MỤC LỤC
1.3. Một số phương thức thanh toán quốc tế 9
1.3.4. Phương thức tín dụng chứng từ: 13
1.3.4.1.Sơ lược về ICC-UCP 500 13
1.3.4.2. Khái niệm về tín dụng chứng từ 16
1.3.4.3. Nội dung thư tín dụng (L/C): 18
1.3.4.4. Các loại thư tín dụng chủ yếu là: 21
1.3.5. Quy trình phương thức thanh toán tín dụng chứng từ 22
1.3.6 Đặc trưng của phương thức tín dụng chứng từ 24
3.2.1. Giải pháp về quản lý đào tạo 45
3.2.2.Giải pháp về công nghệ 46
3.2.3.Giải pháp về Marketing 47
3.2.4 Giải pháp về việc lựa chọn và phát triển các ngân hàng đại lý 48
Trên cơ sở hệ thống văn bản pháp luật của Nhà nước ban hành, Ngân
hàng nhà nước cần phải có các văn bản dưới luật hướng dẫn các nghiệp
vụ thanh toán quốc tế 50
1
LỜI MỞ ĐẦU
Thanh toán quốc tế là một trong số các nghiệp vụ của ngân hàng trong
việc thanh toán giá trị của hàng hóa giữa bên mua và bên bán hàng thuộc kĩnh
vực ngoại thương.sự phát triển lâu đời, đa dạng và phong phú của các loại
hình giao dịch về kinh tế,tài chính, văn hóa, khoa học và nghệ thuật cũng như
các lĩnh vực khác như: chính trị, quân sự ngoại giao giữa các quốc gia đã tạo
ra nhiều hình thức thanh toán tương thích.trong quá trình phát triển của mình,
các phương thức thanh toán quốc tế cũng ngày càng hoàn thiện hơn. Và ngày
nay, phương thức thanh toán bằng tín dụng chứng từ là một trong những
phương thức phổ biến nhất trong nghiệp vụ ngân hàng.
Trong quá trình học tập tại trường, được sự giúp đỡ, hướng dẫn tận tình
của các thầy cô giáo, em đã tiếp thu được những kiến thức cơ bản về ngân
hàng thương mại.Dến khi thực tập tại Chi Nhánh Hàn thuyên _ Ngân hàng
Thương mại cổ phần Kiên Long.Em nhận thấy thanh toán quốc tế bằng

LÝ LUẬN VỀ HIỆU QUẢ THANH TOÁN QUỐC TẾ BẰNG
PHƯƠNG THỨC TÍN DỤNG CHỨNG TỪ TẠI NHTM
1.1 Lý luận về thanh toán bằng L/C của NHTM.
Đây là một trong những phương thức thanh toán quốc tế hiện nay được
đùng phổ biến nhất . Được thực hiện theo “ quy tắc và thực hành thống nhất
về tín dụng chứng từ”.
Trong phương thức này , ngân hang không chỉ là người trung gian thu hộ
chi hộ , mà còn là người đại diện bên nhập khẩu , thanh toán tiền hàng cho
bên xuất khẩu.
Nhờ những ưu điểm đó , phương thức thanh toán tín dụng chứng từ đã
trở thành phương thức thanh toán hữu hiệu cho cả hai bên xuất và phập khẩu .
1.1.1 khái niệm
Phương thức thanh toán tín dung chứng từ là một sự thỏa thuận mà
trong đó một Ngân hàng ( Ngân hàng mở tín dụng ) theo yêu cầu của khách
hàng ( người xin mở tín dụng ) cam kết sẽ trả một số tiền nhất định cho người
thứ ba ( người hưởng lợi số tiền của thư tín dụng ) .hoặc chấp nhận hối phiếu
do người thứ ba ký phát trong phạn vi số tiền đó , khi người thứ ba này xuất
trình cho Ngân hàng một bộ chứng từ thanh toán phù hơp với những quy định
đề ra trogn thư tín dụng .
1.1.2. Các bên tham gia thanh toán:
Người xin mở thư tín dụng : Là người nhập khẩu hàng hóa , người mua
Ngân hàng mở thư tín dụng : Là ngân hàng đại diện cho người
4
nhập khẩu , nó cung cấp tín dụng cho người nhập khẩu . Là ngân hàng thường
được hai bên nhập khẩu và xuất khẩu thỏa thuận lựa chọn và được qui định
trong hợp đồng , nếu chưa có sự qui định trước . người nhập khẩu có quyền
lựa chọn .
