CHƯƠNG III: DÒNG ĐIỆN XOAY CHIỀU
*******
Tiết 15 + 16. BÀI TẬP ĐẠI CƯƠNG VỀ DÒNG ĐIỆN XOAY CHIỀU

I. KIẾN THỨC CẦN NẮM
1. Dòng điện xoay chiều:
Là dòng điện có cường độ biến thiên tuần hoàn với thời gian theo qui luật của hàm số
sin hay cosin:
+ i: cường độ tức thời ( giá trị của dđ ở thời điểm t)
+ I
0
= i
max
: cường độ cực đại
)cos(
0

 tIi +

: tần số góc
+

: pha ban đầu của dđ.
2. Điện áp xoay chều:
+ u : điện áp tức thời ( giá trị của điện áp ở thời điểm t)
+ U
0
= u
max
: điện áp cực đại
)cos(

0
= NBS

: Suất điện động cực đại)
5. Giá trị hiệu dụng: Giá trị hiệu dụng = giá trị cực đại chia
2

* VD:
2
0
I
I  ;
2
0
U
U  ;
2
0
E
E  ….
6. Nhiệt lượng tỏa ra: + Q: Nhiệt lượng tỏa ra(J)
+ R: Điện trở (

)
Q= RI
2
t + I: Cường độ hiệu dụng qua điện trở R (A)
+ t: thời gian dòng điện chạy qua R (s)
7.Điện năng tiêu thụ: A= pt= UIt
**********


so với i.
Đoạn mạch chỉ chứa R hoặc L hoặc C:

Đoạn
mạch

Đặc trưng
Điện trở R Cuộn cảm thuần L

Tụ điện C

Biểu thức của u v
à i )cos(
0

 tIi
)cos(

)cos(
0
tIi



)
2
cos(
0


 tUu
Hay tUu

cos
0

)
2
cos(
0


 tIi So sánh pha giữa u
và i


R
U
I  hay
R
U
I
0
0

l
Z
U
I  hay
l
Z
U
I
0
0

( Z
L
=
L

= 2 fL

)
C
Z

H
***********
ĐOẠN MẠCH R, L, C KHÔNG PHÂN NHÁNH ( NỐI TIẾP)
Đoạn mạch R, L, C mắc nối tiếp:
a) Quan hệ giữa u và i:
tIi

cos
0
 + tUu

cos
0

)cos(
0

 tUu hoặc + )cos(
0

 tIi
*
IU

 : Độ lệch pha của u so với i
b) Định luật ôm:
Z
U
I  hay
Z

Z
U
R
U
Z
U
I 
+
222
)(
CLR
UUUU 
c) Độ lệch pha giữa u và i:
R
C
L
R
ZZ
U
UU
CL
R
CL



1
tan




+

















R
ZZ
U
UU
CL
R
CL
11
tantan



max
hay (cos

)
max
Đoạn mạch khuyết R hoặc L hoặc C:
Nếu đoạn mạch thiếu phần tử nào thì giá trị “ trở kháng” bằng không trong công
thức tính

Đoạn
mạch
Đặc
trưng Tổng
trở
2
2
L
ZRZ 
2
2
C
ZRZ 
CL
ZZZ 

A. Từ trường do dòng điện sinh ra đổi chiều 2 lần B. Cường độ qua cực trị
hai lần
C. Điện lượng trung bình tải qua mạch triệt tiêu D. Nhiệt lượng trung bình tỏa ra
trên mạch triệt tiêu
Câu 2. Cho biết biểu thức của cường độ dòng điện xoay chiều là i = Iosin(ωt +  ). Cường
độ hiệu dụng của dòng điện xoay chiều đó là
A. I =
0
2
I
B. I =
0
2
I C. I = 2I
0
D. I =
0
2
2
I

Câu 3. Điều nào sau đây không đúng đối với dòng điện xoay chiều ?
A. Không thể dùng dòng điện xoay chiều để mạ điện
B. Không thể dùng dòng điện xoay chiều để phân tích nước thành hyđrô và ôxy
C. Để đo cường độ hiệu dụng của dòng điện xoay chiều người ta dùng ampe kế khung
quay
D. Từ trường do dòng điện xoay chiều tạo ra biến thiên điều hòa có cùng tần số với dòng
điện
Câu 4. Trong đoạn mạch xoay chiều chỉ có điện trở thuần , dòng điện luôn luôn
A. nhanh pha /2 với hiệu điện thế hai đầu đoạn mạch B. chậm pha /2 với hiệu điện

