ 19 đầu thế kỷ 20 là do chưa có đường lối
đúng, khi chủ nghĩa đế quốc trở thành hệ thống thế giới , Nguyễn Ái Quốc ví CNTB đế
quốc là con đĩa 2 vòi: một vòi bám vào chính quốc, một vòi bám vào thuộc địa. Muốn đánh
bại chủ nghĩa đế quốc cùng một lúc cắt cả 2 vòi của nó đi, tức là phải thực hiện CM vô sản
ở chính quốc với CM giải phóng dân tộc ở thuộc địa , phải xem CM ở thuộc địa như là một
một trong những cái cánh của CM vô sản, cùng tiến bước với CM vô sản.
quyết định: cuộc CM Đông Dương kết liễu bằng mọi cuộc khở nghĩa vũ trang mở đầu có
thể là khở nghĩa từng phần trong từng địa phương … mà mở đường cho cuộc tổng khở
nghĩa to lớn. Để chuẩn bị tiến tới khở nghĩa vũ trang người đã về nước chỉ đạo xây dựng
căn cứ địa, đào tạo, huấn luyện cán bộ , xây dựng các tổ chức chính trị của quần chúng ,
10
lập ra các đội du kích vũ trang chủ động đón thời cơ, chóp thời cơ, phát động tổng khởi
nghĩa tháng 8 giành thắng lợi trong cả nước.
Thấu hiểu sâu sắc chính sách tàn bạo của chủ nghĩa đế quốc là chủ nghĩa đế quốc
Pháp và từ những kết luận rút ra qua khảo sát , nghiên cứu phong trào giải phóng dân tộc
ở một số nước thuộc địa như: Aán Độ, Hồ Chí Minh chỉ rõ: muốn giải phóng dân tộc phải
thực hiện con đường CM bạo lực. Năm 1947, nhân dịp kỷ niệm ngày thành lập giải phóng
quân Việt Nam. Người khẳng định: dân tộc Việt Nam nhất định phải được giải phóng.
Muốn giải phóng thì phải đánh phát xít Nhật và Pháp. Muốn đánh chúng thì phải có lực
lượng quân sự . muốn có lực lượng thì phải có tổ chức. Muốn tổ chức thành công thì phải
có kế hoạch , có quyết tâm.”
Trong quá trình lãnh đạo CM nhờ biết kế thừa truyền thống và kinh nghiệm đánh giặc
giữ nước của dân tộc, vận dụng sáng tạo lý luận bạo lực CM của chủ nghĩa Mác - Lê nin,
tiếp thu tinh hoa lý luận và kinh nghiệm quân sự của thế giới. Hồ Chí Minh đã đẻ ra và
hoàn chỉnh dần lý luận về bạo lực CM ở Việt Nam.
Theo Hồ Chí Minh, bạo lực CM ở Việt Nam là sức mạnh tổng hợp của hai yếu tố
chính trị và quân sự, hai lực lượng là lực lượng chính trị quần chúng và lực lượng vũ trang
nhân dân. CM bạo lực là sử dụng sức mạnh tổng hợp để chống lại bạo lực phản CM,
giành lấy chính quyền và bảo vệ chính quyền dưới hình thức đấu tranh chính trị và đấu
tranh vũ trang.
Khẳng định giải phóng dân tộc phải bằng con đường CM bạo lực. Song, Hồ Chí Minh
luôn luôn chủ động, tích cực đưa ra giải Pháp để tranh thủ khả năng hòa bình và phát triển
CM. Thực tiễn CM Việt Nam đã chứng minh tư tưởng này của Hồ Chí Minh.
Tư tưởng về dân tộc và CM giải phóng dân tộc là một nội dung lớn, nổi bật trong hệ
thống tư tưởng Hồ Chí Minh. Với tư tưởng này Hồ Chí Minh chẳng những đã đưa nước
Việt Nam đến độc lập tự do, thống nhất trọn vẹn, mà còn góp phần to lớn vào sự nghiệp
được hai mặt cơ bản của xã hội Việt Nam lúc bấy giờ là mâu thuẫm giữa hội Việt Nam Đế
Quốc Tay Sai và mâu thuẫn nhân dân với điạ chủ phong kiến muốn giải quyết được hài hòa
vấn đề giai cấp và vấn đề dân tộc. Theo Người : “ Chỉ có giải phóng giai cấp vô sản thì mới
giải phóng được dân tộc. Cả hai cuộc giải phóng này chỉ có thể là sự nghiệp của CNCS và
cách mạng thế giới. Trong quan niệm của Hồ Chí Minh cơ sở hàng đầu để đánh giá tính triệt
đổ của một cuộc cách mạng là qui mô giải phóng quần chúng lao động bị ápbức, vì thế
Người đã chọn con đường cách mạnh vô sản, theo gương cách mạng tháng 10 Nga là một
cuộc cách mạng nằm trong dòng chảy liên tục của quá trình giải phóng con người.
