Một vài phương pháp dạy từ vựng cho học sinh lớp 6 môn Tiếng Anh - Bùi Thị Ngọc Thảo
A - PHẦN MỞ ĐẦU
I>LÝ DO ĐỀ XUẤT SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM :
Trong những năm gần đây, cùng với việc đổi mới phương pháp dạy học thì làm thế
nào để nâng cao chất lượng học tập cho học sinh là mối quan tâm hàng đầu của
ngành Giáo dục nói riêng và của toàn xã hội nói chung.
Để học sinh có thể tham gia vào cáchoạt động trên lớp một cách hứng thú,
tích cực chủ động theo tinh thần của việc đổi mới phương pháp dạy học phần lớn
phụ thuộc vào thủ thuật và sự linh hoạt của người giáo viên.
Giới thiệu từ vựng là một trong những khâu quan trọng giúp học sinh nắm
được yếu tố ngôn ngữ mới để có thể thực hành và luyện tập mở rộng các kĩ năng
cơ bản của tiếng Anh.
Đặc biệt đối với học sinh lớp 6 còn nhiều bỡ ngỡ thì việc cung cấp từ vựng như
thế nào cho nhẹ nhàng, linh hoạt, đạt hiệu quả như mong muốn, giúp các em tiếp
thu một cách chủ động, hiểu, ghi nhớ và biết cách sử dụng từ vựng đó trong những
tình huống ngữ cảnh khác nhau là điều thật sự cần thiết và là mong muốn của mọi
giáo viên.
Với lý do đó, tôi đã chọn đề tài này với mong muốn được đưa ra một vài gợi ý nhỏ
giúp việc dạy từ vựng của chúng ta thêm sinh động và góp phần giúp các em ghi
nhớ từ vựng tốt hơn.
II> MỤC ĐÍCH CỦA SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM :
Bản thân tôi mong muốn được đưa ra một vài gợi ý nhỏ về các phương pháp dạy từ
vựng tiếng Anh cho học sinh lớp 6, giúp các em tiếp thu từ vựng một cách hiệu quả
, biết cách ghi nhớ và sử dụng chúng một cách linh hoạt hơn đồng thời có thể tham
gia tích cực vào các hoạt động trên lớp.
III> CƠ SỞ VÀ ĐỐI TƯỢNG CỦA SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM :
1. Cơ sở lý luận : Một số nguyên tắc cơ bản khi dạy từ vựng:
a> Chọn từ để dạy:
1
Một vài phương pháp dạy từ vựng cho học sinh lớp 6 môn Tiếng Anh - Bùi Thị Ngọc Thảo
Từ vựng là một phần quan trọng trong việc học tiếng Anh và dù ở bất cứ kỹ năng

nhận biết những thông tin này một cách rõ ràng nhất.
c>Ngữ cảnh hóa nghĩa của từ:
Ngữ cảnh hay tình huống đóng vai trò quan trọng trong việc làm rõ ngữ nghĩa và ý
nghĩa sử dụng của từ vựng. Do vậy, công việc chính của giới thiệu từ vựng là tạo
dựng được ngữ cảnh hay tình huống phù hợp của từ vựng đó. Giáo viên có thể
dùng:
- giáo cụ trực quan : vật thật, tranh ảnh, cử chỉ, điệu bộ…
- định nghĩa, miêu tả, so sánh, từ đồng nghĩa trái nghĩa….
-tạo tình huống, đoán từ trong ngữ cảnh
-qui tắc hình thành từ, tạo từ
-
dịch sang tiếng Việt…….
d>Kiểm tra mức độ hiểu từ : Sau khi đã làm rõ nghĩa từ và cách sử dụng từ, học
sinh nên được thử dùng ngay từ mới học qua các bài tập ứng dụng nhanh. Qua đây
giáo viên có thể kiểm tra được mức độ tiếp thu bài của học sinh.
Có nhiều hình thức kiểm tra mức độ hiểu từ khác nhau:
+ Sử dụng các bài tập ngữ nghĩa hóa khác nhau: tranh, ảnh, vật thật, định nghĩa, từ
trái nghĩa, đồng nghĩa,… tuy nhiên giáo viên không nên dùng lại các thủ thuật đã
dùng để giới thiệu từ để tránh gây sự nhàm chán cho học sinh.
+ Hỏi câu hỏi có liên quan (questions) : hỏi các câu hỏi sử dụng từ mới học
Ví dụ : để kiểm tra từ mới “market”, giáo viên có thể hỏi: Is there a market near
your house?
+ Câu đúng-sai (True-False statements): đưa ra câu đúng sai để học sinh lựa chọn.
Ví dụ : đối với từ “farmer” giáo viên có thể đưa ra những câu sau để học sinh lựa
chọn: A farmer goes to school.
A farmer works on a farm. (đúng)
A farmer teaches English.
3
Một vài phương pháp dạy từ vựng cho học sinh lớp 6 môn Tiếng Anh - Bùi Thị Ngọc Thảo
+ Câu lựa chọn (Multiple choice):đưa ra nhiều câu khác nhau diễn tả ý nghĩa của

