27

ĐỔI MỚI KIỂM TRA ĐÁNH GIÁ THÚC ĐẨY ĐỔI MỚI PHƯƠNG PHÁP DẠY
MÔN VẬT LÍ Ở TRUNG TÂM HƯỚNG NGHIỆP VÀ GDTX CẤP THPT
Nguyễn Khắc Phi
TTGDTX Hạ Long - Quảng Ninh
I. Đặt vấn đề:
Đất nước ta đang bước vào thời kỳ công nghiệp hóa - hiện đại hóa chuyển từ cơ chế
tập trung bao cấp sang cơ chế thị trường có sự quản lý của nhà nước. Trên thế giới đang
diễn ra sự bùng nổ tri thức khoa học công nghệ. Xã hội mới phồn vinh của thế kỷ 21 phải là
xã hội đưa tri thức khoa học công nghệ vào tư duy sáng tạo vào tài năng sáng chế của con
người. Tình hình đó giáo dục Việt Nam phải đổi mới mạnh mẽ sâu sắc, toàn diện để có thể
đào tạo cho đất nước những con người hoạt động có hiệu quả trong hoàn cảnh mới.
Trong hoạt động dạy học cần thiết chuyển cách tiếp cận truyền thống (vai trò của
người thầy) sang tiếp cận mới coi hoạt động của học viên là trung tâm của quá trình dạy học
và mục đích của quá trình này là rèn luyện các năng lực nhận thức cho học viên thông qua
việc hình thành những kiến thức cụ thể, rèn luyện và phát triển cho học viên những kỹ năng,
năng lực nhận thức và hình thành những phẩm chất, nhân cách phù hợp với nhu cầu xã hội
hiện nay.
Đổi mới là một phương tiện để tổ chức hoạt động học tập độc lập của học viên nhằm
lĩnh hội, củng cố kiến thức. Khả năng phát hiện vấn đề và giải quyết vấn đề, góp phần hình
thành năng lực tự học, hình thành phẩm chất tư duy mềm dẻo, linh hoạt trước những tình
huống yêu cầu khác nhau, thói quen tự làm việc và hợp tác tích cực
1. Tầm quan trọng của việc đổi mới phương pháp, đổi mới phương pháp kiểm tra
đánh giá trong dạy học môn vật lý.
Việc kiểm tra đánh giá được coi là phương tiện và hình thức của đánh giá. Nó cung
cấp những thông tin làm cơ sở cho việc đánh giá.

28


thực chất của vấn đề nên học viên thường thực hiện sai, còn kiểm tra hình thức TL thì học
viên lại thiếu lập luận, nhất là các môn học đòi hỏi học viên lập luận và tư duy.
- Giáo viên giảng dạy thiếu thực tế chủ yếu bám sát nội dung chương trình SGK. Ða
số học viên chưa chuẩn bị bài ở nhà tốt, chẳng hạn đối với môn học mà học viên không
chuẩn bị bài ở nhà thì việc đổi mới PPDH khó khăn dẫn đến học viên chưa hiểu hết vấn đề.
* Thực trạng trong công tác kiểm tra và đánh giá:
- GV không giới hạn trước phần trọng tâm ôn tập kiểm tra dẫn đến HV không biết ôn
tập phần nào.
- GV ngại ra nhiều đề vì phải chấm vất vả dẫn đến HV nhìn nhau, lớp kiểm tra sau
biết đề trước, dẫn đến đánh giá không khách quan chính xác.
- GV coi kiểm tra không nghiêm túc dẫn tới HV quay cóp gian lận và cũng không
đánh giá được chính xác.
- GV không nhận xét cụ thể vào bài làm của HV dẫn đến HV không biết mình yếu
khâu nào, mạnh khâu nào dẫn đến chất lượng không cao ở những bài sau.
- GV trả bài chậm thậm chí không trả bài mà chỉ đọc điểm và cũng không biết tận
dụng thời gian để chữa bài (vì không có tiết chữa bài).
* Nguyên nhân của thực trạng trên:
+ Về phía GV: Không nhận thức đầy đủ tầm quan trọng của việc kiểm tra đánh giá
hoặc nhận thức nhưng ngại thực hiện.
+ Về phía HV: Học theo kiểu học lấy điểm, khi có điểm rồi thì không học. HV
không trung thực trong kiểm tra.
+ Điều kiện của nhà trường: Thiếu GV hầu như các môn học phải hợp đồng hoặc
phải thêu giáo viên ngoài làm thỉnh giảng, một GV phải dạy quá nhiều lớp và chấm quá
nhiều bài.

30

+ Cơ sở vật chất và trang thiết bị cho công tác giảng dạy còn thiếu và không được
đầu tư.
+ Hậu quả: Việc kiểm tra bị hạn chế, dẫn tới đánh giá không chính xác, khách quan,

+ Ra nhiều đề và phải kiểm tra xem HV có làm đúng đề của mình hay không.
+ Trong coi kiểm tra: Phải coi chặt chẽ, chính xác đảm bảo đánh giá khách quan
công bằng.
- Trong chấm bài và trả bài:
+ Trong chấm bài phải xây dựng đáp án chi tiết đến 0,25 đ,
+ Trả bài: Phải đúng thời hạn quy định và tranh thủ thời gian để chữa bài.
III. Các giải pháp thực hiện
- Các kế hoạch của tổ chuyên môn được lãnh đạo thống nhất triển khai đến tận học
viên và giáo viên thực hiện ngay đầu năm học.
- Mỗi giáo viên phải tham khảo sách hướng dẫn đổi mới KTÐG và các đề kiểm tra
đề xuất để thực hiện.
- Trong đổi mới KTĐG, đòi hỏi học viên phái nắm vững kiến thức cơ bản, biết hiểu
thực sự vấn đề, đây là những môn tự nhiên học viên phải nắm kiến thức rộng hơn và bao
quát hơn thì mới đạt, để học viên đạt hiệu quả trong học tập thì giáo viên phải đổi mới
phương pháp dạy học theo hướng phát huy tính tích cực của học viên. Từ đó, trường có kế
hoạch cụ thể: như dự giờ rút kinh nghiệm, tổ chức thao giảng, bộ môn có xây dựng ma trận
và đề kiểm tra từ 15 phút trở lên sử dụng chung (có tham khảo các đề kiểm tra của BGD),
trên cơ sở ma trận và đề kiểm tra chung tuỳ từng giáo viên và từng lớp cụ thể có đề kiểm tra
riêng phù hợp với năng lực học viên.
- Theo cấu trúc đề kiểm tra của BGD, trường đã xây dựng cấu trúc đề kiểm tra có
TNKQ và TL theo tỉ lệ khác nhau do từng nội dung kiến thức KTÐG.

32

- Học viên quen dần với cách kiểm tra đánh giá mới, thay đổi cách học theo hướng
tích cực.
- Đa số giáo viên đã nhận thức đúng đắn việc đổi mới KTĐG, đổi mới PPDH, vận
dụng vào thực tế tiết dạy theo PPDH mới sinh động thu hút học viên và rất hiệu quả
IV. Bài học kinh nghiệ
- Nội dung chương trình SGK mới, phải đổi mới PPDH, đổi mới KTÐG là tất yếu.

các thầy cô giáo để bản tham luận được hoàn chỉnh hơn.
Xin chân thành cảm ơn!
Hạ long, ngày 24 tháng 09 năm 2009