Vận dụng sáng tạo chủ nghĩa Mác – Lênin vào điều kiện nước ta, Người đã xác định
cách mạng Việt Nam phải trãi qua hai giai đoạn mà đã được thể hiện Q. VVVT là : “Chủ
trương làm TS dân quyền cách mạng và thổ địa CN để đi tới XHCS”. Như vậy, tư tưởng Hồ
Chí Minh về độc lập dân tộc gắn liền chủ nghĩa xã hội đã được thể hiện rất rõ ràng và đó là
luận điểm trọng tâm xuyên suốt toàn b ộ hệ thống tư tưởng Hồ Chí Minh. “Cách mạng giải
phóng dân tộc phải phát triển thành cách mạng xã hội chủ nghĩa thì mới giành được thắng
lợi hoàn toàn”. Đó là điểm khác biệt căn bản giữa con đường cứu nước của Hồ Chí Minh
với các ngà yêu nước khác như : Phan Bội Châu, Phan Chu trinh, Nguyễn Thái Học …
Phan Bội Châu đã phải thốt lên : “Than ôi ! Lịch sử của tôi là lịch sử một trăm thất bại không
một thành công”, thì ngược lại, Hồ Chí Minhlà người duy nhất tìm ra con đường đúng đắn
để cứu nước, giải phóng cho nhân dân lao động.
Trong tư tưởng về chủ nghĩa giải phóng dân tộc đã thể hiện sự sáng tạo thiên tài của
Hồ Chí Minh. Đó là luận điểm về cách mạng ở các nước thuộc địa và phụ thuộc có thể nổ ra
và thắng lợi trước cách mạnh vô sản chính quốc và tác động trở lại thúc đẩy cách mạng
chính quốc. Là người yêu nước, lăn lộn trong phong trào cộng sản và chủ nghĩa quốc tế lại
là người hoạt động rất tích cực trong phong trào giải phóng dân tộc thế giới nên Người hiểu
rõ hơn ai hết về thuộc địa, về chủ nghĩa thực dân, về những nối thống khổ mà nhân dân
thuộc địa phải gánh chịu. Người đã thấy được tinh thần cách mạng đang ầm ỉ và ngày càng
mãnh liệt của nhân dân Đông Dương. Đằng sau sự phục tùng tiêu cực, người Đông Dương
giấu một cái gì đang sục sôi, đang gào thét và sẽ bùng nổ một cách ghê gớm khi thời cơ
đến. Sự tàn bạo của chủ nghĩa tư bản đã chuẩn bị đatá rồi. Chủ nghĩa xã hội chỉ còn phải
làm cái việc là gieo hạt giống của công cuộc giải phóng nữa thôi. Hồ Chí Minh đã vì chủ
đạo giai cấp công nhân mà đội tiền phong là Đảng Cộng Sản Việt Nam, giành được thắng
lợi này đến thắng lợi khác. Như vậy, tư tưởng cách mạng thuộc địa có thể thành công trước
cách mạng chính quốc và tác động trở lại thúc đẩy cách mạng chính quốc là sáng tạo thiên
tài của HoÀ Chí Minh làm phong phú thêm lý luận của chủ nghĩa Mác – Lênin về CMDT nói
chung và cách mạng giải phóng dân tộc nói riêng. Luận điểm này có ý nghĩa chủ đạo thực
tiễn rất quan trọng đối với phong trào giải phóng dân tộc. Nó chỉ ra cho nhân dân các dân
tộc thuộc địa không nên trông chờ ỷ lại vào cách mạng chính quốc mà phải chủ động đứng
lên tự giải phóng khỏi ách thống trị của chủ nghĩa đế quốc, góp phần tích cực vào cách
mạng thế giới trong đó có cả cách mạng ở chính quốc. Thực tiễn cách mạng Việt nam mà
điển hình là cách mạng tháng 8 thành công đã chứng minh và khẳng định tính đúng đắn của
luận điểm trên.
Ngày nay, trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ tổ quốc xã hội chủ nghĩa, tư tưởng Hồ
Chí Minh vẫn mãi sáng soi cho toàn Đảng, toàn dân nhứt là trong giai đoạn đổi mới hiện
nay. Giươngcao ngọn cờ tư tưởng Hồ Chí Minh, chúng ta cần kiên định mục tiêu độc lập
dân tộc và chủ nghĩa xã hội, giữ vững định lý xã hội chủ nghĩa, phát huy tinh thần tự lực tự
cường (phát huy nội lực trong xây dựng đất nước, giữ gìn sự trong sáng và phát triển tư
tưởng Hồ Chí Minh.
Xuất phát từ quan điểm có áp bức thì có đấu tranh, Hồ Chí Minh nhấn mạnh vì bị áp
bức mà sinh ra cách mạng, cho nên hễ bị áp bức càng nặng thì lòng cách mạng càng cao,
chí cách mạng càng quyết. Người đã chỉ rõ nhân dân thuộc địa chịu đau khổ gấp ngàn lần
nội đau của giai cấp công nhân chính quốc. Trên thế giới không có dân tộc chiến bại nào bị
đàn áp và hành hạ như người dân thuộc địa.
