ỦY BAN NHÂN DÂN TỈNH QUẢNG TRỊ
S
Ở KHOA HỌC VÀ CÔNG NGHỆ
THUY
ẾT MINH ĐỀ TÀI
NGHIÊN C
ỨU KHOA HỌC VÀ PHÁT TRIỂN CÔNG NGHỆ
Tên đ
ề tài: Xây dựng và chuyển giao quy trình quản lý tổng hợp bệnh chết
nhanh h
ồ tiêu ở Quảng Trị
- Ch
ủ nhiệm dự án: TS. Nguy
ễn Vĩnh Tr
ư
ờng
- Cơ quan ch
ủ tr
ì thực hiện: Trường Đại học Nông Lâm Huế
Qu
ảng Trị, tháng 5 năm 2012
THUY
ẾT MINH ĐỀ T
ÀI NGHIÊN CỨU KHOA HỌC
ii
I. THÔNG TIN CHUNG V
Ề ĐỀ TÀI
1
Tên đ
ề tài
2
Kinh phí 150 tri
ệu
đ
ồng, trong đó:
Ngu
ồn
T
ổng số (ngàn đ
ồng)
- T
ừ Ngân sách sự nghiệp khoa học tỉnh
150 tri
ệu đồng
- T
ừ nguồn khác (ghi r
õ nguồn cấp)
7
□ Thu
ộc Ch
ương trình (ghi rõ tên chương trình)
γ T
ự đề xuất
□ Đ
ặt hàng
(công văn s
ố…… )
8
Ch
ủ nhiệm đề tài
H
ịa ch
ỉ nh
à riêng:
362 Chi Lăng Hu
ế
Đi
ện thoại nhà riêng:
054 3539948. DTDĐ: 01684389175. E-mail:
iii
9
Cơ quan ch
ủ trì và quản lý đề tài
9.1. Tên cơ quan ch
ủ tr
ì đề tà
i: Trư
ờng Đại học Nông Lâm Huế
.
Đi
ện thoại:
054 352544. - Fax: 054 3524923.
E-mail: - Website
Đ
ịa chỉ:
102 Phùng Hưng Hu
ế
.
S
ố tài khoản:
ựng qui trình quản lý tổng hợp bệnh chết nhanh hồ tiêu phù hợp với điều kiện sinh
thái và s
ản xuất ở tỉnh Quảng Trị trên cơ sở các gi
ải pháp nghi
ên cứu thử nghiệm.
- Chuy
ển giao quy trình quản lý tổng hợp bệnh chết nhanh hồ tiêu cho các cơ quan quản
lý khoa h
ọc, khuyến nông và sản xuất tỉnh Quảng Trị.
11
T
ổng quan t
ình hình nghiên cứu và tính cấp thiết của đề tài
(Th
ể hiện sự hiểu
bi
ết cần
thi
ết của tổ chức, cá nhân đăng ký chủ trì đề tài về lĩnh vực nghiên
c
ứu; nắm được thông tin những công trình nghiên cứu có liên quan đến đề tài, những kết quả
nghiên c
ứu mới nhất trong lĩnh vực nghi
ên cứu đề tài, nêu rõ quan điểm của tác giả về t
ính c
ấp
thi
ết của đề tài…
)
11.1. T
ịnh nguyên nhân gây bệnh là do nấm
P. palmivora. Sau đó đư
ợc xếp vào nhóm là
Phytophthora palmivora MF4, m
ột trong bốn nhóm của loài
P. palmivora. Tuy nhiên, Tsao
(1991) nghiên c
ứu tình hình bệnh hại ở Thái lan và tái giám định nguyên nhân gây bệnh đã xác
nhận rằng Phytophthora capsici là nguyên nhân gây ra bệnh.
Loài Phytophthora capsici có các tên gọi khác là: P. hydrophila Curzi (1927), P.
iv
parasitica var. capsici (Leonian) Sarejanni (1936), và P. palmivora MF4 Griffin (1977).
