Tiểu luận
Đề tài “Chủ nghĩa Mác – Lênin về xã hội chủ nghĩa và
thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội, thời kỳ quá độ đi
lên chủ nghĩa ở Việt Nam”. 1
LỜI NÓI ĐẦU
Nam vẫn kiên định đi theo con đường đã chọn và bảo vệ thành quả Cách
mạng . Để tiến lên Xã Hội Chủ Nghĩa Việt Nam phải trải qua rất nhiều khó
2
khăn do xuất phát điểm rất thấp , nền kinh tế lạc hậu , khoa học kĩ thuật thấp ,
trình độ quản lí còn yếu kém Vì vậy muốn phát triển xã hội chúng ta phải áp
dụng mô hình kinh tế nhà nước tư bản vào sản xuất và quản lý . Đây là một
vấn đề cần giải quyết làm sao cho phù hợp với nền kinh tế nước ta , tình hình
phát triển kinh tế khu vực và thé giới trong sự chuyển hoá mạnh mẽ của nền
kinh tế toàn cầu , chúng ta phải đuổi kịp được guồng quay của toàn cầu
hoákinh tế . Cũng vì thế nên đề án kinh tế chính trị :
((
Chủ nghĩa Mác - Lênin
về xã hội chủ nghĩa và thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội, thời kỳ quá độ
đi lên chủ nghĩa ở Việt Nam
))
là một đề án rất cấp bách không chỉ đặt ra cho
các nhà kinh tế và quản lý mà còn là một vấn đề đặt ra cho chúng ta , những
cử nhân kinh tế tương lai một kết luận nhận thức và thực tế của nền kinh tế
nước ta hiện nay đó là phát triển nền kinh tế TT theo định hường Xã hội chủ
nghĩa . 3PHẦN NỘI DUNG
A. Lý luận của V.I.Lê Nin về c CNTB nhà nước trong thời kỳ quá độ
hay mua lại đẻ kinh doanh tự do , chủ yếu là xí nghiệp sản xuất hàng tiêu
4
dùng . Cho phép mở rộng trao đổi hàng hoá giữa thành thị và nông thôn , giữa
công nghiệp và nông nghiệp cho thương nhân được tự do hoạt động ( chủ yếu
là bán lẻ ) để góp phần khôi phục kinh tế thay thế chính sách trưng thu lương
thực bằng chính sách thuế lương thực . Theo chính sách này người nông dân
phải nộp thuế lương thực với một mức cố định trong nhiều năm . Mức thuế
này căn cứ vào điều kiện tự nhiên của đất đai canh tác . Nói cách khác thuế
nông nghiệp chính là địa tô mà người nông dân canh tác trên ruộng đất thuộc
sỏ hữu toàn dân phải trả cho nhà nước . Số lượng lương thực còn lại người
nông dân được tự do trao đổi , mua bán trên thị trường . Tổ chức thị trường ,
thương nghiệp , thiết lập quan hệ hàng hóa - tiền tệ giữa nhà nước và nông
dân , giữa thành thị và nông thôn , giữa công nghiệp và nông nghiệp . Sử
dụng sức mạnh kinh tế nhiều thành phần , các hình thức kinh tế quá đọ như
khuyến khích phát triển sản xuất nhỏ của nông dân , thợ thủ công , khuyến
khích kinh tế tư bản tư nhân , sử dụng chủ nghĩa Tư bản Nhà nước, củng cố
lại các doanh nghiệp nhà nước , chuyển sang chế độ hạch toán kinh tế. Đồng
thời, V.I.Lênin chủ trương phát triển mạnh mẽ quan hệ hợp tác kinh tế với các
nước tư bản phương tây để tranh thủ kỹ thuật , vốn và khuyến khích kinh tế
phát triển . Danh từ nước cộng hoà xã hội chủ nghĩa Xôviết có nghĩa là chính
quyền Xôviết quyết tâm thực hiện bước chuyển lên chủ nghĩa xã hội, chứ
hoàn toàn không có nghĩa là đã thừa nhận chế độ kinh tế hiện nay là chế độ xã
hội chủ nghĩa
((
điều này có một ý nghĩa đặc biệt quan trọng , nhất là sau thất
bại nặng nề của chính sách cộng sản thời chiến hồi mùa xuân năm 1921 . Nó
chỉ là một chính sách tạm thời trong thời chiến còn khi đất nước đã giành lại
thắng lợi thì chẳng người dân nào còn muốn thực hiện nó nữa . Còn lúc này
nhân thiếu việc làm , thiếu lương thực , đời sống hết sức khó khăn . Kể cả đối
với một nước giàu nhất và phát triển nhất thì sau cuộc chiến tranh đế quốc tàn
phá cũng chỉ có thể khôi phục được nền đại sản xuất công nghiệp sau nhiều
năm . Vậy với một nước tiểu nông , giải pháp tối ưu để khôi phục nền kinh tế
phải chăng là cải thiện đời sống của người nông dân và nâng cao lực lượng
sản xuất của họ , đồng thời trong một chừng mực nào đó có thể khôi phục nền
tiểu công nghiệp để giúp đỡ ngay một phần nào đó cho nền king tế nông dân
?
