LAI PHÂN TỬ
1. ĐÁNH DẤU MẪU DÒ DNA, RNA,
OLIGONUCLEOTIDE
2. CÁC KIỂU LAI
W
Lai trong pha lỏng
W
Lai trên pha rắn (Southern, Northern,
dot blot)
W
Lai tại chỗ
3. ỨNG DỤNG
CÁC PHÂN TỬ DÙNG ĐÁNH DẤU HOÁ HỌC
Có ái lực với anti-
Digoxigenin
Dùng phối hợp với
dATP, dCTP,
dGTP, dTTP
Có ái lực với
streptavidin
Dùng phối hợp với
dATP, dCTP,
dGTP, dTTP
ĐÁNH DẤU BẰNG BIOTIN
Đánh dấu mẫu dò (probe) Ỉ Lai với trình tự mục tiêu Ỉ Phát hiện phân tử lai
thông qua phức hợp avidin/chất phát huỳnh quang
PH
Ư
ƠNG PHA
Ù
P NICK TRANSLATION
PHOSPHATASE
PHAÛN ÖÙNG
KINASE
PHÖÔNG PHAÙP ÑAÙNH DAÁU
OLIGONUCLEOTIDE SÖÛ DUÏNG
TERMINAL TRANSFERASE
TỔNG HP MẪU DÒ
RNA BẰNG PHIÊN
MÃ IN VITRO
W Trình tự sẽ dùng làm probe được tạo
dòng vào vector biểu hiện
W Tùy mạch muốn dùng làm probe sẽ
sử dụng promoter tương ứng
W RNA polymerase nhận biết promoter
đặc hiệu, gắn vào và tổng hợp RNA
W Nucleotide tự do dùng trong quá
trình phiên mã có mang một phần
nucleotide đánh dấu
W Kết quả là mẫu dò RNA đánh dấu
(riboprobe)
TỔNG HP MẪU DÒ RNA BẰNG PCR VÀ
PHIÊN MÃ IN VITRO
gene A
T7 promoter
PCR
Phiên mã in vitro với T7
RNA polymerase
Mẫu dò RNA
Thay vì tạo dòng thì sử dụng PCR để gắn thêm trình tự promoter phù
hợp
Tách chiết DNA, RNA
Ỉ
Biến tính
(nếu có)
Ỉ
Đặt lên màng lai
Ỉ
Tiền
lai
Ỉ
Lai với mẫu dò (trình tự đã
biết)
Ỉ
Phát hiện phân tử lai
Dùng để phát hiện, hoặc đònh lượng
tương đối khi so với thang hàm
lượng đã biết
Phương pháp cải biên là reverse
dot blot. Trình tự đã biết được cố
đònh trên giá thể còn trình tự cần
biết (mục tiêu) được đánh dấu
WESTERN BLOT
Điện di trên
gel
polyacrylamide
Chuyển lên
màng lai
Liên kết với kháng thể 1 &
2. Rửa để loại kháng thể
thừa
dấu huỳnh quang khác nhau
- Trộn chung 2 loại cDNA đánh dấu
- Rửa, loại các thành phần thừa
- Đo cường độ phát huỳnh quang ở từng
điểm :
Điểm phát màu vàng : gene biểu hiện
như nhau trong 2 lọai tế bào
Điểm phát màu xanh : gene của tế bào
nuôi trong glucose biểu hiện mạnh hơn
Điểm phát màu đỏ : gene của tế bào
nuôi trong ethanol biểu hiện mạnh hơn
KEÁT QUAÛ MICROARRAY
VÍ DỤ : PHÁT HIỆN
BỆNH HỒNG CẦU
HÌNH LIỀM BẰNG
SOUTHERN BLOT
- Tách DNA
- Cắt bằng enzyme MstII
- Chạy điện di
- Lai với mẫu dò
E
-globin đánh dấu
phóng xạ
- Phát hiện bằng phóng xạ tự ghi
mẫu DNA bệnh dựa vào kích thước
trình tự cho tín hiệu lai
KYÕ THUA
Ä
T “ÑI BO
Ä