13
(*) Lênin là người thấy được sức mạnh to lớn của phong trào giải phóng dân tộc.
Ngườiđã nhấn mạnh tư tưởng kết hợp cách mạng vô sản ở chính quốc với phong trào giải
phóng dân tộc ở thuộc địa, yêu cầu Đảng CS ở chính quốc giúp đỡ phong trào này. Tuy
nhiên, cũng như những người lãnh đạo QTCS, Lênin cho rằng cách mạng thuộc địa phụ
thuộc vào cách mạng chính quốc, là “hậu bị quân” của cách mạng chính quốc, chỉ có thể nổ
ra thắng lợi khi cách mạng vô sản ở chính quốc thành công.
“Công nhân và nông dân không chỉ ở An Nam, Angiêri bền gan mà cả ở Ba Tư và
NXB chính trị QG Hà Nội 1995, tập 1, trang 266).
Từ tấm lòng yêu nước thương dân, đến sự phân biệt XH có hai giống người, ở
người đã có sự chuyển biến sâu sắc , hình thành ý thức giai cấp rõ rệt khiến
người đến một cách rất tự nhiên với chủ nghĩa Lê nin, chủ nghĩa Mác - Lê nin
đỉnh cao của trí tuệ nhân lọai, khi được đọc luận cương về vấn đề dân tộc và
thuộc địa.
Những năm hoạt động trong phong trào cộng sản , phong trào công nhân và
phong trào giải phóng dân tộc , tiếp tục nghiên cứu chủ nghĩa Mác - Lê nin , học
tập kinh nghiệm của các Đảng cộng sản , kinh nghiệm của Liên xô quê hương
14
của CM tháng 10 Nga, người đã tích lũy những kiến thức và kinh nghiệm thực
tiễn phong phú, hình thành dần đường lối cứu nước. Luận cương của Lê nin đã
giải đáp trúng những vấn đề mà Bác Hồ đang tìm hiểu và người đi đến khẳng
định: “muốn cứu nước và giải phóng dân tộc không có con đường nào khác con
đường CM vô sản”. Có thể nói đây là bước ngoặc căn bản sau 10 năm đi tìm
chân lý để giải phóng đồng bào, kết thúc một quá trình chuyển biến trong nhận
thức tư tưởng của Bác Hồ từ chủ nghĩa yêu nước sang chủ nghĩa Mác - Lê nin.
Tìm thấy cẩm nang thần kỳ cho sự nghiệp giải phóng của dân tộc Việt Nam,
ngày 3/2/1930 người chủ trì thành lập Đảng cộng sản Việt Nam. Theo Hồ Chí
Minh: muốn thực hiện thành công CM giải phóng dân tộc , điều kiện đầu tiên đảm
bảo phải có Đảng cộng sản Việt Nam – đội tiên phong của giai cấp vô sản, người
đại diện cho dân tộc Việt Nam.
Các văn kiện của Hội nghị thành lập Đảng do người trực tiếp sọan thảo như:
chính cương vắn tắt, sách lược vắn tắt là mẫu mực của sự vận dụng sáng tạo
chủ nghĩa Mác - Lê nin vào hoàn cảnh, điều kiện cụ thể của nước ta, trở thành
cương lĩnh đầu tiên của Đảng ta. Đó là chủ trương làm CM tư sản dân quyền, CM
và thỗ địa CM để đi tới XH cộng sản.
Nhva ngay từ khi thành lập Đảng , tư tưởng Hồ Chí Minh về độc lập dân tộc gắn
liền với chủ nghĩa XH đã được thể hiện rất rõ ràng. Đây là luận điểm trung tâm
xuyên suốt trong tòan bộ tư tưởng Hồ Chí Minh.
thân sĩ yêu nước hợp thành lực lượng cách mạng trong cách mạng giải phóng
dân tộc. Sắp xếp lực lượng CM của Hồ Chí Minh vừa đúng với quan điểm của
chủ nghĩa Mác - Lê nin , vừa phù hợp với đặc điểm của dân tộc, đất nước Việt
Nam.
Thấu hiểu sâu sắc chính sách thuộc địa tàn bạo của chủ nghĩa đế quốc và từ
những kết luận rút ra qua khảo sát , nghiên cứu phong trào giải phóng dân tộc ở
một số nước thuộc địa , Hồ Chí Minh chỉ rõ: muốn giải phóng dân tộc phải thực
hiện con đường CM bạo lực.
