Nhóm thực hiện :
Võ Lê Hoài Thương NH6
Phạm Thuỳ Liên NH4
Phan Thị Ngọc Xuân NH4
Lưu Thị Vân Anh NH4
Hoàng Phúc Hân NH4
ĐỀ TÀI 10
BẠN CÓ SUY NGHĨ GÌ VỀ VẤN ĐÊ
TRỤC LỢI BẢO HIỂM ?
MỤC LỤC
CHƯƠNG I : TỔNG QUAN VỀ VẤN ĐỀ TRỤC LỢI BẢO HIỂM
I.Khái niệm 3
II.Đối tượng tham gia trục lợi bảo hiểm 4
III.Phân loại 4
CHƯƠNG II : THỰC TRẠNG TRỤC LỢI BẢO HIỂM Ở VIỆT NAM
I.Thực trạng trục lợi bảo hiểm ở Việt Nam 7
1.Lĩnh vực bảo hiểm Phi Nhân Thọ 7
2. Lĩnh vực bảo hiểm Nhân Thọ 11
II.Nguyên nhân và hậu quả của trục lợi bảo hiểm 13
CHƯƠNG III : GIẢI PHÁP CHO VẤN ĐỀ TRỤC LỢI BẢO HIỂM
I.Giải pháp của Nhà nước 16
II. Giải pháp của Doanh nghiệp bảo hiểm 18
III.Giải pháp của Bên mua bảo hiểm 19
IV.Đề xuất của nhóm 20
2
CHƯƠNG I : TỔNG QUAN VỀ VẤN ĐỀ TRỤC LỢI BẢO HIỂM
I.Khái niệm
Hiện nay hoạt động kinh doanh bảo hiểm và tham gia bảo hiểm ngày càng phổ biến
thì hành vi gian lận trong lĩnh vực này, thường gọi là trục lợi bảo hiểm cũng gia tăng và
trở nên ngày càng tinh vi.
 Theo quy định tại Thông tư 31/2004/TT-BTC của Bộ Tài chính hướng dẫn thực

vượt quá mức miễn thường để được bồi thường.
2.Đã xảy ra tổn thất mới đi mua bảo hiểm
Hình thức trục lợi bảo hiểm này không phải là hiếm. Đối tượng bảo hiểm (máy
móc, phương tiện vận chuyển…) đã bị tổn thất tức là sự kiện bảo hiểm đã xảy ra, bên
mua bảo hiểm mới đi giao kết hợp đồng bảo hiểm để được bồi thường hoặc được trả tiền
bảo hiểm.
Ví dụ: Tàu biển đã bị đắm, toàn bộ hàng hóa bị tổn thất, chủ hàng mới đi mua bảo
hiểm.
3.Bảo hiểm trùng
Bảo hiểm trùng là việc bên mua bảo hiểm giao kết hợp đồng bảo hiểm với hai
doanh nghiệp bảo hiểm trở lên để bảo hiểm cho cùng một đối tượng, với cùng điều kiện
và sự kiện bảo hiểm.
Ví dụ: Một tài sản trị giá 10 tỷ đồng được mua bảo hiểm ở 3 doanh nghiệp bảo
hiểm với số tiền bảo hiểm ở mỗi doanh nghiệp là 10 tỷ đồng. Khi có tổn thất toàn bộ, 3
công ty phải trả 30 tỷ đồng, trong khi lẽ ra chỉ phải cùng nhau chi trả tổng cộng là 10 tỷ
đồng.
4
4.Cố ý gây tổn thất cho đối tượng bảo hiểm
Đây là hình thức trục lợi bảo hiểm rất tinh vi, có kiến thức nghiệp vụ cao về bảo
hiểm, được chuẩn bị kỹ lưỡng, số tiền trục lợi thường lớn, rất khó điều tra hoặc tìm ra
được sự thật thì tốn nhiều công sức, tiền của.
Một cách khá phổ biến là tìm cách hủy hoại tài sản trong một hoàn cảnh được dàn
dựng như thật. Ví dụ như cố ý đánh đắm tàu biển trong một tình huống được tạo ra rất
“hợp lý” (thời tiết xấu, hỏng máy, cố ý đâm va…) Chẳng hạn như, một tàu biển trị giá
30 triệu đô-la, được “bắt tay” nâng lên 32 triệu đô-la; sau đó tàu bị đắm rất “hợp lý” và
“ngẫu nhiên”, số tiền bảo hiểm phải trả là 32 triệu đô-la (gian lận 2 triệu đô-la!).
Hay, một cách làm khác là thay thế những thiết bị đắt tiền của tài sản được bảo
hiểm bằng những đồ “rởm” sau đó hủy hoại tài sản đó. Cách trục lợi này thường xảy ra
với các tài sản có giá trị cao, có lắp đặt thiết bị đắt tiền như tàu thủy, xe chuyên dụng…
5.Khai ngày xảy ra sự kiện bảo hiểm trước thời hạn hợp đồng

