SƠ LƯỢC BẢNG HỆ THỐNG TUẦN
HOÀN CÁC NGUYÊN TỐ HOÁ HỌC
(tiết 2)

I. Mục tiêu :
1. Kiến thức :
- HS biết được: Nguyên tắc sắp xếp các nguyên tố theo chiều tăng
dần của điện tích hạt nhân nguyên tử; Cấu tạo bảng hệ thống tuần
hoàn mới ở lớp 9 gồm ô nguyên tố, chu kì, nhóm; Quy luật biến
đổi tính chất trong chu kì, nhóm. Áp dụng với chu kì 2,3, nhóm I,
VII; Dựa vào vị trí của nguyên tố (20 nguyên tố đầu) suy ra cấu tạo
nguyên tử, tính chất cơ bản của nguyên tố và ngược lại.
2. Kĩ năng :
- HS dự đoán tính chất cơ bản của nguyên tố khi biết vị trí của nó
trong bảng; Biết cấu tạo nguyên tử của nguyên tố suy ra vị trí và
tính chất của nó.
3. Thái độ :
- HS có thế giới quan khoa học.
II. Chuẩn bị của giáo viên và học sinh :
1. Giáo viên :
- Bảng tuần hoàn lớn, chu kì 2,3 phóng to, nhóm I, VII phóng to,
sơ đồ cấu tạo nguyên tử.
2. Học sinh :
- Ôn lại các kiến thức về cấu tạo n.tử, bảng tuần hoàn nhỏ.
III. Tiến trình bài dạy :
1. Kiểm tra bài cũ : (4p)
Chu kỳ là gì ? tại sao các nguyên tố Na, Mg, Al, Si, P cùng một
chu kỳ.(10đ)
TL: - Chu kì là dãy các nguyên tố mà nguyên tử của chúng có cùng
số lớp electron và được sắp xếp theo chiều điện tích hạt nhân tăng
dần .5đ

I. Sự biến đổi tính chất của
các nguyên tố trong bảng
tuần hoàn(20p)
1. Trong một chu kì:

?

GV

?
thảo luận để trả lời lần lượt các ý
+ Có 8 nguyên tố
+ Số e lớp ngoài cùng của nguyên tử
:
Li ( nhóm I ) có 1e lớp ngoài cùng
HSHS GV

GV
HS

xét gì về số electron lớp ngoài cùng
?
Tính kim loại , tính phi kim của của
các nguyên tố trong một chu kì khi
đi từ đầu tới cuối chu kì
Cho ví dụ minh hoạ
Tiếp tục quan sát chu kì 3 theo các
thông tin như trên để đưa ra các ý trả

GV

? HS ?

HS
trong chu kì và nhấn mạnh : Đầu chu
kì là một kim loại kiềm, cuối chu kì
là một halogen, kết thúc chu kì là khí
hiếm .
Yêu cầu HS quan sát nhóm I , nhóm
VII rút ra nhận xét về sự biến đổi số
lớp electron
Quan sát nhóm I , nhóm VII đọc
SGK và lời câu hỏi :
Thông báo quy luật biến đổi tính
kim loại, tính phi kim trong nhóm để
HS vận dụng .
Nêu vấn đề
HS

GV

nhóm Khi đi từ trên xuống dưới :Số
lớp electron của nguyên tử tăng dần .

Tính kim loại của các nguyên tố tăng
dần, tính phi kim giảm dần .
Em cho biết nguyên tố kim loại nào
mạnh nhất và khi kim nào mạnh nhất
?
VD: Li < Na < K , F > Cl > Br
Kim loại mạnh nhất là franxi
Phi kim mạnh nhất là flo

Ví dụ 1: Biết nguyên tố A có số hiệu
nguyên tử là 17 chu kì 3, nhóm VII.
Hãy cho biết cấu tạo nguyên tử, tính
chất của nguyên tố và so sánh với
nguyên tố lân cận?
Lên bảng làm bài GV

HS

Giải:
Cấu tạo của nguyên tố A như sau:
- A có số hiệu nguyên tử là 17 nên:
+ Điện tích hạt nhân là 17+
+ Có 17p, 17e
+ A ở chu kì 3 nên co s3 lớp e
+ A thuộc nhóm 7 nên lớp ngoài
cùng có 7e
Nhận xét bổ sung
Bổ sung và chốt kiến thức
Qua ví dụ em có nhận xét gì khi biết
vị trí của nguyên tố trong bảng tuần
hoàn ? 1. Biết vị trí của nguyên tố
ta có thể suy đoán cấu tạo
nguyên tử và tính chất của
nguyên tố, đồng thời so sánh

của nguyên tố có thể suy
đoán vị trí của nguyên tố
trong bảng tuần hoàn và tính
chất hoá học cơ bản của nó.
3. Củng cố, luyện tập : (4p)
Hoàn thành nội dung còn thiếu ở bảng dưới đây

TT

Kí
hiệu

Vị trí trong bảng
HTTH
Cấu tạo nguyên tử
Tính
chất
HH
cơ
bản
Thứ
tự
Chu
kì
Nhóm

Số p

Số e
Số