Trong quá trình lãnh đạo CM , người biết kế thừa truyền thống và kinh nghiệm
đánh giặc giữ nước của dân tộc, vận dụng sáng tạo lý luận bạo lực CM của chủ
nghĩa Mác - Lê nin , tiếp thu tinh hoa lý luận và những kinh nghiệm quân sự của
thế giới , Hồ Chí Minh đã đề ra và dần dần hoàn chỉnh lý luận bạo lực CM. Đó là
sự tổng hợp các yếu tố chính trị , quân sự , với nhiều bước đi, nhiều biện pháp ,
hình thức đấu tranh cụ thể để đạt được mục tiêu của từng chặng đường tiến tới
mục đích cuối cùng là đánh đổ thực dân, giành độc lập dân tộc tự do hạnh phúc
cho nhân dân.
Khẳng định giải phóng dân tộc phải bằng con đường bạo lực CM, song Hồ Chí
Minh luôn chủ động , tích cực đưa ra giải Pháp để tranh thủ khả năng hòa bình
và phát triển của CM. Thực tiễn CM Việt Nam đã chứng minh tư tưởng này của
Hồ Chí Minh là đúng đắn.
Tóm lại, Đảng cộng sản Việt Nam và nhân dân Việt Nam khẳng định: công lao
to lớn nhất của Hồ Chí Minh là người đã tìm con đường cứu nước đúng đắn , gắn
mục tiêu độc lập dân tộc với mục tiêu chủ nghĩa XH và cống hiến suốt đời cho
mục tiêu đó. Với tư tưởng này, Hồ Chí Minh chẳng những đã đưa nước Việt Nam
đến độc lập tự do, thống nhất tòan vẹn mà còn góp phần to lớn vào sự nghiệp
giải phóng các dân tộc thuộc địa trên thế giới. chính vì thế Hồ Chí Minh đã được
nhân lọai tôn vinh là anh hùng giải phóng dân tộc, đẩy nhanh nhân văn hóa thế
giới.
Ngày nay Đảng ta và nhân dân ta vẫn kiên định con đường CM với mục tiêu ma
Hồ Chí Minh đã lựa chọn: “Đảng và nhân dân ta quyết tâm xây dựng đất nước
xác lập các tiền đề khách quan để tự phủ định chính nó. Tiến lên chủ nghĩa XH
là qui luật vận động khách quan của lịch sử trên phạm vi toàn thế giới. Kết luận
này của Hồ Chí Minh hoàn toàn tuân thủ các nguyên lý phổ biến của học thuyết
Mác - Lê nin và hình thái KT XH.
Nhưng ở mỗi nước tùy theo đặc điểm điều kiện của mình ma không nhất thiết
phải tuần tự tuân theo các giai đoạn phát triển của hình thái KT XH , có thể bỏ
qua một, hai giai đoạn (My,û Úc không có giai đoạn PK) Lê nin đã phát triển tư
tưởng CM không ngừng của Mác và Aêng để luận chứng một cách toàn diện
khả năng đi tới chủ nghĩa XH bỏ qua chế độ TBCN của các dân tộc thuộc địa.
Trên nền lý luận chung đó Hồ Chí Minh đã lĩnh hội những vấn đề mấu chốt cho
dân tộc mình. Theo Hồ Chí Minh, chủ nghĩa XH là sự phát triển tất yếu không
chỉ đối với đã qua CNTB mà còn có đối với VN.
Mặt khác, Hồ Chí Minh không phải trên cơ sở phân tích sự chín muồi của cơ
sở KT làm xuất hiện chủ nghĩa XH như là một phương thức cần thiết để giải
quyết những mâu thuẫn của CNTB , mà người chú ý đến một phương diện khác
không kém phần quan trọng là chủ nghĩa XH ra đời chính từ sự tàn bạo của
CNTB. Tại các nước thuộc địa, những hình thức bóc lột nô dịch của bọn thực
dân làm bộc lộ những khuyết tật phi nhân tính bẩm sinh không thể khắc phục
được của CNTB. Đó là cơ sở để người lao động ý thức giác ngộ sứ mệnh lịch
sử của mình, nhất là đối với giai cấp công nhân – giai cấp tiên tiến CM , trước
vận mệnh quốc gia dân tộc , chờ thời cơ để vùng dậy thủ tiêu xiềng xích thực
dân, thực hiện sự nghiệp giải phóng dân tộc và giải phóng chính họ thoát khỏi
bất kỳ một hình thức áp bức bóc lột nào.
Về cơ sở thực tiễn, xuất phát từ truyền thống văn hóa lịch sử dân tộc Việt Nam
có lòng vị tha nhân ái. Trong XH PK Việt Nam cũng xuất hiện nhiều mầm mống
tư tưởng XHCN: đề cao dân chủ, lấy dân làm gốc (Trần Hưng Đạo, Nguyễn Trãi
…)
Việc đoàn kết xây dựng làng xóm, lối sống cộng đồng cũng nói lên được nhân
tố XHCN sớm hình thành trong con người Việt Nam. Đồng thời như chúng ta đã
biết Hồ Chí Minh đã kế thừa có chọn lọc những mặt tích cực của Nho giáo, Phật
đã làm chủ nước nhà, những dân tộc nhỏ yếu, giành được độc lập ruộng đất trở
về tay người dân cày.
