Sự tác động của giao thông vận tải đến phát triển
các khu công nghiệp ở việt nam

ThS. lê thu huyền
Bộ môn Quy hoạch v quản lý GTVT
Khoa Vận tải - Kinh tế - Trờng Đại học GTVT

Tóm tắt: Từ năm 1991, KCX Tân Thuận, một mô hình mới sản xuất công nghiệp tập trung
đầu tiên đợc hình thnh ở Việt Nam. Từ đó đến nay, con số các KCN rải rác trong cả nớc đã
vợt qua con số hng trăm. Sự thnh công hay thất bại của các KCN do nhiều yếu tố tác động
tới. Trong bi báo ny, chúng tôi đề cập đến sự tác động của giao thông vận tải đối với quá
trình phát triển các khu công nghiệp ở Việt Nam.
Summary: In 1991, Tan Thuan Export Processing Zone (EPZ), the first new model of
central industrial manufacturing in Vietnam, was established. Since then, the number of
industrial zones (IZ) all around the country has reached the number of a hundred. IZ success or
failure is due to various factors. In this article, we mention transportation impact on the
development of Vietnam industrial zones.
minTrong những năm của thập kỷ 90,
cùng với việc áp dụng chính sách mở cửa nền
kinh tế đất nớc, sự bùng nổ và bung ra của
kinh tế t nhân, rất nhiều khu công nghiệp
cũng liên tục mọc lên xung quanh các khu đô
thị lớn nh Hà Nội, Thành phố Hồ Chí Minh,
Trớc năm 1990, ở nớc ta hầu hết các
cơ sở sản xuất và cụm công nghiệp nằm xen
trong đô thị hoặc phân bố rời rạc. Năm 1991,
KCX Tân Thuận ra đời nh một KCN đầu tiên
ở Việt Nam. Đến năm 2001, đã có 69 KCN
đợc xây dựng theo mô hình này và phân bố
theo quy hoạch trên các vùng. Phần lớn các

thể thấy tốc độ thu hút các nhà đầu t nớc
ngoài cũng nh trong nớc vào các KCN rất
đáng kể. Tỉnh Bình Dơng tuy mới đợc thành
lập, nhng các KCN ra đời và phát triển trên
địa bàn tỉnh đã hoạt động hết sức có hiệu quả
và thu hút đợc một số lợng lớn các nhà đầu
t. Tính đến năm 2001,4 KCN trên địa bàn

Bình Dơng là Đồng An, Việt Hơng, Việt
Nam - Singapore và Tân Đông Hiệp đã thu
hút đợc 130 dự án trong, ngoài nớc với tổng
vốn đầu t đạt trên 550 triệu USD và 317 tỷ
đồng. Nhiều doanh nghiệp đã đi vào sản xuất
kinh doanh, giải quyết việc làm cho một số
lợng lao động lớn, đồng thời đóng góp vào
ngân sách nhà nớc gần 65 tỷ đồng, cha kể
khoản thuế của các doanh nghiệp đang hoạt
động trong KCN. KCN Bình Dơng I mang lại
những thành công vang dội, đòi hỏi thành lập
KCN Bình Dơng II mà ngay từ khi ra đời đã
đợc lấp đầy diện tích trong một khoảng thời
gian ngắn kỷ lục.
Trong khi đó, các KCN ở miền Bắc có tốc
độ phát triển chậm hơn hẳn, cả về số lợng
các doanh nghiệp đăng ký đầu t vào KCN
cũng nh các con số thống kê tài chính khác
nh giá trị vốn đầu t, giá trị vốn đóng góp
cho ngân sách nhà nớc thông qua các khoản
thuế, Không thể phủ nhận sự vợt trội hơn
hẳn trong hoạt động của các KCN ở miền

nghiệp hoạt động trên địa bàn KCN. Tuy
nhiên, khi xây dựng KCN trên địa bàn đô thị,
vấn đề lớn nhất đặt ra là quỹ đất. Hiện nay,
quỹ đất sử dụng của các đô thị đều bị hạn chế
rất nhiều. Hầu hết các đô thị lớn đều có mật
độ tập trung dân số quá lớn. Trong khi đó,
chính ở địa bàn các đô thị này mới nảy sinh
nhu cầu quy hoạch khu vực đất chuyên dụng
cho các doanh nghiệp có diện tích hoạt động.
Thêm vào đó, việc tập trung các doanh
nghiệp sản xuất trên một khu vực đất chuyên
dụng nh vậy sẽ kéo theo nhiều vấn đề đối
với môi trờng sinh hoạt của dân c quanh
vùng nh vấn đề về ô nhiễm, tiếng ồn,
Vấn đề đặt ra là dung hoà giữa yêu cầu
đảm bảo điều kiện sản xuất kinh doanh thuận
lợi cho các doanh nghiệp, đồng thời đảm bảo
điều kiện sinh hoạt cho dân c đô thị. Sự phát
triển của giao thông vận tải chính là nhằm giải
quyết mối quan hệ tởng nh mâu thuẫn giữa
hai yêu cầu này.
Khi nói đến sự phát triển của giao thông
vận tải tức là nói đến sự phát triển dới hai
phạm trù là phát triển về phơng thức vận tải
và phát triển các thành phần hệ thống giao
thông vận tải (bao gồm có cơ sở hạ tầng giao
thông tĩnh, tổ chức giao thông vận tải,v.v).
Nh trên đã nói, việc thiết kế xây dựng khu
vực đất chuyên dụng sử dụng làm khu công
nghiệp không thể bố trí trên địa bàn nội đô

xuất kinh doanh khác nhau thì hiệu quả tiết
kiệm chi phí tính toán đợc cũng khác nhau.
Từ đó dẫn đến yêu cầu tính toán, nghiên cứu
cụ thể đối với từng nhóm ngành hàng, mặt
hàng cũng nh các khu vực kinh tế khác
nhau.
Kết luận
Sự thành công hay thất bại của các KCN
do rất nhiều nguyên nhân cả chủ quan và
khách quan đem lại. Tuy nhiên, sự phát triển
giao thông vận tải có tác động tích cực đến
hoạt động công nghiệp của khu vực, quốc gia
nói chung và hoạt động của các KCN nói
riêng. Nghiên cứu định lợng sự tác động này
sẽ là một hớng nghiên cứu khoa học mới cho
nhiều nghiên cứu trong tơng lai.
Tài liệu tham khảo
[1]. Một số vấn đề cơ bản về kinh tế đầu t quy
hoạch và quản lý cơ sở hạ tầng đô thị. NXB
Xây dựng, 2000.
[2]. Tạp chí Khu công nghiệp Việt Nam. Bộ Kế
hoạch và Đầu t, năm 2001 - 2003.
[3]. Vấn đề Đô thị hoá và các KCN, Hội thảo Quản
lý phát triển đô thị và giao thông công cộng tại
Quảng Ninh, tháng 5/2004