ĐỔI MỚI CÁCH TỔ CHỨC ĐỂ DẠY HIỆU QUẢ CHỦ ĐỀ THÁNG 1:
“THANH NIÊN VỚI VIỆC GIỮ GÌN BẢN SẮC VĂN HOÁ DÂN TỘC”
GDNGLL - LỚP 10.
A.ĐẶT VẤN ĐỀ.
Tổ chức hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp là một đòi hỏi tất yếu của
quá trình giáo dục. Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp giúp học sinh mở rộng
tri thức, rèn luyện các kỹ năng Là dịp để học sinh có cơ hội tham gia các hoạt
động làm giàu thêm vốn sống cho mình. Hoạt động GDNGLL là phương tiện rất
tốt để học sinh rèn luyện các phẩm chất, nhân cách và dần hoàn thiện mình đáp
ứng mục tiêu giáo dục đề ra là phát triển con người toàn diện.
Đánh giá tổng quan thì đây là môn học rất hay nó không những đem lại
cho người học kiến thức tổng hợp qua các chủ đề mà còn giúp học sinh linh hoạt
hơn khi tiếp cận chủ đề và rèn luyện các kĩ năng. Bên cạnh đó còn giúp cho giáo
viên giảng dạy bổ sung rất nhiều kiến thức rất hữu ích cho lĩnh vực chuyên môn
mà mình đảm nhiệm.
Hiện nay, các giờ dạy trên lớp với lượng kiến thức nhiều và được phân
loại thành nhiều ban làm cho học sinh mệt mỏi, căng thẳng và đôi khi chán học.
Song song tồn tại với các ban và khối lượng kiến thức đó thì học sinh còn phải
tham gia học nghề, hướng nghiệp và Hoạt động GDNGLL. Như vậy, áp lực học
tập đối với học sinh đẩy lê đỉnh điểm khiến việc học của học sinh khi tham gia
chỉ mang tính chiếu lệ, đối phó.
Trước đây việc giảng dạy NGLL mà giáo viên được phân công đảm
nhiệm chỉ được thực hiện theo các gợi ý trong mỗi chủ đề lớn. Một vài năm đầu
do học sinh mới tiếp cận và thấy mới lạ được bày tỏ quan điểm, thái độ nên tinh
thần học tập tích cực. Nhưng mấy năm trở lại đây khi mạng truyền thông phát
triển với nhiều chương trình truyền hình với các Live show mới lạ hấp dẫn đã
tạo nên sự thoái trào của học sinh trong buổi NGLL.
Để tạo nên sự hứng thú, sôi nổi tham gia hoạt động bản thân người giáo
viên phải biết tìm tòi, sáng tạo, tránh những mô típ tổ chức hoạt động mà nhận
thấy nhàm chán kém hiệu quả để tạo ra cách thức tổ chức hoạt động mới không
như mô típ có sẵn nhưng vẫn đảm bảo mục tiêu giáo dục đề ra.

đình, nhà trường và xã hội.
- Củng cố vững chắc các kĩ năng cơ bản trên cơ sở đó tiếp tục hình thành các
năng lực chủ yếu như: Năng lực tự hoàn thiện, năng lực thích ứng, năng lực giao
tiếp, năng lực hoạt động chính trị xã hội.
- Có thái độ đúng đắn trước những vấn đề của cuộc sống, biết chịu trách nhiệm
về hành vi của bản thân, đấu tranh tích cực với những biểu hiện sai trái của bản
thân và của người khác để tự hoàn thiện mình, biết cảm thụ và đánh giá cái đẹp
trong cuộc sống.
3.Nhiệm vụ, nội dung và hình thức của HĐGDNGLL ở trường THPT.
3.1. Nhiệm vụ.
- Giáo dục về nhận thức: Thông qua việc củng cố và hoàn thiện các tri thức đã
học trên lớp, mở rộng tầm nhìn ra thế giới xung quanh; Giúp học sinh vận dụng
những tri thức đã học để giải quyết vấn đề do thực tiến đời sống đặt ra, bổ sung
kinh nghiệm thực tế, xã hội cho học sinh; Giúp học sinh tự điều chỉnh hành vi
đạo đức, có lối sống phù hợp với định hướng chính trị, xã hội.
