KHÁI QUÁT VƯỜN QUỐC
GIA HOÀNG LIÊN

Vị trí địa lý: Nằm trên địa bàn các xã: San Sả Hồ, Lao Chải, Tả Van,
Bản Hồ (huyện Sa Pa) và một phần các xã Mường Khoa, Thân Thuộc
(huyện Than Uyên, tỉnh Lào Cai).

Quyết định thành lập: Được thành lập theo Quyết định số
90/2002/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ ngày 12/7/2002 về việc
chuyển Khu BTTN Hoàng Liên - Sa Pa thành Vườn quốc gia Hoàng
Liên.

Toạ độ địa lý: Từ 22 độ 07' đến 22 độ 23' vĩ độ bắc và từ 103 độ 00'
đến 104 độ 00' kinh độ đông.

Quy mô diện tích: Vườn quôc gia Hoàng Liên có tổng diện tích
29.845 ha, trong đó phân khu bảo vệ nghiêm ngặt: 11.875 ha, phân
khu phục hồi sinh thái: 17.900 ha và phân khu dịch vụ hành chính:
70 ha. Vùng đệm của Vườn quốc gia Hoàng Liên có tổng diện tích là
38.724 ha, bao gồm thị trấn Sa Pa, một số xã thuộc huyện Sa Pa, Văn
Bàn tỉnh Lào Cai và 2 xã thuộc huyện Phong Thổ tỉnh Lai Châu.

Mục tiêu, nhiệm vụ: Bảo tồn hệ sinh thái rừng trên núi cao thuộc hệ
thống núi Hoàng Liên với kiểu sinh thái đặc trưng Á nhiệt đới.

Bảo vệ đa dạng sinh học nhiều loài động, thực vật hoang dã quý hiếm
và đặc hữu. Phục hồi sinh thái rừng và cảnh quan, tạo điều kiện cho
các loài động vật tồn tại và phát triển.
Nghiên cứu khoa học, giao dục môi trường. Phát triển du lịch sinh
thái, góp phần ổn định và phát triển kinh tế xã hội.


IUCN cũng tiến hành chương trình nâng cao năng lực để phát triển
du lịch bền vững tại Sa Pa.
Tổ chức Oxfarm Anh đã tiến hành dự án môi trường và nông nghiệp
tại nơi đây.

Một góc Vườn quốc gia Hoàng Liên
Vườn quốc gia Hoàng Liên là một vườn quốc gia Việt Nam được
thành lập năm 2002, nằm ở độ cao từ 1.000-3000m so với mặt biển
trên dãy Hoàng Liên Sơn thuộc địa bàn các huyện Sa Pa, Than Uyên
của tỉnh Lào Cai, và một phần thuộc huyện Phong Thổ tỉnh Lai Châu.

Tọa độ địa lý của vườn từ 22°07'-22°23' độ vĩ Bắc và 103°00'-
104°00' độ kinh Đông.

Lịch sử công nhận

Trước khi được công nhận là vườn quốc gia, khu vực này là một khu
bảo tồn thiên nhiên mang tên Khu Bảo tồn Thiên nhiên Hoàng Liên-
Sa Pa từ năm 1996. Vườn quốc gia Hoàng Liên được thành lập theo
Quyết định số 90/2002/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ ngày 12
tháng 7 năm 2002, về việc chuyển Khu Bảo tồn thiên nhiên Hoàng
Liên-Sa Pa thành Vườn quốc gia Hoàng Liên.

Vườn quốc gia Hoàng Liên được chọn là một Trung tâm đa dạng của
các loài thực vật trong Chương trình bảo tồn các loàì thực vật của
Hiệp hội Bảo vệ Thiên nhiên Thế giới (IUCN). Vườn cũng được Quỹ
môi trường toàn cầu được xếp vào loại A, cao cấp nhất về giá trị đa
dạng sinh học của Việt Nam.