- Chính bản thân các em hoc sinh chưa nhận thức đầây đủ tầm quan trọng của việc
học từ vựng mà chỉ chú trọng học ngữ pháp hoặc cấu trúc câu.
- Đa số các em còn thụ động trong tư duy, khả năng phán đoán nghĩa của từ còn
hạn chế.
- Các em chưa nắm được phương pháp tự học ở nhà.
b/ Những tồn tại và nguyên nhân :
- Tiếng Anh là một môn học khá mới mẻ ở trường phổ thông đối với những em lần
đầu tiên làm quen với bộ môn này. Do đó trong giờ học các em này thường rụt rè,
ít phát biểu xây dựng bài hơn các bạn đã được làm quen với môn Tiếng Anh ở
trường Tiểu học.
- Đôi khi có quá nhiều từ vựng trong một đơn vị bài học, buộc người giáo viên chỉ
đưa nghĩa của từ, học sinh chép và học thuộc máy móc để tiết kiệm thời gian, tập
trung vào thực hành cấu trúc ngữ pháp. Như vậy học sinh buộc phải học nhiều từ
vựng nhưng lại ít sử dụng do đó các em học rồi và lại dễ dàng quên ngay.
- Một số phụ huynh chưa quan tâm đến con cái đúng mực, chưa tạo điều kiện cho
con cái mình có đầy đủ đồ dùng, dụng cụ (bảng phụ, bảng con, bút viết bảng
con….) để có thể dễ dàng tiếp cận với phương pháp học tập mới.
3. Đối tượng của sáng kiến kinh nghiệm :
- Các phương pháp dạy từ vựng giúp học sinh lớp 6 tiếp thu bài một cách
hứng thú và hiệu quả.
IV>PHẠM VI THỰC HIỆN :
- Học sinh lớp 6A, 6B và 6D trường THCS Thắng Lợi
- Nội dung chương trình tiếng Anh THCS, đặc biệt là chương trình Tiếng Anh 6 .
5
Một vài phương pháp dạy từ vựng cho học sinh lớp 6 môn Tiếng Anh - Bùi Thị Ngọc Thảo
B -NỘI DUNG NGHIÊN CỨU
I> QUÁ TRÌNH THỰC HIỆN :
1. Những việc đã làm:
- Thường xuyên áp dụng phương pháp mới để giảng dạy từ vựng ở các khối lớp.
- Kết hợp các loại hình luyện tập từ vựng đa dạng, phong phú của phương pháp

