i Mã số: …………….

Ảnh hƣởng của neo quyết định đến hành vi giao dịch
theo quán tính giá của nhà đầu tƣ tổ chức nƣớc
ngoài và tác động của tỷ lệ sở hữu nƣớc ngoài đến độ
bất ổn tỷ suất sinh lợi mức độ doanh nghiệp ở thị
trƣờng chứng khoán Việt Nam
i

TÓM TẮT ĐỀ TÀI
 ng chng khoán Vit Nam chng kin s nh m tr li
ca dòng vc ngoài sau thm st gim mc khng
hong tài chính toàn cu bùng n. T

 -
  cc ngoài  th ng chng
khoán Viy, vic tìm hiu hành vi giao dch ca nhà
ng c bt n ca t sut
sinh li chu là ch  i b d liu bao gm 411 mã c

3.1. Giả thuyết 14
ng ca neo quyn hành vi giao dch theo quán tính giá ca
 chc ngoài 14
ng ca t l s h bt n ca t sut sinh li 17
3.2. Mô hình ƣớc tính 19
ng ca neo quyn hành vi giao dch theo quán tính giá ca
 chc ngoài 19
ng ca t l s h bt n ca t sut sinh li 21
3.3. Các biến kiểm soát 23
3.3.ng ca neo quyn hành vi giao dch theo quán tính giá ca
 chc ngoài 23
ng ca t l s h bt n ca t sut sinh li 25
3.4. Dữ liệu và thống kê mô tả 26
ng ca neo quyn hành vi giao dch theo quán tính giá ca
 chc ngoài 27
ng ca t l s h bt n ca t sut sinh li 29
4. KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU 32
iii

4.1. Sơ lƣợc về diễn biến đầu tƣ của nhà đầu tƣ nƣớc ngoài trên sàn chứng
khoán Việt Nam giai đoạn 2007-2013 32
4.2. Tác động của neo quyết định đến hành vi giao dịch theo quán tính giá của
nhà đầu tƣ tổ chức nƣớc ngoài 35
 35

c ngoài 43
4.2.3. Kinh tính bn vng ca kt qu nghiên cu (robustness test) 47
4.3. Tác động của tỷ lệ sở hữu nƣớc ngoài đến độ bất ổn của tỷ suất sinh lợi 50
4.3.1. Kt qu chính 50
4.3.2. V ni sinh 55

T chi Th gii v

DANH MỤC CÁC HÌNH, BẢNG
DANH MỤC HÌNH
Hình 1. Tình hình bing ca dòng vc ngoài trên hai sàn
chng khoán HOSE và HNX và các ch s ng, trong thi k 1/1/2007 
31/12/2013. 33
Hình 2. Thng kê giá tr trung bình ca t l s h bt
n ca t sut sinh li m doanh nghip ca các doanh nghip trong mu, thi k
1/1/2008-31/12/2013. 34
DANH MỤC BẢNG
Bng 1. Thng kê mô t cho các bic lp và ph thu hi quy
hành vi giao dch theo quán tính giá và neo quynh c chc
ngoài 27
Bng 2. Ma tra các bin i quy hành vi giao
dch theo quán tính giá và neo quynh c chc ngoài 28
Bng 3. Thng kê mô t ca các bin ng ca t l s
h bt n ca t sut sinh li 29
Bng 4. Thng kê mô t ca t l s hu cc ngoài gia các nhóm
ngành ca 411 doanh nghip trong mu. 31
Bng 5. Thng kê trung bình t l s hgia các nhóm
ngành ca 411 doanh nghip trong mu 31
Bng 6. ng ca neo quyn hiu ng giao dch theo quán tính giá ca
c ngoài  th ng Vin quý 1/2008 quý 4/2013 38
Bng ca neo quyn hiu ng giao dch theo quán tính giá ca
c ngoài  th ng Vit Nam n th ng giá xung t quý
n quý 4/2012. 40

ích cng hóa quc t. Trong dòng chy vn quc t t
th ng hp di vc ngoài. Dòng vc c
phn ròng  Vi 128 tri USD trong
c dù Vit Nam mi bu th ng chng khoán mui
nhiu qut s phát tri trong thi gian qua. S
giao dch chu tiên  thành ph H c thành l
vi 4 công ty niêm y phiang niêm yt trên sàn HOSE
và 376 mã trên sàn HNX vi tng giá tr th ng trên 449 ngàn t ng. Quá trình
c và s a dòng vc t là
mt trong các nguyên nhân dn s phát trin trên.
M s hu chng khoán và khng giao dch cc ngoài trên
th ng chng khoán Vii gian qua. Dòng
vc ngoài vào Vit Nam mc dù có s st git ngt vào cu-
 c ngoài tháo chy khi các nn kinh t mi ni
sau cuc khng hong tài chính toàn cng tr l
c bit là trong thi gian gnh nâng room cho khi
ngoi trong các t chc tín dng và d thc ngoài 
các doanh nghic tho lun. Ngày càng có nhinh ch c
ngoài ln gia nhp vào th ng chng khoán Viu hành gián
tip doanh nghip thông qua s hu vn c phn. S c
c k vng không ch mang li mt ngun vn ln vi chi phí s dng
vn gin nhng kinh nghim v công ngh và ngun nhân lc, ci
thing qu minh bch thông tin  Vit Nam. Khi v
2