P. capsici đư
ợc mô tả lần đầu tiên bởi Leonian (1922) là nguyên nhân gây ra bệnh thối
g
ốc ở trên cây ớt (
Capsicum annuum L.) đư
ợc phát hiện ở New Mexico
-Hoa Kỳ. P.
capsici đư
ợc biết đến là loài gây hại trên một số loại cây trồng khác nhau chẳng hạn như
cà tím (Katsura và Tokura, 1955); bông v
ải (Garber và ctv, 1986); hồ tiêu (Tsao, 1991);
ca cao (Zentmyer và ctv, 1977); cà chua (J. B. Jones và ctv, 1991) và nhi
ều loại cây trồng
khác. Các b
ệnh do loài này gây ra bao gồm: thối lá, thối quả, thối thân và rễ
. Trong nh
ững
năm g
à A2
(Matsuoka và Ansani 1984). C
ả hai thể giao phối A1 v
à A2 là thể phân lập từ ớt và dưa leo đã
đư
ợc phát hiện tr
ên đồng ruộng ở các nước ôn đới (Ristaino 1990). Hai loại dị tản A1 và A2
c
ũng
đư
ợc phát hiện tồn tại khá phổ biến ở các n
ước trồng tiêu trên thế giới như Ấn độ (Sarma
et al. 1988), Mã Lai (Kueh and Sim 1988), Indonesia (Manohara et al. 2004).
T
ừ khi các dạng của lo
ài
P. capsici đư
ợc xác đinh l
à phân bố rộng thì có rất nhiều
nghiên c
ứu về sự đa dạng tính chuy
ên hóa ký chủ của loài này. Theo Uchida và Aragaki
(1989) và Aragaki và Uchida (1992) các isolate phân l
ập từ cây hồ ti
êu, ca cao,
macadamia, đu đ
ủ, v
à các cây trồng khác tạo ra bào tử hậu và túi bào tử nhưng lại không
gây đ
ộc vớ
ởi Uchida và Aragaki (1989) và Aragaki và Uchida (1992). Nhóm phụ thứ
ba là CAP3 bao g
ồm các thể phân lập từ ca cao của Brazil. Tuy nhiên, Mchau và Coffey
(1995) cho r
ằng quần thể
P. capsici ch
ỉ có hai nhóm phụ là CAPA và CAPB, mỗi nhóm
ph
ụ bao gồm các thể phân lập từ các loài cây ký chủ khác nhau và cách ly địa lý nhưng
trong m
ỗi nhóm phụ cũng có sự khác nhau về hình thái.
P. capsici là loài có ph
ổ ký chủ rất rộng. Hiện tại, đã thống kê được hơn 50 loài thực vật
là ký ch
ủ của
P. capsici bao g
ồm cả hồ tiêu (Erwin và Ribeiro 1996). Sự biến động về độc tính
c
ủa
P. capsici trên các loài th
ực vật phụ thuộc vào ký chủ mà phân lập được tác nhân gây bệnh.
Ngoài ra, P. capsici c
ũng là loài đa dạng về hình thái và di truyền.
Trong nh
ững năm gần đ
ây, k
ỹ thuật sinh học phân tử dựa trên cơ sở phản ứng PCR được
áp d
ụng rộng rãi trong nghiên cứu tính đa dạng di truyền các loài
Phytophthora (Cooke
gây nên hi
ện
tượng chết dây tiêu. Bệnh vàng lá chết chậm không thể phòng trừ bằng các biện pháp đơn
lẻ, Ramana (1991) khuyến cáo sử dụng biện pháp tổng hợp bao gồm bón phân hữu cơ, tủ
g
ốc, biện pháp sinh học, sử dụng giống kháng tuyến tr
ùng và hoá học nếu
m
ật độ tuyến
trùng quá cao đ
ể ph
òng trừ bệnh hại này.
