Trường THCS & THPT Lương Thế Vinh Giáo án phụ đạo vật lý 12
Giáo viên: Vũ Văn Tuyên 906531864 Năm học: 2014 - 2015
Tuần:
Ngày soạn:
Ngày dạy:
Tiết 1: DAO ĐỘNG ĐIỀU HỊA
I. MỤC TIÊU
1. Kiến thức:
- Dao động điều hòa
2. Kĩ năng:
- Viết phương trình li độ, vận tốc và gia tốc
- Vận dụng cơng thức tìm được các giá trị cần thiết
3. Thái độ:
- Nghiêm túc thực hiện nhiệm vụ được giao
- Tính tốn cẩn thận
II. CHUẨN BỊ
1. Giáo viên:
- Hệ thống bài tập và các câu hỏi gợi ý học sinh làm bài tập
2. Học sinh:
- Ơn tập các kiến thức về dao động điều hòa
III. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC
1. Ổn định lớp:
2. Kiểm tra bài cũ:
- Định nghĩa dao động điều hòa?
3. Tổ chức các hoạt động dạy học:
Hoạt động 1: Ơn tập kiến thức
+ Dao động điều hòa là dao động trong đó li độ của vật là một hàm cơsin (hay sin) của thời gian.
+ Phương trình dao động: x = Acos(ωt + ϕ).
+ Điểm P dao động điều hòa trên một đoạn thẳng ln có thể được coi là hình chiếu của một điểm M chuyển động
tròn đều trên đường tròn có đường kính là đoạn thẳng đó.
π
2
= 2πf;
Biên độ A và pha ban đầu ϕ phụ thuộc vào cách kích thích ban đầu làm cho hệ dao động,
Tần số góc ω (chu kì T, tần số f) chỉ phụ thuộc vào cấu tạo của hệ dao động.
!"#$%&'!&!&'
( )*+ ,-%"#
Ly độ
x = Acos(ωt + ϕ): là nghiệm của phương
trình :
Li độ của vật dao động điều hòa biến thiên điều
1
Trường THCS & THPT Lương Thế Vinh Giáo án phụ đạo vật lý 12
Giáo viên: Vũ Văn Tuyên 906531864 Năm học: 2014 - 2015
x’’ + ω
2
x = 0 là phương trình động lực học của
dao động điều hòa.
x
max
= A
hòa cùng tần số nhưng trễ pha hơn
2
π
so với với
vận tốc.
Vận tốc
v = x' = - ωAsin(ωt + ϕ)
v= ωAcos(ωt + ϕ +
2
A.
- Ở vị trí cân bằng (x = 0), gia tốc bằng 0.
-Gia tốc của vật dao động điều hòa biến thiên điều
hòa cùng tần số nhưng ngược pha với li độ x(sớm
pha
2
π
so với vận tốc v).
-Khi vật đi từ vị trí cân bằng đến vị trí biên,
a
r
ngược chiều với
v
r
( vật chuyển động chậm dần)
-Khi vật đi từ vị trí biên đến vị trí cân bằng,
a
r
cùng chiều với
v
r
( vật chuyển động nhanh dần).
Lực kéo về F = ma = - kx
Lực tác dụng lên vật dao động điều hòa :ln
hướng về vị trí cân bằng, gọi là lực kéo về (hồi
phục).
F
max
= kA
Acos(ωt + φ) bằng bao nhiêu ?
A. 0. B. π/2.
C. π. D. 2 π.
2. Phương trình dao động có dạng : x = Acosωt. Gốc
thời gian là lúc vật :
A. có li độ x = +A.
B. có li độ x = -A.
C. đi qua VTCB theo chiều dương.
D. đi qua VTCB theo chiều âm.
3. Toạ độ của một vật biến thiên theo thời gian theo định
luật :
4. (4. . )x cos t
π
=
(cm). Tính tần số dao động , li độ
và vận tốc của vật sau khi nó bắt đầu dao động được 5
(s).
HD : Đưa phương pháp x về dạng chuẩn : x = Acos(ωt -
π/2) suy ra φ = π/2. Chọn B.
HD : Thay t = 0 vào x ta được : x = +A Chọn : A
HD: Từ phương trình
4. (4. . )x cos t
π
=
(cm) Ta có:
4 ; 4. ( / ) 2( )
2.
