Số hóa bởi trung tâm học liệu http://www.lrc-tnu.edu.vn
ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN
TRƢỜNG ĐẠI HỌC SƢ PHẠM
––––––––––––––––––––––––––

ĐOÀN HỒNG HẠNH

BIỆN PHÁP QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC
CỦA TRUNG TÂM GIÁO DỤC THƢỜNG XUYÊN
QUẬN ĐỒ SƠN - THÀNH PHỐ HẢI PHÒNG
LUẬN VĂN THẠC SỸ KHOA HỌC GIÁO DỤC THÁI NGUYÊN, NĂM 2013

Số hóa bởi trung tâm học liệu http://www.lrc-tnu.edu.vn

i
LỜI CAM ĐOAN
Luận văn "Biện pháp quản lý hoạt động dạy học của Trung tâm Giáo
dục thường xuyên quận Đồ Sơn - thành phố Hải Phòng", đƣợc thực hiện từ
tháng 11 năm 2012 đến tháng 08 năm 2013.
Tôi xin cam đoan:
- Tôi luôn luôn nỗ lực, cố gắng và trung thực trong suốt quá trình nghiên
cứu đề tài
- Luận văn sử dụng nhiều nguồn thông tin khác nhau, các thông tin đă
đƣợc chọn lọc, phân tích, tổng hợp, xử lý và đƣa vào luận văn đúng qui định.
- Số liệu và kết quả nghiên cứu trong luận văn này là hoàn toàn trung
thực và chƣa đƣợc sử dụng để bảo vệ một học vị nào.
- Quyết tâm đƣa đề tài vào thực tiễn giáo dục của nhà trƣờng.
Thái Nguyên, tháng 08 năm 2013
Tác giả Đoàn Hồng Hạnh
Số hóa bởi trung tâm học liệu http://www.lrc-tnu.edu.vn

ii

iii
MỤC LỤC
LỜI CAM ĐOAN i
LỜI CẢM ƠN ii
MỤC LỤC iii
DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT TRONG LUẬN VĂN iv
DANH MỤC CÁC BẢNG v
DANH MỤC CÁC SƠ ĐỒ vi
MỞ ĐẦU 1
1. Lý do chọn đề tài 1
2. Mục đích nghiên cứu 2
3. Khách thể và đối tƣợng nghiên cứu 3
3.1. Khách thể nghiên cứu 3
3.2. Đối tƣợng nghiên cứu 3
4. Giả thuyết khoa học 3
5. Nhiệm vụ nghiên cứu 3
5.1. Nghiên cứu lý luận quản lý hoạt động dạy học của Trung tâm GDTX 3
5.2. Phân tích, đánh giá thực trạng quản lý hoạt động dạy học của Trung
tâm GDTX quận Đồ Sơn. 3
5.3. Đề xuất các biện pháp quản lý hoạt động dạy học nhằm nâng cao
chất lƣợng ở Trung tâm GDTX quận Đồ Sơn. 3
6. Phƣơng pháp nghiên cứu 3
6.1. Nhóm phƣơng pháp nghiên cứu lý luận 3
6.2. Phƣơng pháp nghiên cứu thực tiễn 4
6.2.1. Phƣơng pháp quan sát 4
6.2.2. Phƣơng pháp điều tra 4
6.2.3. Phƣơng pháp phỏng vấn trực tiếp 4
6.3. Phƣơng pháp toán thống kê 4
7. Giới hạn đề tài 4
8. Cấu trúc của luận văn 5

2.1. Vài nét về kinh tế - xã hội và giáo dục ở quận Đồ Sơn 34
2.1.1. Vài nét về tình hình kinh tế - xã hội 34
2.1.2. Khai quát tình hình giáo dục 37