I.Thực trạng trục lợi bảo hiểm ở Việt Nam
Thị trường bảo hiểm của Việt Nam trong thời gian qua đã xuất hiện những hình thức
trục lợi bảo hiểm. Có những trường hợp do khách hàng bảo hiểm liên kết với cán bộ
doanh nghiệp bảo hiểm để trục lợi. Có trường hợp do khách hàng bảo hiểm liên kết với
cán bộ của các cơ quan Nhà nước, gây sức ép bắt doanh nghiệp bảo hiểm phải bồi
thường. Việc gian lận này không những ảnh hưởng tới kết quả hoạt động kinh doanh của
các doanh nghiệp bảo hiểm mà còn gây tác động xấu tới xã hội, gây thiệt hại trực tiếp đến
những khách hàng mua bảo hiểm trung thực. Tình trạng trục lợi bảo hiểm xảy ra ở hai
lĩnh vực chủ yếu: bảo hiểm Phi Nhân Thọ và bảo hiểm Nhân Thọ
1.Lĩnh vực bảo hiểm Phi Nhân Thọ
a. Trục lợi từ bảo hiểm xe cơ giới

Hợp lý hóa ngày tai nạn và hiệu lực bảo hiểm
Chủ xe đã không mua bảo hiểm, và khi tai nạn xảy ra, chủ xe phải đối mặt với khó
khăn về tài chính nên đã hình thành ý đồ gian lận để được nhận tiền bồi thường. Tai nạn
xảy ra ngoài thời hạn bảo hiểm, do đó, người trục lợi sẽ tìm mọi cách để hợp lý hóa ngày
tai nạn và hiệu lực bảo hiểm. Có hai cách để hợp lý hóa ngày tai nạn như sau:

Ghi lại ngày tai nạn:
- Mua hợp đồng bảo hiểm sau khi tai nạn xảy ra: Trong hồ sơ, ngày xảy ra tai nạn sẽ
được ghi sau so với ngày thực tế
- Tai nạn xảy ra khi đã hết hạn hợp đồng bảo hiểm: Trong hồ sơ, ngày xảy ra tai nạn
sẽ được ghi trước so với ngày bị tai nạn thực tế.
Trong cả hai trường hợp trên, người trục lợi bảo hiểm thường thông đồng hoặc tìm
mọi cách mua chuộc nhân viên cơ quan chức năng để ghi sai ngày xảy ra tai nạn
trong các biên bản tai nạn
Ví dụ : Chủ một chiếc xe Accura mua bảo hiểm ngày 28/12/2008 và báo tai nạn xảy
ra tại Lâm Đồng. Trong biên bản tai nạn được Công An Lâm Đồng ký vào ngày
7
17/1/2009 nhưng lại ký dấu treo. Toàn bộ thiệt hại của chiếc xe này khoảng 200 triệu

8

Khai tăng số tiền tổn thất
Đối với bảo hiểm trách nhiệm dân sự:
- Khai tăng số tiền tổn thất hoặc số tiền phải bồi thường cho người thứ ba, đưa tài
sản hoặc hàng hóa hư hỏng ( đối với bảo hiểm trách nhiệm dân sự đối với hàng
hóa) không do tai nạn vào hiện trường tai nạn hoặc biên bản tai nạn
Đối với bảo hiểm vật chất thân xe:
- Đưa báo giá sửa chữa cao hơn thực tế, thúc ép công ty bảo hiểm chấp nhận
phương án khắc phục hậu quả bất hợp lý như thiệt hại bộ phận xe nhẹ nhưng đòi
thay mới.
- Không thiệt hại, không sửa chữa nhưng cũng kê khai đưa vào hợp đồng sửa
chữa. Sửa chữa, thay thế ngay cả những bộ phận hư hỏng không do tai nạn gây
ra hoặc bị tai nạn từ trước khi bảo hiểm.
- Thay thế những vật tư cũ, chế lại nhưng kê khai thay mới
- Lấy cắp phụ tùng xe (kính, gương), tài sản, hàng hóa chở trên xe thay vào đồ đã
hư hỏng.

