CHƯƠNG 4
PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU DINH
DƯỠNG CÁ
Thức ăn của cá

Thức ăn tự nhiên

Thức ăn nhân tạo

Thức ăn tự nhiên:
1. Sinh vật phù du (plankton)
2. Sinh vật tự bơi (Nekton)
3. Sinh vật đáy (Benthos)
4. Chất vẩn (Detritus)

Phổ dinh dưỡng
Theo Schaperclaus (1933), chia thức
ăn cá thành 3 loại:
(i) Thức ăn chính (thức ăn tự nhiên)
(ii) Thức ăn phụ
(iii) Thức ăn bắt buộc

Nikolsky (1963) chia tập tính dinh
dưỡng của cá ra thành 4 nhóm
dựa trên tầm quan trọng của thức
ăn đó trong khẩu phần ăn của cá
(i) Thức ăn cơ bản
(ii) Thức ăn thứ cấp
(iii) Thức ăn ngẫu nhiên
(iv) Thức ăn cưỡng bức



Cá ăn sinh vật nổi hay ăn chất vẩn

Cá ăn tạp chia làm 2 loại:
(i) Ăn tạp thiên về động vật
(ii) Ăn tạp thiên về thực vật
Cá ăn thịt chia thành:

Cá ăn côn trùng

Cá ăn giáp xác

Cá ăn thân mềm

Cá ăn các loài cá nhỏ khác

Cá ăn ấu trùng các loài côn trùng

Cá ăn thịt lẫn nhau chúng ăn ngay
cả các ấu thể của chúng
1. Tương quan chiều dài ruột
RLG (relative length of the gut).

Alikunhi và Rao (1951): Chiều dài
ruột của các loài động vật tăng
theo tỉ lệ các loại thức ăn thực vật
trong khẩu phần ăn của cá

RLG phụ thuộc vào loài, cá thể,
giai đoạn phát triển…

Labeo pangusia
Cá hương 1.926 gấp khúc zooplankton
Tiền trưởng
thành 5.865
số nếp gấp
tăng tảo khuê, luân trùng
Thành thục
10.25
8 cuộn chất vẩn và tảo khuê
Đã thành
thục
10.95
7 cuộn nhiều lần chất vẩn
Loài cá Giai đoạn RLG Hình dạng ruột
Loại thức ăn chủ yếu trong
ruột
Labeo
dera
Cá hương 7.960 gấp khúc zooplankton
Tiền
trưởng
thành 5.879
số nếp gấp
tăng lên tảo khuê, tảo và giáp xác
Thành thục 12.681 cuộn nhiều lần chất vẩn và tảo khuê
Đã thành
thục 12.115 cuộn nhiều lần chất vẩn và tảo khuê
Chỉ số no

Chỉ số về cường độ bắt mồi được


Chỉ số này được Desai (1970) tính
theo công thức:

GSI =
uongcaTongtrongl
ruotTrongluong
4. Phương pháp phân tích thức ăn
trong ruột cá

Tại sao phải phân tích thức ăn trong
ruột cá?

Do không thể quan sát trực tiếp tập
tính bắt mồi của cá trong tự nhiên

Hạn chế khi phân tích thức ăn trong
ruột cá

Khi đánh bắt cá hay khi cố định cá
trong formalin, do bị sốc đột ngột
cá thường nôn mửa phần thức ăn
mới được ăn vào

Không phải bất cứ loại vật chất nào
cũng có trong ruột cá cũng được qui
cho là thức ăn của cá.

Có 3 phương pháp chính để phân
tích thức ăn trong ruột cá

được tính ra % trên tổng số quan sát