Đối với Việt Nam , Hồ Chí Minh khẳng định muốn cứu nước và giải phóng dân
tộc không còn con đường nào khác con đường CM vô sản , con đường CM
tháng 10.
Đặt CM giải phóng dân tộc nằm trong phong trào CM vô sản, gắn độc lập dân
tộc với chủ nghĩa XH đã khiến quan điểm giải phóng dân tộc của Hồ Chí Minh
mang tính toàn diện và triệt để. Trong điều kiện Việt Nam, độc lập dân tộc là tiền
đề đầu tiên để tiến tới chủ nghĩa XH , đi tới cuộc sống ấm no, tự do, hạnh phúc.
Độc lập dân tộc không phải là mục tiêu cuối cùng của giai cấp công nhân.
Vận dụng tư tưởng Hồ Chí Minh về chủ nghĩa XH và con đường đi lên chủ
nghĩa XH ở Việt Nam trong giai đoạn hiện nay. Đảng và nhân dân ta quyết tâm
xây dựng đất nước Việt Nam theo con đường XHCN trên nền tảng chủ nghĩa
Mác - Lê nin và tư tưởng Hồ Chí Minh. Tư tưởng Hồ Chí Minh là hệ thống quan
điểm toàn diện và sâu sắc về những vấn đề cơ bản của CM Việt Nam. Đó là tư
tưởng về giải phóng dân tộc , giải phóng giai cấp , giải phóng con người về độc
lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa XH. Tư tưởng Hồ Chí Minh soi đường cho
cuộc đấu tranh của nhân dân ta để giành thắng lợi, là tài sản tinh thần to lớn
của Đảng và dân tộc ta. Để giữ vững được mục tiêu chủ nghĩa XH cần phải xây
dựng , chỉnh đốn Đảng , nâng cao năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu của
Đảng , đẩy mạnh cải cách tổ chức và hoạt động của Nhà nước , phát huy dân
chủ , tăng cường Pháp chế.
Khắc phục những biểu hiện : chủ quan, nóng vội , duy ý chí. Tiếp tục đẩy mạnh cuộc
đấu tranh chống tham nhũng trong bộ máy Nhà nước và toàn bộ hệ thống chính trị
nhằm tạo niềm tin trong quần chúng nhân dân, bảo vệ vững chắc chế độ XHCN. Cần
phải kết hợp hài hòa giữa phát triển KT với thực hiện tiến bộ công bằng XH , đảm bảo
18
được định hướng XHCN. Cần kết hợp sức mạnh dân tộc với sức mạnh thời đại , nội
lực với ngoại lực, phải biết dựa vào nhân dân , vì lợi ích của nhân dân, phù hợp với
thực tiễn, luôn luôn sáng tạo, nhạy bén nắm bắt cái mới, tận dụng thời c
nguyên thủy, CHNL, phong kiến, tư bản chủ nghĩa và hiện nay đang là thời kỳ quá độ lên
chủ nghĩa xã hội. Nếu chế độ tư bản chủ nghĩa tất yếu ra đời từ chế độ phong kiến thì chủ
nghĩa tư bản cũng sẽ xác lập các tiền đề kết quả để tự phủ định nó, và theo Hồ Chí Minh,
logic tiến lên xã hội cho thấy đã đến lúc chủ nghĩa tư bản mở đường cho sự ra đời một chế
độ xã hội mới là chế độ xã hội chủ nghĩa. Tiến lên chủ nghĩa xã hội là qui luật vận động kết
quả của lịch sử trên phạm vi toàn thế giới. Chủ nghĩa Mác – Lênin sẽ là thứ vũ khí lý luận
không gì thay thế được, là nền tảng tư tưởng, là kim chỉ nam là mặt trời soi sáng cho con
đường cách mạng Việt Nam đi đến thắng lợi cuối cùng, đó là chủ nghĩa xã hội, chủ nghĩa
cộng sản. Ở Hồ Chí Minh, Người tiếp thu chủ nghĩa Mác – Lênin là tiếp thu những nguyên lý
cơ bản, tiếp thu phương pháp biện chứng chứ không sao chép giáo điều. Người vận dụng
sáng tạo lý luận về chủ nghĩa không ngừng vào cách mạng Việt Nam. Người đã giải quyết
tốt mối quan hệ giữa giải phóng dân tộc và giải phóng giai cấp. Theo Người : “Trong thời đại
ngày nay, cách mạng giải phóng dân tộc là một bộ phận khắng khít của cách mạng vô sản
19
trong phạm vi toàn thế giới. Cách mạng giải phóng dân tộc phải tiến lên thành cách mạng xã
hội chủ nghĩa thì mới giành được thắng lợi hoàn toàn”. Như vậy, cách mạng giải phóng dân
tộc không phải là mục đích cuối cùng mà nó chỉ là màn giáo đầu của chủ nghĩa xã hội, chủ
nghĩa và chỉ có tiến lên chủ nghĩa xã hội thì mới thức sự giải phóng được nhân dân lao
động, mới đem lại cuộc sống ấm no hạnh phúc cho mọi người.
