Tiểu luận
môn
Nghiệp vụ
NHTM
Tiểu luận môn Nghiệp vụ NHTM GVHD: Lại Tiến Dĩnh
HVTH: Lê Đình Hoàng Trang 1
CHƯƠNG I: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ THẨM ĐỊNH VÀ CHO VAY DÀI HẠN.
1.1. Vai trò của thẩm định dự án cho vay dài hạn:
Ở nhiều nơi trên thế giới, những khái niệm cơ bản đằng sau việc phân tích chi phí
và lợi ích kinh tế và tài chính đang dần được chấp nhận. Nhiều diễn biến độc lập hay có
liênquan đã góp phần tạo nên tình hình này. Thứ nhất, tài liệu chuyên môn về thẩm định
dự ánđã được tăng cường trong những năm gần đây. Thứ hai, các lãnh đạo nhà nước,
trong nỗ lựcthúc đẩy những chương trình đầy tham vọng về phát triển kinh tế và xã hội,
đã cảm thấy nhucầu phải thực hiện những chọn lựa khó khăn giữa các chiến lược chi tiêu
khác nhau nhằm đạtđược mục tiêu của họ. Thứ ba, các nước ngày càng có khả năng hơn
trong việc thỏa mãn yêucầu cần có qui trình thẩm định dự án tốt hơn nhờ những khóa học
và chương trình đào tạo docác trường đại học, các cơ quan quốc tế và chính các cơ quan
nhà nước tổ chức. Một số nướcđã đào tạo đủ lực lượng cán bộ để khởi sự một nỗ lực cấp
quốc gia nhằm phân tích một cáchcó hệ thống chi phí và lợi ích của những hoạt động chi
tiêu đầu tư sắp đến.
1.2. Môi trường lựa chọn dự án:
Một dự án có thể được xác định theo nhiều cách. Các dự án có thể do các bộ,
đó lại càng vô lý hơn đối với những dự án mà phần lớnchi phí là do toàn xã hội gánh
chịu. Chính vì những trường hợp như vậy mà chúng ta cần phải sớm có một hệ thống
thẩm định dự án nhằm bảo vệ được lợi ích tập thể của cả quốc gia. Tuy nhiên, câu
chuyện không chỉ dừng lại tại đó bởi trong thực tế cũng có những áp lực ủng hộ các dự
án và chương trình phát sinh từ chính trong bản thân bộ máy chính quyền.
Nhiều dự án là do các quan chức từ các bộ, ngành chức năng đề xuất. Họ thường
coi trọng công việc của họ cũng như coi các dự án mà họ đề xuất là phục vụ cho lợi ích
chung. Tuy nhiên, sự hăng hái của các quan chức này hoàn toàn không đủ để đảm bảo
rằng những dự án mà họ đề xuất thực sự có hiệu quả về mặt kinh tế và xã hội, bởi vì nếu
đúng là như vậy thì chúng ta sẽ không phải cần đến các qui trình thẩm định được chính
thức hóa. Chúng ta cần có các qui trình thẩm định đó vì chúng giúp tránh được những lựa
chọn đầu tư sai lầm. Chỉ có suy nghĩ ảo tưởng mới khiến cho ta tin rằng nguồn gốc của
những sai lầm không phải là sự nhiệt tình của các cơ quan trong chính quyền, của các
quan chức đối với các dự án mà họxây dựng và đề xuất.
1.3 Thẩm định dự án:
Tiểu luận môn Nghiệp vụ NHTM GVHD: Lại Tiến Dĩnh
HVTH: Lê Đình Hoàng Trang 3
Việc nhận thức được bản chất của bối cảnh lựa chọn dự án cho chúng ta thấy nhu
cầu cần phải thực hiện chức năng kiểm tra hoặc kiểm toán trong suốt giai đoạn thẩm định
dự án. Ngay cả phương pháp phân tích tinh vi nhất về lợi ích và chi phí của dự án cũng
có thể dẫn tới sai lầm nếu sử dụng những ước tính căn bản sai lầm về chi phí và lợi ích
của dự án. Vì vậy, chúng ta phải hết sức lưu ý để đảm bảo rằng mọi số liệu ban đầu phải
được cân nhắc thỏa đáng. Những ai còn nghi ngờ tầm quan trọng của vấn đề này chỉ cần
nhìn lại lịch sử thực hiện các dự án thực tế. Trong hầu hết các trường hợp, kinh nghiệm
cho thấy chi phí của dự án bao giờ cũng cao hơn con số dự liệu ban đầu một cách đáng
kể, và cũng trong rất nhiều trường hợp việc tính toán chi phí ở mức quá thấp lại thường
đi đôi với việc tính toán lợi ích ở mức quá cao.