Người hưởng lợi , là người xuất khẩu hàng hóa , hoặc băt cứ
người nào khác mà người xuất khẩu chỉ định .
Ngân hàng thông báo thư tín dụng : là ngân hàng dại lý của

dụng đã nhận được người xuất khẩu dước hình thức văn bản.
Ngân hàng thông báo chỉ phải chịu trách nhiệm chuyển
nguyên văn bản bức điện đó : Thường ở cuối bức điện “ phease note that we
assume no responsibility for any error or omission in the transmission and
translation of the cable” (chúng tôi không chịu trách nhiệm về bất cứ một sự
lỗi lầm nào hay thiếu sót trong khi chuyển và dịch bức điện này)
Khi nhận được bộ chứng từ thanh toán của người xuất
khẩu chuyển tới , Ngân hàng phải chuyển ngay và nguyên vẹn bộ chứng từ đó
đến ngân hàng mở tín dụng . Ngân hàng không chịu trách nhiệm về những
hậu quả phát sinh do sự chậm trễ hoặc mất mát chứng từ trên đường đi đến
ngân hàng mở tín dụng miễn là họ chứng minh được mình đã gửi nguyên vẹn
và đúng hạn bộ chứng từ đó .
1.1.4 Quá trình nghiệp vụ.
Cơ cấu của phương thức tính dụng chứng từ đơn giản
6
nhất là:
Người mua –chỉ thị Ngân hàng mở L/C phát hàng một tín dụng
thư trả tiền – người bán
Vì ngân hàng mở L/C thường là ở nước người mua , nên việc trực tiếp
thông báo và trả tiền cho người bán sẽ gặp khó khăn nhất định , nên ngân
hàng mở L/C sẽ ủy quyền cho Ngân hàng đại lý của mình ở nước ngoài để
thực hiện những công việc này .và lúc đó sẽ là ;
Người mua – chỉ thị ngân hàng mở L/C chỉ thị một Ngân hàng
thông báo trả tiền theo một L/C cho người bán.
1.2 Vai trò, hiệu quả của hoạt động thanh toán quốc tế của các Ngân
hàng thương mại.
1.2.1 Đối với hoạt động kinh tế đối ngoại (KTĐN).
Thanh toán quốc tế là khâu then chốt, cuối cùng để khép kín một chu
trình mua bán hàng hoá hoặc trao đổi dịch vụ giữa các tổ chức, cá nhân thuộc
các quốc gia khác nhau.

- Thứ hai, thông qua hoạt động Thanh toán quốc tế,
ngân hàng có thể đẩy mạnh hoạt động tài trợ xuất nhập khẩu cũng như tăng
được nguồn vốn huy động tạm thời do quản lý được nguồn vốn nhàn rỗi của
các tổ chức, cá nhân có quan hệ Thanh toán quốc tế qua ngân hàng.
- Thứ ba, giúp Ngân hàng thu được một nguồn ngoại
tệ lớn từ đó Ngân hàng có thể phát triển nghiệp vụ kinh doanh ngoại hối, bảo
lãnh và nghiệp vụ Ngân hàng quốc tế khác.
8
- Thứ tư, họat động thanh toán quốc tế giúp Ngân
hàng tăng tính thanh khoản thông qua lượng tiền ký quỹ.Mức ký quỹ phụ
thuộc vào độ tin cậy, an toàn của từng khách hàng cụ thể. Song xét về tổng
thể thì các khoản ký quỹ này phát sinh một cách thường xuyên và ổn định.Vì
vậy trong thời gian chờ đợi thanh toán, ngân hàng có thể sử dụng các khoản
này để hỗ trợ thanh khoản khi cần thiết, thậm chí có thế sử dụng để kinh
doanh,đầu tư ngắn hạn để kiếm lời.
- Hơn thế nữa, hoạt động thanh toán quốc tế còn giúp Ngân
hàng đáp ứng tốt hơn nhu cầu của khách hàng trên cơ sở nâng cao uy tín của
Ngân hàng.