Trong nư
ớc:
(Trình bày t
ổng quan như theo hướng dẫn ở trên)
Vi
ệt Nam hiện nay đang dẫn đầu về sản xuất và xuất khẩu hồ tiêu trên thế giới, giá trị
xu
ất khẩu hồ tiêu năm 2006 đã đạt đến 190 triệu đô la M
ỹ, chiếm 60% thị phần của thị
trư
ờng thế giới (Viet Nam News 2007). Căn cứ vào các tài liệu trong và ngoài nước dịch
hại nguy hiểm đối với cây hồ tiêu bao gồm bệnh Phytophthora thối gốc rễ và bệnh chết
ch
ậm. Bệnh thối gốc rễ cây hồ tiêu (còn được gọi là bệ
nh ch
ết nhanh hay bệnh tiêu sầu) là
bệnh hại nguy hiểm, thường làm chết dây tiêu hàng loạt, gây mất trắng hoặc làm giảm
năng su
Phytophthora capsici thì cần phải nghiên cứu về hình thức sinh sản hữu tính có xảy ra ở
trong đi
ều kiện n
ước ta hay không? Phổ ký chủ của
Phytophthora capsici trong đi
ều kiện
nư
ớc ta gồm những cây trồng và loài thực vật gì? Trong
s
ố đó cây trồng nào thường được
tr
ồng xen hay luân canh trong v
ườn hồ tiêu từ đó có thể xây dựng một quy trình phòng trừ
th
ật hợp lý và hiệu quả. Bệnh chết chậm thường có triệu chứng vàng lá dần dần, tán cây
thưa th
ớt, ra hoa v
à đậu quả kém, cây hồ tiêu b
ị nhiễm bệnh có thể vẫn sống đến 2- 3 năm
sau ho
ặc lâu hơn mới chết. Cây bị bệnh bộ rễ kém phát triển, đầu rễ bị thối và nhiều rễ bị
hu
ỷ hoại, tr
ên rễ có biểu hiện thâm đen, việc hút nước và dinh dưỡng kém. Quan sát trên
r
ễ thường có các u sưng và vết thâm
đen do tuy
ến trùng gây ra. Các bó mạch trong thân bị
chuy
ển màu thâm đen. Bệnh do nhiều nguyên nhân bao gồm tuyến trùng, nấm Fusarium
th
Biennial Australasian Plant Pathology Society
Conference Handbook. Australasian Plant Pathology Society. Pp 376.
Nguy
ễn Vĩnh Tr
ường (2004). Một số kết quả nghiên cứu vè bệnh chết héo hồ tiêu ở
Qu
ảng Trị.
T
ạp chí BVTV, sô
3: 10-15
Nguy
ễn Vĩnh Tr
ường (2008). Kỹ thuật bẫy và theo dõi nguồn
b
ệnh
Phytophthora
gây b
ệnh thối gốc rễ hồ ti
êu ở trong đất.
T
ạp chí BVTV, số
4: 13-16.
Nguy
ễn Vĩnh Tr
ường (2010). Ứng dụng kỹ thuật RAMS để phân tích di truyền
qu
ần thể
Phytophthora capsici phân l
ập từ cây hồ ti
à Sinh học Phân tử lần thư nhất
t
ại Đại học Nông Lâm thành phố Hồ Chí Minh. Nhà xuất bản Nông Nghiệp. Tr: 87
-89.
Nguy
ễn Vĩnh Tr
ường., Edward C.Y. Liew và Lester W. Burgess (2006). Hình thức
sinh s
ản hữu tính của
Phytophthora capsici Leonian, tác nhân gây b
ệnh chết héo hồ ti
êu.
T
ạp chí BVTV, số
3: 14-18.
NV. Truong, L.W. Burgess and E.C.Y. Liew (2008). Prevalence and aetiology of
Phytophthora foot rot of black pepper in Vietnam. Australasian Plant Pathology 37: 431-
442.
Ramana K.V. and Santhosh J. E. (2000). Diseases of black pepper. Black pepper
(Piper nigrum). Harwood Acacademic Publishers. P. 269-295.
Ramana, K.V. Slow deline disease of black pepper (Pipper nigrum L.) in India.
(1991). Black pepper diseases. National Research Centre for Spcies. P. 136-167.
Tôn N
ữ Tuấn Nam, Trần Kim Loang, Đào Thi Hoa Lan (2008). Kỹ thuật
tr
ồng, thâm canh, chế biến và bảo quản hồ tiêu. Trung Tâm Khuyến Nông
– Khuy
ến Ngư
Qu
ốc Gia
viii
Horticulturae 834 . - p. 41 - 50.
Meijer, H.J.G.; Tran, H.; Mortel, J.E. van de; Gisbergen, P.A.C. van; Wagemakers, L.;
Raaijmakers, J.M.; Govers, F. (2009). Cellular responses of Phytophthora infestans to
cyclic lipopeptide surfactants produced by Pseudomonas species. In: Book of Abstracts
8th Oomycete Molecular Genetics Network Meeting, Pacific Grove, California, USA, 15-
17 March 2009.
Meijer, H.J.G.; Tran, H.; Mortel, J.E. van de; Gisbergen, P.A.C. van; Wagemakers, L.;
Raaijmakers, J.M.; Govers, F. (2009). Cellular responses of Phytophthora infestans to
cyclic lipopeptide surfactants produced by Pseudomonas species. In: Book of Abstracts
25th Fungal Genetics Conference, Pacific Grove, California, USA, 17-22 March 2009. -
Clinckemaillie Aurélie, Tran Thi Thu Ha, Pham Khanh Tu, Joseph E.Dufey and Anne
Legreve (2009). Effect of organic amendments on the health of rice and peanut crops in
coastal sandy soils of Thua Thien Hue Province, Central Vietnam. In: Proceeding of
improving food crop productivity in the coastal sandy area of Thua Thien Hue province,
Central Vietnam. Hue University Publishing House - p. 332 – 340.
