PHONG TRÀO CÔNG NHÂN CHÂU
ÂU NỬA ĐẦU THẾ KỲ XIX
Những khẩu hiệu mà giai cấp công nhân nêu ra trong quá trình khởi
nghĩa đã mang tính chất chính trị rõ ràng: họ đòi thiết lập chế độ cộng
hòa, nhưng lần này chính phủ đã chuẩn bị chu đáo nên khởi nghĩa của
công nhân bị quân đội đàn áp sau bốn ngày chiến đấu anh dũng.
Các cuộc khởi nghĩa này đánh dấu sự lớn mạnh của phong trào công
nhân Pháp: lần đầu tiên họ bước lên vũ đài chính trị với tư thế là một lực
lượng chính trị độc lập.
2.2. Ở Anh:
Phong trào đấu tranh của công nhân Anh thể hiện ở phong trào Hiến
chương. Giai cấp vô sản Anh ủng hộ giai cấp tư sản trong cải cách tuyển
cử 1832, nhưng kết quả là họ không được chút quyền chính trị gì. Vì thế,
yêu cầu của công nhân là đòi quyền chính trị ở nghị viện.
+ Lãnh đạo phong trào là một tổ chức mang tên Hội công nhân Luân đôn
thành lập năm 1836 do Lowett đứng đầu. Hội đã thảo ra một yêu sách
gồm sáu điểm trình lên nghị viện:
- Thực hiện phổ thông đầu phiếu đối với nam giới từ 21 tuổi trở lên.
- Phân chia khu vực tuyển cử.
- Xóa bỏ mọi hình thức thuế với điều kiện nghị viện.
- Trả lương cho nghị viên
- Tuyển cử hàng năm vào Quốc Hội.
quân đến đàn áp cuộc khởi nghĩa. Trong cuộc đàn áp này có nhiều chết
và bị thương.
Marx đánh giá cao cuộc khởi nghĩa của những người thợ dệt Silésie,
xem đó là một hiện tượng có ý nghĩa chính trị lớn lao, mở đầu cho
phong trào công nhân có tính chất quần chúng, chứ không phải là "một
cuộc khởi nghĩa vì đói" như tư sản cố tình xuyên tạc.
Các phong trào công nhân trong những năm 30-40 của thế kỷ XIX ở
Anh, Pháp, Ðức có những đặc điểm chung:
+ Những khẩu hiệu chính trị đã được nêu lên bên cạnh những khẩu hiệu
về kinh tế.
+ Phong trào mang tính chất quần chúng rộng rãi.
+ Qui mô đấu tranh ngày càng lớn.
Những đặc điểm này chứng tỏ rằng giai cấp vô sản ở các nước đã trở
thành một lực lượng chính trị độc lập. Tuy nhiên, sự thất bại của phong
trào đã chứng tỏ rằng giai cấp vô sản chưa được giác ngộ đầy đủ; tổ
chức chưa chặt chẽ, không được hướng dẫn bằng một lý luận cách mạng
khoa học. III. CHỦ NGHĨA XÃ HỘI KHÔNG TƯỞNG
1. Hoàn cảnh ra đời.
Vào những năm đầu thế kỷ XIX, khi chủ nghĩa tư bản được xác lập thì
hội mới trong đó mọi người phải lao động trên cơ sở của nền sản xuất
lớn, được quyền hưởng thụ bình đẳng, nền kinh tế được kế hoạch hóa.
Bất cứ ở đâu và lúc nào, ông cũng hết lòng quan tâm đến số phận của
giai cấp vô sản. Tuy nhiên, ông không thấy được mâu thuẫn giữa tư sản
và vô sản là mâu thuẫn đối kháng, ông không tán thành những biện pháp
đấu tranh cách mạng mà chỉ chủ trương thuyết phục và giáo dục những
người có của để họ giúp ông thực hiện kế hoạch của mình nhưng giai
cấp tư sản không đoái hoài đến những dự thảo kế hoạch mà ông gửi đến.
3.2. Charles Phourrier (1772 - 1837).
Ông xuất thân từ một gia đình thương nhân, khi còn nhỏ ông đã phải
giúp việc bán hàng và sớm nhận thấy những mánh khóe xảo quyệt của
giai cấp tư sản.
Fourrier đã lên án những thương nhân dùng các thủ đoạn gian xảo để
đầu cơ trục lợi. Ông đả kích sự cạnh tranh và sản xuất không kế hoạch,
vô tổ chức của chủ nghĩa tư bản. Ông chỉ ra rằng trong xã hội tư sản, sự
thừa thãi ở cực này là do sự nghèo đói ở cực kia.
Ông dự định xây dựng một xã hội mới dựa trên cơ sở những Phalange.
Trong mỗi Phalange có nhiều ngành sản xuất kết hợp chặt chẽ giữa nông
nghiệp và công nghiệp. Trong các Phalange, lao động sẽ là niềm vui,
phụ nữ được bình đẳng với nam giới, trẻ em được giáo dục tập thể, có
khả năng lao động chân tay và trí óc Của cải trong Phalange sẽ chia
theo lao động và tài năng. Cũng như Saint Simon, Fourrier không chủ
trương đấu tranh giai cấp, chỉ hy voûng bọn nhà giàu được tuyên truyền,
thuyết phục thì sẽ thực hiện kế hoạch của ông, tất nhiên là không ai đáp
lại lòng mong đợi của ông.