1CHUYÊN ĐỀ
MỘT SỐ TRAO ĐỔI VỀ CÁC KỲ THI GIÁO VIÊN GIỎI
CẤP TỈNH HÀNG NĂM
I. TẦM QUAN TRỌNG CỦA VIỆC THI GV GIỎI CẤP TỈNH :
- Chúng ta chọn nghề sư phạm, vậy cần thiết phải có sự đầu tư chú ý, để thi đạt
giáo viên giỏi các cấp đặc biệt là cấp tỉnh.
- Tạo niềm tin, uy tín cho học sinh, phụ huynh, các đồng nghiệp
- Làm cơ sở để phát triển về chuyên môn, nghiệp vụ, khẳng định vị trí của mỡnh
trong nhà trường, trong tập thể và đồng nghiệp trong toàn tỉnh,
- Tham gia bồi dưỡng học sinh giỏi tạo cơ sở để đánh giá thi đua, tăng lương, xếp
loại chuyên môn.
- Tạo cơ sở để nâng cao nhận thức, phát triển hơn về chuyên môn, nghiệp vụ.
II. THỰC TRẠNG :
1. Thực trạng chung:
- Số lượng tham gia dự thi đông nhưng số đậu có điểm từ 12 trở lên thấp, tỉ lệ chỉ
36 - 56%. Chủ yếu là đạt sàn, dưới sàn 12 điểm.
2 Về kiến thức:
2.1. Ưu điểm:
- Qua các kỳ thi giáo viên giỏi các cấp, chúng ta cũng phần nào đánh giá được sự
nỗ lực, tinh thần trách nhiệm và ý thức chuyên môn của giáo viên trong việc trau dồi
kiến thức và kỹ năng địa lí.
- Có nhiều giáo viên đó làm bài thi tốt và chúng ta có thể khẳng định đó thực sự là
những giáo viên có kiến thức vững vàng, có sự đam mê nghề nghiệp để có thể tự tin
trước học sinh và đồng nghiệp.
2.2. Nhược điểm:
- Nhiều giáo viên chưa đạt kết quả cao, có nhiều nguyên nhân dẫn đến thực trạng
chương trình địa lí 10. Gồm Trái đất và hệ mặt trời, Khí quyển, Thuỷ quyển, Thạch
quyển, Thổ nhưỡng quyển và các quy luật của lớp vỏ địa lí.
+ Địa lí kinh tế -xã hội đại cương gồm dân số, sự gia tăng dân số,kết cất dân số,
sự phân bố dân cư, chất lượng cuộc sống
+ Địa lí kinh tế- xã hội thế giới
+ Địa lí tự nhiên Việt nam
+ Địa lí kinh tế xã hội Việt Nam
- Giáo viên giỏi phải thành thạo các kỹ năng địa lí như kỹ năng biểu đồ, kỹ năng
nhận xét, phân tích bảng số liệu, kỹ năng sử dụng bản đồ, Át lát địa lí
- Nắm chắc, nắm vững và sâu chương trình theo hướng có khả năng để bồi dưỡng
học sinh giỏi. Vì giáo viên giỏi phải là giáo viên có khả năng phụ trách đội tuyển, bồi
dưỡng học sinh dự thi học sinh giỏi các cấp. Để ôn tập tốt, giáo viên cần phải tìm tòi
thu thập các đề thi học sinh giỏi, tổng hợp và khái quát được yêu cầu của một đề thi
học sinh giỏi (ví dụ đề thi học sinh giỏi cấp tỉnh). Từ đó để có được định hướng về nội
dung và phương pháp ôn tập.
- Trong quá trình ôn tập để dự thi GVG, cần phải nắm vững các kiến thức và kỹ
năng địa lí trong mối liên hệ giữa các đối tượng địa lí với nhau, đây là một cách học
đặc trưng của bộ môn địa lí.
3. Về nghiệp vụ sư phạm:
3.1. Kỹ năng giải quyết các vấn đề khi lên lớp:
3.1.1 Ưu điểm :
- Chúng tôi phải ghi nhận là nhiều giáo viên rất linh hoạt khi lên lớp.
- Giải quyết các tình huống trên lớp rất nhanh và thuyết phục. Những giáo viên có
được tố chất này sẽ luôn có phong thái lên lớp tự tin và làm chủ được tiết học chắc
chắn hiệu quả dạy học sẽ cao
3
3.1.2 Nhược điểm:
- Một số giáo viên thường mất tự tin khi lên lớp, lúng túng. Do vậy khi có một vấn
chuẩn bị rất chu đáo cả về nội dung kiến thức và phương pháp tổ chức dạy- học. Có
nhiếu sáng tạo, có sự đầu tư nên đó cú những tiết dạy của các đồng chí rất thành công.