Lênin khẳng định
((
phải bắt đầu đầu tư nông dân , người nào không
hiểu điều đó , người nào có ý đưa vấn đề nông đân lên hàng đầu như thế là
một sự từ bỏ hoặc tương tự như sự từ bỏ chuyên chính vô sản , thì chẳng qua
là vì người đó không chịu suy nghĩ kĩ càng vấn đề đó và bị loèi nói chống
rỗng chi phối
))
. Tuy giai cấp vô sản nắm chính quyền nhưng một sự liên kết
chặt chẽ giữa giai cấp nông dân trong một nước tiểu nông sẽ là điều kiện cần
để thực hiện được chủ nghĩa xã hội . Giai cấp tư sản với tư cách là giai cấp
lãnh đạo cần thiết phải biết hướng chính sách vào việc giải quyết trước tiên
những vấn đề cấp thiết nhất , mấu chốt nhất . Mà
((
vấn đề cấp thiết nhất hiện
nay là dùng các biện pháp có thể khôi phục ngay lực lượng sản xuất cuả kinh
6
tế nông dân
))
. Chính sách thuế lương thực và tự do trao đổi ra đời chính là sự
tưởng . Lênin nói rõ thêm không có kĩ thuật tư bản chủ nghĩa đựoc xây dựng
trên những trên những phát minh mới nhất của khoa học hiện đại thì không
thể nói đến chủ nghĩa xã hội được . Nhiệm vụ của chính quyền vô sản Nga là
hết sức nặng nề . Làm sao để nước Nga vốn lạc hậu về khoa học kĩ thuật ,
7
trình độ dân chí thấp lên một nước có trình độ khoa học kĩ thuật phát triển ,
khoa học kĩ thuật tiến tiến khi mà đại đa số nhân dân là nông dân nghèo chỉ
có biết sản xuất nông nghiệp . Mối quan hệ giữa công nghiệp và nông nghiệp ,
nông dân với công nhân không chỉ mang tính chất một chiều mà người nông
dân cũng cần những sản phẩm , hàng hoá của công nghiệp và thủ công
nghiệp, điều đó sẽ kích thích cả công nghiệp và nông nghiệp phát triển . Thế
nhưng sau chiến tranh nước Nga còn lại gì ?
Chỉ như " một người bị đánh gần chết và may mà nó vẫn có thể chống
nạng mà đi được " . Không có bất kỳ sự ủng hộ của cách mạng xã hội chủ
nghĩa ở một nước hay một số nước nào, nuớc Nga phải dựa vào nỗ lực của
mình là chính nhưng điều đó vẫn chua đủ . Dân tộc Nga cần phải dựa vào thời
đại để tồn tại , để xây dựng lý tưởng của mình . Trong khi chủ nghĩa tư
bảnvẫn mạnh thì tại sao ta không dựa vào nó để sống ? Lênin nói rõ điều đó
chúng ta không thể tự mình làm được nếu không có sự giúp đỡ của tư bản
nước ngơài . Người nào không chìm đắm trong ảo tưởng mà nhìn vào thực tế
, thì phải hiểu rõ điều đó . Theo Lênin cần phải du nhập chủ nghĩa tư bản từ
bên ngoài bằng những hợp đồng buôn bán với các nước tư bản lón bằng chính
sách tônhượng . Tóm lại bằng những hình thức khác nhau của chủ nghĩa tư
bản nhà nước , chủ nghĩa tư bản nhà nước sẽ làm một bước tiến so với tình
hình hiện nay trong nước cộng hoà Xô Viết của chúng ta . Nếu chẳng hạn
trong nửa năm nữa chúng ta thiết lập được chủ nghĩa tư bản nhà nước thì đó
sẽ là thắng lợi to lớn và sẽ đảm bảo chắc chắn rằng qua một năm sau chủ
nghĩa xã hội sẽ được củng cố hoần toàn và trở nên vững chắc .
nghiệp cơng nghiệp nhẹ và cơng nghiệp thực phẩm đã đặt và vượt mứ trước
chiến tranh . Trong việc thực hiện chính sách kinh tế mới , Lênin coi thương
nghiệp là mắt xíchtrong chuỗi dây xích các sự biến lịch sử mà Nhà nước phải
đem tồn lực ra mà nắm lấy nó . Do đó thương nghiệp đã được tăng cường
mạnh mẽ .
II-Chủ nghĩa tư bản nhà nước
1.Khaựi nieọm:
Chuỷ Nghúa Tử Baỷn laứ moọt hỡnh thaựi kinh teỏ xaừ hoọi lụựn
cuỷa xaừ hoọi loaứi ngửụứi vụựi caực giai ủoán phaựt trieồn khaực
nhau.Chuỷ Nghúa Tử Baỷn Nhaứ Nửụực laứ moọt trong nhửừng giai ủoán
lũch sửỷ quan tróng cuỷa Chuỷ Nghúa Tử Baỷn .Khõng moọt ai coự theồ
phuỷ nhaọn thaứnh quaỷ cuỷa Chuỷ Nghúa Tử Baỷn ự ủaừ ủát ủửụùc ,ủoự
laứ moọt bửựục ngoaởt cuỷa lũch sửỷ.
C.Mac ủaừ coự nhaọn xeựt xaực ủaựng raống trong voứng chửa ủầy
moọt theỏ kyỷ thoỏng trũ cuỷa mỡnh Chuỷ Nghúa Tử Baỷn ủaừ táo ra moọt
mửực saỷn xuaỏt khoồng lồ baống taỏt caực theỏ heọ loaứi ngửụứi trửụực
ủoự ủaừ táo ra .Tửứ luực xuaỏt hieọn loaứi ngửụứi ,hó ủaừ soỏnng lãu
daứi trong nền saỷn xuaỏt nhoỷ lác haọu,phãn taựn ,naờng xuaỏt võ
cuứng thaỏp keựm, khõng baỷo ủaỷm taựi saỷn suaỏt giaỷn ủụn.Tửứ ủầu
theỏ kyỷ XVI ủeỏn nay,lần ủầu tiẽn trong lũch sửỷ ,Chuỷ Nghúa Tử Baỷn
ủaừ chuyeồn nền saỷn xuaỏt nhoỷ lẽn nền saỷn xuaỏt lụựn vụựi ủaởc
trửng về chaỏt so vụựi saỷn xuaỏt nhoỷ.Sửù thaộng lụùi naứy din ra ủầu
9
tiẽn ụỷ nửụực Anh rồi lần lửụùt sang caực nửụực Phaựp ,ẹửực,…vaứ caực
nửụực khaực . Cuứng vụựi ủaứ phaựt trieồn cuỷa lửùc lửụùng saỷn xuaỏt
,quaự trỡnh xaừ hoọi hoaự saỷn xuaỏt cuừng ủát ủửụùcnhửụừng bửụực tieỏn
lụựn , vụựi trỡnh ủoọ cao . Hieọp taực ủụn giaỷn , cõng trửụứng thuỷ cõng
nền ủái cõng nghieọp cụ khớ laứ nhửừng giai ủoán phaựt trieồn xaừ hoọi
10
nửụực ẹửực thỡ coự theồ chuyeồn tieỏp lẽn Chuỷ Nghúa Xaừ Hoọi maứ
khõng phaỷi traỷi qua baỏt kỡ moọt giai ủoán trung gian naứo. Ngửụứi
nhaọn ủũnh raống “Chuỷ Nghúa Tử Baỷn ủóc quyền Nhaứ nửụực laứ sửù
chuaồn bũ vaọt chaỏt ủầy ủuỷ nhaỏt cho Chuỷ Nghúa Xaừ Hoọi ,laứ phoứng
chụứ ủi vaứo Chuỷ Nghúa Xaừ Hoọi maứ giửừa naỏc thang ủoự vụựi naỏc
thang Chuỷ Nghúa Xaừ Hoọi khõng coứn moọt naỏc thang naứo nửừa caỷ”
.Nhử vaọy xaừ hoọi coọng saỷn chổ coự theồ xuaỏt hieọn moọt caựch tửù
nhiẽn khi nhửừng tiền ủề vaọt chaỏt vaứ tiền ủề xaừ hoọi ủửụùc chuaồn
bũ ủầy ủuỷnhaỏt , moọt “phoứng chụứ” lyự tửụỷng cho Chuỷ Nghúa Xaừ
Hoọi ủaừ saỹn saứng.