Năm 2006, Vườn quốc gia Hoàng Liên được công nhận là Vườn di

dụng từ lâu như thiên niên kiện, đương quy, thục địa, đỗ trọng,
hoàng liên chân chim, đỗ quyên, kim giao, thảo quả v.v. Đó là chưa kể
còn trên 2.500 loài lấy được mẫu tiêu bản nhưng chưa xác định được
tên họ của cây.

Tại đây người ta còn tìm thấy loài nấm cổ linh chi trong đó có những
tai nấm nặng trên 6kg

Cành hoa đỗ quyên hàng trăm tuổi trong vườn quốc gia Hoàng Liên
Khảo sát theo dọc tuyến Hoàng Liên, các nhà khoa học cũng đã phát
hiện thêm nhiều loài quý hiếm, như ở độ cao 2.000 mét của khu vực
các xã Séo Mý Tỷ đến Dền Thàng có rừng pơ mu mọc liên tiếp với
diện tích trên 100ha, mỗi cây có đường kính trên 1m; ở huyện Phan
Xi Păng đi San Sả Hồ ở độ cao gần 3.000m, lại phát hiện rừng đỗ
quyên với khoảng 20 loài trong tổng số 27 loài có mặt tại Việt Nam,
trong đó đẹp và nhiều nhất là loài quyên ly, quyên huyền diệu, quyên
silie.

Số lượng các loài thực vật đặc hữu chiếm tới 25% các loài thực vật
đặc hữu tại Việt Nam, khiến Vườn quốc gia Hoàng Liên sở hữu kho
tàng gen cây rừng quý hiếm bậc nhất trong các vườn quốc gia Việt
Nam

Vườn sở hữu ba loài cây đặc biệt quý hiếm là loài bách xanh, phân bố
tại vùng núi đá vôi xã Bản Hồ, huyện Sa Pa, mọc rải rác trên diện tích
30ha nhưng hiện chỉ còn không đến 10 cây có đường kính thân cây
từ 20-30cm, cao trên 20m. Loài thông đỏ chỉ còn 3 cá thể được tìm
thấy tại xã Sa Pả huyện Sa Pa, sống ở độ cao trên 2.000m. Loài vân
sam Hoàng Liên (sam lạnh) mọc ở độ cao 2.700m, cây cao từ 18-
20m, có đường kính gốc từ 50-80cm, phân bố trong vùng lõi vườn

thổ sản của người dân, Vườn quốc gia Hoàng Liên đứng trước nguy
cơ bị xâm hại, biến thành bãi rác do nhiều du khách tự phát cây mở
lối đi, hạ trại, đốt lửa, xả rác, mặc sức chặt cây tỉa cành. Báo cáo của
Ủy ban Nhân dân huyện Sa Pa cho biết hiện nay diện tích rừng
nguyên sinh trong Vườn Quốc gia Hoàng Liên chỉ còn khoảng 30%,
tốc độ suy thoái rừng đang tăng nhanh, trong đó có nguyên nhân can
thiệp khá sâu và không có kế hoạch của con người

Từ năm 2003 trở lại đây, Ban quản lý Vườn quốc gia Hoàng Liên đã
ký kết với các hộ dân trong vùng tham gia bảo vệ và phát triển vườn.
Đến giữa quý 2 năm 2004 đã có trên 300 hộ dân ở 6 xã vùng đệm và
các trưởng thôn bản, các trưởng dòng họ ký cam kết tham gia bảo vệ
rừng và thú rừng; phát triển du lịch cảnh quan sinh thái nhưng
không xâm hại đến rừng, không vứt rác thải, hoá chất gây tác động
xấu đến môi trường sinh thái của vườn. Ban quản lý vườn cũng có kế
hoạch hỗ trợ rút những hộ dân ra khỏi vùng lõi để tập trung công tác
tu bổ, bảo vệ phát triển vốn rừng. Tuy nhiên đến nay mới có 1/6
diện tích vườn được ký cam kết với dân.