Chủ nghĩa xã hội là ước mơ của nhân dân lao động trên toàn thế giới, nó đối lập hoàn
toàn với chủ nghĩa tư bản đầy máu và nước mắt. Đó là máu và nước mắt của giai cấp vô
sản, chính quốc và của nhân dân thuộc địa : Hồ Chí Minh đã nói : Chủ nghĩa đế quốc là con
đĩa hai vòi, một vòi hút máu nhân dân lao động chính quốc, một vòi hút máu nhân dân thuộc
địa. Và một vòi nhơ nhớp đó đã vươn tới Việt Nam vào năm 1858 khi Pháp nổ súng xâm
lược nước ta và đặt ách đô hộ trên toàn cõi Việt Nam. Công cuộc khai thác thuộc địa của
thực dân Pháp đã làm cho tính chất xã hội Việt Nam thuộc điạ một nhiệm hai màu hai mâu
thuẫn cơ bản la ømâu thuẫn giữa dân tộc Việt Nam với thực dân Pháp và mâu thuẫn nông
dân với điạ chủ phong kiến. Từ thực trạng xã hội Việt Nam đòi hỏi cách mạng Việt Nam phải
giải quyết hai mâu thuẫn đó, phải giành độc lập – tự do, phải xoá bỏ mọi chế độ áp bức bóc
lột bất công, thiết lập một xã hội công bằng nhân ái. Đây cũng là cơ sở thực tiễn để Hồ Chí
20
phúc tự do bình đẳng thật, không phải tự do và bình đẳng giả dối như đế quốc chủ nghĩa
Pháp khoe khoang bên An Nam. Cách mạng Nga đã đuổi được vua, tư bản, điạ chủ, rồi lại
ra sức cho công nông các nước và dân bị áp bức các thuộc điạ làm cách mệnh để đập đổ
tất cả đế quốc chủ nghĩa, tư bản và thế giới”. Từ đó mà Người đã lựa chọn con đường cho
cách mạng Việt Nam là đi theo cách mạng tháng 10 . Trên đây là những cơ sở lý luận và
thực tiễn để Hồ Chí Minh lựa chọn mục tiêu chủ nghĩa xã hội – chủ nghĩa cộng sản ở Việt
Nam. Ở đây, không thể không bàn đến một nhân tố đã đóng góp vào sự lựa chọn đúng đắn
cho cách mạng Việt Nam. Nhân tố đó chính là bản lĩnh cốt cách và tinh thần cách mạng triệt
để của Hồ Chí mInh. Trong những thập niên đầu thế kỷ 20 không phải chỉ có Hồ Chí Minh là
người Việt Nam duy nhất được đọc lý luận Mác - Lênin, được biết về cách mạng tháng 10,
nhưng duy nhất chỉ có Hồ Chí Minh là dứt khoát và quyết tâm theo chủ nghĩa Mác - Lênin,
đi theo con đường cách mạng tháng 10, tinh thần quyết tâm đó của Hồ Chí MInh đã được
thể hiện trong suốt quá trình đấu tranh chủ nghĩa và thực tiễncủa cách mạng Việt Nam đã
chứng minh cho sự lựa chọn đó là sáng suốt và đúng đắn. Ngày nay trong sự nghiệp xây
dựng chủ nghĩa xã hội. Một là công cuộc đổi mới hiện nay, tư tưởng Hồ Chí Minh vẫn mãi
sáng soi cho cả dân tộc đi đến mục tiêu mà. Người đã lựa chọn cho nhân dân ta từ những
năm 30 của thế kỷ 20. Đảng ta củng cố xác định lấy chủ nghĩa Mác - Lênin và tư tưởng Hồ
Chí MInh làm nền tảng tư tưởng, là kim chỉ nam cho hành động của Đảngvà cách mạng Việt
nam. Giương cao ngọn cờ tư tưởng Hồ Chí Minh, chúng ta phải kiên trì với mục tiêu đấu
tranh dân tộc gắn liền chủ nghĩa xã hội. Đây là sự lựa chọn duy nhất đúng, là vấn đề có tính
nguyên tắc. Phải giữ vững định lý xã hội chủ nghĩa trong quá trình đổi mới, đổi mới để có
chủ nghĩa xã hội và hơn chứ không phải để “ đổi màu”. Vết xe đổ của Liên Xô và đã là bài
học xương máu cho cách mạng Việt Nam. Trong sự nghiệp đổi mới, cần đấu tranh bảo vệ
sự trong sáng của chủ nghĩa Mác Lênin và tư tưởng Hồ Chí MInh . Tư tưởng Hồ Chí MInh
là di sản tinh thần quí báu của Đảng và dân tộc, tư tưởng đó luôn sống động mang tính
khoa học và cách mạng cho nên cần được giữ gìn. Mỗi cán bộ Đảng viên phải thấm nhuần
tư tưởng Hồ Chí Minh và hành động theo tư tưởng của Người. Mọi thắng lợi của cách mạng
Việt Nam trong hơn 70 năm qua không thể tách rời tư tưởng Hồ Chí MInh và ngày nay tư
tưởng đó tiếp tục sáng soi cho toàn Đảng toàn dân trên chặng đường xây dựng chủ nghĩa
nghĩa Mác-Lênin, ở sự kiên định mục tiêu độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội.
