Trường ðại học Công nghiệp Thực phẩm TpHCM Khoa Công nghệ Thực phẩm
Tác Giả: Ths. Trương Bách Chiến 1
TRƯỜNG ðẠI HỌC CÔNG NGHIỆP THỰC PHẨM Tp HCM
KHOA CÔNG NGHỆ THỰC PHẨM
1
XỬ LÝ SỐ LIỆU THỰC NGHIỆM
trong kiểm nghiệm thực phẩm
Trường ðại học Công nghiệp Thực phẩm TpHCM Khoa Công nghệ Thực phẩm
Tác Giả: Ths. Trương Bách Chiến 2
GiỚI THIỆU MÔN HỌC
Giảng viên: ThS. TRƯƠNG BÁCH CHIẾN
Phone: 01686.151.042
2
Phone: 01686.151.042
Email:
truongbachchien.co.cc
truongbachien.co.cc
Trường ðại học Công nghiệp Thực phẩm TpHCM Khoa Công nghệ Thực phẩm
Tác Giả: Ths. Trương Bách Chiến 3
Nội dung môn học
Buổi
Nội dung Số tiết
1
Chương 1: Các thuật ngữ
-
ñịnh nghĩa
12
3
1
Chương 1: Các thuật ngữ
-

3.1. Mức tin cậy và Ước lượng khoảng
tin cậy
3.1.1. Khái niệm
3.1.2. Tiều chuẩn
5
3.1.2. Tiều chuẩn
Trường ðại học Công nghiệp Thực phẩm TpHCM Khoa Công nghệ Thực phẩm
Tác Giả: Ths. Trương Bách Chiến 6
3.1. Mức tin cậy và Ước lượng khoảng
tin cậy
3.1.1. Khái niệm
Khoảng tin cậy là ñại lượng xuất
6
Khoảng tin cậy là ñại lượng xuất
phát từ ñộ lệch chuẩn S của
phương pháp ño, phụ thuộc vào
ñộ tin cậy của các giá trị ño
ñược vì từ các gía trị này, S
ñược xác ñịnh
Trường ðại học Công nghiệp Thực phẩm TpHCM Khoa Công nghệ Thực phẩm
Tác Giả: Ths. Trương Bách Chiến 7
3.1. Mức tin cậy và Ước lượng khoảng
tin cậy
Thông thường các mẫu ño ñều
7
Thông thường các mẫu ño ñều
chấp nhận nhưng nguyên nhân
gây sai số ngẫu nhiên là như
nhau. Sự thật trong thực tế S và
σ

10
Trường ðại học Công nghiệp Thực phẩm TpHCM Khoa Công nghệ Thực phẩm
Tác Giả: Ths. Trương Bách Chiến 11
Vậy
µ
±
Z
σ
x
11
giới hạn tin cậy:
µ
=
±
n
Z
σ
x
Trường ðại học Công nghiệp Thực phẩm TpHCM Khoa Công nghệ Thực phẩm
Tác Giả: Ths. Trương Bách Chiến 12
Ví dụ
Tiến hành cân phân tích khối lượng một hóa
chất (X) thì thu ñược kết qủa của 5 lần cân
như sau :
12
như sau :
STN 1 2 3 4 5
Khối lượng (mg) 53,2 53,6 54,9 52,3 53,1
Tìm ñộ lệch chuẩn của phép thực nghiệm
Trường ðại học Công nghiệp Thực phẩm TpHCM Khoa Công nghệ Thực phẩm

t
f
ft
f
tf








+






Γ








Γ

1
14
ðược viết lại là:
p
n
tx
n
s
txP
m
s
x
x
x
−=∃
−
−
−
− 1})
1
',
1
''{(
Trường ðại học Công nghiệp Thực phẩm TpHCM Khoa Công nghệ Thực phẩm
Tác Giả: Ths. Trương Bách Chiến 15
Hay:
p
n
x
n

Trường ðại học Công nghiệp Thực phẩm TpHCM Khoa Công nghệ Thực phẩm
Tác Giả: Ths. Trương Bách Chiến 17
Chú ý
Giá trị S ñược tính bằng
công thức:
)(
1

:

i
2
∑
−
n
i
xx
17
Giá tri σ ñược tính bằng
công thức:
1-n
1

:

i
n
)(
1 : i
2

x
20
=15,3% , S = 0,10 với 4 lần thí nghiệm. Tính
khoảng gía trị trung bình của mẫu ñó với ñộ
tin cậy γ = 90% và γ = 99%
x
Trường ðại học Công nghiệp Thực phẩm TpHCM Khoa Công nghệ Thực phẩm
Tác Giả: Ths. Trương Bách Chiến 21
3.2. Các phương pháp tính sai số
21
3.2.1. Phương pháp DISON
3.2.2. Phương pháp STUDENT
Trường ðại học Công nghiệp Thực phẩm TpHCM Khoa Công nghệ Thực phẩm
Tác Giả: Ths. Trương Bách Chiến 22
3.2.1. Phương pháp DISON
ðây là phương pháp dùng tiêu
chuẩn Q ñể kiểm tra lại các gía trị
22
chuẩn Q ñể kiểm tra lại các gía trị
báo cáo có sai số thô bạo không khi
số lần thí nghiệm nhỏ hơn 10 lần
Trường ðại học Công nghiệp Thực phẩm TpHCM Khoa Công nghệ Thực phẩm
Tác Giả: Ths. Trương Bách Chiến 23
3.2.1. Phương pháp DISON
1
x
x
n
−
−

Tác Giả: Ths. Trương Bách Chiến 25
Ví dụ
Kết qủa kiểm ñịnh hàm lượng % của ñường
khử trong một mẫu sữa bột là 2,25 - 2,19 -
2,11
-
2,20
–
2,18.
25
2,11
-
2,20
–
2,18.
Kết qủa này có sai số thô bạo không theo
phương pháp Dison với ñộ tin cậy γ = 95% ?