Mortel, J.E. van de; Tran, H.; Govers, F.; Raaijmakers, J.M. (2009). Cellular
responses of the late blight pathogen Phytophthora infestans to cyclic lipopeptide
surfactants and their dependence on G-proteins. Applied and Environmental
Microbiology 75 (15). - p. 4950 - 4957.
13. Tr
ần Thị Thu Hà, Đinh Thị Phương, Đào Thị Hằng, Nguyễn Vĩnh Trường, Phạm Lê
Hoàng (2010).
Ảnh h
ưởng của vi khuẩn đối kháng Pseudomonas đến bệnh héo rũ gốc
m
ốc đen (Aspergillus niger Van Tiegh) trên cây lạc và khả năng tồn tại của chúng. Tạp
chí công ngh
ệ s
inh h
đời bệnh hại, nên chưa mang lại hiệu quả. Vì vậy các đề tài không đúc rút lý
lu
ận và thực tiễn để đưa ra được qui trình phòng trừ tổng hợp bệnh chết nhanh và chết
ch
ậm hồ tiêu. Bởi vậy chúng tôi đề xuất đề tài “
Xây d
ựng và chuyển giao qui trình quản
ix
lý t
ổng hợp bệnh chết nhanh và chết chậm hồ tiêu
” Đ
ề tài của chúng tôi đáp ứng yêu cầu
c
ấp thiết hiện nay của người dân trồng tiêu tỉnh Quảng Trị nhằm giải quyết vấn đề bệnh
ch
ết nhanh và chết chậm cây hồ tiêu, giảm đáng kể chi phí phòng trừ bệnh, nâng ca
o ch
ất
lư
ợng nông sản để xuất khẩu và bảo vệ môi trường nông nghiệp của tỉnh Quảng Trị. Đề
tài đ
ã được UBND tỉnh Quảng Trị, Hội đồng khoa học tỉnh xét chọn triển khai thực hiện.
11.3. Ý ngh
ĩa v
à tính mới về khoa học và thực tiễn:
Nghiên cứu của chúng tôi sẽ đóng góp các tư liệu và phương pháp nghiên cứu khoa học về bệnh
ch
ết nhanh v
à chết chậm hồ tiêu trên địa bàn Quảng Trị. Các kết quả nghiên cứu thực nghiệm
trên đ
ội dung 2: Nghiên cứu ảnh hưởng của phân hữu cơ vi sinh đến bệnh chết nhanh và chết
ch
ậm h
ồ ti
êu
N
ội dung 3
: Th
ử nghiệm mô hình tiêu ghép để quản lý bệnh
N
ội dung 4
: Chuy
ển giao quy trình quản lý tổng hợp bệnh chết nhanh hồ tiêu cho địa
phương
13
Phương pháp nghiên c
ứu, cách tiếp cận vấn đề
(Lu
ận cứ r
õ cách tiếp cận vấn đề nghiên cứu,
các phương pháp s
ẽ sử dụng
- so sánh v
ới các
phương thức giải quyết tương tự khác, nêu được tính mới, tính độc đáo, tính sáng tạo của đề tài) -
-Phương pháp xây d
ựng mô hình
: đi
ều tra chọn vườn hồ tiêu tương đối đồng đều, có cùng
đ
ợp tác quốc tế (nếu có)
Tên đối tác
(Ngư
ời và tổ chức
khoa h
ọc và công nghệ)
Nội dung hợp tác
(Ghi rõ n
ội dung, lý do, hình thức hợp tác,
k
ết quả thực hiện hỗ trợ cho đề tài này )
Đã
h
ợp tác
D
ự kiến
h
ợp tác
Tên đ
ối tác
(Người và tổ chức
khoa h
ọc và công nghệ)
N
ội dung hợp tác
(Ghi rõ nội dung cần hợp tác; lý do hợp tác; hình thức thực
hi
ện; dự kiến kết quả hợp tác đáp ứng yêu cầu của đề tài)
15
Ti
(5)
1
Báo cáo kết qảu triển khai thực
hiện đề tài năm 2011, xây dựng
thuyết minh đè tài năm 2012.