D. chậm pha /2 so với hiệu điện thế hai đầu đoạn mạch nếu LC
2
> 1
Câu 10. Trong đoạn mạch không phân nhánh RLC , điều nào sau đây là sai
A. Khi đoạn mạch có tính cảm kháng thì h.đ.th 2 đầu mạch nhanh pha so với dòng điện
B. Khi đoạn mạch có tính cảm kháng thì h.đ.th 2 đầu mạch nhanh pha /2 so với dòng
điện
C. Tổng trở của đoạn mạch khi có cộng hưởng Z = R
D. Khi có cộng hưởng thì HĐT dụng ở hai đầu cuộn dây thuần cảm bằng hiệu điện thế
hiệu dụng giữa hai bản tụ điện.
Câu 11. Cho đoạn mạch gồm cuộn dây thuần cảm L ghép nối tiếp với tụ điện C. Tần số
góc của hiệu điện thế đặt vào 2 đầu mạch là . Điều nào sau đây là sai ?
A. Mạch không tiêu thụ công suất B. Tổng trở của đoạn
mạch: Z = L - 1/C 
C. Tổng trở của đoạn mạch Z = L - 1/C nếu LC
2
> 1 D. Hệ số công suất của
đoạn mạch bằng 1
Câu 12. Đặt vào hai đầu đoạn mạch RLC nối tiếp một hiệu điện thế xoay chiều u =
Uosinωt thì độ lệch pha của hiệu điện thế u với cường độ dòng điện i trong mạch được tính
theo công thức
1
.
L
C
A tg
R




C. Đoạn mạch gồm L và C D. Đoạn mạch gồm R và L
Câu 14. Cho đoạn mạch xoay chiều gồm hai phần tử X và Y mắc nối tiếp. Khi đặt vào hai
đầu đoạn mạch một hiệu điện thế xoay chiều có giá trị hiệu dụng U thì hiệu điện thế hiệu
dụng giữa 2 đầu phần tử X là
3
U , giữa 2 đầu phần tử Y là 2U. Hai phần tử X và Y tương
ứng là:
A. tụ điện và điện trở thuần B. cuộn dây và điện trở thuần
C. tụ điện và cuộn dây thuần cảm D. tụ điện và cuộn dây không thuần cảm
Câu 15. Tác dụng của cuộn cảm đối với dòng điện xoay chiều là
A. gây cảm kháng nhỏ nếu tần số dòng điện lớn B. gây cảm kháng lớn nếu tần số
dòng điện lớn
C. ngăn cản hoàn toàn dòng điện xoay chiều D. chỉ cho phép dòng điện đi qua
theo một chiều
Câu 16. Tác dụng của tụ điện đối với dòng điện xoay chiều là
A. gây dung kháng lớn nếu tần số dòng điện nhỏ B. gây dung kháng lớn nếu tần số
dòng điện lớn
C. ngăn cản hoàn toàn dòng điện xoay chiều D. chỉ cho phép dòng điện đi qua
theo một chiều
Câu 17. Cường độ dòng điện luôn luôn trễ pha so với hiệu điện thế ở hai đầu đoạn mạch
khi
A. đoạn mạch chỉ có cuộn cảm C. B. đoạn mạch có R và L mắc nối tiếp.
C. đoạn mạch có L và C mắc nối tiếp. D. đoạn mạch có R và C mắc nối tiếp.
Câu 18. Cho một đoạn mạch không phân nhánh gồm một điện trở thuần, một cuộn dây
thuần cảm và một tụ điện. Khi xảy ra hiện tượng cộng hưởng điện trong đoạn mạch đó thì
khẳng định nào sau đây là sai?
A. Cường độ dòng điện hiệu dụng trong mạch đạt giá trị lớn nhất.
B. Hiệu điện thế hiệu dụng ở hai đầu điện trở nhỏ hơn hiệu điện thế hiệu dụng ở hai đầu
đoạn mạch.
C. Cảm kháng và dung kháng của mạch bằng nhau.

L
= R
Bài 23: Cho mạch RLC nối tiếp. Biết
20 ; 30 ; 15
R L C
U V U V U V
   . Tính
a. Điện áp hiệu dụng hai đầu mạch.
b. Độ lệch pha giữa điện áp hai đầu mạch và cường độ dòng điện.
Bài 24: Cho mạch điện xoay chiều gồm một cuộn cảm và một tụ
điện.