Để giúp học sinh lớp 6 tiếp thu từ vựng một cách chủ động, hứng thú và có hiệu
quả trong các tiết học , đặc biệt là trong các tiết giới thiệu ngữ liệu mới trong năm
học 2007-2008 tôi đã áp dụng các hoạt động như sau :
5.1. Qua thực tế giảng dạy:
* Hướng dẫn học sinh phương pháp học từ vựng và một số phương pháp giúp
nhớ từ nhanh và lâu dài:
- Làm quen với chủ điểm của chương trình tiếng Anh 6.
- Hướng dẫn các em cách tự học, tự nghiên cứu sách giáo khoa, cách soạn bài,
cách soạn từ vựng một cách khoa học.
Ví dụ: trong một đoạn văn có nhiều từ mới, lấy bút chì gạch chân những từ mới
đó, tra nghĩa từ ở phần phụ lục, ở sách hướng dẫn học tốt tiếng Anh 6, tự tra từ
điển hoặc lên lớp trao đổi với các bạn hay chủ động nhờ giáo viên giải thích ngay
trong tiết học.
- Cách viết một từ mới:
+ cách viết chính tả và phát âm đúng của từ.
+ từ loại
+ câu ví dụ
+ những đặc điểm ngữ pháp ( số nhiều, không đếm được…)
7
Một vài phương pháp dạy từ vựng cho học sinh lớp 6 môn Tiếng Anh - Bùi Thị Ngọc Thảo
Ví dụ : bike (n) : xe đạpï I go to school by bike.
- Trao đổi một số kinh nghiệm giúp các em nhớ từ lâu:
+ dùng bút highlight làm nổi bật từ mới.
+ đặt ví dụ cho từ mới học.
+ tập viết một từ mới nhiều lần, đều đặn.
+ thực hành ở mọi nơi mọi lúc
Ví dụ: sau khi học bài nói về các đồ vật trong phòng khách (Unit 3 -A1,2)
các em tự ôn tập từ vựng bằng cách chỉ vào đồ vật ở phong khách nhà mình và gọi
tên những đồ vật ấy. Đây là phương pháp liên hệ thực tế giúp các em nhớ từ vựng
rất lâu.

cuốn lịch thật để giới thiệu về 7 ngày trong tuần : Monday, Tuesday, Wednesday,
Thursday, Friday, Saturday and Sunday.
+Unit 7 –part C1,2 ( chủ đề về phương tiện đi lại ) : giáo viên có thể sử dụng đồ
chơi bằng nhựa của trẻ em để giới thiệu các từ như : bike, motorbike, bus, car,
plain, train……
+Unit 9 –part A 1,2 ( chủ đề về các bộ phận cơ thể) : GV chỉ vào bộ phận cơ thể để
giới thiệu những từ như head, shoulder, arm, hand, leg…
+Unit 10 –part C (3,4) ( chủ đề về các loại đồø uống): GV dùng các vật thật :
lemonade, water, milk, soda…
9
Một vài phương pháp dạy từ vựng cho học sinh lớp 6 môn Tiếng Anh - Bùi Thị Ngọc Thảo

Lemonade Water Soda
Đây là một thủ thuật dạy từ có hiệu quả cao, trực tiếp, gây hứng thú và tạo
ấn tượng khó quên. Cần chú ý vật thật nên được giới thiệu nhanh gọn, dễ dàng và
rõ ràng.
- Sử dụng nét mặt, cử chỉ, điệu bộ :
Ví dụ:
+Unit 4-part C (chủ đề sẳn sàng để đến trường ) : get up, get dressed, brush teeth,
wash face, have breakfast, go to school…
Trình bày cụm động từ “ wash face” (rửa mặt) qua hành động như sau :
T: Look. (làm điệu bộ rửa mặt) I wash my face. WASH MY FACE. WASH MY
FACE. Can you say and do it?
Ss: WASH MY FACE. ( vừa nói vừa làm hành động)
T: again.
Ss: WASH MY FACE.
+Unit 10 –part A ( chủ đề về các trạng thái, cảm giác) : hungry, tired, hot, cold…
- Sử dụng tranh ảnh:
+Tranh được Bộ giáo dục cấp về (tranh màu ,nhựa)
+Tranh ảnh sưu tầm từ báo chí, lịch; tranh tự làm ( phô tô rồi tô màu ), tranh scan