Có thể nói, trong xu thế ngày nay hoạt động Thanh toán quốc tế
có vai trò hết sức quan trọng trong hoạt động ngân hàng nói riêng và hoạt
động KTĐN nói chung. Vì vậy, việc nghiên cứu thực trang để có biện pháp
thực hiện nghiệp vụ Thanh toán quốc tế có ý nghĩa hết sức quan trọng nhằm
phục vụ tốt hơn cho công cuộc đổi mới kinh tế ở Việt Nam.
1.3. Một số phương thức thanh toán quốc tế
1.3.1 Phương thức chuyển tiền: (Remittance-Remise)
Phương thức chuyển tiền là phương thức đơn giản nhất, trong đó một
khách hàng (người trả tiền, người nhập khẩu) yêu cầu ngân hàng phục vụ
mình chuyển một số tiền nhất định cho một người khác ( người thụ hưởng,
người xuất khẩu) ở một địa điểm xác định và trong một thời gian nhất định.
Trong phương thức chuyển tiền có các bên liên quan

thanh toán giữa hai đơn vị quan hệ thường xuyên và tin cậy lẫn nhau.
1.3.3. Phương thức thanh toán nhờ thu (Collection of payment-
Encaissement)
Phương thức thanh toán nhờ thu được thực hiện theo “quy tắc thống nhất
về nghiệp vụ nhờ thu” do phòng thương mại quốc tế ban hành số xuất bản
522-1995 có giá trị hiệu lực kể từ ngày 1/1/1996 (The uniform rules for
collection-ICC- PUB N-522-1995 Revision).
Phương thức nhờ thu là nghiệp vụ xử lý của ngân hàng đối với
các chứng từ quy định theo đúng chị thị nhận được nhằm để:
• Chứng từ đó được thanh toán hoặc được chấp nhận.
• Chuyển giao khi chứng từ được thanh toán hoặc chuyển
giao khi chứng từ được thanh toán hoăc được chấp nhận
• Chuyển giao chứng từ theo đúng các điều khoản và điều
kiện khác.
Chứng từ (Documents) bao gồm:
• Chứng từ tài chính (financail documents): hối phiếu, lệnh
phiếu, séc…
• Chứng từ thương mại (commercail documents):hóa đơn,
vận đơn, giấy chứng nhận số lượng, chất lượng, phiếu đóng gói,….
Người xuất khẩu sau khi hoàn thành nhiệm vụ xuất chuyển
hàng hoá cho người nhập khẩu thì uỷ thác cho ngân hàng phục vụ mình thu
hộ số tiền ở người nhập khẩu trên cơ sở hối phiếu do mình lập ra.
• Các thành phần chủ yếu tham gia phương thức thanh toán
này như sau:
11
• Người xuất khẩu
• Ngân hàng phục vụ người xuất khẩu
• Ngân hàng đại lý của ngân hàng phục vụ người xuất khẩu
(đó là ngân hàng quốc gia của người nhập khẩu)
• Người nhập khẩu

lên hối phiếu, Ngân hàng sẽ giao bộ chứng từ.
Theo phương thức nhờ thu kèm chứng từ này ngân hàng không chỉ là
người thu hộ tiền mà còn là người khống chế bộ chứng từ hàng hoá. Vai trò
Ngân hàng được nâng cao thêm trách nhiệm.Với cách khống chế này quyền
lợi của người xuất khẩu được đảm bảo hơn.
1.3.4. Phương thức tín dụng chứng từ:
Trong các phương thức thanh toán đã trình bày ở phần
trước, chúng ta thấy rằng ngân hàng chỉ đóng vai trò trung gian trong thanh
toán mà không hề có cam kết gì về việc chắc chắn thu được tiền cho nhà xuất
khẩu, cho nên, quyền lợi của nhà xuất khẩu vẫn chưa được đảm bảo. Muốn có
sự cam kết thu được tiền từ phía ngân hàng, nhà xuất khẩu nên dùng phương
thức thanh toán tín dụng chứng từ
1.3.4.1. Sơ lược về ICC-UCP 500
Nội dung phương thức thanh toán tín dụng chứng từ được
thực hiện theo bản “Quy tắc và thực hành thống nhất về tín dụng chứng từ”
(UCP-Uniform Customs and Practice for Documentary Credits) do Phòng
13
Thương Mại Quốc Tế (ICC- International Commercial of Chamber) ban hành.