th cc ngoài  th ng chng khoán Viu tt
yu là c nhng cc ngoài
n giá chu là ch  
Các nghiên c
vicchng khoán 

t),
Li và cng sn tài tr khác cho
c, làm m r 

        dòng
chygiúp 
ng s (2004),
Mitton (2006), Ferreira và Matos (2008), Cronqvist và Fahlenbrach (2009), Wang và
Xie (2009), Umutlu và cng s


ng s (2011), Leuz và cng s (2009)).
 mt khía cnh khác, mt s tác gi cho r

khi
quan qu

gia ng s 
lt trong nh
ng s ng s tip xúc vi dòng
vn quc t n bù ri ro toàn cu trong t sut sinh li chng khoán
ca doanh nghip, dn n   bt n ca t sut sinh li doanh nghip. Hin
hot money) ca dòng v tr cho quan m
này. Do vy, có kh ng giao dng xuyên cc ngoài
 th c mi ni có th dn nhng ln trong giá chng
khoán.
Mc dù vic nghiên cu hành vi cng ca h n
tính nh ca t sut sinh li các doanh nghip na là v c quan tâm
4


5

Qua các mô hình hi quy cùng b d liu cho 411 mã c phiu  th ng chng
khoán Vit Nam t n 2013, bài nghiên cy các kt qu sau:
- c ngoài  th ng Vi
theo quán tính 
t sut sinh l
a h 
cách khác, t l s h thành chic neo cho quynh
c ngoài.
- Tính trung bình, chic giao dch theo quán tính giá có mang li li nhun cho
c ngoài  th ng chng khoán Vit Nam. Tuy


d

- T l s h bt n ca t sut sinh li  m
doanh nghip. Nguyên nhân có th do thc tin qun tr doanh nghip còn yu kém
và quy ch qu  Vit Nam. Tuy nh
bt n cc ngoài b suy gim thông qua tính thanh khon do nhà
ng nm gi chng khoán dài h can thip vào
hong kinh doanh hay chi ng) làm gim hong giao
dch ca ch bt n ca t sut sinh li.
 c kt qu trên, bài nghiên cu s di quy d liu bng
kèm theo kim soát hiu ng c nh (fixed effects), bin tr  ng (lagged
variables) và các bim hn ch hing ni sinh
do mi quan h hai chiu gia bic lp và bin ph thuc. Ngoài ra, nh
tính vng chc cho kt qu, bài nghiên cu còn s di quy sai phân
 khc phc hin ng ni sinh. Các kt qu nghiên cu vn duy trì tính thuyt phc
sau khi kim soát v i sinh.

ng quc t thông qua bii din là doanh thu xut khu hoc niêm yt
trên các sàn chng khoán toàn cu này cho thc ngoài
7

 có nhic bin
t dng hiu familari
Phát hic lp li trong nghiên cu ca Kang và Stulz (1997) và
 ch
thích các doanh nghip có quy mô ln, các kt qu v mt k toán tby
thp, t l luân chuyc niêm yt  các sàn ch.
Nghiên cu ca Lin và Shiu (2003) v c ngoài  th ng mi ni vi
bng chng  y t m ca bt cân xng thông tin,
c ngoài s p có quy mô ln và t l
giá tr s sách trên giá tr th ng thp. Ngoài ra s  ng ca beta ca
chng khoán và t sut c t n t l s hu c   c ngoài thì
không rõ ràng.
Tóm la
 

 Mng nghiên cu khác v hành vi giao dch c  ch c
ngoài tìm hiu v nhng mu hình giao dng và tâm lý hành vi c
t chc bit là cách h sut sinh l
ng bing giá có th là tín hiu cho c ngoài,
dn giao dch phn hi tích cc. Mt trong nhng kt qu (Brennan và Cao,
1997) cho thy có mi quan h ng thi gia t sut sinh li th ng na và
dòng vn danh m c ngoài. Nghiên cu thc nghim ca Bohn và Tesar
(1996) và Brennan và Cao (1997) s dng d liu ca nh trên
th ng c phc phát trin và th ng mi ni) tìm thy
ma nhng dòng vn này và t sut sinh li na  hu
ht các quc gia nghiên cu. Richards (2004) nghiên cu 5 quc gia Châu Á trong

 nghi ra quynh tit kic nhiu thi gian
và công si khing, to ra các lch
lc. Bài nghiên cu này s tp trung xem xét mt cách thc mà t nghim ng
n vinh tài chính cu 
9


ng bám vào nic h

u chm ca h mt cách
chm ch








 giá chng khoán quá kh
q


n.