Số hóa bởi trung tâm học liệu http://www.lrc-tnu.edu.vn

v
2.2. Thực trạng giáo dục của Trung tâm giáo dục Thƣờng xuyên quận Đồ
Sơn - Hải Phòng 39
2.2.1. Một số nét về Trung tâm GDTX quận Đồ Sơn - TP.Hải Phòng 39
2.2.2. Thực trạng hoạt động dạy học ở Trung tâm GDTX Đồ Sơn 40
2.3. Thực trạng công tác quản lý hoạt động dạy học của Trung tâm GDTX
Quận Đồ Sơn 46
2.3.1. Thực trạng về hoạt động dạy học của giáo viên Trung tâm giáo dục
thƣờng xuyên quận Đồ Sơn 46
2.3.2. Thực trạng quản lý hoạt động dạy học của Trung tâm GDTX
Trung tâm GDTX Quận Đồ Sơn 48
2.3.2.1. Thực trạng quản lý chỉ đạo xây dựng kế hoạch 48
2.3.2.2. Thực trạng công tác quản lý phân công giảng dạy cho GV 50
2.3.2.3. Thực trạng quản lý giáo viên soạn bài chuẩn bị lên lớp 51
2.3.2.4. Thực trạng quản lý về tổ chức dạy học 55
2.3.2.5. Thực trạng quản lý việc thực hiện chƣơng trình giảng dạy 56
2.3.2.6. Thực trạng về bồi dƣỡng chuyên môn nghiệp vụ cho giáo viên 58
2.3.2.7. Thực trạng về quản lý kiểm tra đánh giá giáo viên 60
2.4. Đánh giá chung về thực trạng quản lý hoạt động dạy học của Trung
tâm GDTX Đồ Sơn 62
Tiểu kết chƣơng 2 65
Chƣơng 3: MỘT SỐ BIỆN PHÁP QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG DẠY
HỌC CỦA TT GDTX QUẬN ĐỒ SƠN THÀNH PHỐ HẢI PHÒNG 66
3.1. Những nguyên tắc đề xuất các biện pháp quản lý hoạt động dạy học

DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO 94
PHỤ LỤC

Số hóa bởi trung tâm học liệu http://www.lrc-tnu.edu.vn

iv
DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT TRONG LUẬN VĂN
BTTHPT
Bổ túc trung học phổ thông
CĐĐH
Cao đẳng đại học
CNH
Công nghiệp hóa
GD&ĐT
Giáo dục và đào tạo
GĐCN
Giáo dục chuyên nghiệp
GDCQ
Giáo dục chính quy
GDKCQ
Giáo dục không chính quy
GDTX
Giáo dục thƣơng xuyên
HĐDH
Hoạt động day học
HĐH
Hiện đại hóa
HTSĐ
Học tập suốt đời
KTTH-HN-DN

Bảng 2.3. Thu ngân sách qua các năm (triệu đồng) 36
Bảng 2.4. Quy mô, số lƣợng học sinh các ngành học, cấp học 38
Bảng 2.5. Kết quả dạy nghề Trung tâm GDTX Quận Đồ Sơn từ năm 2007
- 2012 39
Bảng 2.6. Kết quả BTVH của Trung tâm GDTX quận Đồ Sơn - thành phố
Hải Phòng (Giai đoạn 2002 - 2007) 41
Bảng 2.7. Chất lƣợng và hiệu quả đào tạo GDTX quận Đồ Sơn (Tỉ lệ%) 42
Bảng 2.8. Kết quả thi giáo viên giỏi (GDTX) cấp thành phố của Trung
tâm GDTX Đồ Sơn từ 2007 - 2012 42
Bảng 2.9. Đội ngũ cán bộ quản lý các Trung tâm GDTX và Phòng GDTX
Thành phố Hải phòng 44
Bảng 2.10. Đánh giá của giáo viên về mức độ quản lý dạy và học của
Giám đốc Trung tâm GDTX Quận Đồ Sơn 48
Bảng 2.11. Kết quả điều tra giáo viên đánh giá mức độ quản lý phân công
chuyên môn của Giám đốc 50
Bảng 2.12. Giáo viên đánh giá mức độ quản lý của Giám đốc về các tiêu
chí cho một bài soạn 52
Bảng 2.13. Giáo viên đánh giá về mức độ quản lý của Giám đốc trung tâm
GDTX Quận Đồ Sơn đối với giờ dạy giáo viên 55
Bảng 2.14: Giáo viên đánh giá mức độ công tác kiểm tra của Giám đốc
trung tâm GDTX Quận Đồ Sơn về quản lý thực hiện chƣơng trình
giảng dạy 56
Bảng 2.15: Giáo viên đánh giá công tác bồi dƣỡng chuyên môn nghiệp vụ
cho giáo viên của giám đốc Trung tâm GDTX Quận Đồ Sơn 58
Số hóa bởi trung tâm học liệu http://www.lrc-tnu.edu.vn