Nhửng thaộng lụùi cuỷa Caựch Máng Thaựng 10 Nga khõng xuaỏt
phaựt tửứ tiền ủeứ noựi trẽn.Laứ moọt nửụực tử baỷn phaựt trieồn trung
bỡnh vaứ coứn nhiều maởt hán che ỏ, nửụực Ngak coự cụ sụỷ vaọt chaỏt
kú thuaọt , khõng coự lửùc lửụùng saỷn xuaỏt phaứt trieồn nhaốm táo tiền
ủề vaọt chaỏt cho Chuỷ Nghúa Xaừ Hoọi ra ủụứi .Chớnh vỡ vaọy noự
khõng theồ quaự ủoọ trửùc tieỏp lẽn Chuỷ Nghúa Xaừ Hoọi maứ phaỷi
laỏy mõ hỡnh giaựn tieỏp ủi lẽn Chuỷ Nghúa Xaừ Hoọi .ngửụứi noựi trong
boỏi caỷnh ủoự ,phaỷi bieỏt baộc chieỏc cầu nhoỷ xuyẽn qua Chuỷ Nghúa
Tử Baỷn lẽn Chuỷ Nghúa Xaừ Hoọi ,ủoự laứ Chuỷ Nghúa Tử Baỷn Nhaứ ỉ
nửụực _moọt sửù trụỷ lái con ủửụứng phaựt trieồn hụùp quy luaọt kinh teỏ.
Khi LÊ_NIN ủaừ ủửa quan nieọm về Chuỷ Nghúa Tử Baỷn nhaứ
nửụực ,ủaừ coự raựt nhiều ngửụứi hoang mang giao ủoọng .ngay caỷ baỷn
thãn LÊ_NIN cuừng baỏt ngụứ về “thửự Chuỷ Nghúa Tử Baỷn Nhaứ
nửụực” khõng ai dửù kieỏn naứy .Mói ngửụứi cho raống” Chuỷ Nghúa Tử
BaỷnNhaứ nửụực laứ Chuỷ Nghúa Tử Baỷn “,vaứ ta coự theồ cần hieồu
nhử theỏ thõi .LÊ-nin ủaừ thuyeỏt phúc mói ngửụứi raống ủoự laứ
caựch hieồu kinh vieọn ,sai lầm vi rụi vaứo caựi beọnh trớ thửực vaứ chuỷ
tieồu saỷn xuaỏt .Chuỷ Nghúa Tử Baỷn nhaứ nửụực về kinh teỏ cao hụn
raỏt nhiều so vụựi nền kinh teỏ luực ủoự cuỷa nửục Nga vỡ vaọy nửụực
Nga phaỷi bieỏt lụùi dúng noự laứm maột xớch trung gian giửừa nền tieồu
saỷn xuaỏt vaứ Chuỷ Nghúa Xaừ Hoọi ,laứm phửụng tieọn ,laứm con ủửụứng
,phửụng phaựp,phửụng thửực ủeồ ỷ taờng lửùc lửụùng saỷn xuaỏt lẽn .Vaứ
ủiều ủoự seừ ủửa nửụực Nga ủeỏn Chuỷ Nghúa Xaừ Hoọi baống con
ủửụứng chaộc chaộn nhaỏt.
Vụựi ủiều kieọn ủaởc bieọt ủoự ,vụựi sửù kieồm kẽ, kieồm soaựt vaứ
sửù thn hụùp cuỷa voỏn cuỷa nhaứ nửụực vaứo caực doanh nghieọp cõng
nghieọp,nõng nghieọp vaứ dũch vú seừ hửụựng sửù hoát ủoọng cuỷa caực
doanh nghieọp theo tay laựi cuỷa nhaứ nửụực xaừ hoọi chuỷ nghúa .Bụỷi
vaọy Chuỷ Nghúa Tử Baỷn Nhaứ Nửụực theo caựch noựi cuỷa Lẽ-nin “laứ
caựi khõng ủaựng sụù “laứ saỷn phaồm taỏt yeỏu “laứ moọt “bửụực tieỏn
trong sửù phaựt trieồn cuỷa lũch sửỷ ủoỏi vụựi caực nửụực quaự ủoọ lẽn
Chuỷ Nghúa Xaừ Hoọi tử moọt nền kinh teỏ lác haọu
Coự theồ noựi noọi dung cuỷa Chuỷ Nghúa Tử Baỷn Nhaứ Nửụực qua
caực maởt sau :
-Sửù kieồm kẽ ,kieồm soaựt ủoỏi vụựi caực thaứnh phần kinh teỏ .
_Caực hỡnh thửực kinh teỏ quaự ủõù dửùa trẽn caực hỡnh thửực sụỷ
hửừu hn hụùp về voỏn giửừa nhaứ nửụực XóHCN vụựi nenà kinh teỏ tử
baỷn tử nhãn trong vaứ ngoaứi nửụực.