Văn bản đầu tiên được xuất bản năm 1933 sau đó được sửa đổi và bổ sung
qua các năm 1951,1962,1974,1983 (thường gọi là UCP 400) và năm 1993
(UCP 500) có giá trị hiệu lực kể từ ngày 1/1/1994. Gần đây nhất là ngày
25/10/2006 ICC đã công bố UCP 600 có hiệu lực kể từ ngày 1/7/2007.
UCP là một văn bản pháp lý quốc tế không mang tính
chất bắt buộc các bên mua bán quốc tế phải áp dụng. Do đó nếu áp dụng UCP
thì phải dẫn chiếu điều ấy trong thư tín dụng của mình. Đến nay đã có hơn
160 nước trên thề giới công nhận và tuyên bố áp dụng UCP. Điều đáng lưu ý
là các văn bản ra đời sau không hủy bỏ các văn bản trước đó, cho nên các văn
bản đều có giá trị thực hành trong thanh tóan quốc tế.
Ngoài ra UCP 500 còn nhân mạnh đến việc thanh toán
chỉ dựa vào chứng từ, đồng thời đa dạng hóa việc sử dụng thư tín dụng (L/C)

UCP 500.2 hay còn gọi là ISBP 645 (The International
Standard Banking Pratice For Examination For Documents Under
Documentary Credits). Thực hành nghiệp vụ ngân hàng theo tiêu chuẩn quốc
tế về kiểm tra chứng từ theo L/C xuất bản 10/2002
 Một số điểm khác nhau cơ bản giữa UCP 500 và UCP 600:
Thứ nhất, về hình thức, UCP 600 được bố cục lại với 39 điều khoản
(so với 49 điều khoản của UCP 500), trong đó bổ sung nhiều định nghĩa và
15
giải thích thuật ngữ mới để làm rõ nghĩa của các thuật ngữ còn gây tranh cãi
trong bản UCP 500. Chẳng hạn, điều 2 “Definitions” (Định nghĩa) của UCP
600 đã nêu ra một loạt định nghĩa như: Advising bank, Applicant,
Beneficiary, Complying presentation, Confirmation, Confirming bank, Credit,
Honour, Negotiation, Presentation…
Thứ hai, UCP 600 đã quy định rõ thời gian cho việc từ chối hoặc chấp
nhận các chứng từ xuất trình là khoảng thời gian cố định “5 ngày làm việc
ngân hàng” (five banking days). ở UCP 500, khoảng thời gian này được quy
định không rõ ràng là “Thời gian hợp lý” (Reasonable Time) và “Không chậm
trễ” (Without delay) để kiểm tra chứng từ và thông báo chứng từ bất hợp lệ.
Thứ ba, UCP 600 đã đưa ra quy định mới về địa chỉ của người yêu cầu
mở và người hưởng lợi thư tín dụng phải được thể hiện trên chứng từ xuất
trình đúng như trong L/C.
Thứ tư, theo UCP 600, ngân hàng phát hành được phép từ chối chứng từ
và giao bộ chứng từ cho người yêu cầu mở thư tín dụng khi nhận được chấp
nhận bộ chứng từ bất hợp lệ của họ.
1.3.4.2. Khái niệm về tín dụng chứng từ
Phương thức tín dụng chứng từ là một sự thỏa thuận mà trong đó một
ngân hàng (ngân hàng mở thư tín dụng-mở L/C) theo yêu cầu của khách hàng
(người xin mở thư tín dụng) cam kết hay cho phép ngân hàng khác chi trả
hoặc chấp thuận những yêu cầu của người hưởng lợi khi những điều kiện quy
định trong thư tín dụng được thực hiện đúng và đầy đủ

ra thương lượng bộ chứng từ và thường cũng là ngân hàng thông báo L/C.
Trường hợp L/C quy định thương lượng tự do thì bất kỳ ngân hàng nào cũng
là ngân hàng thương lượng. Tuy nhiên, cũng có trường hợp L/C quy định
thương lượng tại một ngân hàng nhất định.
