GIAẽO TRầNH MN HOĩC KYẻ THUT THI CNG I
1
TRƯờNG ĐạI HọC BáCH KHOA
KHOA XÂY DựNG DÂN DụNG Và CÔNG NGHIệP
Bộ MÔN THI CÔNG
GIáO TRìNH MÔN HọC

Kỹ THUậT THI CÔNG I
(Giáo trình dành cho chuyên ngành Xây dựng DD & CN)



§1.2. Nhỉỵng tênh cháút k thût ca âáút v sỉû nh hỉåíng ca
nọ âãún k thût thi cäng âáút 5
§1.3. Phán cáúp âáút 10
Chỉång II.
Xạc âënh khäúi lỉåüng cäng tạc âáút
12

§2.1. Xạc âënh kêch thỉåïc cäng trçnh bàòng âáút v phỉång
phạp tênh khäúi lỉåüng cäng tạc âáút 12
§2.2.
Tênh toạn khäúi lỉåüng cäng tạc âáút theo hçnh khäúi 14
§2.3. Tênh toạn khäúi lỉåüng cäng tạc âáút trong san bàòng 18
Chỉång III.

Cäng tạc chøn bë v phủc vủ thi cäng pháưn ngáưm cäng
trçnh
26
§3.1. Cäng tạc chøn bë màût bàòng thi cäng 26
§3.2. Hả mỉûc nỉåïc ngáưm 27
§3.3. Âënh vë cäng trçnh 34
§3.4. Chäúng vạch âáút häú âo 36
Chỉång IV.
K thût thi cäng âáút
40
§4.1. Thi cäng âáút bàòng phỉång phạp th cäng 40
§4.2. Thi cäng âo âáút bàòng cå giåïi 41
§4.3. Lm âáút bàòng mạy i 48
§4.4. Thi cäng âáút bàòng mạy cảp 52
Chỉång V.

§7.4. Tênh toạn lỉåüng thúc näø 88
§7.5. Cạc phỉång phạp näø mçn 89

PHÁƯN II. CÄNG TẠC BÃ TÄNG V BÃ TÄNG CÄÚT
THẸP TON KHÄÚI
Måí âáưu

94
Chỉång VIII.
Cäng tạc vạn khn cäüt chäúng v sn thao tạc
96

§8.1. Mủc âêch - nhỉỵng u cáưu k thût âäúi våïi vạn khn
cäüt chäúng v sn thao tạc 96
§8.2. Phán loải vạn khn 97
§8.3. Vạn khn ln lỉu 99
§8.4. Vạn khn di âäüng 105
§8.5. Thiãút kãú vạn khn 109
§8.6. Nghiãûm thu vạn khn 112

§8.7. Thạo dåỵ vạn khn 113
Chỉång IX.
Cäng tạc cäút thẹp
114
§9.1. Âàûc âiãøm cäng nghãû v phán loải thẹp trong xáy dỉûng 114
§9.2. Gia cỉåìng cäút thẹp 115
§9.3. Gia cäng nàõn thàóng, âo, càõt, ún cäút thẹp 117
§9.4. Näúi cäút thẹp 120
§9.5. Âàût cäút thẹp vo vạn khn 122
§9.6. Nghiãûm thu cäút thẹp 123