A cm Rad s f Hz
ω
ω π
= −
, trong đó x tính bằng cm, t tính
bằng giây. Gốc thời gian đã được chọn lúc vật có trạng
thái chuyển động như thế nào?
A. Đi qua Vị trí có li độ x = - 1,5 cm và đang
chuyển động theo chiều dương trục Ox
B. Đi qua vị trí có li độ x = 1,5 cm và đang chuyển
động theo chiều âm của trục Ox
C. Đi qua vị trí có li độ x = 1,5 cm và đang chuyển
động theo chiều dương trục Ox
D. Đi qua vị trí có li độ x = - 1,5cm và đang
chuyển động theo chiều âm trục Ox
6. Một vật dao động điều hòa theo phương ngang với
phương trình:
4cos 17
3
x t cm
π
= +
÷
,( t đo bằng giây).
Người ta đã chọn mốc thời gian là lúc vật có:
A. Tọa độ -2 cm và đang đi theo chiều âm
B. tọa độ -2cm và đang đi theo chiều dương
C. tọa độ +2cm và đang đi theo chiều dương
D. tọa độ +2cm và đang đi theo chiều âm
7. Một vật dao động điều hòa, ở thời điểm t
1
x
ω
=
- 16
2
π
)2/.2cos(
ππ
+
t
(cm/s
2
).
c, v=-4
π
; a=8
3.
2
π
. Vì av < 0 nên chuyển
động chậm dần.
HD:
0
'
0
3cos 2 .0 1,5
3
6 sin 2 .0 3 3 / 0
3
x cm
v x
π
π
= + =
÷
⇒
= = − + = − <
÷
Đáp án D
HD: Tại thời điểm t ta có :
os( )x Ac t
ω ϕ
= +
và
' sin ( t+ )v x A
ω ω ϕ
= = −
; Suy ra:
2
(2)
- Từ (1) và (2)
2 2
2 2
1 2
1 2
2 2
v v
x x
ω ω
⇒ + = +
2 2
2
2 1
2 2
1 2
100 10( / )
v v
Rad s
x x
ω ω
−
⇒ = = ⇒ =
−
Chu kỳ: T =
2
0,628
π
ω
=
5. Hướng dẫn về nhà:
- Dao động điều hòa
Tuần:
Ngày soạn:
Ngày dạy:
Tiết 2: DAO ĐỘNG ĐIỀU HỊA (tt)
I. MỤC TIÊU
1. Kiến thức:
- Dao động điều hòa
2. Kĩ năng:
- Viết phương trình li độ, vận tốc và gia tốc
- Vận dụng cơng thức tìm được các giá trị cần thiết
3. Thái độ:
- Nghiêm túc thực hiện nhiệm vụ được giao
- Tính tốn cẩn thận
II. CHUẨN BỊ
1. Giáo viên:
- Hệ thống bài tập và các câu hỏi gợi ý học sinh làm bài tập
2. Học sinh:
- Ơn tập các kiến thức về dao động điều hòa
III. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC
1. Ổn định lớp:
2. Kiểm tra bài cũ:
- Định nghĩa dao động điều hòa?
3. Tổ chức các hoạt động dạy học:
Hoạt động 1: Ơn tập kiến thức
Hoạt động 2: Bài tập vận dụng
HOẠT ĐỘNG CỦA GIÁO VIÊN – HỌC SINH HƯỚNG DẪN GIẢI
- Giáo viên nêu bài tập
- Học sinh ghi chép và tóm tắt vào vở
= −
chọn đáp án B
HD: Đáp án B vì A = 3t biến đổi theo thời gian
4
Trường THCS & THPT Lương Thế Vinh Giáo án phụ đạo vật lý 12
Giáo viên: Vũ Văn Tuyên 906531864 Năm học: 2014 - 2015
C. x = 2sin
2
(2πt + π/6)cm.
D. x = 3sin5πt + 3cos5πt (cm).
Câu 4. Phương trình dao động của vật có dạng : x =
Asin
2
(ωt + π/4)cm. Chọn kết luận đúng ?
A. Vật dao động với biên độ A/2.
B. Vật dao động với biên độ A.
C. Vật dao động với biên độ 2A.
D. Vật dao động với pha ban đầu π/4.
Câu 5. Phương trình dao động của vật có dạng : x =
asin5πt + acos5πt (cm). biên độ dao động của vật là :
A. a/2. B. a.
C. a
2
. D. a
3
.