- Giáo dục về thái độ: Tạo cho học sinh hứng thú và lòng ham muốnhoạt động
một cách tự giác; tong bước hình thành niềm tin vào các giá trị mà các em phải
vươn tới; Bòi dưỡng cho học sinh những tình cảm đạo đức trong sáng, biết yêu
2
ghét phân minh, xây dung cho học sinh lối sống phù hợp với đạo đức pháp luật,
truyền thóng của địa phương, đất nước.
3.2. Nội dung và hình thức.
HĐGDNGLL hiện nay được phát triển hết sức phong phú và đa dạng
ngày càng phát triển dưới nhiều hình thức tổ chức hấp dẫn và được chính thức
đưa vào giảng dạy ở trường THPT thông qua các hoạt động sau:
-Hoạt động xã hội và nhân văn.
-Hoạt động tìm hiểu khoa học.
-Hoạt động văn hoá nghệ thuật và thẩm mĩ.
-Hoạt động vui khoẻ giải trí.
-Hoạt động lao động công ích.

Căn cứ vào đặc thù bộ môn mà trong từng hoạt động cần phải sử dụng
linh hoạt các phương pháp sau:
-Phương pháp thảo luận.
-Phương pháp đóng vai.
3
-Phương pháp giải quyết vấn đề.
-Phương pháp giao nhiệm vụ.
Từ việc sử dụng linh hoạt các phương pháp cần phải đa dạng hoá các hình thức
HĐGD NGLL nhằm khắc phục tính đơn điệu, lặp đi lặp lại một vài hình thức đã
quá quen thuộc và gây ra sự nhàm chán, tẻ nhạt. Để đạt được điều đó cần phải
cụ thể hoá các đặc điểm sau:
-Nắm chắc chủ đề của từng tháng, xác định mục tiêu giáo dục nhằm xây
dung nội dung cho hoạt động.
-Lựa chọn các hình thức hoạt động cho phù hợp với nội dung của từng
tuần, từng tháng.
-Gắn đổi mới các hình thức hoạt động với đổi mới phương pháp tổ chức
HĐGDNGLL.
Ngoài ra còn phải thực hiện đổi mới đánh giá kết quả hoạt động. Khi đánh
giá phải bám sát vào mục tiêu, đối chiếu với mục tiêu để xem xét mức độ thực
hiện hoạt động của học sinh. Bởi khi đánh giá là dịp giúp học sinh tự đánh giá
nhìn nhận được những tiến bộ cũng như những tồn tại cần khắc phục. Đánh giá
hoạt động cần nhấn mạnh kĩ năng, hành vi, thái độ coi đó là những yêu cầu cơ
bản cần đạt được sau hoạt động.
II. THỰC TRẠNG CỦA VẤN ĐỀ.
1. Tình hình tổ chức HĐGDNGLL ở trường THPT hiện nay.
Trên thực tế, có nhiều trường đã chú ý cải tiến về nội dung và hình thức
hoạt động nhằm nâng cao hiệu quả giáo dục và thu hút sự tham gia của học sinh.
Song những cải tiến đó mới chỉ dừng lại ở các bộ phận, thiếu tính hệ thống và
tính đồng bộ và nhất là chưa khai thác hết tiềm lực của học sinh. Vì vậy, vai trò
chủ thể của học sinh bị mờ nhạt. Giáo viên chỉ lặp đi lặp lại một vài hình thức,

thực hiện theo gợi ý của 4 hoạt động nêu trên nhưng thấy rằng việc tham gia
hoạt động của học sinh như lắng xuống, ít sôi nổi và nhất là học sinh không mấy
hứng thú. Từ lí do này tôi thiết nghĩ phải chăng học sinh chịu áp lực học tập của
nhiều môn học nên các em mệt mỏi do đó chỉ tham gia mang tính chiếu lệ hình
thức. Hay hình thức tổ chức hoạt động thiếu sáng tạo, đổi mới không gần thực tế
khiến các em không hào hứng.
Với trăn trở như vậy tôi đã mạnh dạn thay đổi hình thức hoạt động, tránh
mô típ trong SGV mà tự thiết lập cho mình hình thức tổ chức hoạt động mới.