Thông tin tốt hơn và không thiên lệch chỉ có thể có được khi cơ quan thẩm định
CHƯƠNG II: THỰC TRẠNG VÀ THẨM ĐỊNH CHO VAY DÀI HẠN TẠI NGÂN
HÀNG TMCP NGOẠI THƯƠNG VIỆT NAM – CHI NHÁNH BÌNH DƯƠNG.
Tiểu luận môn Nghiệp vụ NHTM GVHD: Lại Tiến Dĩnh
HVTH: Lê Đình Hoàng Trang 5
2.1. Quy trình thẩm định cho vay dài hạn tại Ngân hàng TMCP Ngoại thương
Việt Nam – Chi nhánh Bình Dương:
Bao gồm các bước phân tích như sau:
2.1.1 Phân tích tình hình tổ chức, tài chính và SXKD của doanh nghiệp:
Một dự án đầu tư nói chung sẽ do một doanh nghiệp đứng ra làm chủ đầu tư. Phần mô tả
này sẽ cho thấy một hình ảnh tổng thể về chủ đầu tư.
2.1.1.1 Phân tích về tổ chức, quản lý của doanh nghiệp:
Tên doanh nghiệp:
- Địa chỉ
- Điện thoại
- Fax
Loại hình doanh nghiệp
- Đơn vị chủ quản
Đầu tư mở rộng xuất khẩu sản phẩm, nâng cao chất lượng, mở rộng thị trường tiêu thụ.
Đầu tư khác: góp vốn, liên doanh,…
2.1.2.1 Thẩm định tính pháp lý của bộ hồ sơ vay vốn:
Tiểu luận môn Nghiệp vụ NHTM GVHD: Lại Tiến Dĩnh
HVTH: Lê Đình Hoàng Trang 7
Theo quy định hiện hành tại quyết định số 1627/1998/QĐ-NHNN ngày 31/12/2001 của
NHNN Việt Nam và các văn bản hướng dẫn của Ngân hàng TMCP Ngoại thương.
2.1.2.2 Thẩm định dự án về mặt kỹ thuật.
a) Tên dự án:
- Báo cáo khả thi đã được cấp có thẩm quyền duyệt.
- Tên sản phẩm làm ra
- Thị trường tiêu thụ: xuất khẩu hay tiêu thụ trong nước, phạm vi thị trường (tiến hành
nghiên cứu thị trường hay chưa).
- Công suất thiết kế
- Tổng giá trị máy móc thiết bị nhập khẩu:
Trong đó:
+ Trị giá tài sản hữu hình
+ Trị giá tài sản vô hình
- Thiết bị nhập khẩu mới hay cũ, tên hãng và nước sản xuất, năm sản xuất
- Thiết bị sản xuất trong nước
- Công nghệ sản xuất, phân tích tính hiện đại, ưu việt và hạn chế của công nghệ
- So sánh với các dự án tương tự đã đầu tư ở Việt Nam về giá cả thiết bị, chí phí
chuyển giao công nghệ, tính hiện đại của công nghệ, chất lượng thiết bị và sản
phẩm, chi phí khai thác….để xem xét vốn đầu tư và suất đầu tư là cao hay thấp.
b) Tổng chi phí đầu tư và nguồn vốn để thực hiện dự án (bao gồm vốn cố định và
vốn lưu động) đảm bảo dự án có đủ nguồn vốn tài trợ để thực hiện, hoàn thành đúng
tiến độ và khi đi vào hoạt động chính thức.
c) Tổ chức xây dựng dự án:
Tiểu luận môn Nghiệp vụ NHTM GVHD: Lại Tiến Dĩnh
b) Phân tích điểm hòa vốn
c) Tính hiện giá thuần
d) Hệ số thu hồi vốn nội tại
e) Phân tích các trường hợp rủi ro có thể xảy ra đối với dự án
2.1.2.5 Thẩm định điều kiện đảm bảo tiền vay:
a) Các trường hợp bảo đảm tiền vay
b) Xác định giá trị tài sản thế chấp
2.1.2.6 Kết luận
Cần nêu rõ các mặt thuận lợi và khó khăn chủ yếu nếu đầu tư cho dự án. Nêu rõ số
tiền cho vay, phương thức cho vay, lãi suất và các điều khác kèm theo.