Lập hồ sơ khiếu nại nhiều lần
- Khách hàng mua bảo hiểm trùng để có thể thu được số tiền bồi thường nhiều hơn
giá trị thiệt hại
- Hai xe đâm va nhau, chủ xe đã được chủ xe có lỗi bồi thường nhưng vẫn tiếp tục
khiếu nại đòi bồi thường
- Hai xe cùng có lỗi gây thiệt hại cho người thứ ba, cả hai chủ xe đều lập hồ sơ và
cùng quy lỗi toàn bộ thuộc về mỗi xe để được bồi thường về trách nhiệm dân sự.

Cố ý gây tai nạn
- Hình thức này thường xảy ra với các chủ xe đang trong thời kỳ khó khăn về tài
chính, họ lập ra màn kịch nhằm thu tiền bồi thường để chi trả nợ dần hay lấy số
tiền đầu tư vào một phương án kinh doanh khác

lần
1 1 - 1 1
6 Cố ý gây tai nạn - - - - -
10
7 Cộng 32 48 53 64 75
Nhìn vào số liệu bảng trên ta thấy, trong 6 hình thức trục lợi bảo hiểm cơ bản
thường thì khách hang của công ty sử dụng 4 hình thức phổ biến là : Hợp lý hóa ngày giờ
tai nạn và hiệu lực bảo hiểm; thay đổi tình tiết vụ tai nạn; lập hồ sơ hiện tượng giả và
khai tăng số tiền tổn thất; hình thức lập hồ sơ khiếu nại nhiều lần có được sử dụng nhưng
rất ít; còn hình thức cố ý gây tai nạn chưa từng xuất hiện tại công ty Pjico.
b.Trục lợi từ bảo hiểm hàng hóa
 Bà Nguyễn Thị Loan, Giám đốc ban bồi thường của Tổng công ty cổ phần Bảo
Minh cho biết đã có hàng trăm vụ trục lợi bảo hiểm với các thủ đoạn tinh vi. Chẳng hạn
như một khách hàng nước ngoài đến gặp trực tiếp cán bộ Bảo Minh và yêu cầu cấp hợp
đồng bảo hiểm hàng hóa ngay cho lô hàng được chất lên tàu và tối đến sẽ khởi hành.
Khách hàng còn yêu cầu cán bộ bảo hiểm ra cảng để giám định trực tiếp. Hồ sơ toàn bộ
lô hàng là hợp lệ, rõ ràng. Tuy nhiên, bằng kinh nghiệm của mình, cán bộ Bảo Minh đã từ
chối bảo hiểm. Một thời gian sau, Báo An ninh Thế giới đã vạch trần thủ đoạn trục lợi
của con tàu này bởi nó là “con tàu ma” mua bảo hiểm rồi tự tạo ra tai nạn để trục lợi bảo
hiểm.
 Một vụ việc điển hình về trục lợi bảo hiểm đã được phát hiện tại Công ty Cổ phần
bảo hiểm PJICO. Lẽ ra trước ngày 1-11-2002 (thời điểm tàu Hanjin rời cảng Sài Gòn đi
Hamburg) chủ hàng phải mua bảo hiểm cho lô hàng tôm của mình, nhưng mãi đến ngày
11-11-2002 khi tàu bị hỏa hoạn tại Srilanka làm cho toàn bộ lô hàng tôm chở trên tàu bị
thiệt hại, đại diện cho chủ hàng mới đến PJICO để mua bảo hiểm cho lô hàng. Đây là
nguyên nhân tạo nên việc một số người có chức vụ của công ty đã “rút ruột” PJICO 3,8 tỉ
đồng và chia nhau.
2. Lĩnh vực bảo hiểm Nhân Thọ
Theo số liệu thống kê của các công ty Bảo Hiểm Nhân Thọ, trong hai năm trở lại
đây, số trường hợp đầu cơ trục lợi bảo hiểm bị phát hiện chiếm khoảng 20% trên tổng số