Ví dụ:
*Từ trái nghĩa:
-Unit 9- miêu tả người ( A3,4)
+ tall (adj) # short(adj)
+ fat (adj) # thin (adj)
+ light (adj) # heavy (adj)
12
Một vài phương pháp dạy từ vựng cho học sinh lớp 6 môn Tiếng Anh - Bùi Thị Ngọc Thảo
+ He isn’t tall. He is short
+ She isn’t weak. She is strong
-Unit 9 – màu sắc (B2,3)
+ black (adj) # white (adj)
*Từ đồng nghĩa:
+ have lunch = eat lunch (Unit 5)
+ fall (n) = autumn (n) (Unit 13)
+ play soccer (n) = play football (n)( Unit 5)
+ a flat (n) = an apartment (n)(Unit 7)
*Kết hợp nhiều thủ thuật:
- tranh, hình vẽ (hình đơn giản)
- cử chỉ, nét mặt, điệu bộ
- ví dụ, minh họa
- dịch sang tiếng Việt
Ví dụ: dạy từ “hungry”( unit 10)
T: Look. He is hungry (picture).Now look at me! I’m hungry .(facial expression,
mimes).Hungry. We want something to eat when we feel hungry.(example)
Ss: HUNGRY.
T: Good. What does it mean? ( students give translation)
Những thủ thuật giới thiệu từ vựng này nên được kết hợp với nhau và sự linh
hoạt của người giáo viên trên bục giảng quyết định đến hiệu quả của tiết dạy.
b/ Một số thủ thuật và dạng bài tập để kiểm tra và phát triển từ vựng cho học

14
Means of
transport
head blue face yellow arm gray
green shoulder nose arm foot
red brownleg hand white black
Một vài phương pháp dạy từ vựng cho học sinh lớp 6 môn Tiếng Anh - Bùi Thị Ngọc Thảo
1. big small beautiful house (house)
2. leave behind in near (leave)
3. drugstore bank by supermarket (by)
4. train friend plane motorbike (friend)
b.5. Chọn từ có cách đọc khác:
Ví dụ : Unit 8 (Out and about) *Key
1. town down window shower (window)
2. motorbikefront brother mother (motorbike)
3. car garden supermarket board (board)
4. bus museum drugstore lunch (museum)
5. floor stool zoo room (floor)
b.6. Nối ghép từ: (Matching)
Ví dụ : Unit 11 (What do you eat ?- A1)
A B
A bottle of oil tea coffee chocolates
rice beef peas soap
toothpaste tomatoes oranges
water fish
potatoes sugar soda
A kilo of
A packet of
A can of
A bar of

to ride
 
b.9. Hộp từ vựng: Viết từ mới lên một tấm bìa, nhiều tấm bìa bỏ chung vào một
cái hộp, viết phần nghóa bằng tiếng Việt một mặt, mặt còn lại là từ mới. Cho
học sinh rút bất kì một phiếu nào ra kiểm tra xem học sinh có nhớ nghóa của từ
đó không.
b.10. Các bài thơ đồng dao vần điệu: sử dụng nghệ thuật chơi chữ, nói láy …để
học từ vựng tiếng Anh thật sự là điều lí thú và bổ ích vì nó kích thích óc thông
minh di dỏm đồng thời giúp cho trí nhớ thêm sâu sắc bền vững. Giáo viên có
thể khuyến khích học sinh sưu tầm hoặc tự nghĩ ra những bài thơ sao cho dễ thuộc
nhất như ví dụ sau:
A FOOT là một cái chân
THE YARD có nghĩa cái sân quanh nhà
FLOWER có nghĩa bơng hoa
PARENTS có nghĩa là ba mẹ mình
PICTURE có nghĩa ảnh, hình
PUPIL có nghĩa học sinh học trò……. (sưu tầm trên Internet)
16
Một vài phương pháp dạy từ vựng cho học sinh lớp 6 môn Tiếng Anh - Bùi Thị Ngọc Thảo
b.11. Sử dụng trò chơi ngôn ngữ (language games) : trò chơi tạo sự hứng thú
trong học tập. Các trò chơi ngôn ngữ còn giúp học sinh sử dụng từ vựng một cách
tự nhiên, phù hợp với tình huống ngôn ngữ và củng cố sự yêu thích học ngôn ngữ
nói chung và từ vựng nói riêng.
* BINGO : trò chơi này để kiểm tra, ôn tập khả năng nghe, nhận biết, đánh vần
các từ đã học. Ở mức độ khó hơn giáo viên có thể kiểm tra nghĩa của từ bằng cách
cho định nghĩa hoặc từ tương đương trong tiếng Việt thay vì đọc từ.
Ví dụ: Unit 10
- Yêu cầu học sinh viết lên bảng khoảng 5 từ bất kì.
- GV đọc các từ nhưng không theo thứ tự ghi trên bảng
- Học sinh nào đánh dấu được cả 5 từ trước những bạn khác thì sẽ hô to