Kết quả đạt được giúp tôi phần nào trả lời được câu hỏi: Việc tham gia hoạt
động NGLL sôi nổi, hào hứng, đạt mục tiêu giáo dục đề ra hay không phụ thuộc
vào việc đổi mới cách thức hoạt động chứ không phải do học sinh học quá nhiều
môn ở trên lớp.
Dưới đây là hình thức hoạt động mà tôi xây dựng cho chủ đề tháng 1 như
sau:
A.Mục tiêu giáo dục:
-Hiểu được một số đặc điểm cơ bản của nền văn hoá dân tộc; quyền và trách
nhiệm của học sinh trong việc giữ gìn và phát huy bản sắc văn hoá dân tộc.
-Phát triển được kĩ năng thu nhận thông tin, kĩ năng nghiên cứu,biểu đạt các vấn
đề văn hoá XH.
-Có thái độ trân trọng nền văn hoá, lịch sử của dân tộc mình; tôn trọng tất cả các
dân tộc và các nền văn hoá.
B.Nội dung hoạt động.
Chủ đề: “Giữ gìn bản sắc văn hoá dân tộc qua trò chơi dân gian và trang
phục truyền thống”
Trên cơ sở mục tiêu của hoạt động, bản thân tôi đã thực hiện chủ đề này
qua buổi hoạt động NGLL của 2 lớp: 10A1 &10CC5, trong thời gian 2 tiết (90
phút) như sau:
Phần 1: Giá trị, sức sống và nét đẹp của trò chơi dân gian.
-Thứ nhất: GV tổ chức cho học sinh 2 lớp khởi động chương trình bằng việc
chơi một số trò chơi dân gian được chuẩn bị sẵn như: Thi đẩy gậy; thi kéo co,

chơi dân gian rất dễ chơi, gần gũi, đời thường và nhất là nó phản ánh cuộc sống
sinh hoạt cộng đồng.
Câu 2: Lí do gì mà các trò chơi dân gian luôn được lưu giữ lại trong
cuộc sống?
HS lớp 10CC5 trả lời: Vì các trò chơi dân gian rất phù hợp với lứa tuổi,
dễ thực hiện, phản ánh phong tục tập quán của cộng đồng người Việt Nam
chúng ta.
Câu 3: Việc thực hiện các trò chơi dân gian của lớp em như thế nào?
HS lớp 10A1 trả lời: Việc thực hiện các trò chơi dân gian của lớp em rất
tốt các bạn biết chơi, biết phối hợp nhịp nhàng và thể hiện được tinh thần cộng
đồng, tập thể lớp.
Câu 4: Tại sao các trò chơi dân gian lại có giá trị, sức sống và nét đẹp
như vậy?
HS lớp 10CC5 trả lời: Vì sau những ngày làm việc vất vả con người đã
xây dựng nên các trò chơi dân gian thể hiện giá trị tinh thần nhưng nó lại phản
ánh cuộc sống lao động tạo ra niềm vui, sự lạc quan, yêu con người và thiên
nhiên. Đây là hình thức sinh hoạt cộng đồng của người dân nên nó rất gần gũi,
đời thường và nó là nét đẹp của con người Việt chúng ta.
Phần trả lời câu hỏi đã cho thấy rõ cảm xúc của học sinh rất yêu các trò chơi dân
gian và nhất là khi GV hỏi :
Hỏi: Em biết chơi trò chơi dân gian khi nào? Qua trò chơi dân gian gợi
lại điều gì trong em?
Với câu hỏi này có rất nhiều cánh tay giơ lên xung phong trả lời do thời gian có
hạn nên người điều hành chỉ gọi 5 học sinh trả lời và rất hay là cả 5 học sinh đều
trả lời như sau: Em biết đến một số trò chơi dân gian từ khi em còn nhỏ chơi
cùng với các bạn và một số trò chơi được các cô giáo dạy ở lớp mầm non và tiểu
học. Qua các trò chơi trên, em được sống lại tuổi thơ của em và hình thức sinh
hoạt cộng đồng nơi em ở.
Kết thúc phần 1 là một tiết mục văn nghệ với bài hát: “Trống cơm” do tam ca
nữ lớp 10CC5 thể hiện.