Đảng tổ chức và hoạt động theo nguyên tắc tập trung dân chủ, dân chủ rộng
rãi đi đôi với kỷ luật chặt chẽ, thực hiện nghiêm túc tập thể lãnh đạo cá nhân
phụ trách, đảng phải là một mối đoàn kết thống nhất từ trung ương đến cơ sở,
từ chủ trương đến hành động, phê bình và tự phê bình là quy luật phát triển
của đảng.
Từ cách mạng tháng Tám 1945 cho đến cuối đời trên cương vị đứng đầu
Nhà nước, đứng đầu một đảng cầm quyền, Người cùng tập thể lãnh đạo giải
quyết không biết bao nhiêu vấn đề lớn quốc gia trên tất cả các lĩnh vực kinh tế,
chính trị, văn hóa, quân sự, ngoại giao, những vấn đề của cuộc kháng chiến
kiến quốc, của cách mạng dân tộc dân chủ nhân dân, của cách mạng xã hội
chủ nghĩa ở Miền Bắc và sự nghiệp giải phóng Miền Nam thống nhất nước
nhà. Trong đó vấn đề đảng cầm quyền bao giờ cũng là trung tâm then chốt
nhất được Người quan tâm chú ý. Hồ Chí Minh quan niệm đảng cầm quyền là
đảng tiếp tục lãnh đạo sự nghiệp cách mạng trong điều kiện đảng đã lãnh đạo
quần chúng nhân dân giành được quyền lực nhà nước và đảng trực tiếp lãnh
đạo bộ máy nhà nước đó để tiếp tục hoàn thành sự nghiệp độc lập dân tộc và
chủ nghĩa xã hội.
Chức năng quan trọng nhất, cốt lõi nhất của một đảng cầm quyền là đảng
phải lãnh đạo được chính quyền nhà nước. Bảo đảm cho nhà nước thực sự là
của dân, do dân và vì dân. Nhà nước này thực sự mang bản chất giai cấp
công nhân. Bộ máy công chức nhà nước thực sự là công bộc của dân. Đảng
lãnh đạo chính quyền bằng chính sách và đường lối, chủ trương, bằng việc bố
trí cán bộ, bằng việc kiểm tra giám sát quá trình thực hiện đường lối đó của
nhà nước. Bên cạnh đó đảng phải lãnh đạo được các tổ chức chính trị xã hội,
đồng thời đảng cầm quyền phải giữ được mối quan hệ chặt chẽ với nhân dân,
đảng phải thật sự gắn bó máu thịt với nhân dân vì cơ sở xã hội của đảng là
liên minh công nhân-nông dân và tầng lớp trí thức.
Trong tư tưởng của Hồ Chí Minh, tiêu chuẩn của một đảng cầm quyền trước
hết là đảng phải có lý luận tiên tiến, cách mạng và khoa học. Người cho rằng:
cán bộ của đảng, quan tâm xây dựng đội ngũ cán bộ làm công tác tổ chức cán
bộ. Người yêu cầu “Phải hiểu và đánh giá đúng cán bộ” the những chuẩn mực
phù hợp với từng thời kỳ, từng địa phương, từng lĩnh vực, hoàn toàn công
minh, khách quan. Cán bộ phải được đào tạo từ gốc, đào tạo từ chuyên môn
lẫn lý luận. Việc sử dụng cán bộ theo Hồ Chí Minh phải “Khéo dùng cán bộ”.
Tức là đặt đúng người đúng việc và có kiểm tra, giúp đỡ thường xuyên để cán
bộ đó hoàn thành tốt nhiệm vụ.
Hồ Chí Minh luôn luôn lưu ý vấn đề tăng cường mối quan hệ giữa đảng với
nhân dân. Người cho rằng phải luôn luôn học hỏi nhân dân, vận động nhân
dân tham gia xây dựng đảng. Phải có trách nhiệm nâng cao dân trí, phải là
người lãnh đạo và là người đầy tớ trung thành của nhân dân, đồng thời cũng
không được theo đuôi quần chúng.