vi
Bảng 2.16: Đánh giá của cán bộ quản lý cấp dƣới và giáo viên về mức độ
quản lý của Giám đốc Trung tâm GDTX Đồ Sơn về hoạt động
kiểm tra đánh giá giảng dạy của giáo viên 60

thứ IX tiếp tục khẳng định: “Phát triển cho giáo dục và đào tạo là một trong
những động lực quan trọng thúc đẩy công nghiệp hóa hiện đại hóa, là điều kiện
phát huy nguồn lực con người - yếu tố cơ bản để phát triển xã hội, tăng trưởng
kinh tế nhanh và bền vững” “Đầu tư cho giáo dục là đầu tư cho phát triển”.
Trong hệ thống giáo dục quốc dân của nƣớc ta, GDTX, bổ túc văn hóa là một
bộ phận góp phần bổ sung kiến thức và nối tiếp hệ thông giáo dục phổ thông,
nhằm góp phần thực hiện phát triển con ngƣời. Tổ chức hoạt động của giáo dục
thƣờng xuyên là đa dạng, linh hoạt mềm dẻo về thời gian, chƣơng trình, nội
dung phù hợp với mọi lứa tuổi, mọi đối tƣợng, phù hợp với yêu cầu, điều kiện
của ngƣời học. Chính vì vậy, các trung tâm GDTX đã và đang là bộ phận cấu
thành không thể thiếu trong hệ thống giáo dục quốc dân của nƣớc ta hiện nay.
Tháng 8 năm 1993 Bộ Giáo dục và Đào tạo đã ra Quyết định thành lập
Trung tâm GDTX trong cả nƣớc, là một bộ phận của hệ thông giáo dục quốc
dân, là phƣơng thức giáo dục không chính quy ( gọi phƣơng thức giáo dục
thƣờng xuyên). Những năm gần đây GDTX ở nƣớc ta đang trên đà phát triển đã
và đang hình thành hệ thống mạng lƣới các Trung tâm GDTX. Đó là các Trung
tâm GDTX tỉnh,Thành Phố, Trung tâm GDTX quận, huyện rộng khắp cả nƣớc.
Số hóa bởi trung tâm học liệu http://www.lrc-tnu.edu.vn

2
Qua hơn 13 năm hình thành, phát triển GDTX đã đáp ứng nhu cầu của xã
hội, đã và đang là bộ phận không thể thiếu trong hệ thống giáo dục quốc dân.
Cùng với giáo dục chính quy, GDTX đã tự khẳng định vị trí, vai trò của mình
và đã trở thành một phƣơng thức quan trọng trong việc thực hiện học tập suốt
đời, giúp mọi ngƣời có cơ hội học tập nhằm cập nhật kiến thức, lĩnh hội khoa
học kỹ thuật, công nghệ thông tin với xu thế đất nƣớc đang trên đà hòa nhập
với nền kinh tế thị trƣờng.
Trung tâm GDTX quận Đồ Sơn - thành phố Hải Phòng từ khi ra đời cùng
với các trung tâm khác trong thành phố đã đạt đƣợc những thành tích đáng tự
hào, đã góp phần đáng kể trong sự nghiệp giáo dục chung của thành phố, nâng

quận Đồ Sơn đã sử dụng một số biện pháp quản lý hoạt động dạy học, các biện
pháp đó dù đã góp phần thúc đẩy các hoạt động dạy học, góp phần nâng cao
chất lƣợng và hiệu quả của quá trình đào tạo, bồi dƣỡng; tuy nhiên chất lƣợng
vẫn còn có những hạn chế nhất định. Do vậy, nếu đề xuất hệ thống biện pháp
quản lý hoạt động dạy học đồng bộ, phù hợp trên cơ sở lý luận về khoa học
quản lý và thực tiễn quản lý của Trung tâm GDTX của quận Đồ Sơn thì hiệu
quả quản lý dạy học của Trung tâm sẽ đƣợc nâng cao.
5. Nhiệm vụ nghiên cứu
5.1. Nghiên cứu lý luận quản lý hoạt động dạy học của Trung tâm GDTX
5.2. Phân tích, đánh giá thực trạng quản lý hoạt động dạy học của Trung
tâm GDTX quận Đồ Sơn.
5.3. Đề xuất các biện pháp quản lý hoạt động dạy học nhằm nâng cao chất
lượng ở Trung tâm GDTX quận Đồ Sơn.
6. Phƣơng pháp nghiên cứu
Trong đề tài này chúng tôi sử dụng một số phƣơng pháp nghiên cứu sau
6.1. Nhóm phương pháp nghiên cứu lý luận
Để có cơ sở lý luận làm nền tảng cho quá trình nghiên cứu, chúng tôi tiến
hành thu thập tài liệu, đọc tài liệu, từ đó phân tích tổng hợp vấn đề từ góc độ lý
luận có liên quan đến đề tài
Số hóa bởi trung tâm học liệu http://www.lrc-tnu.edu.vn

