§¹i häc Kinh tÕ quèc d©n LuËn v¨n tèt nghiÖp
- Lập hệ thống đại lí thực hiện chi trả kịp thời đảm bảo công tác chi
được thực hiện một cách nhanh chóng, chính xác. Theo như tình hình hiện
nay, đối với các chế độ ngắn hạn đại lí chính là người sử dụng lao động, đối
với các chế độ dài hạn chủ yếu là các cán bộ xã phường là phù hợp với điều
kiện nước ta hiện nay. Tuy vậy cùng với sự phát triển của hệ thống ngân
hàng hiện nay thì chúng ta có thể triểm khai áp dụng hình thức chi tra thông
qua hệ thống tài khoản. Đây cũng là định hướng tốt bởi nếu thực hiện được
thì chi phí quản lí sẽ tiết kiệm được chi phí quản lí lại vừa đảm bảo tính an
toàn.
2.3. Giải pháp cho công tác chi quản lí.
Như chúng ta đã biết chi quản lí hiện nay có hai khoản chi lớn đó là
chi hoạt động thường xuyên của bộ máy quản lí và chi đầu tư xây dựng cơ
bản. Đối với khoản chi thường xuyên của bộ máy quán lí cần áp dụng những
biện pháp sau để tiết kiệm chi phí quản lí mà vẫn đảm bảo được hiệu quả
hoạt động của hệ thống BHXH:
- Thứ nhất là cần phải ngiên cứu xem xét các khoản chi cho hợp lí cân
đối với các ngành khác. Vì hiện nay BHXH vẫn thực hiện quản lí lao động
dưới hình thức biên chế như các đơn vị hành chính khác, mức lương vẫn tính
trên cơ sở bảng lương Nhà nước.
- Cũng giống như các đơn vị hành chính khác BHXH vẫn còn bộ máy
quản lí tương đối cồng kềnh. Do vậy cần thực hiện các biện pháp sắp xếp lại
bộ máy quản lí, tuyển dụng những lao động được đào tạo chính quy, có năng
lực, có trình độ và đặc biệt có đạo đức. Tránh tình trạng số lao động nhiều
song hiệu quả công việc không cao. Bên cạnh đó cần khuyến khích lao động
phát huy hiệu quả công việc.
§¹i häc Kinh tÕ quèc d©n LuËn v¨n tèt nghiÖp
Tiếp theo là những biện pháp đối với chi đầu tư xây dựng cơ bản.
- Trước hết, chúng ta đã biết khoản chi này lấy từ lãi đầu tư để nâng cấp
các trụ sở BHXH tỉnh, huyện hay mua sắm các trang thiết bị phục vụ cho
quản lí. Đối với các khoản chi này cần lập các dự án và quyết toán để thẩm
tồn quỹ BHXH được quy định trong quy chế tài chính BHXH ban hành kèm
Nghị quyết 2/2003 của Thủ tướng Chính phủ. Các hoạt động đó bao gồm:
+ Mua trái phiếu, tín phiếu, kì phiếu, công trái của Kho bạc Nhà nước
và các ngân hàng thương mại của Nhà nước.
+ Cho NSNN, Quỹ hô trợ đầu tư và phát triển, các ngân hàng thương
mại của Nhà nước, ngân hàng chính sách vay.
+ Đầu tư vào một số dự án có nhu cầu về vốn do Thủ tướng Chính
phủ quyết định.
20% quỹ nhàn rỗi còn lại có thể đem đầu tư vào các hình thức đầu tư
khác với tỷ lệ lợi nhuận cao hơn. Chẳng hạn như đầu tư bất động sản, đầu tư
vào thị trường chứng khoán, đầu tư trực tiếp vào các dự án sản suất kinh
doanh khác,
- Với thời điểm hiện nay nền kinh tế nước ta đang tương đối ổn định,
nhu cầu về vốn đầu tư rất cao, thị trường trong nước hiện nay đang khuyến
khích sự tham gia đầu tư vốn từ nước ngoài. Việc đầu tư thị trường trong
nướcc hiện nay là rất cần thiết, vả lại đầu tư trong nước còn mang lại nhiều
§¹i häc Kinh tÕ quèc d©n LuËn v¨n tèt nghiÖp
lợi ích về mặt xã hội khác. Do vậy nên mở rộng danh mục đầu tư đối với quỹ
nhàn rỗi của BHXH Việt Nam hiện nay.
- Cùng với việc mở rộng danh mục đầu tư, hạn mức đầu tư chúng ta có
thể phân cấp quyết định đầu tư. Đối với các hạng mục đầu tư ít rủi ro để
giám đốc BHXH Việt Nam quyết định, Chính phủ chỉ quyết định đối với các
hình thức đầu tư khác nhiều rủi ro hơn. Như vậy BHXH sẽ chủ động và có
trách nhiệm hơn trong công tác đâu tư của mình, Chính phủ thì không phải
bận tâm đến những việc không thực sự cần thiết.
- Nhà nước cũng cần có những biện pháp khuyến khích hoạt động đầu tư
quỹ BHXH như chính sách miễn giảm thuế, ưu tiên trong những hạng mục
đầu tư có lợi nhuận cao như lĩnh vực dầu khí, điện tử viễn thông,
- Bản thân BHXH cũng nên lập ra bộ phân chuyên trách thực hiện hoạt
động đầu tư tăng trưởng quỹ BHXH, tránh tình trạng kiêm nhiệm không
hai là xu hướng thế giới hiện nay đang tăng độ tuổi về hưu của người lao
động, đặc biệt là đối với lao động nữ.