- Những học sinh còn lại trong nhóm sẽ cố gắng gợi ý cho bạn mình biết đó là từ gì
bằng cách cho những thông tin liên quan đến từ đó.Ví dụ gợi ý 3 lần…
- Học sinh đó chỉ được đoán 2 lần
-Nhóm thắng là nhóm đoán đúng nhiều và có số điểm cao hơn.
Ví dụ: Giáo viên viết lên bảng từ “ an orange” (Unit 10: Staying healthy )
S1: It’s a kind of fruit.
S2: It’s not a banana or an apple……
Mục đích của trò chơi này giúp phát huy khả năng phán đoán nhanh nhạy
và việc sử dụng ngôn ngữ tự nhiên của các em.
*MÀU GÌ ? (WHAT COLOR?) : Trò chơi luyện từ này giúp các em có thể liên
hệ thực tế cuộc sống gắn với ngôn ngữ mà các em được học.
-GV chuẩn bị sẵn một số từ gắn với màu sắc.
Ví dụ : ( Unit 9 – B2,3)
stop  red
go  green
sky  blue
rice  white
banana  yellow
-GV đđọc những từ đã chuẩn bị.
- Học sinh nghe và viết từ chỉ màu sắc tương ứng với từ đtrên.
18
Một vài phương pháp dạy từ vựng cho học sinh lớp 6 môn Tiếng Anh - Bùi Thị Ngọc Thảo
*CHAIN GAME: Đây là trò chơi bổ ích, thú vị giúp luyện được phát âm cũùng
như luyện được khả năng nhớ từ và sử dụng từ của HS và gây sự hào hứng cho
các em khi tham gia vào bài học.
Ví dụ: Unit 10 – Chủ đề về thực phẩm
S1: I like fish.
S2: I like fish and chicken.
S3: I like fish , chicken and noodles.
S4: I like fish, chicken, noodles and beef.

đó có gì.
- Các bạn còn lại đoán
- Nếu đúng, bạn A trả lời “Yes, there is a……………” và lấy vật đó ra.
- Nếu sai, bạn A trả lời “No, there isn’t a……………… ”
Ví dụ : Unit 7
A: What is there in my bag today?
S1: There is a ruler.
A: No, there isn’t a ruler
S2: There is a picture.
A: Yes, there is a picture. ( Lấy vật ra cho các bạn ấy xem)
Trò chơi này rất hữu ích trong việc luyện tập từ vựng và các cấu trúc câu như:
There is, there are…
5.2. Qua trao đổi với đồng nghiệp:
Ngay từ đầu năm học sau khi được phân công chuyên môn, tôi cùng các đồng
nghiệp dạy cùng khối 6 trao đổi và đi đến thống nhất những vấn đề về việc dạy từ
vựng như sau :
- chỉ dạy những từ trọng tâm, dạy từ trong tình huống ngữ cảnh giúp học
sinh dễ hiểu hoặc sử dụng phương pháp trực quan để gợi mở, dẫn dắt và
giúp học sinh luyện tập thực hành.
- thường xuyên kiểm tra từ vựng qua các dạng bài tập hoặc trò chơi ngôn
ngữ giúp học sinh hứng thú và tham gia tích cực vào giờ học.
- có thể kiểm tra từ vựng cả tập thể lớp bằng cách yêu cầu học sinh viết trên
bảng con.
20
I
Một vài phương pháp dạy từ vựng cho học sinh lớp 6 môn Tiếng Anh - Bùi Thị Ngọc Thảo
- tích cực dự giờ đồng nghiệp để trao đổi kinh nghiệm và phương pháp dạy
từ vựng nói riêng.
II.KẾT QUẢ: (Phân tích đối chiếu )
Trong những năm học trước khi chưa áp dụng thường xuyên các phương pháp, thủ