Thuyết minh đè tài
dduwwocj HĐKH
phê duyệt
6/2012
Ch
ủ nhiệm
đ
ề tài
2
Xây d
ựng kế hoạch v
à các điều
kho
ản giao việc chi tiết
K
ế hoạch chi tiết cho
các thành viên đ
ề t
ài
7/2012
Ch
ủ nhi
ệm
đ
ề tài
ết chậm hồ tiêu
Báo cáo
12/2012-
2/2013
Nhóm
nghiên c
ứu
6
Xây d
ựng 2 qui tr
ình quản lý tổng
h
ợp bệnh chết nhanh và chết chậm
h
ồ ti
êu Quảng Trị
Qui trình
3/2013
Nhóm
nghiên c
ứu
7
T
ổ chức tập huấn TOT cho cán bộ
kỹ thuật
L
ớp học TOT
4/2013
Nhóm
nghiên cứu
Báo cáo quy
ết toán kinh phí đề tài
Báo cáo tình hình
kinh phí c
ủa
đ
ề tài.
6/2013
Ch
ủ nhiệm
và thư k
ý
III. D
Ự KIẾN KẾT QUẢ CỦA ĐỀ TÀI
15
D
ạng kết quả dự kiến của đề t
ài
D
ạng kết quả I
D
ạng kết quả II
D
ạng kết quả III
Bài báo
Phương pháp
B
ảng số liệu
Sách chuyên kh
ảo
ỹ thuật,
báo cáo nghiên c
ứu khả thi
xii
Gi
ống cây trồng,
v
ật nuôi
Mô hình
Khác
Khác
Khác
17
Yêu c
ầu khoa học đối với sản phẩm dự kiến tạo ra (dạng kết quả I, II)
TT
Tên s
ản phẩm
Yêu c
ầu khoa học dự kiến đạt
đư
ợc
(tiêu chu
ẩn chất lượng)
Ghi chú
(1)
(2)
(3)
(4)
- Thuy
b
ệnh chết chậm hồ ti
êu được
ngư
ời dân áp dụng có hiệu quả
kinh t
ế cao.
in thành t
ập
có hình
ảnh
màu
- Qui trình qu
ản lý tổng hợp bệnh chết
nhanh h
ồ ti
êu
- Qui trình qu
ản lý quản lý tổng
h
ợp bệnh chết chậm hồ ti
êu
đư
ợc ng
ười dân áp dụng có hiệu
qu
ả kinh
t
ế cao
In thành t
(4)
(5)
- Bài vi
ết: Đánh giá
hi
ệu lực potassium
phosphonate trong
phòng tr
ừ bệnh chết
nhanh h
ồ tiêu ở
Qu
ảng Trị
Bài báo
T
ạp chí Bảo vệ thực
v
ật
Qui trình qu
ản lý tổng
Sách chuyên kh
ảo
Nhà xu
ất bản Đại học
xiii
h
ợp bệnh chết nhanh
và ch
ết chậm hồ tiêu
Hu
ậy đề tài/dự án của chúng tôi tập trung vào việc ứng dụng công nghệ mới và chuyển
giao k
ết quả nghiên cứu đến người sản xuất hồ tiêu nhằm hạn chế dịch bệnh hại cây trồng,
nâng cao năng su
ất và phẩm chất nông sản. Dự án cũng sẽ phối hợp với Trung Tâm
Khuy
ến Nông và Chi cục Bảo vệ thực vật Quảng Trị để chuyển giao và ứng dụng công
nghệ. Sự tham gia của nông dân các vùng trồng hồ tiêu của tỉnh trong việc thử nghiệm và
ứng dụng công nghệ.
