QUỐC TẾ THỨ NHẤT (1864 - 1876) I. HOÀN CẢNH RA ÐỜI VÀ VIỆC THÀNH LẬP

1. Hoàn cảnh ra đời.

1.1. Ðến những năm 50, 60 của thế kỷ thứ XIX, về cơ bản chủ nghĩa tư
bản đã được xác lập ở các nước châu Âu. Lúc bấy giờ, Anh vẫn là nước
đứng đầu thế giới, là công xưởng thế giới. Các nước khác như Pháp,
Ðức, Ý cũng có một nền kinh tế phát triển đáng kể . Sự phát triển của
nền kinh tế tư bản chủ nghĩa và những thành tựu của khoa học, kỹ thuật
cuối thế kỷ XIX đánh dấu một biến tiến vĩ đại ở các nước châu Âu: việc
thông tin liên lạc được cải tiến, sự hiểu biết lẫn nhau và các tin tức ở các
nước làm cho sự giao tiếp của giai cấp công nhân càng ngày càng gần
gũi.

Sự phát triển của chủ nghĩa tư bản dẫn đến sự thay đổi về quan hệ xã
hội: ở những nước tư bản phát triển, giai cấp tư sản đã chiếm vị trí thống
trị, ở những nơi còn có sự thỏa hiệp của bọn tư sản và quí tộc; thì bọn
này cũng đã tư sản hóa rất nhiều. Lúc bấy giờ, giai cấp vô sản cũng ngày
càng lớn mạnh. Sự thất bại của họ trong những năm 48-49 càng làm cho
sự mâu thuẫn vốn có giữa họ và giai cấp tư sản ngày càng sâu sắc hơn.
Vì thế, chỉ sau một thời gian lắng dịu, phong trào công nhân châu Âu
phục hồi nhanh chóng.

1.2. Với sự phát triển của chủ nghĩa tư bản và sự ra đời ngày càng nhiều
các xí nghiệp công nghiệp, giai cấp vô sản ngày một đông đảo và tập
trung trong các nhà máy lớn: cơ cấu và chất lượng của giai cấp công
nhân thay đổi rõ rệt. Số công nhân trong các xí nghiệp nhỏ giảm đi và
tập trung trong các nhà máy lớn, trình độ giác ngộ và tính chất quần

Quốc tế thứ nhất ra đời vào lúc ý thức đoàn kết quốc tế của giai cấp vô
sản được tăng cường. Nhờ có Marx tham gia nên ngay từ đầu, quốc tế
thứ nhất đã đi theo ngọn cờ của chủ nghĩa cộng sản khoa học và là một
tổ chức cách mạng mang tính quốc tế đầu tiên của giai cấp vô sản.

Tại cuộc mít tinh ở Saint Martins Hall tổ chức vào 28-9-1864 ở Luân
Ðôn để ủng hộ cuộc đấu tranh của nhân dân Ba Lan, giai cấp công nhân
đã quyết định thành lập tổ chức công nhân quốc tế lấy tên là Hội liên
hiệp công nhân quốc tế. Việc thành lập Quốc tế thứ I là một tất yếu trong
phong trào công nhân và là kết quả của quá trình hoạt động cách mạng
không ngưng nghỉ của Marx- Engels.

2.1. Tuyên ngôn thành lập:

Sau khi thành lập, nhiệm vụ quan trọng trước mắt của Quốc tế thứ nhất
là vạch ra những văn kiện có tính chất cương lĩnh xác định đúng đắn
mục đích và phương pháp đấu tranh của quốc tế. Bản cương lĩnh của
quốc tế được Marx hiệu đính lại trên cơ sở những dự thảo của Wolff (Ý)
và Weston (Anh). Trong tuyên ngôn, Marx đã tổng kết tình hình kinh tế
xã hội và phong trào công nhân của các nước Châu Âu và Bắc Mỹ từ
1848-1864, những kinh nghiệm thất bại của giai cấp công nhân trong các
cuộc cách mạng những năm 48-49, Marx đã kết luận: Sự nghiệp giải
phóng của giai cấp công nhân phải do giai cấp công nhân đảm đương, và
việc giành chính quyền trở thành một nghĩa vụ vĩ đại của giai cấp công
nhân.

Tuyên ngôn nêu lên những mục tiêu và nội dung của chủ nghĩa quốc tế
vô sản, nhấn mạnh đến vai trò, ý nghĩa, tác dụng quan trọng của sự thực
hiện và tăng cường đoàn kết, hợp tác anh em giữa giai cấp công nhân
các nước. Số lượng chỉ có sức nặng trên bàn cân khi nào được liên kết

II. HOẠT ÐỘNG CỦA QUỐC TẾ

Quốc tế hoạt động thông qua đại hội hàng năm để nghe báo cáo về tình
hình phát triển của phong trào công nhân và thông qua những nhiệm vụ
hành động. Ban chấp hành trung ương ở Luân đôn đã hoạt động thường
xuyên và trở thành trung tâm chính trị của phong trào công nhân quốc tế.

1. Hội nghị Luân đôn (1865).

Năm 1865, nhiều chi bộ của quốc tế được thành lập ở một số nước,
nhưng chưa đủ vững mạnh để có thể triệu tập đại hội vào 1865 như điều
lệ qui định. Theo đề nghị của Marx, một hội nghị bí mật họp ở Luân đôn
để kiểm điểm lực lượng và chuẩn bị cho đại hội vào năm tới.