BÀI 40
ANCOL (RƯỢU)
–o0o–
I. TÍNH CHấT CHUNG :
1. Định nghĩa :
Ancol là hợp chất hưu cơ trong phân tử có nhóm hiđroxyl – OH liên kết trực tiếp nguyên tử cacbon no.
2. Phân loại :
• Ancol no, đơn chức mạch hở : C
n
H
2n + 1
OH (n ≥ 1)
• Ancol không nghiệm có k liên kết đôi, đơn chức mạch hở : C
n
H
2n + 1 – 2k
OH (n , k ≥ 1)
• Ancol thơm, đơn chức : C
n
H
2n – 7
OH (n ≥ 6)
• Ancol vòng no, đơn chức : C
n
H
2n – 3
OH (n ≥ 3)
• Ancol đa chức : R(OH)
x
(x ≥ 2).
3. Đồng phân – gọi tên :

5
(OH)
3
+ Cu(OH)
2
—->[ C
3
H
5
(OH)
2
O]
2
Cu + H
2
O
2. phản ứng thế nhóm OH :
+ Phản ứng thế với axit vô cơ :
R – OH + H - X —-> R – X + H
2
O
+ Phản ứng acol : tạo thành ete :
R – OH + H- O – R R – 0 – R + H
2
O
3. phản ứng tách nước :
H – CH
2
– CH
2

H
4
+ H
2
O CH
3
– CH– OH
=============================
BÀI TẬP SGK CB :
BÀI 5 TRANG 187 CB:
Cho 12,20g hỗn hợp X gồm etanol và propan -1-ol tác dụng với natri dư thu được 2.80 lít khí (đktc).
1. Tính thành phần trăm Khối lượng của mỗi chất trong hỗn hợp X.
2. Cho hỗn hợp X qua ống đựng CuO, đun nóng. Viết phương trình phản ứng .
GIẢI.
Phương trình phản ứng :
C
2
H
5
OH + Na —> C
2
H
5
ONa + ½ H
2
(a)
x mol
C
3
H

p
= 100% – 75,41$% = 24,59%
b) phương trình :
CH
3
– CH
2
OH + CuO CH
3
– CHO + Cu + H
2
O
CH
3
– CH
2
– CH
2
OH + CuO CH
3
– CH
2
– CHO + Cu + H
2
O
=====================
BÀI TẬP BỔ SUNG :
BÀI 1 :
Cho 6,9g hỗn hợp ancol metylic và đồng đẳng A phản ứng với Na dư thu được 1.68 lít H
2

(b)
y
số mol khí H
2
: n = V : 22,4 = 1,68: 22,4 = 0,075 mol
Dựa vào phương trình phản ứng (a) và (b) :
x/2 + y/2 = 0,075 => x + y = 0,15 (1)
vậy : Tính tổng số mol của 2 ancol : x + y = 0,15 mol.
2.Xác định cong thức phân tử của A :
Theo đề bài : x = y
=> x = y = 0,15 : 2 = 0,075mol.
Khối lượng của 2 ancol :
0,075.32 + 0,075.(14n + 18) = 6,9
=>n = 3
Vậy : A là C
3
H
7
OH.
————————————————————————————————–
BÀI 2 :
Cho 25,8 g hỗn hợp ancol no đơn chức kế tiếp nhau trong dãy đồng đẳng phản ứng với Na dư thu được 5,6 lít
H
2
(đktc). Xác định cong thức phân tử của 2 ancol và tính khối lượng mỗi ancol.
Giải.
Gọi công thức của 2 ancol : C
n
H
2n + 1

Tính Khối lượng :
x, y lần lượt là số mol của C
2
H
5
OH và C
3
H
7
OH
Ta có :
Số mol hh : x + y = 0,5mol
Khối lượng hh : x46 + y60 = 25,8
=>x = 0,3, y = 0,2
Khối lượng của C
2
H
5
OH : 0,3 . 46 = 13,8g
Khối lượng của C
3
H
7
OH: 0,2 . 60 = 12g.
==================================
BÀI TẬP RÈN LUYỆN :
BÀI 1 :
Cho 20,8g hỗn hợp ancol metylic, ancol etylic và phenol chia làm hai phần bằng nhau .
• Phần 1 tác dụng natri dư thu được 2,62 lít H
2