CHỈÅNG I. KHẠI NIÃÛM CHUNG VÃƯ CÄNG TẠC ÂÁÚT §1.1. CẠC LOẢI CÄNG TRÇNH V CÄNG TẠC ÂÁÚT
1.1.1. Cạc loải cäng trçnh bàòng âáút
1. Theo mủc âêch sỉí dủng
Theo mủc âêch sỉí dủng, cäng trçnh bàòng âáút âỉåüc chia thnh 2 loải: cäng trçnh
bàòng âáút v cäng tạc âáút phủc vủ cạc cäng tạc khạc.
+ Cäng trçnh bàòng âáút: Âã, âáûp, kãnh mỉång, nãưn âỉåìng (thỉåìng cọ khäúi
lỉåüng låïn).
+ Cäng tạc âáút phủc vủ cạc cäng tạc khạc: Häú mọng, rnh âàût âỉåìng äúng
2. Theo thåìi gian sỉí dủng
Theo thåìi gian sỉí dủng, cäng trçnh bàòng âáút âỉåüc chia thnh 2 loải: cäng trçnh
sỉí dủng láu di v cäng trçnh sỉí dủng ngàõn hản.
+ Cäng trçnh sỉí dủng láu di: nãưn âỉåìng bäü, nãưn âỉåìng sàõt, âã, âáûp, kãnh,
mỉång
+ Cäng trçnh sỉí dủng ngàõn hản: häú mọng, rnh âàût âỉåìng äúng

3. Theo hçnh dảng cäng trçnh
Theo hçnh dảng, cäng trçnh bàòng âáút âỉåüc chia thnh 2 loải: cäng trçnh âáút chảy
di v cäng trçnh âáút táûp trung.
+ Loải cäng trçnh âáút chảy di: Cạc cäng trçnh chảy di nhỉ nãưn âỉåìng, âã, âáûp,
kãnh, mỉång
+ Loải cäng trçnh âáút táûp trung: Cạc cäng trçnh âáút dảng táûp trung nhỉ häú mọng
trủ, häú mọng b, san màût bàòng
1.1.2. Cạc loải cäng tạc âáút
Trong thi cäng âáút cọ cạc loải cäng tạc âáút nhỉ sau:
1. Âo
+ Âo l hả cao trçnh màût âáút tỉû nhiãn xúng âãún cao trçnh thiãút kãú.
+ Âãø thi cäng âo âáút ta cọ thãø dng biãûn phạp âo âáút bàòng th cäng, âo bàòng

+ Cäng tạc âàõp âáút cáưn phi âỉåüc thỉûc hiãûn xen k våïi cäng tạc âáưm âáút.
+ Thãø têch âáút âàõp thỉåìng âỉåüc qui ỉåïc mang dáúu ám (V
-
)
3. San
+ San l lm phàóng mäüt diãûn têch màût âáút, bao gäưm c âo âáút v âàõp âáút. Vê dủ
san màût bàòng ca mäüt sán ván âäüng hay mäüt khu vui chåi, thãø thao
+ Dỉûa vo täøng khäúi lỉåüng âáút âo v âáút âàõp cáưn cho quạ trçnh san ta cọ cạc
dảng san màût bàòng nhỉ sau:
- San màût bàòng theo âiãưu kiãûn cán bàòng âo âàõp. Trỉåìng håüp ny täøng khäúi
lỉåüng âáút âo bàòng täøng khäúi lỉåüng âáút âàõp ΣV
+
= ΣV
-
.
- San màût bàòng theo cao trçnh sau khi san (H
o
) cho trỉåïc. Trỉåìng håüp ny cọ
thãø phi láúy båït âáút âi nåi khạc (ΣV
+
> ΣV
-
) hay phi âäø thãm âáút vo (ΣV
+
< ΣV
-
).

- San màût bàòng sau khi âäø thãm vo cäng trçnh hồûc láúy båït tỉì cäng trçnh mäüt
khäúi lỉåüng âáút cho trỉåïc.