-Vieọc hóc taọp ,sửỷ dúng coự chón lóc nhửừng thaứng tửùu khoa
hóc cõng ngheọ vaứ chuyeồn giao khoa hóc kyừ thuaọt,cõng ngheọ
,khoa hóc kinh teỏ vaứ quaỷn lyự kinh teỏ ụỷ caực nửụực tử baỷn tiẽn
tieỏn.
12
-Vieọc coi tróng lụùi ớch kinh teỏ ,hieọu quaỷ kinh teỏ thõng qua vieọc
nhaứ nửụực vaọn dúng cụ cheỏ thũ trửụứng vụựi tử caựch laứ ủoọng lửùc
baỷn.Vaọy muoỏn Chuỷ Nghúa Tử Baỷn Nhaứ Nửụực ra ủụứi thỡ ủiều
trửụực tiẽn laứ phaỷi coự quan heọ saỷn xuaỏt Tử Baỷn Chuỷ Nghúa , tửực
laứ cần phaỷi coự giai caỏp tử saỷn vaứ giai caỏp võ saỷn.ễÛ nửụực Nga
luực baỏy giụứ giai caỏp tử saỷn hầu nhử khõng coứn tồn tái , caực xớ
nghieọp tử baỷnkeồ caỷ vửứa vaứ nhoỷ ủều bũ quoỏc hửừu hoaự,nền ủái
cõng nghieọp Tử Baỷn Chuỷ Nghúa bũ taứn phaự naởng nề, caự cõng
xửoỷng vaứ nhaứ maựy bũ ngửứng hoát ủoọng .Giai caỏp võ saỷn voỏn laứ
giai caỏp saỷn xuaỏt ra cuỷa caỷi vaọt chaỏt trong caực xớ nghieọp cuỷa nền
ủái cõng nghieọp Tử Baỷn Chuỷ Nghúa nẽn hó, nhửừng ngửụứi cõng
13
nhãn “ủaừ bũ maỏt tớnh giai caỏp,nghúa laứ bũ daồy ra ngoaứi con ủửụứn
tồn tái giai caỏp cuỷa mỡnh , vaứ khõng coứn tồn tái vụựi tử caựch laứ
giai caỏp võ saỷn nửừa ẹõi khi về hỡnh thửực noự ủửùoc coi laứ giai caỏp
võ saỷn, nhửng noự khõng coự goỏc r kinh teỏ.Vỡ vaọy moọt yẽu cầu
ủaởt ra laứ muoỏn khõi phúc quan heọ saỷn xuaỏt Tử Baỷn Chuỷ Nghúa
thỡ phaỷi phúc hồi giai caỏp tử saỷn trong nửụựcvaứ kẽu gói ủầu tử
cuỷa tử saỷn nửụực ngoaứi.Nhụứ ủoự giai caỏp cõng nhãn mụựi coự ủieứu
kieọn tieỏp túc phaựt trieồn, “ ủửụùc laứm vieọc trong caực cõng xửụỷng
cụ khớ lụựn chửự khõng laứm caựi vieọc ủầu cụ, chửự khõng phaỷi cheỏ
táo caựi baọt lửỷa ủeồ baựn… .Quan heọ saỷn xuaỏt Tử Baỷn Chuỷ Nghúa
xeựt về maởt sụỷ hửừu thỡ noự tồn tái dửụựi nhiều hỡnh thửực sụỷ hửừu
khaực nhau: Sụỷ hửừu tử nhãn Tử Baỷn Chuỷ Nghúa , Sụỷ hửừu taọp theồ
Tử Baỷn Chuỷ Nghúa , Sụỷ hửừu nhaứ nửụực ,Sụỷ hửừu hụùp taực , Sụỷ
hửừu khõng mang tớnh chaỏt Tử baỷn Nhaứ nửụực .Tửụng ửựng vụựi caực
loái hỡnh thửực khaực nhau laứ sửù ủa dáng về caực thaứnh phần kinh
teỏ. ẹãy cuừng laứ moọt phần noọi dung cuỷa chớnh saựch kinh teỏ mụựi
maứ Lẽnin ủaừ ủề ra.Vaứ noự cuừng phuứ hụùp vụựi nền kinh teỏ thụứi
kyứ quaự ủoọ.Quan heọ sụỷ hửừu Tử Baỷn Chuỷ Nghúa vụựi hỡnh thửực
sụỷ .Do ủoự nhaứ nửụực cần trửùc tieỏp ủầu tử vaứo nhửừng lúnh vửùc ,
nhửừng ngaứnh tróng yeỏu , nhửừng vũ trớ “phaựo ủaứi” ,”huyeỏt mách”
cuỷa nền kinh teỏ quoỏc dãn nhử: keỏt caỏu há tầng kinh teỏ xaừ hoọi ,
heọ thoỏng taứi chớnh ngãn haứng, quoỏc phoứng an ninh…
Nhaứ nửựục võ saỷn taực ủoọng ủeỏn quaự trỡnh tuần hoaứn TB thõng
qua caực chớnh saựch về thueỏ 15
Tử lieọu saỷn xuaỏt
T – H …….Saỷn xuaỏt
… H’_T’
Sửực lao ủoọng
Mi giai ủoán cuỷa quaự trỡnh tuần hoaứn nhaứ nửụực lái coự
nhửừng chớnh saựch taực ủoọng nhau nhử : ụỷ gai ủoán baựn (H’ – T’)
chớnh quyền Xõ Vieỏt coự theồ yẽu cầu nhaứ tử baỷn baựn thẽm tửứ
50% ủeỏn 100% soỏ lửụùng saỷn phaồm tiẽu duứng cho caực cõng nhãn
ụỷ xớ nghieọp tõcuừng vụựi moọt giaự baựn, laứm nhử vaọy laứ ủeồ caỷi
thieọn ủụứi soỏng cõng nhãn khaực .