50 2 cos 100 ; 50 ; 60
d C
u t V U V U V

  
a. Tính độ lệch pha của điện áp hai đầu mạch với cường độ dòng điện.
b. Cho 10,6
C F


. Tính R và L.
c. Viết biểu thức cường độ dòng điện qua mạch.
Bài 25: Cho mạch điện xoay chiều RLC nối tiếp, trong đó điện dung C thay đổi được. Biết
1
50 ;
R L H


b. Khi R, L, C khơng đổi để cường độ dòng điện hiệu dụng đặt giá trị cực đại thì tần
số dòng điện phải có giá trị bằng bao nhiêu? Tính cường độ dòng điện hiệu dụng trị cực
đại đó.
Đáp án:
0,32 ; 35,25 ; 0,36 ( )
Max
I A f Hz I A
  
Bài 27: Cho mạch điện xoay chiều AB như hình vẽ.
Hộp kín X chứa 1 trong 3 phần tử R, L, C . Biết
dòng điện qua mạch nhanh pha so với hiệu điện thế
u
AB
. Mạch X chứa các phần tử nào?
A. L B. C
C. R D. L hoặc C
Bài 28: Trong mạch điện xoay chiều gồm R, L, C mắc nối tiếp độ lệch pha giữa
hiệu điện thế giữa hai đầu toàn mạch và cường độ dòng điện trong mạch là:
 = /3. Khi đó:
A. mạch có tính dung kháng B. mạch có tính cảm
kháng
C. mạch có tính trở kháng D. mạch cộng
hưởng điện
Bài 29: Trong mạch điện xoay chiều gồm R, L, C mắc nối tiếp. Nếu tăng tần
số của hiệu điện thế xoay chiều ở hai đầu mạch thì: A. dung kháng
tăng. B. cảm kháng giảm .
C. điện trở tăng . D. dung kháng
giảm và cảm kháng tăng.
Bài 30: Mạch xoay chiều gồm R, L, C nối tiếp có
oCoL

2
sin(100t +
6

) (V)
B. u = 50
2
sin(100t) (V)
C. u = 50sin(100t +
6

) (V) D. u = 50sin(100t -
6

) (V)
Câu 33. Biểu thức cường độ dòng điện qua tụ điện có điện dung C = 16F là i =
2sin(100t + /3) (A)
Biểu thức hiệu điện thế giữa 2 bản tụ điện là:
A. u = 400sin(100t + /3) (V) B. u = 100sin100t (V)
C. u = 400sin(100t - /6) (V) D. u = 400sin(100 t + 5/6 )
(V)
Câu 34. Biểu thức cường độ dòng điện qua cuộn dây thuần cảm có độ tự cảm L = 31,8mH
là: i = 5sin(100t + /6) (A). Biểu thức hiệu điện thế giữa 2 đầu cuộn cảm là:
A. u =50sin(100t + 2/3) (V) B. u = 50
2
sin(100t + /6) (V)
C. u = 50sin(100t - /3) (V) D. u = 500sin(100t + 2/3 ) (V)
Câu 35. Một máy biến thế có tỉ lệ số vòng dây của cuộn sơ cấp và cuộn thứ cấp là 10. Đặt
vào hai đầu cuộn sơ cấp một hiệu điện thế xoay chiều có giá trị hiệu dụng 200V thì hiệu
điện thế hiệu dụng giữa hai đầu cuộn thứ cấp là

sin(100πt ) (A).
C. i = 5
2
sin(100πt -
4

) (A). D. i = 5
2
sin(100t
-
3
4

) (A).
Câu 37. Một đoạn mạch gồm một điện trở thuần mắc nối tiếp với một tụ điện. Biết hiệu
điện thế hiệu dụng ở hai đầu mạch là 100V, ở hai đầu điện trở là 60V. Hiệu điện thế hiệu
dụng ở hai đầu tụ điện là
A. 160V. B. 80V. C. 60V. D. 40V.
Câu 38. Một mạch điện gồm một tụ điện có điện dung C =
200
F


và một cuộn dây
thuần cảm có độ tự cảm là
L =
0,3
H

. Nếu biểu thức dòng điện qua mạch là i = 10

4
10
F


D. 3,18 F
Câu 40. Một đoạn mạch xoay chiều gồm cuộn dây thuần cảm L = 1/ (H) mắc nối tiếp với
R = 100. Hiệu điện thế ở hai đầu mạch là u = 100
2
sin100t (V). Biểu thức cường độ
dòng điện trong mạch là
. sin(100 )( )
4
A i t A


 
. sin(100 )( )
2
B i t A


 
. 2 sin(100 )( )
4
C i t A


 
. 2 sin(100 )( )

 
 
và điện áp giữa
hai đầu tụ điện là 80V.
a. Tìm giá trị của R, L, C.
b. Viết biểu thức điện áp giữa hai đầu mạch gồm cuộn dây và tụ điện.
***********