Trng lỉåüng riãng (TLR) l trng lỉåüng ca mäüt âån vë thãø têch âáút, k hiãûu l γ
* Cäng thỉïc xạc âënh
γ =
V
G
(T/m
3
, Kg/cm
3
)
G: l trng lỉåüng ca máùu âáút thê nghiãûm (T, kg ).
V: thãø têch ca máùu âáút thê nghiãûm (m
3
, cm
3
).
* Tênh cháút
Trng lỉåüng riãng ca âáút thãø hiãûn sỉû âàûc chàõc ca âáút. Âáút cọ TLR cng låïn thç
cng khọ thi cäng, cäng lao âäüng chi phê âãø thi cäng cng cao.
2. Âäü áøm ca âáút
* Âënh nghéa
Âäü áøm ca âáút l t lãû pháưn tràm (%) ca trng lỉåüng nỉåïc chỉïa trong âáút trãn
trng lỉåüng hảt ca âáút, k hiãûu l W.
* Cäng thỉïc xạc âënh
W =
(%)100x
G
G
khä
ỉåïcn

âáút, cọ mäüt âäü áøm thêch håüp cho thi cäng âáút.
+ Càn cỉï vo âäü áøm ngỉåìi ta chia âáút ra ba loải:
- Âáút khä cọ âäü áøm W <5%.
- Âáút áøm cọ âäü áøm 5% ≤ W≥ 30%.
- Âáút ỉåït cọ âäü áøm W >30%.
GIẠO TRÇNH MÄN HC K THÛT THI CÄNG I
7
+ Theo kinh nghiãûm cọ thãø xạc âënh gáưn âụng trảng thại áøm ca âáút bàòng cạch
bäúc âáút lãn tay nàõm chàût lải räưi bng ra, nãúu:
- Âáút råìi ra l âáút khä.
- Âáút giỉỵ âỉåüc hçnh dảng nhỉng tay khäng ỉåït l âáút áøm (do).
- Âáút dênh bãút vo tay hay lm tay ỉåït l âáút ỉåït.
3. Âäü däúc tỉû nhiãn ca mại âáút
* Âënh nghéa
Âäü däúc tỉû nhiãn ca mại âáút l gọc låïn nháút ca mại âáút khi âo hay khi âàõp m
khäng gáy sủt låí âáút, k hiãûu l i. Vê dủ: Khi ta âäø mäüt âäúng âáút thç âáút s chy di tả
o thnh mäüt mại däúc so våïi
H

âỉïng
c) Tênh toạn âäü däúc

a)
b)
c)
GIẠO TRÇNH MÄN HC K THÛT THI CÄNG I
8
màût âáút nàòm ngang. Cng loải âáút âọ, ta âäø mäüt âäúng âáút cao hån thç ta cng cọ mäüt
mại däúc nhỉ váûy, ta gi gọc däúc ny gi l gọc däúc tỉû nhiãn ca mại âáút.
Khi ta âo mäüt häú âo cọ mại âáút thàóng âỉïng, âãún mäüt âäü sáu no âọ cạc båì häú s sủt
låí, tảo thnh nhỉỵng båì âáút cọ gọc däúc
α
so våïi màût phàóng nàòm ngang (
α
<90
o
).
B
H
tgi =α= Trong âọ:
α: gọc ca màût trỉåüt
H: chiãưu sáu häú âo
B: chiãưu räüng chán mại däúc
Ngỉåüc lải våïi âäü däúc, ta cọ âäü soi mại däúc hay hãû säú mại däúc:
α=== gcot
H


Âäü däúc cho phẹp (i)
Loải âáút
h = 1,5m h = 3m h = 5m
Âáút âàõp 1 : 0,6 1 : 1 1 : 1,25
Âàõp cạt 1 : 0,5 1 : 1 1 : 1
Cạt pha 1 : 0,75 1 : 0,67 1 : 0,85
Âáút thët 1 : 0 1 : 0,5 1 : 0,75
Âáút sẹt 1 : 0 1 : 0,25 1 : 0,5
Sẹt khä 1 : 0 1 : 0,5 1 : 0,5

4. Âäü tåi xäúp
GIẠO TRÇNH MÄN HC K THÛT THI CÄNG I
9
* Âënh nghéa
Âäü tåi xäúp l tênh cháút thay âäøi thãø têch ca âáút trỉåïc v sau khi âo, k hiãûu l ρ.
* Cäng thỉïc xạc âënh