qu

i v
 tranh lun
v v ng chính: mng tin là dòng vc
ng tích cc c nh ca th ng chng còn
li cho rng dòng vc ngoài táng tiêu c nh ca th ng.
11

  lý ging tích cc ca dòng v nh ca th
ng chng khoán, mt s tranh lu

 chuyên nghi
marketing, các mi quan h kinh doanh, s kt ni ti th ng xut kh 
    y, nhà    ng cam kt
mnh m vi nhng khoa h  s hu c phn ln ca nhà
  c ngoài giúp gim thi  bt n. (Stiglitz (2000), Li và cng s
           
nghi
ng mua ròng cc ngoài giúp làm gim
 bt n ca th ng nh hiu  r -base
  c chia
s ri ro và gim t sut sinh li trên v bt n ca t
sut sinh li. Ngoài ra m     có mt phn thông tin v giá tr ca
chng khoán. Nu có nhi    ci thin m chính xác ca
thông tin và gi bt n ca giá ch   y
rng nh dòng vn ca nhc ngoài ln, các doanh nghip na
có th ph thuc vào ít n u này giúp gi bt n t sut sinh li
ch
p

ng xuyên c chc ngoài  th c mi ni có
th d n nh  ng ln trong giá chng khoán, b gây ra bi s nh
ng liên kt gia tính không thanh khoi ca th ng mi ni và
nhng v th ln c chc ngoài.
Tóm li, các tranh lun và bng chng thc nghim v s ng ca s hc
 bt n ca th ng chng khoán vn còn nhiu bng. Trong khi
Bae và cng s (2004), Zhian Chen và cng s (2012) tìm thy bng chng v s hu
c ch bt n ca t sut sinh li chng
khoán, Umutlu và cng sng s (2011) lng
tích cc, và Bekaert và Harvey (1997) li không tìm thy m ca s
h bt n ca t sut sinh li.
13

2.2. Khung phân tích
Các nghiên cu v hành vi giao dch cc ngoài ti th ng chng
khoán Vi    ng ca s h    bt n ca th
  c khai thác nhiu. Mt trong s      
  a tác gi Võ Xuân Vinh (2010). Trong bài
nghiên cu, tác gi  ra mi quan h gia m s hc ngoài và nhng
c tính ca các doanh nghip Vit Nam niêm yt trên Sàn giao dch chng khoán
Thành ph H Chí Minh. Kt qu ca nghiên cu ch ra rc ngoài
có s i vi các doanh nghip ly tài chính thp. Ngoài ra còn
có mt s nghiên cu v dòng vn c ngoài và tính thanh khon ca th ng
chng khoán Vit Nam. Tuy nhiên, theo nhc bit, hin v
cu nào v ng ca neo quyn hành vi giao dch theo quán tính giá ca
c ngoài ti th ng Vit Nam. Do vy, bài nghiên cu này lu
n các hành vi giao dch ph thuc vào tâm lý, c th là vai trò ca hiu
ng neo trong hành vi giao dch theo quán tính giá cc ngoài ti Vit
Nam v  ng ca s h    bt n ca t sut sinh li doanh
nghip. Da trên neo chui thc s dng trong bài nghiên cu ca Campbell

     sut sinh l 
        ch


 ch



u bng ch
 sut sinh l

 sut sinh l
15

 sut sinh l
i v
 sut sinh l
 sut sinh l

Wahal (2002), Griffin và cng s (2003), Grinblatt và cng s

H1 ch
 sut sinh li 

Nhiu nghiên cc ti
 ch



bài vit s

d

 sut sinh l


H2. ch
.

t sut sinh li  sut sinh lt
Nam. c bit




17

        c       

H3i li nhut Nam.
              
 thuyt H3, bài
vi
 ch

         






doanh nghip y   m nhiu trong cuc khng ho   -
1998. J. Lee và S. y bng chng rng trong sut cuc khng
hong kinh t toàn cu (2008-2009) g c có môi
ng qun tr vng mnh bán c phn  các quc gia nhng
qun tr yu kém nhic nhng qun tr tt.
Do vy, s hc ngoài trong các qung qun tr yu kém và h
th  bt n ca t sut sinh li  mc
 doanh nghip. Vào thng kin
s  t ngt ca dòng v
st giy khi các th ng mi ni trong
cuc khng hong kinh t toàn cu. T n nay, dòng v ng
tr li vi t chm. Ngày càng có nhinh ch c ngoài ln gia nhp
vào th ng chng khoán Viu hành gián tip doanh nghip
thông qua s hu vn c phn. Các quya khi ngong
khá ln quym chí c t chc)  Vit
t Nam vn còn là mt quc gia v qun tr doanh
nghip còn yu kém và h thng quy ch . Do vy, cn phi kim

Trích đoạn Tóm lƣợc các kết quả thực nghiệ mở Việt Nam Hàm ý từ bài nghiên cứu về hoạt động đầu tƣ của nhà đầu tƣ nƣớc ngoài ở

---