19.2. Kh
ả năng về kinh tế
D
ự án sẽ thực hiện ở
các vùng tr
ồng
h
ồ tiêu
tr
ọng điểm ở
Qu
ảng Trị: Cam Lộ và Vĩnh
Linh. Phòng thí nghi
ệm và nhà lưới
khoa Nông h
ọc
Trư
ờng Đại học Nông Lâm Huế
. K
ết
qu
ả ph
ương thức chuyển giao
- Qui trình qu
ản lý bệnh chết nhanh và chết chậm hồ tiêu sẽ được chuyển giao trọn gói
cho các đơn v
ị quản lý về bảo thực vật trên địa bàn tỉnh và nông dân vùng sản xuất. Việc
chuy
ể
n giao s
ẽ thông qua hình thức tập huấn TOT và xây dựng mô hình để tham khảo học
t
ập
20
Các l
ợi ích mang lại và các tác động của kết quả nghiên cứu
20.1. Đ
ối với việc xây dựng đ
ường lối, pháp luật, chính sách
Vi
ệc quản lý th
ành công bệnh chết nhanh chết
ch
ậm tr
ên địa bàn tỉnh Quảng trị góp phần
vào công cu
ộc xây dựng nền kinh tế của tỉnh nh
à, ổn định xã hội và cũng cố an ninh quốc
xiv
phòng c
ủa địa phương. Người dân sẽ tin tưởng hơn vào các chính sách của chính quyền
ớp tập huấn chuyển giao quy tr
ình kỹ thuật
cho 100 h
ộ nông dân trồng ti
êu thuộc 2
huy
ện nói trên dể nắm vững quy trình kỹ thuật, hướng dẫn cho những bà con khác nhân
r
ộng, phổ biến việc áp dụng quy tr
ình trong thời gian tới.
20.4. Đ
ối với phát triển lĩnh vực khoa học có li
ên quan
Vi
ệc áp d
ụng th
ành công qui trình qu
ản lý bệnh chết nhanh và chết chậm hồ tiêu,
kh
ẳng định sự áp dụng lý thuyết khoa học vào thực tiễn sản xuất của địa bàn tỉnh Quảng
Tr
ị
m
ột cách cóp hiệu quả thực sự cho ng
ười nông dân trồng hồ tiêu trong việc hạn chế
d
ịch bệnh, t
ăng năng su
ất, sản lượng và hiệu quả kinh tế của cây hồ tiêu.
20.5. Đ
ọc chính thuộc tổ chức chủ trì và cơ quan phối hợp
tham gia th
ực hiện đề t
ài, không quá 10 n
gư
ời kể cả chủ nhiệm đề t
ài
)
Tên t
ổ chức
Cơ quan công
tác
N
ội dung
công vi
ệc tham gia
Th
ời gian
làm vi
ệc
cho đ
ề t
ài
(S
ố tháng
quy đ
ổi)
(1)
(2)
(3)
cho đ
ề t
ài
(Số tháng
quy đ
ổi)
2
Ths. Trương Th
ị Diệu Hạnh
Trư
ờng Đại học
Nông Lâm Hu
ế
(Theo s
ự phân công
c
ủa Chủ nhiệm đề
tài)
6 tháng
3
TS. Tr
ần Thị Thu H
à
Trư
ờng Đại học
Nông Lâm Hu
ế
-Nt-
6 tháng
4
ạnh Kết
Chi c
ục BVTV
Qu
ảng Trị
-Nt-
5 tháng
V. KINH PHÍ TH
ỰC HIỆN ĐỀ TÀI VÀ NGUỒN KINH PHÍ
NĂM 2012
(Gi
ải tr
ình chi ti
ết xem phụ lục kèm theo)
Đơn v
ị: triệu
đ
ồng
22
Kinh phí th
ực hiện đề tài phân theo các khoản chi
Trong đó
T
T
Ngu
ồn kinh phí
T
ổng số
Công lao
đ
(5)
(6)
(7)
(8)
T
ổng kinh phí
150
65,4
1,25
0
0
83,35
Trong đó:
1
Ngân sách SNKH:
150
65,4
1,25
0
0
83,35
2
Các ngu
ồn vốn
khác:
- V
ốn tự có của
cơ s
ở
- Khác (v
(H
ọ t
ên, chữ ký, đóng dấu)
Ch
ủ nhiệm đề t
ài
(H
ọ tên và chữ ký)
TS. Nguy
ễn Vĩnh Trường
Giám đ
ốc Sở Khoa học v
à Công nghệ
xvii
KH.QT.01/B.32/14.11.2008
UBND T
ỈNH QUẢNG TRỊ
S
Ở KHOA HỌC V
À CÔNG NGHỆ
BÁO CÁO T
ỔNG KẾT
Đ
Ề TÀI NGHIÊN CỨU KHOA HỌC
Tên đ
ề t
ài: "
Xây d
ựng v
à chuyển giao quy trình quản lý tổng hợp
1. Tổng kết đánh giá kết quả các đề tài nghiên cứu về bệnh hại hồ tiêu tại Quảng Trị 21