2.2. Thực trạng thẩm định và cho vay dài hạn tại Ngân hàng TMCP Ngoại
thương Việt Nam – Chi nhánh Bình Dương (VCB Bình Dương).
Thực hiện theo các quy định về cho vay của Ngân hàng Nhà nước và của Ngân
hàng TMCP Ngoại thương Việt Nam, VCB Bình Dương đã xem xét và tài trợ cho nhiều
dự án có tính khả thi cao như Dự án đầu tư nhà máy thép Pomina, Dự án đầu tư xây dựng
Nhà máy Kinh Đô Bình Dương, dự án Nhà máy Vinamit, dự án Nhà máy cà phê Trung
Nguyên, Dự án đầu tư nhà máy gia công giày xuất khẩu (Adidas) của Công ty TNHH
Shyang Hung Cheng, Dự án Nhà máy chế biến gỗ Trường Thành và nhiều dự án đầu tư
khác.
Tiểu luận môn Nghiệp vụ NHTM GVHD: Lại Tiến Dĩnh
HVTH: Lê Đình Hoàng Trang 10
Nhìn chung, công tác thẩm định và cho vay tại VCB Bình Dương được tiến hành
khá chặt chẽ. Đầu tiên, phòng Quan hệ khách hàng tiếp nhận hồ sơ đề nghị vay vốn, thu
thập đầy đủ thông tin từ khách hàng,…từ đó có những đề xuất cụ thể về đề nghị vay vốn
của khách hàng. Sau đó, hồ sơ đề xuất với các số liệu thông tin đã được Phòng Quan hệ
khách hàng thu thập đầy đủ được chuyển sang Phòng thẩm định rủi ro, phòng này có
chức năng xem xét lại toàn bộ tính hợp lệ của hồ sơ vay vốn và thẩm định một cách chi
tiết, cụ thể về dự án đầu tư theo đề nghị của khách hàng. Từ đó có những kiến nghị cấp
phê duyệt. Tùy theo giá trị của từng khoản vay đầu tư tài trợ dự án mà cấp phê duyệt có
CHƯƠNG III: MỘT SỐ KIẾN NGHỊ NHẰM HOÀN THIỆN CÔNG TÁC THẨM
ĐỊNH DỰ ÁN ĐẦU TƯ TRONG QUYẾT ĐỊNH CHO VAY TRUNG DÀI HẠN
TẠI CHI NHÁNH NGÂN HÀNG TMCP NGOẠI THƯƠNG BÌNH DƯƠNG.
Mặc dù quy trình thẩm định cho vay trung dài hạn tại VCB Bình Dương đã được
chuẩn hóa và qua nhiều cấp đề xuất, thẩm định và phê duyệt tuy nhiên không tránh khỏi
những rủi ro do không thể lường trước được các trường hợp có thể xảy ra và do biến
Tiểu luận môn Nghiệp vụ NHTM GVHD: Lại Tiến Dĩnh
HVTH: Lê Đình Hoàng Trang 12
động của thị trường. Điều quan trọng không phải là né tránh những rủi ro có thể xảy ra để
có thể đu đến quyết định cho vay mà phải phân tích kỹ, đi sâu vào những trường hợp rủi
ro có thể xảy ra từ đó đề xuất các biện pháp, cách xử lý để rủi ro được giảm xuống mức
thấp nhất. Cho vay đầu tư dự án thông thường có thu nhập lãi vay cao hơn do có nhiều
rủi ro hơn đúng với câu rủi ro càng cao lãi suất càng cao. Tuy nhiên việc xem xét một dự
án tài trợ dự án cho vay trung dài hạn thực sự không đơn giản, đứng dưới góc độ là một
người từng làm công tác tín dụng, tôi xin kiến nghị một số vấn đề quan trọng sau đây để
có thể xem xét thẩm định một dự án hiệu quả hơn, tránh trường hợp cho vay một dự án
tồi và từ chối cho vay một dự án tốt:
Trước tiên, khi xem xét một dự án đầu tư ta phải nghiên cứu thật kỹ về chủ đầu
tư của dự án đó. Cụ thể là phải xem xét về tình hình pháp lý, năng lực quản lý điều hành