Tửứ nhửừng phãn tớch tẽn ta thaỏy raống vieọc aựp dúng thaứnh
cõng Chuỷ Nghúa Tử Baỷn nhaứ nửụực ủoứi hoỷi phaỷi coự nhửừng caỷi
bieỏn sãu saộc trong caựch nhỡn vaứ trong caựch laứm cuỷa giai caỏp võ
saỷn ủoỏi vụựi Chuỷ Nghúa Tử Baỷn .ẹãy laứ mõùt vaỏn ủề mụựi meỷ
cần ủửụùc tieỏp túc nghiẽn cửựu tửứ kinh nghieọm thửùc tin.
3.Taực dúng cuỷa Chuỷ Nghúa Tử Baỷn Nhaứ Nửụực .
Qua nhửừng phãn tớch trẽn chuựng ta thaỏy raống vieọc phaựt
trieồn Chuỷ Nghúa Tử Baỷn Nhaứ Nửụực trong thỡ kyứ quaự ủoọ lẽn
Chuỷ Nghúa Xaừ Hoọi laứ moọt taỏt yeỏu khaựch quan . ẹãy laứ thửự Chuỷ
Nghúa Tử Baỷn “coự lụùi vaứ cần thieỏt” ,laứ”ủiều ủaựng mong ủụùi”
mụựi “cửựu nguy”ủửụùc cho nền chuyẽn chớnh võ saỷn.Chuỷ Nghúa Tử
Baỷn Nhaứ Nửụực seừ laứ sửù liẽn hụùp nền saỷn xuaỏt nhoỷ lái thaứnh
nền ủái saỷn xuaỏt , moọt ủaởc trửng cuỷa xaừ hoọi coọng saỷn . Moọt
nửụực tieồu nõng vụựi ủái ủa soỏ nhửừng ngửụứi saỷn xuaỏt haứng hoaự
nhoỷ thỡ “tớnh tửù phaựt tieồu tử saỷn chieỏm ửu theỏ vaứ khõng theồ
khõng chieỏm ửu theỏ” .Chớnh nhửừng ngửụứi tieồu tử saỷn naứy ủang
ngaỏm ngầm phaự hoái sửù ủoọc quyền cuỷa Nhaứ nửụực XÔ
Vieỏtbaống vieọc ủầu cụ tớch trửừ, choỏng lái caực bieọn phaựp kinh teỏ
cuỷa chớnh quyền.Nhửng khi Lẽnin ủửa ra thaứnh phần kinh teỏ tử baỷn
nhaứ nửụực thỡ moọi ngửụứi ủều cho raờng chớnh Chuỷ Nghúa Tử Baỷn
Nhaứ Nửụực mụựi laứ keỷ thuứ cuỷa giai caỏp võ saỷn .Vaọy thửùc chaỏt
vaỏn ủề ụỷ ủãy laứ gỡ?Chuựng ta ủều bieỏt raống cụ sụỷ kinh teỏ cuỷa
nán ủầu cụlaứ tầng lụựp nhửừng keỷtieồu tử hửừu võ cuứng roọng raừi
ụỷ nửụực Nga,coự ủái dieọn cuỷa mỡnh trong mi ngửụứi tieồu tử saỷn,
oỷơ ủãy khõng phaỷi laứ Chuỷ Nghúa Tử Baỷn Nhaứ Nửụực ủaỏu tanh
vụựic1 maứ laứ giai caỏp tieồu tử saỷn coọng vụựi Chuỷ Nghúa Tử Baỷn tử
nhãn ủaỏu tranh choỏng lái caỷ Chuỷ Nghúa Tử Baỷn Nhaứ Nửụực vaứ
Chuỷ Nghúa Xaừ Hoọi .Nhử vaọy trong thụứi kyứ quaự ủoọ Chuỷ Nghúa Tử
Baỷn Nhaứ Nửụực seừ laứ moọt nhãn toỏ quan tróng giuụự giai caỏp
cõng nhãn sụựm hoaứn thaứnh lyự tửụỷng cuỷa mỡnh .
Chuỷ Nghúa Tử Baỷn Nhaứ Nửụực do nhaứ nửụực võ saỷn kieồm soaựt vaứ
ủieứu tieỏt coự theồ ủaồy nhanh sửù phaựt trieồn ngay tửực khaộc nền
nõng nghieọp .Nhụứ vieọc taờng nhanh lửùc lửụùng saỷn xuaỏt trong nõng
nghiieọp maứ oồn ủũnh dửụùc xaừ hoọi ,thoaựt khoỷi khuỷng hoaỷng vaứ
phần naứo khaộc phúc ủửụùc nán ủầu coỷ nhoỷ traứn lan…
Chớnh vụựi yự nghúa vai troứ cuỷa vieọc thửùc hieọn Chuỷ Nghúa Tử Baỷn
Nhaứ Nửụực nhử vaọy maứ Lẽnin noựi raống ủoự laứ ủiều cần thieỏt
ủaựng mõng ủụùi trong diều kieọn cuỷa chớnh quyền Xõ Vieỏt luực
baỏy giụứ .
giửaừ tử baỷn tử nhãn xãy dửùng trẽn ủaỏt ủai thuoọc về xaừ hoọi vụựi
nhửừng xớ nghieọp kieồu xaừ hoọi chuỷ nghúa chớnh coỏng .Chuỷ Nghúa
Tử Baỷn hụùp taực xaừ gioỏng Chuỷ Nghúa Tử Baỷn Nhaứ Nửụực ụỷ ch
noự táo ủiều kién cho sụùkieồm kẽ kieồm soaựt theo doừi nhửừng quan
heọ ủaừ ghi trong hụùp ủồng giửừa nhaứ nửụực vụựi tử baỷn vaứ táo ủiều
kieọn cho haứng trieọu ngửụứi vaứ toaứn boọ dãnchuựng chuaồn bũ cho
bửụực quaự ủoọ trong tửụng lai.tửứ Chuỷ Nghúa Tử Baỷn Nhaứ Nửụực lẽn
Chuỷ Nghúa Xaừ Hoọi .
