LÝ LUẬN VĂN HỌC:
MỘT SỐ THỂ LOẠI VĂN HỌC:
THƠ, TRUYỆN
I. TÌM HIỂU CHUNG:
1. Loại thể văn học:
a) Quan niệm chung về thể loại văn học:
- Loại là phương thức tồn tại
- Thể là sự hiện thực hóa của loại
b) Trong nhà trường phổ thông chi làm 4 loại như sau:
- Tự sự
- Trữ tình
- Kịch
- Nghị luận
II. THƠ - TRUYỆN:
THƠ TRUYỆN
Khái niệm
- Là tấm gương của tâm
hồn, là tiếng nói tình cảm
con người, rung động của
trái tim trước cuộc đời.
VD: Mùa thu câu cá
- Truyện phản ánh đời sống trong tính
khách quan của nó, qua con người,
hành vi sự kiện
VD: Hai đứa trẻ
Đặc trưng
cơ bản
- Nội dung trữ tình
- Ngôn ngữ giàu nhịp điệu
- Cốt truyện với các tình tiết, sự kiện,
tạo nên sự vận động của hiện thực.

- Phân tích các nhân vật trong dòng
lưu chuyển của cốt truyện.
- Truyện đặt ra vấn đề gì, có ý nghĩa
tư tưởng như thế nào?
III. LUYỆN ĐỌC:
* VD 1: Bài thơ “Tự tình” - Hồ Xuân Hương
- Giọng trữ tình
- Nhấn: Trơ, cái hồng nhan, xiên ngang, đâm toạc, mảnh tình san sẻ, tí con con
* VD 2: Trích một đoạn ngắn trong trích đoạn “Hạnh phúc của một tang gia”
(Số đỏ - Vũ Trọng Phụng - Tr.127)
IV. GHI NHỚ:
- Thơ tiêu biểu cho loại trữ tình. Thơ thể hiện cảm xúc, suy nghĩ, tâm trạng
con người bằng ngôn ngữ cô đọng, gợi mở, giàu hình ảnh và nhạc điệu.
- Truyện tiêu biểu cho loại tự sự, thường có cốt truyện, nhân vật, lời kể.
Truyện có khả năng phản ánh hiện thực cuộc sống rộng lớn, đi sâu vào những
mảnh đời cụ thể và cả những diễn biến sâu xa trong tâm hồn con người.