- Nhìn chung tất cả các tiết tham gia thao giảng dự thi giáo viên giỏi Tỉnh đó đều
có những dấu ấn thực hiện tinh thần chủ trương đổi mới giáo dục phổ thông của Bộ
giáo dục đào tạo. Cụ thể đó là sự đổi mới về phương pháp dạy học, đổi mới về sử
dụng thiết bị trong dạy học, đổi mới về kiểm tra đánh giá Trong phương pháp dạy học
các đồng chí đó áp dụng các phương pháp mới như tổ chức cho học sinh thảo luận
nhóm, chơi trò chơi, sử dụng phiếu học tập…
- Trong kiểm tra đánh giá đó đựơc chú trọng ngay trong giờ học với nhưng hình
thức đánh giá phong phú, đa dạng: tự luận, trắc nghiệm Trong sử dụng thiết bị dạy
4
học các đồng chí đó áp dụng công nghệ thông tin, sử dụng giáo án điện tử, máy chiếu
để đưa được nhiều hình ảnh, bảng biểu và bản đồ vào bài giảng giúp bài giảng sinh
động hơn Tuy nhiên mức độ áp dụng đổi mới cũng như hiệu quả của việc thực hiện
tinh thần đổi mới còn chưa đồng đều.
3.2.2. Nhược điểm:
- Nhiều đồng chí giáo viên chuẩn bị “quá chu đáo” cho giờ dạy nhưng đến khi lên
lớp thực hiện lúng túng và không thể hiện hết được ý đồ của mình, trong trường hợp
này có thể nói là “không lượng được sức mình”.
- Có những bài dạy với nội dung đơn giản đó đựoc giáo viên làm cho phức tạp lên,
làm cho học sinh càng khó hiểu vì quan niệm tiết dạy thi GVG phải chuẩn bị chu đáo.
Giải pháp : để tránh hiện tượng này, khi chuẩn bị cho một tiết dạy, giáo viên cần
phải nắm chắc khung chuẩn chương trình của bài học đó là gì? yêu cầu với mức độ
như thế nào để có kế hoạch lên lớp cho phù hợp. Phải nắm được là qua bài học này
học sinh cần đạt được những đơn vị kiến thức gì từ đó mà nghĩ cách tổ chức dạy-học
như thế nào để học sinh lĩnh hội được những đơn vị kiến thức đó. Tuyệt đối không
nên phức tạp vấn đề bằng cách sáng tạo ra những cách dạy và đưa thêm vào những
đơn vị kiến thức không cần thiết.
- Vì hiện nay là giai đoạn đầu thực hiện những nội dung trong đổi mới giáo dục
+ Vậy khung chương trình Địa lí THPT gồm những nội dung gì?
+ Giáo viên giỏi phải thành thạo các kỹ năng địa lí như kỹ năng biểu đồ, kỹ năng
nhận xét, phân tích bảng số liệu, kỹ năng sử dụng bản đồ, Át lát địa lí
+ Nắm chắc, nắm vững và sâu chương trình theo hướng có khả năng để bồi
dưỡng học sinh giỏi. Vì giáo viên giỏi phải là giáo viên có khả năng phụ trách đội
tuyển, bồi dưỡng học sinh dự thi học sinh giỏi các cấp. Để ôn tập tốt, giáo viên cần
phải tìm tòi thu thập các đề thi học sinh giỏi, tổng hợp và khái quát được yêu cầu của
một đề thi học sinh giỏi (ví dụ đề thi học sinh giỏi cấp tỉnh). Từ đó để có được định
hướng về nội dung và phương pháp ôn tập.
+ Trong quá trình ôn tập để dự thi GVG, cần phải nắm vững các kiến thức và kỹ
năng địa lí trong mối liên hệ giữa các đối tượng địa lí với nhau.
- Trong từng bài dạy ở trường phải soạn giảng đầy đủ, nghiêm túc, tránh sao chép
( đặc biệt là sao chép trên mạng ) muốn một bài soạn giảng có hiệu quả thì ngoài việc
nghiên cứu kỹ sách giáo khoa, sách giáo viên, cần tham khảo giáo án cũ, có sự cải tiến
phù hợp, phải thiết kế bài dạy lôgic, sử dụng thiết bị, bản đồ, hệ thống kênh hình phự
hợp, nên sử dụng giáo án viết tay, nếu sử dụng giáo án dạy máy cũng phải thông qua
giáo án viết tay trước.
- Sau từng chương, từng phần cần có tổng kết, hệ thống kiến thức
- Thực hiện tốt quy trình bồi dưỡng thường xuyên, tự đọc, sưu tầm tham khảo kiến
thức đề thi có liên quan đến bộ môn, đọc-giải các đề thi
2. Về nghiệp vụ sư phạm:
- Khẳng định được sự vững vàng về chuyên môn, nghiệp vụ, phương pháp giảng
dạy nhuần nhuyễn phù hợp học hỏi đồng nghiệp những người đã đi dự thi, đó là giáo
viên dạy giỏi cấp tỉnh, kinh nghiệm những người đã dự thi
- Thường xuyên dự giờ thao giảng của các đồng nghiệp trong và ngoài bộ môn để
tự đánh giá rút kinh nghiệm tiết dạy… từ đó khắc phục những yếu điểm trong bài dạy
của mình
- Thực sự đầu tư chú ý trong việc đổi mới phương pháp giảng dạy, kết hợp tốt việc
sử dụng các phương pháp truyền thống với các phương pháp hiện đại, ứng dụng công