(%)x
V
VV
O
O
100
−
=ρ
V

Trong âọ:V
câ
, V
â
, V
ng.thäø
l thãø têch âáút âo lãn chỉa âáưm, â âáưm, ngun thäø.
+ Âáút cng ràõn chàõc thç âäü tåi xäúp cng låïn do âọ thi cäng cng khọ khàn.
+ Âáút xäúp räùng âäü tåi xäúp nh, cọ trỉåìng håüp âäü tåi xäúp cọ giạ trë ám.
Vê dủ: Âáút chỉïa quạ nhiãưu nỉåïc hay khê ( âáút quạ räùng, xäúp) khi âo lãn nỉåïc,
khê thoạt hãút ra ngoi, cạc hảt âáút dëch chuøn lải gáưn nhau hån (âäü räùng gim xúng)
nãn thãø têch gim: V<V
ng.thãø
=> V - V
O
< 0 =>
ρ
< 0.
5. Lỉu täúc cho phẹp
* Âënh nghéa: Lỉu täúc cho phẹp l täúc âäü täúi âa ca dng chy m khäng gáy xọi låí
âáút.
* Tênh cháút
+ Âáút cọ lỉu täúc cho phẹp cng låïn thç kh nàng chäúng xọi mn cng cao.
+ Âäúi våïi cạc cäng trçnh bàòng âáút tiãúp xục trỉûc tiãúp våïi dng chy nhỉ âáûp, kãnh,
mỉång ta cáưn phi quan tám âãún tênh cháút ny khi chn âáút âãø thi cäng. Âäúi våïi nãưn
cäng trçnh cáưn quan tám âãún tênh cháút ny âãø cọ cạc biãûn phạp phng chäúng sỉû cún
träi ca âáút khi cọ dng chy chy qua.
+ Mún chäúng xọi låí thç lỉu täúc dng chy khäng âỉåüc låïn hån mäüt giạ trë m tải
âọ cạc hả
t âáút bàõt âáưu bë cún theo dng chy. Mäùi mäüt loải âáút khạc nhau s cọ mäüt

1. Phán loải cáúp âáút theo phỉång phạp thi cäng th cäng

Cáúp âáút Tãn âáút Cäng củ tiãu chøn âãø xạc âënh
I
- Âáút ph sa, cạt bäưi, âáút hong thäø,
âáút sủt låí
- Âáút ạ sẹt, ạ cạt, âáút ngun thäø cọ
láùn rãù cáy
- Âáút cạt, âáút mn cọ láùn si âạ
Dng xng ci tiãún âảp bçnh
t
hỉåìng â ngáûp xng, hồûc áún
mảnh tay xục âỉåüc.
II
- Âáút sẹt, âáút sẹt pha cạt ngáûm nỉåïc
nhỉng chỉa thnh bn, âáút máưu
mãưn, âáút màût sỉåìn âäưi cọ nhiãưu c
cáy sim
- Âáút màût sỉåìn âäưi cọ êt si, âáút sẹt
pha si non
Dng mai xàõn âỉåüc hồûc dng
cúc bn cúc âỉåüc.
III
- Âáút sẹt, âáút náu cúc ra âỉåüc nhiãưu
củc nh, âáút màût âã, màût âỉåìng c,
âáút màût sỉåìn âäưi cọ láùn si âạ
- Âáút âäưi láùn tỉìng låïp si âạ, âáút màût
âỉåìng, âạ dàm hồûc âỉåìng âáút ri
mnh snh, gảch vủn
Dng cúc bn cúc chäúi tay,

kênh >80mm.
III
Âáút sẹt chàõc nàûng, âáút sẹt cọ láùn nhiãưu si cüi. Cạc mn rạc xáy
dỉûng â kãút dênh.
IV
Âáút sẹt ràõn chàõc. Hong thäø ràõn chàõc. Thảch cao mãưm. Cạc loải âáút
âạ â âỉåüc lm tåi lãn.