giấy chứng nhận bảo hiểm cho bà được 23 ngày, công ty nhận được yêu cầu giải quyết
quyền lợi bảo hiểm vì bà M. đã “đột tử”. Gia đình bà M. gửi cho công ty bảo hiểm một
giấy chứng tử của bà M. với nguyên nhân là “đột tử”, một bản tường trình về tình huống
tử vong, chứng minh bà M. trước khi qua đời hoàn toàn “khỏe mạnh”, không có bệnh tật
gì (có xác nhận của công an thị trấn nơi bà M. cư trú). Sau 8 tháng liên tục điều tra, công
ty bảo hiểm phát hiện bà M. nhập viện điều trị bệnh u não 3 lần với một tên khác (là tên
người chị bà M. mà người này hiện vẫn sống khỏe mạnh tại một địa phương khác).
 Hoặc một thủ đoạn khác là : người đã qua đời nhưng chưa khai tử, thân nhân liền
lập hồ sơ mua bảo hiểm cho người quá cố. Sau khi hợp đồng bảo hiểm có hiệu lực, gia
đình mới tiến hành khai tử cho người quá cố, thay đổi ngày qua đời sao cho khớp đúng
vào thời gian hợp đồng có hiệu lực, nộp các giấy tờ liên quan, làm thủ tục yêu cầu công
ty bảo hiểm đền tiền.
Bên cạnh những trường hợp trục lợi của những người mua bảo hiểm, ở Việt Nam
trong thời gian qua cũng có tình trạng trục lợi bảo hiểm của nhân viên bảo hiểm như:
Trong quá trình công tác, ông Bùi Ngọc Phúc đã có hành vi nhận thẻ bảo hiểm từ chi
nhánh Pjico Nghệ An, bán cho khách hàng lấy tiền tiêu pha cá nhân, không nộp lại cho
Công ty. Hiện tại, ông Phúc còn nợ Công ty Pjico một khoản tiền bán thẻ bảo hiểm khá
lớn. Chiếc thẻ bảo hiểm Pjico của anh Cao Tiến Tuệ cũng đã bị ông Phúc bán lấy tiền
nhưng không nộp cho Công ty (ông Phúc đã có văn bản xác nhận). Và khi xảy ra việc
ông Tuệ bị tai nạn giao thông dẫn tới tử vong, chị Cao Thị Bốn( vợ ông Tuệ) yêu cầu đòi
bồi thường bảo hiểm, lãnh đạo Pijico cũng đã có văn bản yêu cầu ông Bùi Ngọc Phúc giải
quyết nhưng ông Bùi Ngọc Phúc không có tiền để trả.
Nói tóm lại, tình trạng trục lợi bảo hiểm ở Việt Nam đã diễn ra dưới rất nhiều hình thức
khác nhau. Tuy ngành bảo hiểm đã làm rõ được rất nhiều vụ trục lợi bảo hiểm nhưng
những hình thức trục lợi bảo hiểm vẫn liên tục thay đổi. Vì vậy, những biện pháp để ngăn
chặn trục lợi bảo hiểm là rất cần thiết.
13
II.Nguyên nhân và hậu quả của trục lợi bảo hiểm
1.Nguyên nhân
Việc trục lợi bảo hiểm gây ra những hậu quả nghiêm trọng, tác động xấu môi

