Website: Email : Tel (: 0918.775.368
Lời Giới Thiệu
Sự phân chia một tổ chức quản lý thành các cấp và các khâu thể hiện sự
phân công chuyên môn hoá theo chiều dọc và chiều ngang,các bộ phận đó bao giờ
cũng nằm trong những mối quan hệ nhất định nhằm tạo ra sự liên kết chặt chẽ,hài
hoà trong tổ chức.Việc xác lập và xử lý đúng đắn các mối quan hệ về tổ chức là
yếu tố trọng yếu để vận hành bộ máy ăn khớp nhịp nhàng,tạo ra hiệu lực của tổ
chức.Khi đề cập khái niệm tổ chức ở trạng thái động,ta cũng đã nhấn mạnh vai trò
cực kỳ quan trọng của các mối quan hệ về tổ chức,nếu xử lý đúng sẽ tạo đợc động
lực và kỷ cơng cho tổ chức,ngợc lại sẽ gây vớng mắc ,xung đột trong nội bộ tổ
chức,có thể làm rối loạn,vô hiệu hoá tổ chức
Khi xác lập các mối quan hệ về tổ chức,cần xác định rõ các yếu tố:quan hệ
dọc (theo thứ bậc quản lý )hay hệ ngang (theo chức năng );quan hệ lâu dài,thờng
xuyên hay quan hệ đột xuất ;quan hệ chính thức hay quan hệ không chính
thức.Khái quát lại có 2 loại quan hệ cơ bản:quan hệ điều khiển-phục tùng và quan
hệ phối hợp-cộng tác.Nhng trong bài tiểu luận này em muốn đề cập đến mối quan
hệ điều khiển-phục tùng.
1
Website: Email : Tel (: 0918.775.368
Sơ Lợc Về Cơ Cấu Tổ Chức Quản Lý
1/Khái Niệm:
Tổ chức hiện diện trong các sự vật tự nhiên và xã hội,từ đơn giản đến phức
tạp,từ vi mô đến vĩ mô.Nói chung nó mang một ý nghĩa rất rộng nhng ở đây
chúng ta chú ý đến một định nghĩa sát hơn với khái niệm Tổ Chức Quản Lý:Tổ
chức là một cơ cấu(bộ máy hoặc hệ thống bộ máy)đợc xây dựng có chủ định về
vai trò và chức năng(đợc hợp thức hoá),trong đó các thành viên của nó thực hiện
từng phần việc đựơc phân công với sự liên kết hữu cơ nhằm đạt tới mục tiêu chung
Tổ chức quản lý gồm 3 yếu tố tạo thành:
-Chức năng là lý do hình thành và tồn tại của một tổ chức đợc khái quát từ
các nhiệm vụ chính phải làm thờng xuyên để thực hiện mục tiêu của tổ chức
-Cơ cấu là phơng tiện để thực hiện chức năng,bao gồm các bộ phận hợp

xấu
B/Cơ cấu không chính thức:
-Cơ cấu không chính thức là những hình thức tổ chức"phi hình thể"nhằm
thực hiện những mối liên hệ"mềm"trong nội bộ tổ chức giữa các cá nhân và giữa
các nhóm ngời có đặc điểm,lợi ích riêng cần đợc điều hoà để phục vụ mục tiêu
chung.Nó bổ sung cho cơ cấu chính thức để thực hiện đầy đủ và có hiệu quả cao
chức năng của tổ chức mà không sử dụng quyền lực hành chính
-Cơ cấu không chính thức cũng có ngời chủ trì hoạt động do các thành viên
cử ra trên cơ sở uy tín,không có quyền hạn hành chính mà chỉ dựa vào trình độ
hiểu biết và khả năng điều chỉnh các mối quan hệ không chính thức,tạo đợc sự
đồng thuận về ý chí,tình cảm.Hoạt động của cơ cấu không chính thức giúp ích
nhiều cho việc giải quyết các vấn đề phức tạp,tế nhị trong quản lý
-Cơ cấu không chính thức không đợc thể hiện trên sơ đồ tổ chức;cũng có tr-
ờng hợp đợc ghi nhận nh một phân hệ bổ sung.Thờng đó là các Hội đồng t vấn về
từng lĩnh vực,các tiểu ban,các nhóm chuyên gia......Các tổ chức đó không cần biên
3
Website: Email : Tel (: 0918.775.368
chế chuyên trách,mà sử dụng những ngời trong bộ máy làm kiêm nhiệm;hoạt động
thờng xuyên theo định kỳ hoặc tồn tại có thời gian.Kết quả hoạt động của cơ cấu
không chính thức đợc ngời điều hành tổ chức quản lý tham khảo,tiếp nhận để bổ
sung,hoàn thiện các quyết định quản lý
Sự đan chéo vào nhau các quan hệ chính thức và các quan hệ không chính
thức tạo thành một cơ cấu tổ chức quản lý gồm 2 hệ,giúp cho các nhiệm vụ quản
lý đợc thực hiện một cách toàn diện và có kết quả cao.Trong quản lý,điều cực kỳ
quan trọng là phải xác định đợc mức độ tối u để kết hợp hoạt động của cơ cấu tổ
chức không chính thức và của cơ cấu tổ chức chính thức.Đó cũng chính là việc kết
hợp sự hài hoà giữa việc thể chế hoá và việc xã hội hoá hoạt động quản lý.
Quan Hệ Điều Khiển-Phục Tùng
1/Vai trò của quan hệ điều khiển-phục tùng:
*Quan hệ điều khiển-phục tùng là loại quan hệ chủ yếu trong một tổ chức

trong doanh nghiệp rất nhanh chóng ;Tác động hành chính có hiệu lực ngay từ khi
ban hành quyết định .Vì vậy các phơng pháp hành chính hết sức cần thiết trong
những trờng hợp hệ thống bị rơi vào những tình huống khó khăn, phức tạp
Các phơng pháp hành chính tác động vào đối tợng quản trị theo 2 hớng :tác
động về mặt tổ chức và tác động diều chỉnh hành vi của đối tợng quản trị
-Theo hớng tác động về mặt tổ chức :chủ doanh nghiệp ban hành các văn
bản quy định về quy mô,cơ cấu ,diều lệ ,hoạt động tiêu chuẩn ......nhằm thiết lập tổ
chức và xác định những mối quan hệ hoạt động trong nội bộ
-Theo hớng tác động diều chỉnh hành vi của đối tợng quản trị :chủ doanh
nghiệp đa ra những chỉ thị ,mệnh lệnh hành chính bắt buộc cấp dới thực hiện
những nhiệm vụ nhất định ,hoặc hoạt động theo những phơng hớng nhất định
nhằm đảm bảo cho các bộ phận trong hệ thống hoạt động ăn khớp và đúng hớng
,uốn nắn những lệch lạc ....
Sử dụng các phơng pháp hành chính đòi hỏi các cấp quản trị phải nắm vững
những yêu cầu chặt chẽ sau đây:
5