(chê) trang phục của lớp tham gia thi với mình.
Câu 2: Tại sao các trang phục này lại thể hiện giá trị văn hoá của các
dân tộc?
8
HS 10A1 trả lời: Các trang phục gồm những đường nét hoa văn rất tinh tế,
tinh xảo, thể hiện sự cần cù, chịu khó và mỗi hoạ tiết trên trang phục phản ánh
đời sống vật chất và đời sống tinh thần của dân tộc đó. Đó là tinh hoa của dân
tộc.
Câu 3: Ngày nay các trang phục này có còn phản ánh được bản sắc và
giá trị của dân tộc không?
HS 10CC5 trả lời: Dù thời đại nào thì các trang phục này vẫn phản ánh
đầy đủ bản sắc và giá trị của dân tộc. Vì bản sắc và giá trị văn hoá là cái cốt lõi,
gốc rễ và là hồn cốt của dân tộc đó. Dù có đi đâu làm gì con người vẫn luôn
hướng về nguồn cội trong đó có bản sắc văn hoá dân tộc.
Câu 4: Em nghĩ gì khi một số ít giới trẻ thể hiện cách sống thiếu văn
hoá như: ăn mặc hở hang, màu mè, quái dị và cách sống tự do buông thả…?
HS 10A1 trả lời: Đa số các em lên án về lối sống nêu trên và cho rằng cần
phải chấn chỉnh bởi lối sống đó làm mất đi bản sắc giá trị làm người của con
người.
Trong sự hào hứng, sôi nổi, ganh đua của 2 lớp về các phần thi với mục
tiêu dành chiến thắng thì phần trả lời câu hỏi của các thành viên cổ động lại thể
hiện tinh thần trân trọng, biết ơn những thế hệ cha anh, cội nguồn đã tạo ra
những giá trị văn hoá, những nét đặc trưng độc đáo, sự say mê sáng tạo để có
được những nét giá trị văn hoá đầy bản sắc và tinh thần con người Việt Nam cần
cù, say mê, sáng tạo, chịu thương, chịu khó vượt qua những khó khăn để tạo
dựng cuộc sống tốt đẹp hơn.
Với cách làm này học sinh tìm đến chủ đề một cách tự nhiên hơn, không
bị gò bó, ép buộc. Từ các phần thi mà các em tìm hiểu dần về chủ đề đặt ra qua
đó các em tự cảm nhận và rút ra những kết luận cho mình. Mặt được lớn nhất ở
đây là các em tự xác nhận giá trị bản sắc văn hoá, để rồi tự đưa ra quan điểm nên

VI. KIẾN NGHỊ
-Việc tổ chức hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp hiện nay vẫn còn lúng
túng về phương pháp, hình thức, vẫn còn tư tưởng xem tổ chức hoạt động
GDNGLL như là tiết sinh hoạt đơn thuần. Tránh hiện tượng làm qua loa, chiếu
lệ. Cần phải tổ chức tập huấn cho giáo viên các kĩ năng tổ chức một cách chuyên
nghiệp hơn.
- Cần tăng cường thêm tài liệu tham khảo để phục vụ cho hoạt động này.
XÁC NHẬN CỦA THỦ TRƯỞNG
ĐƠN VỊ
Cẩm Thuỷ, ngày 18 tháng 5 năm 2013.
Tôi xin cam đoan đây là SKKN của tôi
viết, không sao chép nội dung của
người khác.
(Ký và ghi rõ họ tên)
Nguyễn Văn Huệ
10
TÀI LIỆU THAM KHẢO
1.Hoạt động giáo dục NGLL (Sách giáo viên).
2.Tài liệu bồi dưỡng giáo viên Hoạt động giáo dục NGLL lớp 10.
11
MỤC LỤC
Trang
A. ĐẶT VẤN ĐỀ 1
B.GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ 2
I.CƠ SỞ LÍ LUẬN
2
1.Khái niệm HĐGDNGLL.
2
2.Vị trí, vai trò, mục tiêu của HĐGDNGLL ở trường THPT. 2
3.Nhiệm vụ, nội dung và hình thức của HĐGDNGLL ở trường THPT. 2