•Ngân hàng chuyển nhượng (The Transfering Bank), Ngân hàng chỉ
định (The Nominated Bank), Ngân hàng hoàn trả (The Reimbursing Bank),
Ngân hàng đòi tiền (The Claiming bank), Ngân hàng chấp nhận (The
Accepting Bank), Ngân hàng chuyển chứng từ (The Remitting Bank). Tất cả
được giao trách nhiệm cụ thể trong thư tín dụng.
1.3.4.3. Nội dung thư tín dụng (L/C):
Mặt khác khái niệm tín dụng chứng từ còn cho chúng ta
thấy rằng tín dụng thư hay còn gọi là thư tín dụng là văn bản quan trọng nhất
trong phương thức thanh toán tín dụng chứng từ. Vậy thư tín dụng là gì?
 Thư tín dụng (Letter of Credit) gọi tắt là L/C là văn bản pháp lý
trong đó một ngân hàng theo yêu cầu của khách hàng đứng ra cam kết sẽ trả
cho người thụ hưởng một số tiền nhất định, trong một thời gian nhất định nếu
người này xuất trình bộ chứng từ phù hợp với những quy định đã nêu trong
văn bản đó
Thư tín dụng được hình thành trên cơ sở hợp đồng thương mại, tức là
phải căn cứ vào nội dung, yêu cầu của hợp đồng để người nhập khẩu làm thủ
tục yêu cầu ngân hàng mở thư tín dụng. Nhưng sau khi đã được mở, thư tín
dụng lại hoàn toàn độc lập với hoạt động thương mại đó. Điều đó có nghĩa là
khi thanh toán, ngân hàng chỉ căn cứ vào nội dung thư tín dụng mà thôi.
Nội dung thư tín dụng gồm có các phần sau:
18
 Số hiệu mở L/C:
Tất cả các L/C đều phải có số hiệu riêng của nó. Tác dụng của số hiệu là
dùng để trao đổi thư từ, điện tín có liên quan đến việc thực hiện L/C. Số hiệu
của L/C còn được dùng để ghi vào các chứng từ có liên quan trong bộ chứng
từ thanh toán của L/C.

ngày giao hàng một thời gian hợp lý.
 Thời hạn trả tiền của L/C:
Điều này hoàn toàn tùy thuộc vào quy định của hợp đồng. Thời hạn trả
tiền có thể nằm trong thời hạn hiệu lực của L/C (nếu trả ngay) hoặc có thề
nằm ngoài thời hạn hiệu lực của L/C (nếu trả chậm).
 Thời hạn giao hàng:
Được ghi trong thư tín dụng và cũng do hợp đồng thương mại quy định.
Đấy là thời hạn quy định bên bán phải chuyển giao hàng cho bên mua kể từ
khi thư tín dụng có hiệu lực. thời hạn giao hàng liên quan chặt chẽ với thời
hạn hiệu lục của thư tín dụng.
 Điều khoản về hàng hóa:
Gồm có tên hàng, số lượng và trọng lượng, giá cả, quy cách phẩm chất,
bao bì, ký hiệu…
 Những nội dung về vận tải, giao nhận hàng hóa:
Điều kiện, cơ sở giao hàng (FOB, CIF, C&F), nơi gởi hàng, nơi giao
hàng, cách vận chuyển và cách giao hàng…cũng được ghi vào L/C. Thông
20
thường điều kiện giao hàng tùy thuộc vào khả năng cng ứng hàng của nhà
xuất khẩu, khả năng nhận hàng của nhà nhập khẩu, khả năng vận chuyển của
phương tiện vận tải. Nếu nhận thấy những điều kiện giao hàng ghi trong L/C
không thể thực hiện được thì người xuất khẩu có thể đề nghị điều chỉnh L/C.
 Các chứng từ phải xuất trình:
Yêu cầu về việc ký phát các loại chứng từ cần phải được nêu rõ ràng cụ
thể và chặt chẽ trong L/C. Các yêu cầu này xuất phát từ đặc điểm của hàng
hóa, của phương thức vận tải, của công tác thanh toán và tín dụng, của tính
chất hợp đồng và các nguồn pháp lý có liên quan đến việc thực hiện hợp
đồng đó.
 Sự cam kết trả tiền của ngân hàng mở L/C:
Là nội dung cuối cùng của L/C và nó ràng buộc trách nhiệm của ngân
hàng mở L/C đối với L/C này.