Trong sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước ta hiện nay, những
quan điểm của Hồ Chí Minh về xây dựng đảng cầm quyền được đảng ta vận
dụng và xem là vấn đề then chốt trong sự nghiệp đổi mới đất nước. Trước mắt
là thực hiện tốt nghị quyết VI hội nghị BCH trung ương đảng lần 2 khóa VIII về
một số vấn đề cơ bản và cấp bách trong công tác xây dựng đảng hiện nay trên
cả ba lĩnh vực: nhận thức, tư tưởng chính trị, đạo đức lối sống của cán bộ
đảng viên và một số vấn đề tổ chức. Về nhận thức, tư tưởng chính trị phải kiên
định mục tiêu xã hội chủ nghĩa, trung thành với chủ nghĩa Mác-Lênin và tư
tưởng Hồ Chí Minh, khẳng định vai trò lãnh đạo của đảng, không ngừng củng
cố niềm tin, lý tưởng cho cán bộ đảng viên và nhân dân. Đảng phải đề ra
đường lối đúng đắn, sáng suốt, sát hợp với tình hình đất nước và xu thế của
thế giới. Về tổ chức: Đảng củng cố sắp xếp lại bộ máy tổ chức trên cơ sở tuân
thủ các nguyên tắc tổ chức và xây dựng đảng, đồng thời làm tốt công tác cán
bộ của đảng, tăng cường công tác phát triển đảng viên, đi đôi với nâng cao
chất lượng đảng viên. Về đạo đức lối sống: trước tình trạng suy thoái, biến
chất về đạo đức, lối sống ở một bộ phận không nhỏ của cán bộ đảng viên,
đảng ta cần phải tăng cường công tác giáo dục chính trị tư tưởng, rèn luyện
23
dân tộc, đưa Đảng ta lên đảng cầm quyền, đưa nhân dân lao động lên địa vị làm chủ xã hội.
Trên cương vị mới Đảng tiếp tục lãnh đạo cách mạng Việt Nam hoàn thành cuộc cách mạng
dân tộc dân chủ nhân dân trong cả nước tiến lên CNXH. Sau đây, chúng ta cùng tìm hiểu tư
tưởng Hồ Chí Minh về xây dựng Đảng cầm quyền trong sạch vững mạnh.
Đảng ta là Đảng của giai cấp côngnhân và nhân dân lao động : “Là Đảng cách mạng,
là Đảng lãnh đạo. Ngoài lợi ích của nhân dân và của giai cấp công nhân, Đảng ta không có
lợi ích nào khác”. Là một Đảng cầm quyền, Đảng có chức năng lãnh đạo cùng nhiệm vụ và
lãnh đạo các tổ chức chính trị, xã hội. Sự lãnh đạo đó được thể hiện bằng đường lối chủ
trương, bằng quy hoạch bố trí đội ngũ cán bộ và bằng việc kiểm tra đôn đốc giám sát, sự
lãn đạo của Đảng là nhân tố đảm bảo cho mọi thắng lợi của cách mạng Việt Nam theo ngọn
cờ độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội.
Muốn thực hiện được vai trò chức năng của một Đảng cầm quyền, hoàn thành được
sứ mệnh mà giai cấp và dân tộc đã ủy thác, Đảng ta phải được trang bị lý luận tân tiến, cách
mạng và khoa học. Hồ Chí Minh cho rằng : “Đảng muốn vững mạnh phải lấy công nhân làm
24
cốt, trong Đảng ai cũng phải hiểu, ai cũng phải theo CN ấy. Đảng mà không có CN cũng như
người không có trí khôn, tàu không có bàn chỉ nam”. Vào những năm đầu thể kỷ 20, khi
Nguyễn Tất Thành (Hồ Chí Minh sau này) ra đi tìm đường cứu nước, trên thế giới, trên thế
giới có rất nhiều hệ thống lý luận, nhưng sau bao năm bôn ba hải ngoại, lăn lộn với phong
trào công nhân, tìm hiểu chủ nghĩa Mác – Lênin và cách mạng T.10 Nga, Hồ Chí Minh đã
khẳng định : “Bây giờ học thuyết và CN và những chủ nghĩa chân chính nhứt , chắc chắn
nhứt, cách mạng nhứt là chủ nghĩa Lênin” và Đảng ở Việt Nam phải là một Đảng “theo chủ
nghĩa Mã Khắc Tư và Lênin”.
Sự lựa chọn đó là hoàn toàn đúng đắn. Chủ nghĩa Mác – Lênin là một học thuyết cách
mạng và khoa học chỉ ra thế giới quan và phương pháp luận đúng đắn để giai cấp công
nhân và nhân dân các dân tộc thuộc địa đứng lên làm cách mạng cải tạo thế giới giải phóng
cho giai cấp, cho dân tộc khỏi mọi sự áp bức bóc lột. Sự đúng đắn của đường lối cách
mạng do Đảng ta vạcg ra ngay từ buổi đầu mới thành lập bắt nguồn từ việc Hồ Chí Minh đã
quán triệt sâu sắc chủ nghĩa Mác – Lênin. Chủ nghĩa Mác – Lênin đã giúp Đảng ta vượt qua
những trận thử thách … Như vậy, Đảng ta không những đã giành được quyền lãnh đạo đó
Copyright: Tài liệu đại học ©