hiểm không dưới 10 tỷ USD , chiếm gần 2,5% số phí bảo hiểm. Chỉ riêng các vụ gian lận
về cháy, mất cắp xe hơi, mất trộm tại nhà, hàng năm các hãng bảo hiểm ở Pháp đã thiệt
hại tới gần 10 tỷ France (theo giáo trình Quản trị kinh doanh bảo hiểm).
Một vài con số như thế tuy chưa khái quát được hết tác hại nghiêm trọng của trục
lợi bảo hiểm đối với kết quả hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp bảo hiểm nhưng
cũng đủ làm cho các nhà bảo hiểm phải giật mình vì lượng thất thoát đi là khá lớn. Ở
nước ta hiện nay, chưa có công ty bảo hiểm nào thống kê được chính xác hàng năm
doanh nghiệp mình bị trục lợi mất bao nhiêu .
Có thể kể đến một số hậu quả do trục lợi bảo hiểm gây ra như sau :
+ Đối với doanh nghiệp bảo hiểm hậu quả có thể tính toán được do hành vi trục lợi
bảo hiểm là làm giảm lợi nhuận hiệu quả kinh doanh bị hạn chế. Thậm chí còn tác động
xấu đến uy tín của doanh nghiệp .
+ Đối với khách hàng là những người trung thực sẽ bị thiệt thòi về quyền lợi bởi vì
phí bảo hiểm mà họ phải nộp lại dùng để trả cho những khoản tiền gian lận không được
phát hiện ra. Do vậy doanh nghiệp nào có nhiều vụ gian lận thì sẽ có phí bảo hiểm cao
hơn những doanh nghiệp kiên quyết chống và loại trừ những kẻ trục lợi bảo hiểm .
+ Đối với xã hội gian lận bảo hiểm là một nguy cơ về đạo đức, làm tha hoá, biến
chất cán bộ nhà nước, làm cho môi trường kinh doanh thiếu lành mạnh và thiếu sự công
bằng. Điều đó dẫn đến tình trạng coi thường pháp luật, gây rối trật tự an ninh xã hội .
15
CHƯƠNG III : GIẢI PHÁP CHO VẤN ĐỀ TRỤC LỢI BẢO
HIỂM
Thị trường bảo hiểm càng phát triển thì các hình thức trục lợi bảo hiểm cũng ngày
càng đa dạng hơn, thủ đoạn trục lợi bảo hiểm cũng tinh vi hơn theo thời gian và số tiền
gian lận trục lợi bảo hiểm cũng ngày càng nhiều hơn. Do vậy, để khắc phục, nâng cao
khả năng phòng ngừa trục lợi bảo hiểm, cần thực hiện các giải pháp đồng bộ.
I.Giải pháp của Nhà nước
Trước hết cần rà soát lại hệ thống văn bản pháp luật liên quan đến hoạt động kinh
doanh bảo hiểm. Bên cạnh việc bảo đảm quyền lợi chính đáng, hợp pháp của người tham
gia bảo hiểm, mua bảo hiểm, cần có chế tài nghiêm khắc, đủ mạnh có giá trị răn đe, ngăn

giá trị bảo hiểm. Để ngăn chặn mục đích trục lợi trong trường hợp này, khoản 2 Điều 44
Luật KDBH quy định: “Trong trường hợp các bên giao kết hợp đồng bảo hiểm trùng,
khi xảy ra sự kiện bảo hiểm, mỗi doanh nghiệp bảo hiểm chỉ chịu trách nhiệm bồi
thường theo tỷ lệ giữa số tiền bảo hiểm đã thỏa thuận trên tổng số tiền của tất cả các
hợp đồng mà bên mua bảo hiểm đã giao kết. Tổng số tiền bồi thường của các doanh
nghiệp bảo hiểm không vượt quá giá trị thiệt hại thực tế của tài sản”.
 Quy định về hợp đồng bảo hiểm tài sản
17
Việc pháp luật không cho phép giao kết hợp đồng bảo hiểm trên giá trị nhằm ngăn
chặn tình trạng trục lợi thông qua việc bên mua bảo hiểm cố ý khai tăng giá trị của tài
sản tại thời điểm giao kết hợp đồng, nhằm được hưởng số tiền bảo hiểm lớn hơn giá trị
của tài sản.
 Quy định về an toàn
Rất nhiều trường hợp, người được bảo hiểm đã nảy sinh ý đồ trục lợi thông qua
việc để mặc cho tổn thất xảy ra nhằm hưởng tiền bồi thường từ doanh nghiệp bảo
hiểm.Để ngăn chặn ý đồ trục lợi của bên mua bảo hiểm (người được bảo hiểm), Điều
50 Luật KDBH quy định:
+ Người được bảo hiểm phải thực hiện các quy định về phòng cháy, chữa cháy, an
toàn lao động, vệ sinh lao động và những quy định khác của pháp luật có liên quan
nhằm bảo đảm an toàn cho đối tượng bảo hiểm.
+ Doanh nghiệp bảo hiểm có quyền kiểm tra các điều kiện đảm bảo an toàn cho
đối tượng bảo hiểm hoặc khuyến nghị, yêu cầu người được bảo hiểm áp dụng các biện
pháp đề phòng, hạn chế rủi ro.
+ Trong trường hợp người được bảo hiểm không thực hiện các biện pháp đảm bảo
an toàn cho đối tượng bảo hiểm thì doanh nghiệp bảo hiểm có quyền ấn định một thời
hạn để người được bảo hiểm thực hiện các biện pháp đó; nếu hết thời hạn này mà các
biện pháp bảo đảm an toàn vẫn không được thực hiện thì doanh nghiệp bảo hiểm có
quyền tăng phí bảo hiểm hoặc đơn phương đình chỉ thực hiện hợp đồng bảo hiểm.
 Quy định về thời hạn trả tiền bảo hiểm hoặc bồi thường.
Pháp luật đã quy định một trong những nghĩa vụ bắt buộc của doanh nghiệp bảo