4
6.2. Phương pháp nghiên cứu thực tiễn
6.2.1. Phương pháp quan sát
Thu thập thông tin qua việc quan sát hoạt động quản lý của Giám đốc
Trung tâm GDTX về hoạt động dạy học của đội ngũ giáo viên thể hiện qua
giờ dạy.
6.2.2. Phương pháp điều tra
Điều tra thu thập số liệu bằng các mẫu thống kê, trên cơ sở quản lý của
Giám đốc về hoạt động dạy học ở Trung tâm qua đội ngũ giáo viên. trƣớc

dục thường xuyên quận Đồ Sơn thành phố Hải Phòng.

Số hóa bởi trung tâm học liệu http://www.lrc-tnu.edu.vn

6
Chƣơng 1
CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC
CỦA TRUNG TÂM GIÁO DỤC THƢỜNG XUYÊN
1.1. Lịch sử vấn đề nghiên cứu
1.1.1. Sơ lược lịch sử về giáo dục thường xuyên
Thuật ngữ "GDTX" đƣợc phổ biến trong hệ thống giáo dục quốc dân vào
những năm cuối thế kỷ XX. Bƣớc sang thế kỷ mới, thế kỷ phát triển của công
nghệ thông tin, đây tuy không phải là một vấn đề mới nhƣng đƣợc xem xét với
một quan điểm, cách nhìn, cách làm mới về phát triển giáo dục thƣờng xuyên
trong điều kiện chuyển sang nền kinh tế thị trƣờng theo định hƣớng xã hội chủ
nghĩa. Sự phát triển của GDTX là một quá trình đã đƣợc đúc kết kinh nghiệm
từ truyền thống hiếu học, tôn sƣ trọng đạo của nhân dân ta qua hàng ngàn năm
lịch sử, bài học kinh nghiệm lớn lao của lịch sử qua hơn 50 năm xây dựng, phát
triển sự nghiệp giáo dục đào tạo ở nƣớc ta kể từ Cách mạng tháng Tám thành
công cho đến nay, cùng với sự kế thừa kinh nghiệm của các nƣớc trên thế giới
và các nƣớc trong khu vực.
Trong thời kỳ phong kiến, Pháp thuộc, giai cấp thống trị chỉ quan tâm
chăm lo việc học hành một số ít con em giai cấp địa chủ, quyền thế. Nhân dân
lao động phải cho con em mình học ở các trƣờng làng do các thầy đồ mở lớp
dạy với số lƣợng ít học sinh hoặc một số gia đình có điều kiện thì mời thầy về
nhà dạy.
Trong thời kỳ hai cuộc kháng chiến chống Pháp và chống Mỹ của dân
tộc ta, giáo dục thƣờng xuyên còn đƣợc gọi là bình dân học vụ, bổ túc văn hóa.
Từ khi đất nƣớc đƣợc thống nhất, đặc biệt trong thời kỳ đổi mới, GDTX đƣợc
hình thành, phát triển mạnh mẽ với những chủ trƣơng lớn của Đảng và Nhà

tiếp tục suốt đời không ai có thể tự cho mình đã biết đủ rồi, biết hết rồi. Thế
giới ngày nay đổi mới, nhân dân ta ngày càng tiến bọ cho nên chúng ta phải
tiếp tục học và hành để tiến bộ kịp nhân dân" [15].
Số hóa bởi trung tâm học liệu http://www.lrc-tnu.edu.vn