2. Điều tra lấy mẫu và giám định nguyên nhân bệnh chết nhanh và chết chậm 24
3. Thực hiện mô hình trồng tiêu ghép để hạn chế bệnh hại 31
4. Thử nghiệm kỹ thuật phát hiện nguồn bệnh chết nhanh trong đất 9
5. Thử nghiệm phương pháp sử dụng thuốc phosphonate 12
6. Thử nghiệm ứng dụng chế phẩm sinh học Pseudomonas trong quản lý bệnh chết nhanh hồ
tiêu 18
7. Kết quả nghiên cứu ảnh hưởng của phân hữu cơ vi sinh bokashi-Trichoderma đến chết
chậm hồ tiêu 19
8. Kết quả xây dựng quy trình quản lý tổng hợp bệnh chết nhanh và chết chậm hồ tiêu Quảng
Trị 28
9. Kết quả tổ chức tập huấn TOT cho cán bộ kỹ thuật 29
10. Kết quả tổ chức tập huân nông dân, hội nghị đầu bờ 33
KẾT LUẬN, KIẾN NGHỊ 34
1. Kết luận 34
2. Kiến nghị 36
PHỤ LỤC 37
xix
TÀI LIỆU THAM KHẢO 54
NH
ỮNG TỪ VIẾT TẮT
AUDPC
Area Under Disease Progress Curve
BVTV
B
ảo vệ thực vật
CTG
Các tác gi
ả
CTV
ộc chương trình hoạt động KHCN năm 2011 và 2012
Ch
ủ nhiệm đề t
ài
: TS. Nguy
ễn Vĩnh T
rư
ờng
Đơn v
ị chủ trì
: Trư
ờng Đại học Nông Lâm Huế
Cơ quan qu
ản lý
: S
ở Khoa học và Công nghệ Quảng Trị
H
ợp đồng số
: 22 ký ngày 11 tháng 8 n
ăm 2011 và 19 k
ý ngày 25
tháng 7 năm 2012
Th
ời gian thực hiện
: t
ừ ngày tháng 8 năm 2011 đến th
áng 6 năm 2013.
T
ổng kinh phí
: 300 tri
ễn Vĩnh
Trư
ờng
2
Thu th
ập thông tin về nghi
ên
c
ứu về bệnh hại hồ tiêu ở
Qu
ảng Trị
Chi C
ục BVTV
Qu
ảng Trị
KS. Lê M
ạnh Kết
3
Đi
ều tra giám định nguyên
nhân gây b
ệnh chết nhanh chết
ch
ậm ở Quảng Tri
Trư
ờng ĐHNL
Hu
ế
PGS.TS. Tr
ần
d
ụng thuốc phospho
nate
Trư
ờng ĐHNL
Hu
ế
TS. Nguy
ễn Vĩnh
Trư
ờng
7
Th
ử nghiệm ứng dụng chế
ph
ẩm sinh học Pseudomonas
trong qu
ản lý bệnh chết nhanh
Trư
ờng ĐHNL
Hu
ế
PGS.TS. Tr
ần
Th
ị Thu H
à
2
h
ồ tiêu
ễn Vĩnh
Trư
ờng
10
T
ổ chức tập huấn TOT cho cán
b
ộ kỹ thuật
Trư
ờng ĐHNL
Hu
ế
TS. Nguy
ễn Vĩnh
Trường
11
T
ổ chức tập huân nông dân,
h
ội nghị đầu bờ
Trư
ờng ĐHNL
Hu
ế
ThS. Tr
ần Thị
Nga
Các cán b
ộ tham gia khác:
1)ThS. Trương Th
viên đ
ề tài
2
Thu th
ập thông tin về nghiên
cứu về bệnh hại hồ ti
êu ở
Qu
ảng Trị
8/2011
Các văn b
ản, báo
cáo, tài li
ệu
3
Đi
ều tra giám định nguyên
nhân gây b
ệnh chết nhanh chết
ch
ậm ở Quảng Tri
9-10/2011
Báo cáo
4
Th
ực hiện mô hình trồng tiêu
ghép đ
ể hạn chế bệnh hại
11-12/2011
Báo cáo, mô
8
Th
ực hiện mô hình trồng tiêu
ghép đ
ể hạn chế bịnh hại
7-9/2012
Báo cáo
9
Th
ử nghiệm ứng dụng chế
ph
ẩm sinh học Pseudomonas
trong qu
ản lý bệnh chết nhanh
h
ồ tiêu
10-11/2012
Báo cáo, mô
hình
10
Nghiên c
ứu ảnh h
ưởng của
phân h
ữu cơ vi sinh đến bệnh
ch
ết nhanh và chết chậm hồ
tiêu
12/2012-2/2013
Báo cáo, mô
STT
Tên s
ản phẩm
S
ố l
ượng
Qui cách, ch
ất
lư
ợng
1
K
ết quả thống kê tình hình
nghiên c
ứu về bệnh hại hồ tiêu
ở Quảng Trị
1
Báo cáo
2
Đi
ều tra về các loài thực vật là
ph
ổ ký chủ của
Phytophthora
capsici
ở các vườn tiêu ở Cam
L
ộ, Quảng Trị
1
Bài báo T
Qu
ảng Trị.