• BỔ SUNG:
Năm học 2008-2009 tôi được phân công trực tiếp giảng dạy tiếng Anh khối 6, lớp
6A, 6B, 6C và 6D. Tôi đã có cơ hội tiếp tục vận dụng những thủ thuật dạy từ vựng
nêu trên và chất lượng của những tiết dạy tăng lên rõ rệt. Tuy nhiên qua thực tế
giảng dạy theo phương pháp mới, một vấn đề mới nảy sinh đó là sau khi nghiệm
thu qua các bài kiểm tra viết của học sinh thì vốn từ (đúng nét, đúng nghĩa) không
đáp ứng được yêu cầu. Bề nổi của các em là tính sinh động trong các hoạt động ở
lớp, nhưng chiều sâu của kiến thức thì còn long chong, thiếu tính chuẩn xác.
Với qui định của Bộ giáo dục về việc giãn chương trình khung, học sinh có
nhiều tiết ôn tập học kỳ như hiện nay (1 tuần hoặc hơn), người thầy có điều kiện
thời gian nhiều để củng cố và hệ thống lại vốn từ qua các bài tập : cách để thuộc
và nhớ từ vựng.
Giáo viên có thể hình thành hệ thống kiến thức bằng cách sử dụng 1 số bài tập để
khắc sâu.Tăng cường các loại hình bài tập và số lượng bài tập để giúp cho các em
cũng cố và ghi nhớ bền chắc về nghĩa của từ và nét viết của từ.
Để đầu tư cho các bài tập, trước tiên giáo viên hệ thống lại các từ theo chủ điểm.
- Viết lên bảng tiêu đề các chủ điểm đã học,
- Giáo viên nói nghĩa tiếng việt, học sinh nói nghĩa tiếng Anh hoặc ngược
lại.
1) Hệ thống hóa các từ theo chủ điểm :
a. Nghề nghiệp : student, teacher, nurse, doctor, engineer, worker, driver,
farmer, business, policeman
b. Gia đình : family, sister, brother, father, mother, children, uncle, aunt,
grandmother, grandfather
c. Đồ vật : ( At school )desk, door, window, board, clock, waste basket,
schoolbag, pencil, pen, ruler, eraser,
> At home : bookshelf, stereo, lamp, couch, armchair, table, chair, stool,
television, telephone, bench,
d. Hướng : behind, in front of, to the left of, to the right of, opposite, near,
next to, between

bus
bik
e
train
motorbik
e
acciden
t
truck
car
sign
intersection
traffic
light
LIVING ROOM
armchai
r
couch
chair
table
telephone
Một vài phương pháp dạy từ vựng cho học sinh lớp 6 môn Tiếng Anh - Bùi Thị Ngọc Thảo
2.2: “Word folks”
Wait for
Drive
Leave a bus
Have
Buy
2.3: Games :
a. “Open words” hoặc “Hangman” : giúp học sinh nhớ nét viết của từ.

S __ __ __ __ R (Soccer)

b. Jumbled words :
 Môn học :
= English = Literature
=Math =History
= Geography
c. Chain words: Trò chơi này giúp các em nhớ lại và mở rộng vốn từ của mình.
- GV bắt đầu viết 1 từ bất kì trong số từ vựng mà các em đã học.
- Chia lớp ra thành hai đội.
- Các đội lần lượt lên viết từ, lấy chữ cái cuối của từ trước thành chữ cái bắt đầu
của đội mình. Đội nào không tìm ra từ thì đội còn lại là người thắng cuộc.
Example : Teacher : orange > Team 1 : Egg > Team 2 : Geography
* KẾT QUẢ: (Phân tích đối chiếu ở năm học 2008-2009 )
Sau một thời gian vận dụng các biện pháp trên tôi thấy rõ hiệu quả công
việc. Đã có khoảng 80% học sinh nắm vững từ vựng và nhớ các từ trọng tâm theo
chủ điểm.
Kết quả khảo sát đầu năm :
Lớp 6A: Giỏi : 0 (0%), Khá : 4 ( 10,3%), Trung bình: 4(10,3 %), Yếu: 10
( 25,6%), Kém: 19(48,7%)
Lớp 6B: Giỏi : 1 ( 2,6%),Khá : 6 ( 15,4%), Trung bình: 9( 23,1 %),Yếu: 5( 12,8%),
Kém: 14 ( 35,9%)
Lớp 6C: Giỏi : 13 (33,3%),Khá : 12 ( 30,8%), Trung bình: 10( 25,6 %),Yếu:
3( 7,7%), Kém: 1 ( 2,6%)
25
lengshi turelitera
tham rosyht
gygrapheo