8
Tƣ tƣởng của Bác về GDTX đến nay vẫn còn nguyên giá trị và là một
trong những quan điểm quan trọng về giáo dục cho mọi ngƣời ở nƣớc ta trong
giai đoạn hiện nay.
1.2. Lịch sử hình thành GDTX và các Trung tâm GDTX
1.2.1. Lịch sử hình thành giáo dục thường xuyên
Sự hình thành GDTX: Để mọi ngƣời có cơ hội đi học, học thƣờng xuyên
học suốt đời. Ngay sau khi tuyến bố độc lập, để biến tử tƣởng "Ai cũng được
học hành" thành hiện thực Chính phủ nƣớc Việt Nam dân chủ cộng hòa đã ban
hành 2 sắc lệnh về việc học của ngƣời dân.
- Sắc lệnh số 17 98/9/1945): "Đặt ra một bình dân học vụ trong toàn cõi
Việt Nam"
- Sắc lệnh số 19 (8/9/1945): "Trong toàn cõi Việt Nam sẽ thiết lập nông
dân và thợ thuyền những lớp học bình dân buổi tối"
Từ hai Sắc lệnh trên một hệ thống tổ chức đã đƣợc hình thành từ Trung
ƣơng đến địa phƣơng để chăm lo việc học hành cho ngƣời bình dân. Ở Trung
ƣơng từ có Nha bình dân học vụ, ở tỉnh có Ty bình dân học vụ, ở huyện có Nha
bình dân học vụ, cơ sở thì có Ban bình dân học vụ và lớp bình dân học vụ.
Kể từ khi Chủ tịch Hồ Chí Minh ký Sắc lệnh số 17: "Đặt ra một bình
dân học vụ trong toàn cõi Việt Nam", đến nay trong cơ cấu khung hệ thống
giáo dục quốc dân của nƣớc Việt Nam luôn có một bộ phần chăm lo đến việc
học hành cho ngƣời dân lao động vừa làm, vừa học, tùy theo từng giai đoạn
lịch sử mà bộ phận này mang các tên gọi khác nhau nhƣ: Ngành học bình dân,
ngành học bổ túc văn hóa, ngành giáo dục thƣờng xuyên (từ 1990 đến nay)"
Theo Nghị định 90CP (ngày 24/11/2003) của Chính phủ đã khẳng định

ngƣời : "Ai cũng được học hành". Ai cũng đƣợc học hành thƣờng xuyên, suốt
đời vừa là lý tƣởng, vừa là nguyên tắc cơ bản của nền giáo dục thế kỷ XXI của
nƣớc ta cũng nhƣ trên thế giới.
Bức tranh giáo dục Việt Nam đến năm 2020 theo Giáo sƣ Vũ Văn Tảo
đƣợc minh họa bằng sơ đồ sau:
Số hóa bởi trung tâm học liệu http://www.lrc-tnu.edu.vn

10
Sơ đồ 1.1: Giáo dục Việt Nam đến năm 2020
Nghị quyết Đại hội VIII của Đảng đã chỉ rõ phƣơng hƣớng chung của
lĩnh vực đào tạo trong những năm tới là phát triển nguồn nhân lực đáp ứng yêu
cầu CNH, HĐH, tạo điều kiện cho nhân dân có cơ hội học tập để khắc phục
những yếu kém trong giáo dục. [12].
* Vai trò của giáo dục thƣờng xuyên
- GDTX góp phần tạo công bằng giáo dục;
- Nâng cao dân trí đào tạo nhân lực bồi dƣỡng nhân tài
- Giúp ngƣời dân cải thiện chất lƣợng cuộc sống
- Phát triển đoàn kết cộng đồng; xây dựng "Xã hội học tập"
* GDTX với cộng đồng
- GDTX có vai trò to lớn trong việc nâng cao dân trí, cải thiện đời sống
dân sinh, mọi ngƣời có quyền đƣợc học, ổn định và nâng cao chất lƣợng dân
số, cải thiện môi trƣờng dân cƣ. GDTX có vai trò quyết định trong việc nâng
cao trình độ học vấn, thông qua các hình thức xóa mù chữ, mở các lớp phổ
thông tiểu học, trung học cơ sở cho thanh thiếu niên, các lớp bổ túc văn hóa
dành cho mọi đối tƣợng.
GDTX

D©n trÝ,
nh©n lùc
ChÊt l-îng
cuéc sèng
Ph¸t triÓn
c«ng ®éng
X· héi

tài" phục vụ cho công cuộc CNH - HĐH đất nƣớc.

Số hóa bởi trung tâm học liệu http://www.lrc-tnu.edu.vn

13
Sơ đồ 1.3: Hệ thống GDCQ và GDKCQ (GDTX)