1
T
ạp chí BVTV số
6: 13-18. 2012
5
Quy trình qu
ản lý tổng hợp
b
ệnh chết nhanh và chết chậm
h
ồ tiêu
1
Sách xu
ất bản ở
Nhà xu
ất bản
Nông nghi
ệp
6
Đào t
ạo TOT
30 cán b
ộ k
ỹ
thuật
Thành th
ạo về kỹ
thuật nhận diện
5
Ph
ần thứ hai
BÁO CÁO K
ẾT QUẢ KHOA HỌC
A. M
Ở ĐẦU
1. Tính c
ấp thiết của đề tài:
Cây h
ồ ti
êu (
Piper nigrum L.) còn g
ọi l
à cổ nguyệt
, h
ắc cổ nguyệt, bạch
cổ nguyệt, có nguồn gốc từ Ấn Độ, là một loại cây xông nghiệp lâu năm, có
giá tr
ị xuất khẩu cao ở các nước đang phát triển như Ấn Độ, Indonesia, Mã
Lai, Thái Lan, Sri Lanka, Brazil, Trung Qu
ốc và Việt Nam (Nair 2004). Hạt
tiêu đư
ợc sử
d
ụng rộng rãi trong bữa ăn hàng ngày của người dân ở nhiều
qu
ốc gia, là một sản phẩm gia vị quý, được sử dụng với một khối lượng lớn
trong công ngh
ệ chế biến đồ hộp và thực phẩm. Ngoài ra, hạt tiêu còn được sử
ấn chiếm tr
ên 50% sản lượng hồ tiêu giao dịch buôn b
án trên toàn
th
ế giới
. H
ồ ti
êu Việt Nam được đánh giá cao về chất lượng và sản lượng
nhưng nh
ững năm gần đây diện tích hồ ti
êu có xu hướng giảm, một trong
nh
ững nguy
ên nhân gây ra giảm diện tích và sản lượng được xác định do dịch
bệnh, gây ra hiện tượng tiêu chết hàng loạt.
6
M
ột trong những dịch bệnh gây hại v
à ảnh hưởng lớn đến năng suất và
ch
ất l
ượng hạt tiêu được xác định là bệnh thối gốc rễ
Phytophthora. B
ệnh thối
gốc rễ Phytophthora cây hồ tiêu (còn được gọi là bệnh chết nhanh hay bệnh
tiêu s
ầu) là dịc
h b
ệnh hại nguy hiểm, thường làm chết dây tiêu hàng loạt, gây
m
thư
ờng kém hiệu quả. Tr
ên cơ sở các nghiên cứu cơ bản về đặc tính sinh học
tác nhân gây b
ệnh
trong nh
ững năm qua, chúng tôi đề xuất đề án thử nghiệm
và hoàn thi
ện quy tr
ình quản lý bệnh tổng hợp bệnh chết nhanh hồ tiêu ở
Qu
ảng Trị. Đề t
ài của chúng tôi sẽ góp phần gia tăng hiệu quả phòng trừ bệnh
h
ại, giảm đáng kể chi phí ph
òng trừ bệnh, nâng cao
ch
ất l
ượng nông sản để
xu
ất khẩu v
à bảo vệ môi trường nông nghiệp của tỉnh Quảng Trị.
2. Mục tiêu
- Xây d
ựng quy trình quản lý tổng hợp bệnh chết nhanh hồ tiêu phù hợp với điều kiện sinh thái và
s
ản xuất ở tỉnh Quảng Trị.
- Chuy
ển giao quy tr
ình quản lý