Cheỏ hụùp taực dửùa trẽn cụ sụỷ nền saỷn xuaỏt tieồu cõng nghieọp
,trẽn nền saỷn xuaỏt thuỷ cõng maứ moọt boọ phaọn mang tớnh gia
trửụỷng.phaỷi cho caự hụùp taực xaừ hửụỷng ụu ủaừi về taứi chớnh ngãn
haứng .Theo Lẽnin ủãy laứ moọt hoát ủoọng vaờn minh laứ cheỏ doọ xaừ
hoọi Xaừ Hoọi Chuỷ Nghúa .
18
*Hỡnh thụực ủái uyỷ thaực :Hỡnh thụực naứy laứ nhaứ nửụực lõi
cuoỏn nhaứ tử baỷn vụựi tử caựch moọt nhf buõn ,traỷ cho hó soỏ tiền hoa
hồng ủeồ hó baựn saỷn phaồm cuỷa nhaứ nửụực vaứ mua saỷn phaồm cuỷa
nhaứ saỷn xuaỏt nhoỷ.
*Cho nhaứ tử baỷn trong nửụực thuẽ caực xớ nghieọp vuứng moỷ
,rửứng ,ủaỏt :Hỡnh thửực naứy gioỏng nhử hỡnh thửực tõ nhửụùng Nhửng
ủoỏi vụựi tõ ngửụứi]ụng khõng phaỷi laứ tử baỷn ngửụứi[cs ngoaứi maứ
laứ tử baỷn trong nửụực .Hỡnh thửực nay ủửụùc coi laứ hỡnh thửực riẽng
bieọt ủeồ phãn bieọt noự vụựi hỡnh thửực tửụng tửù nhửng ủoỏi tửụùng
thuẽ chổ laứ tử baỷn trong nửụực.
*Cho cõng nhãn thuẽ nhửng hầm moỷ nhoỷ :Qua thửùc tin
Lẽnin ruựt ra moọt hỡnh thửực nửừa cuỷa Chuỷ Nghúa Tử Baỷn Nhaứ
Nửụực laứ: cho cõng nhãn thuẽ nhửừng hầm moỷ .nõng dãn naứy
hoát ủõng theo kieồu noọp tõ cho nhaứ nửụực ẹãy cuừng laứ kieồu cho
trieồn ngoái thửụng vụựi caực nửụực tử baỷn phửụng Tãy .Thõng qua
caực hoát ủoọng cuỷa cacs cõng ty hụùp doanh ,nhửừng ngửụứi coọng saỷn
Nga coự theồ thửùc sửù hóc caựch buõn baựn ,ủiều maứ Lẽnin tử baỷn
thửứụng noựi laứ nhieọm vú raỏt quan tróng .Hoát ủoọng cuỷa caực xớ
nghieọp cho thuẽ ủaừ goựp phần giuựp nhaứ nửụực Xõ Vieỏt duy trỡ
hoát ủoọng ụỷ caực cụ sụỷ kinh teỏ ,taờng thẽm saỷn phaồm cho xaừ hoọi
,vieọc laứm cho ngửụứi lao ủoọng .Hỡnh thụực ủái lyự thửụng nghieọpvaứ
caực hụùp taực xaừ tử baỷn chuỷ nghúa tong caực lúnh vụùc saỷn xuaỏt ,tớn
dúng vaứ tiẽu thú ủaừ goựp phần phaựt trieồn heọ thoỏng thửụng
nghieọp Xaừ Hoọi Chuỷ Nghúa ,ủaồy nhanh quaự trỡnh troa ủoồi ,lửu thõng
haứng hoaự tiền teọ ,laứm soỏng ủóng nền saỷn xuaỏt nhoỷ ,qua ủoự caỷi
bieỏn nhgề tieồu nõng ,noỏi liền quan heọ trao ủoồi cõng- nõng nghieọp
,thaứnh thũ -nõng thõn giửừa trong nửụực vaứ quoỏc teỏ…
Thửùc hiẽn chớnh saựch mụựi (NEP) maứ moọt phần ủaởc trửng laứ
Chuỷ Nghúa Tử Baỷn Nhaứ Nửụực ,chớnh quyền XõVieỏt ủaừ giửừ
nhửừng vũ trớ vửừng chaộc trong nõng nghieọp vaứ cõng nghieọp vaứ coự
khaỷ naờng tieỏn lẽn ủửụùc .Nõng dãn vửứa loứng ,cõng nghieọp vaứ
nõng nghieọp ủang hồi sinh vaứ phaựt trieồn .ẹoự laứ moọt thaộng lụùi
cuỷa chớnh quyền Xõ Vieỏt noựi riẽng vaứ cuỷa nền kinh teỏ trong thụứi
kyứ qua ủoọ noựi chung.Tuy nhiẽn so vửựi sửù mõng muoỏn ,múc tiẽu
ban ủầu ủaởt cuỷa Lẽnin thỡ keỏt quaỷ thửùc haứnh cheỏ ủoọ naứy vn
coứn raỏt thaỏp .Nguyẽn nhãn quan tróng nhaỏt laứ Chuỷ Nghúa Tử
Baỷn ủeỏ quoỏc vn ủang tỡm caựch boựp cheỏt chớnh quyền XõVieỏt
,vỡ theỏ sửù hụùp taực ,ủầu tử cuỷa Tử baỷn nửụực ngoaứi vaứo Liẽn
Xõk ủát ủửụùc nhử sửù mõng muoỏn.
B-Vãn dúng ụỷ Vieọt Nam.