(1) Hai bên xuất khẩu và nhập khẩu ký hợp đồng thương mại.
22
Ngân hàng mở L/C Ngân thông báo L/C
Người nhập khẩu Người xuất khẩu
(3)
(7)
(8)
(2) (11) (10) (9) (6) (4)
(5)
(1)
(2) Người nhập khẩu làm thủ tục yêu cầu ngân hàng mở L/C
mở L/C cho người xuất khẩu thụ hưởng.
(3) Ngân hàng mở L/C mở L/C theo yêu cầu của người nhập
khẩu và chuyển L/C sang ngân hàng thông báo để báo cho người xuất khẩu
biết.
(4) Ngân hàng thông báo L/C thông báo cho người xuất khẩu
biết rằng L/C đã mở.
(5) Dựa vào nội dung của L/C, người xuất khẩu giao hàng cho
người nhập khẩu.
(6) Người xuất khẩu sau khi giao hàng, lập bộ chứng từ thanh
toán gửi vào ngân hàng thông báo để được thanh toán.
(7) Ngân hàng thông báo chuyển bộ chứng từ thanh toán sang
để ngân hàng mở L/C xem xét trả tiền.
(8) Ngân hàng mở L/C sau khi kiểm tra bộ chứng từ nếu thấy
phù hợp thì trích tiền chuyển sang ngân hàng thông báo để ghi có cho người
thụ hưởng. Nếu không phù hợp thì từ chối thanh toán.
(9) Ngân hàng thông báo ghi có và báo có cho người xuất
khẩu.
(10) Ngân hàng mở L/C trích tài khoản và báo nợ cho người
nhâp khẩu.

thuộc vào khả năng xuất trình các chứng từ phù hợp với thư tín dụng của nhà
xuất khẩu. Ngân hàng mở thư tín dụng không thể từ chối thực hiện nghĩa vụ
24
thanh toán với lý do người xuất khẩu đã giao hàng kém chất lượng, hay vì
một lý do tương tự. Ngân hàng sẽ thanh toán tiền cho người hưởng lợi miễn là
người này xuất trình được bộ chứng từ phù hợp với yêu cầu của L/C.
Nguyên tắc tuân thủ chặt chẽ của chứng từ: khi kiểm tra các
chứng từ xuất trình, các ngân hàng chỉ thanh toán cho người hưởng lợi khi các
chứng từ này tuân thủ chặt chẽ các yêu cầu của thư tín dụng.
1.3.6.3. Các bên giao dịch chỉ căn cứ vào chứng từ chứ không căn
cứ vào hàng hóa:
Các chứng tử xuất trình là căn cứ duy nhất để ngân hàng
quyết định trả tiền hay từ chối thanh toán cho người hưởng lợi thư tín dụng,
đồng thời cũng là căn cứ duy nhất để người nhập khẩu hoàn trả hay từ chối trả
tiền cho ngân hàng. Ngân hàng không chịu trách nhiệm về số phận thật sự của
hàng hóa mà bất cứ chứng từ nào đại diện. Như vậy trong phương thức tín
dụng chứng từ, các chứng từ có một tầm quan trọng to lớn, nó là minh chứng
cho giá trị hàng hóa mà người bán đã giao và là căn cứ cho người xuất khẩu
đòi ngân hàng thanh toán tiền hàng và cũng là cơ sở để ngân hàng chấp nhận
hay thanh toán cho người xuất khẩu.
1.3.6.4. Phương thức tín dụng chứng từ đảm bảo một cách tương đối
quyền lợi của người bán và người mua trong hoạt động ngoại thương.
Trong quan hệ mua bán, người mua luôn muốn nhậ được
hàng hóa rồi mới trẻ tiền, còn người bán lại muốn giao hàng xong là được
thanh tóan ngay. Trong ngoại thương. Việc giải quyết mối quan hệ này gặp
nhiều khó khăn hơn so với mua bán nội địa do khoảng cách về không gian
giữa người mua và người bán. Do đó, phương thức thanh toán tín dụng chứng
từ là phương thức đáng tin cậy nhất: khi người bán lập được bộ chứng từ xem
như đã hoàn thành nghĩa vụ giao hàng, còn người mua nhận được bộ chứng từ
25