Chương 7
THẤT NGHIỆP VÀ
LẠM PHÁTI. Lạm phát
1. Khái niệm:
Lạm phát (inflation) là tình trạng mức giá chung của nền
kinh tế tăng lên trong một thời gian nhất định.
Giảm phát (deflation) là tình trạng mức giá chung của nền
kinh tế giảm xuống.
Giảm lạm phát (disinflation) là sự sụt giảm của tỷ lệ lạm
phát.Mức giá chung được hiểu là mức giá trung bình của nhiều
loại hàng hóa và dịch vụ và được đo bằng chỉ số giá.
Chỉ số giá (price index) là chỉ tiêu phản ánh mức giá ở một
thời điểm nào đó bằng bao nhiều phần trăm so với thời điểm
gốc (trước).
Tỷ lệ lạm phát là chỉ tiêu phản ánh tỷ lệ tăng thêm hay
giảm bớt của giá cả ở một thời điểm nào đó so với thời điểm
trước.Cụng thc
1)-(t giaự soỏ Chổ
1)-(t giaự soỏ Chổ-(t) giaự soỏ Chổ
(t) phaựt laùm leọTyỷ =
%00= 1-(t) giaự soỏ Chổ(t) phaựt laùm leọTyỷ
3. Các loại chỉ số giá
3.1. Chỉ số điều chỉnh GDP
Định nghĩa: Là tỷ lệ phần trăm giữa GDP danh nghĩa và
GDP thực tế của một thời kỳ nhất định.
Công thức:
100x=Ch
teá thöïc GDP
nghóa danh GDP
GDP chænh ñieàu soá æ
100x
n
qp
n
qp
Ch
1i
t
i
0
i
1i
t
i
t
i
∑
∑
=

q
q
CPI
1i
0
0
∑
∑
=
=
=
0
1i
t
p
n
p
Quy trình tính toán
Bước 1: Cố định giỏ hàng: Lương thực, quần áo,
chất đốt, đi lại, viễn thông
Bước 2: Xác định giá cả: Tìm giá của mỗi hàng
hóa và dịch vụ trong giỏ hàng tại mỗi thời điểm.
Bước 3: Tính chi phí của giỏ hàng: sử dụng số
liệu về giá cả để tính chi phí của giỏ hàng tại các
thời điểm khác nhau.
Bước 4: Chọn năm gốc và tính chỉ số. Lấy chi
phí của giỏ hàng năm t chia cho chi phí của giỏ

E
1
P
1
Y
1
Mở rộng SX
Lạm
phát
F4.2. Lạm phát do chi phí đẩy
Lạm phát do cung còn được gọi là lạm phát do chi phí đẩy.
Loại lạm phát này xảy ra khi chi phí sản xuất gia tăng hoặc
năng lực sản xuất quốc gia giảm sút.
Chi phí sản xuất tăng: do tiền lương tăng, giá nguyên liệu
tăng, thuế tăng,…dẫn đến doanh nghiệp tăng giá thành
Năng lực sản xuất giảm: giảm sút các nguồn lực, thiên tai,…Chi phí sản xuất tăng
P
Y
Y
p
AS
0
AD
E

P
0
P
1
Y
1
Thu hẹp SX
Lạm
phát
AS
1
E
1
F4.3. Lạm phát dự kiến
Lạm phát dự kiến (lạm phát quán tính) là tỷ lệ lạm phát
hiện tại mà mọi người dự kiến rằng nó sẽ tiếp tục xảy ra
trong tương lai.
Hợp đồng về lương, các kế hoạch, chính sách của chính
phủ, các thỏa thuận về lãi suất, hợp đồng mua bán,… đều
dựa trên mức lạm phát này.P
Y
Y
p
AS


Thay đổi cơ cấu kinh tế

Nền kinh tế kém hiệu quả

Lạm phát làm sai lệch tín hiệu giá

Mất nhiều thời gian và sức lực đối phó lạm phát

Chi phí thực đơn

Rối loạn thị trường vốn, biến dạng đầu tư

Giảm năng lực cạnh tranh hàng hóa trong nước
Lạm phát do cầu kéo (tác động lên cầu):

Thực hiện chính sách tài khóa và tiền tệ thu hẹp

Giảm chi ngân sách

Phát hành công trái, tung vàng, ngoại tệ ra bán

Lạm phát do chi phí đẩy (tác động lên cung):

Khai thông các nguồn lực trong nước

Thực hiện chiến lược thị trường cạnh tranh tự

Số người trong độ tuổi lao động
Số người ngoài độ tuổi lao động
Có khả năng lao động
Không có khả năng lao động
Nguồn nhân lực
Lực lượng LĐ
Ngoài Lực lượng LĐ
Thất nghiệp
Có việc làm2. Các dạng thất nghiệp
2.1. Thất nghiệp tạm thời
Là loại thất nghiệp xảy ra khi có một
số người lao động đang trong thời gian
tìm kiếm một nơi làm phù hợp hơn hoặc
những người mới bước vào thị trường
lao động đang chờ việc…
Loại thất nghiệp này tồn tại ngay cả
khi thị trường lao động cân bằng2. Các dạng thất nghiệp
2.2. Thất nghiệp cơ cấu
Là loại thất nghiệp xảy ra khi có
mất cân đối về mặt cơ cấu giữa cung
và cầu lao động. Sự mất cân đối này
do 2 nguyên nhân:

Người lao động thiếu kỹ năng