I-Tớnh taỏt yeỏu khaựch quan phaỷi sửỷ dúng Chuỷ Nghúa Tử Baỷn
Nhaứ Nửụực ụỷ Vieọt Nam
1.Tỡnh tráng moọt nền kinh teỏ tửứ xuaỏt phat ủieồm thầp:
-Trửụực khi Phaựp thuoọc nửụực Vieọt Nam coự moọt nền saỷn xuaỏt
ủi lẽn Chuỷ Nghúa Xaừ Hoọi baống con ủửứng trửùc tieỏp ,khõng theồ
ủoỏt chaựy giai ủoán ,ủoự laứ moọt taỏt yeỏu khaựch quan ,Nghiẽn cửựu
lyự luaọn cuỷa Lẽnin về Chuỷ Nghúa Tử Baỷn Nhaứ Nửụực ủaừ mụỷ ra
cho ta moọt mõ hỡnh giaựn tieỏp ủi lẽn Chuỷ Nghúa Xaừ Hoọi thõng qua
caực hỡnh thửực kinh teỏ tử baỷn nhaứ nửụực
Chuỷ Nghúa Xaế Hoọi laứ saỷn phaỷm baọc cao cuỷa Chuỷ Nghúa Tử
Baỷn ,vỡ vaọy ta khõng theồ aựp dúng caực quan heọ saỷn xuaỏt Chr
Nghúa Xaừ Hoọi vaứo moọt nền kinh teỏ tieồu nõng ,keựm phaựt trieồn
.Noự khõng nhửừng kỡm haừm sửù phaựt trieồn cuỷa lửùc lửụùng saỷn
xuaỏt maứ coứn laứm sai leọch nhửừng nhaọn thửực về Chuỷ Nghúa Xaừ
Hoọi ,nền kinh teỏ ủaỏt nửụực rụi vaứo khuỷng hoaỷng toaứn dieọn, sãu
saộc .Thửùc tráng kinh teỏ thụứi kyứ keỏ hoách hoaự ủaừ xhửựng minh sai
lầm naứy .Chuỷ Nghúa Tử Baỷn Nhaứ Nửụực laứ hỡnh thửực quan tróng
,quaự ủoọ ,thieỏu hoaởc khõng qua caực hinh thửực trung gian coự tớnh
chaỏt quaự ủoọ naứy thỡ saỷn xuaỏt nhoỷ khõng theồ lẽn Chuỷ Nghúa Xaừ
Hoọi ủửụùc
3. Tửứ yẽu cầu phaỷi nhanh choựng hieọn ủái hoaự lửùc lửụùng
saỷn xuaỏt .
Dửụựi goực nhỡn lũch sửỷ cõng nghieọp hoaự laứ nhieọm vú chuỷa
Chuỷ Nghúa Tử Baỷn ,maứ leừ ra theo con ủửụứng phaựt trieồn tuần tửù
seừ traỷi qua .Nhửngẹaỷng vaứ nhãn dãn ta ủaừ lửùa chón con ủửụứng ủi
lẽn Chuỷ Nghúa Xaừ Hoọi khõng qua cheỏ ủoọ Tử Baỷn Chuỷ Nghúa
.Con ủửụứng ruựt ngaộn ủaựng keồ về maởt thụứi gian phaựt trieồn lẽn
Chuỷ Nghúa Xaừ Hoọi ủaừ ủaởt nửụực ta vaứo moọt tỡnh theỏ khoự khaờn
khi phaỷi tỡm caựch cõng nghieọp hoaự ,hieọ ủái hoaự lửùc lửụùng saỷn
21
xuaỏt ủeồ coự cụ sụỷ vaọt chaựt kyừ thuaọt baỷo ủaỷm cho sửù tồn tái cuỷa
Chuỷ Nghúa Xaừ Hoọi .Vieọc lửùa chón con ủửoứng phaựt trieồn cuừng
.Muoỏn vaọy nhaỏt thieỏt phaỷi hửụựng caực quan heọ saỷn xuaỏt Tử Baỷn
Chuỷ Nghúa vaứo con ủửụng Chuỷ Nghúa Tử Baỷn Nhaứ Nửụực ,lam “ maột
xớch trung gian” noỏi liền giửừa saỷn xuaỏt nhoỷ vụựi saỷn xuaỏt lụựn
Chuỷ Nghúa Xaừ Hoọi : phaỷi dung náp “ Chuỷ Nghúa Tử Baỷn trong vaứ
ngoaứi nửụực hoát ủõng dửụựi sửù kieồm kẽ ,kieồm soaựt ,hửụựng dn
cuỷa nhaứ nửụực ,,thõng qua caực hỡnh thửực kinh teỏ tử baỷn nhaứ nửụực
,moọt hỡnh thửực gaộn vụựi hỡnh thửực kinh teỏ nhaứ nửụực vaứ kinh teỏ
hụùp taực .
22
Baống caựch ủoự ,moọt maởt seừ nãng cao trỡnh ủoọ xaừ hoọi hoa saỷn
xuaỏt theo ủũnh hửụựng Xaừ Hoọi Chuỷ Nghúa ụỷ bẽn trong cuỷa nền
kinh teỏ ,maởt khaực cho pheựp sửỷ dúng toỏt nhaỏt nhửừng thaứnh quaỷ
phaựt trieồn cuỷa nhãn loái vaứo sửù nghieọp xãy dửùng Chuỷ Nghúa
Xaừ Hoọi ụỷ nửụực ta.
*. Do yẽu cầu thửùc hieọn taờng trửụỷng vaứ phaựt trieồn bền vửừng
múc tiẽu : “dãn giaứu” . “ nửụực mánh” , “ xaừ hoọi cõng baống vaờn
minh” vaứ Chuỷ Nghúa Xaừ Hoọi
Cho ủeỏn nay chuựng ta khõng coứn aỷo tửoỷng sụựm coự moọt ngaứy
xaừ hoọi toỏt ủép trong khi nền kinh teỏ coứn keựm phaựt trieồn ,naờng
suaỏt lao ủoọng thaỏp ,khoa hóc kysx thuaọt coứn lác haọu .Nhửng chuựng
ta phaỷi chuỷ trửụng keỏt hụùp ngay tửứ ủầu taờng trửụỷng kinh teỏ vụựi
tiớen boọ vaứ cõng baống xaừ hoọi ,tửứng bửụực xãy dửùng trẽn thửực j
teỏ moọt xaừ hoọi trong ủoự nhãn dãn lao ủóng laứm chuỷ ,mói ngửụứi
soỏng nhãn aựi ,aỏm no hánh phuực …
ễÛ nửụực ta viẽc thửùc hieọn nhửừng múc tiẽu trẽn gaởp phaỷi hai
khoự khaờn chuỷ yeỏu laứ thieỏu voỏn vaứ do chửa coự trỡnh ủó khoa hóc
kyừ thuaọt cõng ngheọ hieọn ủái .ẹaỏt nửựoc haứng chúc naờm khõng
coự tớch luyừ noọi boọ nền kinh teỏ .Tuy nhiẽn baột ủaứu tửứ naờm 1994
teỏ toaứn cầu .Vaỏn ủề ủaởt ra laứ laứm sao ta coự theồ hoọi nhaọp vaứ
hụùp taực vụựi caực nửụực khaực haỳn ta về tử tửụỷng ,cheỏ ủoọ chớnh trũ
xaừ hoọi .hửụng thửực hoọi nhaọp ủoự chổ coự theồ thửch hieọn thõng qua
caực hỡnh thửực kinh teỏ tử baỷn nhaứ nửụực vụựi tớnh caựch laứ moọt
kieồu liẽn minh kinh teỏ vụựi tử baỷn taứi chớnh ụỷ caực nửụực tiẽn tieỏn
nhử Lẽnin ủaừ dửù baựo vaứ mong muoỏn trửụực ủãy .