rõ thời gian, không gian trong các vụ tổn thất cần xác minh lại ngay. Nếu thấy cần thiết
phải báo ngay để doanh nghiệp bảo hiểm tổ chức xác minh, điều tra cho rõ. Ngoài
phương án điều tra độc lập, cần tranh thủ sự giúp đỡ của các bên có liên quan như: chính
quyền địa phương, công an, y bác sỹ và những người làm chứng.
III.Giải pháp của Bên mua bảo hiểm
19
 Hãy cảnh giác với những đại lý bảo hiểm không có đăng ký. Trước khi mua bảo
hiểm, hãy liên hệ với doanh nghiệp bảo hiểm để bảo đảm rằng đại lý tiếp cận bạn là một
đại lý được uỷ quyền.
 Nếu có điều kiện thì nên hạn chế việc trả phí bảo hiểm bằng tiền mặt, cố gắng
trả phí BH bằng séc hoặc lệnh trả tiền. Hãy trả phí bảo hiểm trực tiếp cho doanh nghiệp
thay vì trả cho đại lý.
 Kiểm tra kỹ càng đơn bảo hiểm ngay lập tức để bảo đảm chắc chắn rằng phạm
vi bảo hiểm đáp ứng được yêu cầu của bạn và bảo đảm rằng số phí bảo hiểm bạn đã trả
được phản ánh trong giấy chứng nhận bảo hiểm hoặc đơn bảo hiểm. Hãy đòi biên lai thu
phí làm chứng cho việc đã trả phí bảo hiểm.
 Liên hệ với doanh nghệp, Hiệp hội bảo hiểm nhân thọ hoặc phi nhân thọ và
cảnh sát nếu bạn bị lừa đảo hoặc bị xúi giục gian lận. Cung cấp càng chi tiết những thông
tin như tên những cá nhân có hành vi gian lận, số tiền, ngày tháng và hình thức gian lận.
IV.Đề xuất của nhóm
 Không ngừng hoàn thiện hệ thống pháp luật về bảo hiểm.Cần sớm hoàn chỉnh
hành lang pháp lý cho hoạt động kinh doanh bảo hiểm ở Việt Nam.
 Hiện nay Hiệp hội bảo hiểm ở Việt Nam hoạt động chưa hiệu quả.Do vậy, trong
thời gian tới Hiệp hội phải phát huy vai trò đoàn kết các Công ty bảo hiểm để chống lại
hiện tượng trục lợi bảo hiểm.
 Doanh nghiệp bảo hiểm phải kiểm tra chặt chẽ các cán bộ, nhân viên bảo hiểm.
Đề ra những cơ chế quản lý phù hợp như phí bảo hiểm thu được trong ngày, cuối ngày
phải nộp; Giấy bảo hiểm cấp trong ngày phải thông báo cho doanh nhiệp vào cuối ngày;
Khách hàng tham gia bảo hiểm với số tiền lớn thì phải báo cáo về doanh nghiệp bảo hiểm
kiểm tra theo dõi thường xuyên.Để đảm bảo có thể phát hiện nhanh các vụ trục lợi bảo