Việc quan trọng hiên nay là nếu thực hiện các biện pháp trên thì áp
dụng và triển khai nó như thế nào? Nếu tăng tỉ lệ đóng góp, giảm tỉ lệ
hưởng, tăng độ tuổi nghỉ hưu thì độ tuổi ấy là bao nhiêu? Sau đây tôi xin
trình bầy phương pháp triển khai đối với hướng thứ ba, tức là tăng độ tuổi về
hưu. Chúng ta nên áp dụng quy định tăng tuổi nghỉ hưu đối với các lao động
bắt đầu tham gia lao động (và tham gia BHXH) từ ngày 1/1/2010. Như vậy
35 năm sau là lúc họ khoảng 60 tuổi là tuổi họ sẽ về hưu, khi đó họ sẽ tiếp
§¹i häc Kinh tÕ quèc d©n LuËn v¨n tèt nghiÖp
tục đóng góp thêm một số năm nhất định tức là BHXH lức đó sẽ tăng thu từ
khoản đóng góp thêm của họ và giảm chi đối với những khoản chi mà lẽ ra
nếu về hưu sớm họ đã được nhận. Phương thức này có thể giải quyết được
tình trạng thâm hụt quỹ BHXH trong 40 năm tới. Vấn đề thứ hai đặt ra độ
tuổi tăng thêm bao nhiêu là hợp lí? Theo tôi trước tiên chúng ta nên tăng độ
tuổi nghỉ hưu của nữ lên 58 và đối với nam là 63 (tức là tăng thêm ba năm)
sau đó trong quá trình thực hiện chúng ta có thể tiếp tục điều chỉnh.
Có những ý kiến cho răng quỹ BHXH nên thực hiện chi trả cho mọi
đối tượng tại thời điểm này vị hiện nay số dư quỹ là rất lớn. NSNN chỉ đóng
vai trò hỗ trợ bù thiếu chứ không phải chi trả cho các đối tượng nghỉ hưu
trước 1995 như hiện nay. Đây cũng là ý kiến đóng góp cần được nghiên cứu
và xem xét kĩ lại vì trong điều kiện như hiện này thì quỹ BHXH đang có số
dư rất lớn. Hoạt động đầu tư quỹ chưa thực sự hiệu quả, điều kiện kinh tế
không ổn định lạm phát cao dễ dẫn đến những thay đổi trong quy định mức
hưởng. Như vậy sẽ gây ra gánh nặng lớn cho quỹ BHXH trong tương lai.
3. Một số kiến nghị.
3.1. Kiến nghị về phía Nhà nước.
- Sớm hoàn thiện hành lang pháp lí cho việc thực hiện BHXH, tạo điều
kiện cho BHXH được thực hiện rộng rãi, mở rộng đối tượng và tiến tới dần
hoàn thiện các chế độ theo quy định của ILO. Cần thay đổi các quy định về
phải sâu rộng và dễ hiểu, phù hợp với các loại đối tượng.
§¹i häc Kinh tÕ quèc d©n LuËn v¨n tèt nghiÖp
- Cần phối hợp với các ban ngành chức năng có liên quan đến BHXH để
kết hợp thực hiện công tác có hiệu quả. Đặc biệt với một số ban ngành sau:
Liên đoàn lao động Việt Nam để đảm bảo quyền lợi tham gia BHXH của
người lao động; Ngành thuế để phối hợp kiểm tra quỹ lương của doanh
nghiệp cũng như sự tham gia BHXH cho người lao động của các doanh
nghiệp đó; Hệ thống ngân hàng để truy thu BHXH từ tài khoản của các đơn
vị có tài khoản tại các ngân hàng; Với các trường đại học trong vấn đề đào
tạo cán bộ.
- Xây dựng những báo cáo tài chính BHXH hàng năm và các dự toán tài
chính trong những năm tiếp theo. Đồng thời phải dự tính được các thông số
thông qua thống kê về số lượng, cơ cấu, độ tuổi, Từ đó phải dự toán được
quá trình hưởng, khoản hưởng, mức hưởng, thời gian hưởng để triển khai
thực hiện điều chỉnh các mức đóng góp, tỉ lệ hưởng cho từng giai đoạn sao
cho phù hợp. Đây cũng là căn cứ để BHXH đề nghị thay đổi chính sách cho
phù hợp với điều kiện kinh tế xã hội trong thời gian tới.
KẾT LUẬN:
Cùng với sự đổi mới nền kinh tế, BHXH cũng được thực hiện đổi mới
từ năm 1995. Với sự đổi mới trong quản lí BHXH cũng lập ra cơ chế tài
chính mới với quỹ BHXH có thu và được quản lí độc lập với NSNN. Quỹ
này do chính người lao động và người sử dụng lao động đóng góp tạo nên
§¹i häc Kinh tÕ quèc d©n LuËn v¨n tèt nghiÖp
dùng chủ yếu để chi trả cho các chế độ nhằm bù đắp cho những rủi ro mà
người lao động gặp phải. Để tạo lập và quản lí hợp lí quỹ BHXH, đảm bảo