Toaứn cầu hoaứ nền kinh teỏ theỏ giụựi laứ moọt xu theỏ khaựch
quan do taực ủoọng cuỷa sửù phaựt trieồn cuỷa lửùc lửụùng saỷn xuaỏt
.NHửng thaọp niẽn cuoỏi theỏ kyỷ XX,cuoọc caựch máng khoa hóc vaứ
cõng nghé hieọn ủái ủaừ ủaồy mánh toỏc ủoọ chu chuyeồn voỏn, haứng
hoaự ,dũch vú,chuyeồn giao cõng ngheọ trong phám vi toaứn cầu xuaỏt
hieenj nhiều hieọn tửụùng mụựi nhử thửụng mái ủieọn tửỷ , ủồng tiền
aỷo ,nền kinh teỏ soỏ…keựo theo lyự thueỏt mụựi về nền kinh teỏ ,ủoứi
hoỷi caực dãn toọc trẽn theỏ giụựi phaỷi coự tử duy mụựi ủoỏi vụựi thaựch
thửực vaứ cụ hoọi trong qua trỡnh phaựt trieồn .
Quaự trỡnh toaứn cầu hoaứ din ra ụỷ nhiều caỏp ủó khaực nhau
,tửứ hụùp taực song phửụng giửừa hai nửụực ,hỡnh thanh tam giaực tửự giaực
,caực tieồu vuứng kinh teỏ ,liẽn minh khu vửùc ,maọu dũch tửù do ,diẽn
ủaứn kinh teỏ ,liẽn minh kinh teỏ, caực toồ chửực toaứn cầu …hieọn nay
trẽn toaứn theỏ giụựi coự khoang trẽn 100 toồỷ chửực nhử vaọy.
Toaứn cầu hoaự laứ moọt quaự trỡnh vuứa hụùp taực vửứa ủaỏu tranh
,mi nửụực cần taọn dúng toỏi ủa theỏ vaứ lửùc cuỷa mỡnhủeồủaồm baỷo
lụùi ớch cuỷa dãn toọc trong quan heọ song phửụng vaứ ủa phửụng vụựi
caực nửụực.
Caực nửụực phaựt trieồn cuừng nhử ủang phaựt trieồn ủều tỡm caựch
hoọi nhaọp nền kinh teỏ cuỷa mỡnh ủeồ thu ủửụùc lụùi theỏ lụựn nhaỏt.
II\ Sửù vaọn dúng caực hỡnh thửực kinh teỏ tử baỷn nhaứ
nửụực ụỷ nửụực ta
Chuỷ Nghúa Tử Baỷn Nhaứ Nửụực vụựi tớnh caựch laứ nhửừng hỡnh
thửực kinh teỏ cú theồ ủaừ ủửụùc Lẽnin nghiẽn cửựu vaứ thửùc haứnh ụỷ
voỏn kinh doanh.theo soỏ lieọu ủiều tra cuỷa vieọn nghiẽn cửựu quaỷn lyự
kinh teỏ trung ửụng cho thaỏy : so vửựi khi thaứnh láp voỏn ủầu tử ban
ủầu cuỷa moọt chuỷ doanh nghieọp tử nhãn bỡnh quãn chung caỷ nửụực
ủeỏn nay taờng 192%(gần 2 lần ). Soỏ cõng ty traựch nhieọm hửừu hán
coự voỏn ủiều leọ tửứ 1deỏn 5 tyỷ ddoongf khi mụựi thaứnh laọp chổ
chieỏm 11,05% ủeỏn nay ủaừ taờng lẽn 22,08% (taờng gaỏp ủõi),trong ủoự
HaứNoọi tửứ 14,4% lẽn 30%,hổa Phoứng tửứ 8%lẽn 15,7%vaứ ụỷ Thaứnh
Phooự HỒ Chớ Minh tửứ 10,3%lẽn 17,07%.về lúnh vửùc hoát ủoọng
tớnh ủeỏn nat trong caỷ nửụực coự khoang 21% cõng ty traựch nhieọm huừu
hán hoát ủoọng trong lúnh vửùc cõng nghieọp va 5% trong lúnh vửc
khaựch sán vaứ du lũch .Tiềm naờng nay cần ủửụùc thu huựt vaứo caực
hỡnh thửực hụùp taực ,cliẽn doanh liẽn keỏt nửụực ngoaứi .thửùc hieọn
diều naứy coự keỏt quaỷ laứ bieồu hieọn roừ vieọc bieỏt lụùi dung sửực
mánh cuỷa caực thaứng phần kinh teỏ trong nửụực .ủoỏi vụựi sửù nghieọo
cõng nghieọp hoaự hieọn ủái hoaự ủaỏt nửụực xãy dửng nền kinh teỏ thũ
trửụứng theo quan ủieồm mụựi .
Nhaứ nhaứ nửụực cần coự bieọn phaựp chớnh saựch ,nhaỏt laứ chớng
saựh kinh teỏ ủửụùc ban haứnh hụùp lớ hụùp tỡnh .neỏu ủoỏi vụựi lửùc
Copyright: Tài liệu đại học ©