Câu 6. Dưới tác dụng của một lực có dạng : F =
0,8cos(5t - π/2)N. Vật có khối lượng m = 400g, dao
động điều hòa. Biên độ dao động của vật là :
A. 32cm. B. 20cm.
qua vị trí x = -A thì gia tốc của nó bằng:
A. 3m/s
2
. B. 4m/s
2
.
C. 0. D. 1m/s
2
HD:
2
1 cos 2
sin
2
α
α
−
=
HD:
a sin cos 2 cos( )
4
t a t a t
π
ω ω ω
+ = −
HD:
2
0,8
2 /
0,4
2
HD:
2 2
2 /rad s
T
π π
ω
π
= = =
a = - ω
2
x = -2
2
.(-1) = 4m/s
2
4. Củng cố:
- Dao động điều hòa
5. Hướng dẫn về nhà:
- Dao động điều hòa
Tuần:
Ngày soạn:
Ngày dạy:
Tiết 3: DAO ĐỘNG ĐIỀU HỊA (tt)
I. MỤC TIÊU
1. Kiến thức:
- Dao động điều hòa
2. Kĩ năng:
- Viết phương trình li độ, vận tốc và gia tốc
- Vận dụng cơng thức tìm được các giá trị cần thiết
3. Thái độ:
C. x = 4cos(20t - π/2)cm. D. x = 4cos(20πt + π/2)cm.
Bài 3. Một lò xo đầu trên cố định, đầu dưới treo vật m.
Vật dao động theo phương thẳng đứng với tần số góc
ω = 10π(rad/s). Trong q trình dao động độ dài lò xo
thay đổi từ 18cm đến 22cm. Chọn gố tọa độ tại VTCB.
chiều dương hướng xuống, gốc thời gian lúc lò xo có độ
dài nhỏ nhất. Phương trình dao động của vật là :
A. x = 2cos(10πt + π)cm. B. x = 2cos(0,4πt)cm.
C. x = 4cos(10πt - π)cm. D. x = 4cos(10πt + π)cm.
Bài 4. Một chất điểm dđ đh dọc theo trục ox quanh
VTCB với biên độ 2cm chu kỳ 2s. Hãy lập phương trình
dao động nếu chọn mốc thời gian t
0
=0 lúc:
a. Vật ở biên dương;
b. Vật ở biên âm
c. Vật đi qua VTCB theo chiều dương ;
d.Vật đi qua VTCB theo chiều âm
Giải: ω = 2πf = π. và A = 4cm ⇒ loại B và D.
t = 0 : x
0
= 0, v
0
> 0 :
0
0 cos
v A sin 0
= ϕ
⇒
2
sin 0
π
ϕ = ±
ϕ <
chọn φ =-π/2 ⇒ x =2cos(20πt - π/2)cm.
Chọn :B
Giải: ω = 10π(rad/s) và A =
max min
l l
2
−
= 2cm.
⇒ loại B
t = 0 : x
0
= -2cm, v
0
= 0 :
2 2cos
0 sin
− = ϕ
ω φ
= =
= − =
suy ra
cos 1
0
sin 0
φ
φ
φ
=
⇒ =
=
ta có x=2.cos(
).t
π
cm
b. t
0
=0 thì
0
0
cos
. .sin 0
c. t
0
=0
0
0
0 cos
. .sin 0
2
x A
v A
φ
π
φ
ω φ
= =
⇒ =−
=− >
;
cos
2
2
sin 0
π
φ
π
φ
φ
= =
⇒ =
=− <
;
cos
2
2
sin 0
π
φ
π
φ
φ
=±
⇒ =
>
=> x=2cos(
. )
2
t
π
π
Hoạt động 2: Bài tập vận dụng
HOẠT ĐỘNG CỦA GIÁO VIÊN – HỌC SINH HƯỚNG DẪN GIẢI
7
Trường THCS & THPT Lương Thế Vinh Giáo án phụ đạo vật lý 12
Giáo viên: Vũ Văn Tuyên 906531864 Năm học: 2014 - 2015
- Giáo viên nêu bài tập
- Học sinh ghi chép và tóm tắt vào vở
Bài 1. Một chất điểm dao động điều hồ dọc theo trục
Õ quanh VTCB O với biên độ 4 cm, tần số f=2 Hz
.hãy lập phương trình dao động nếu chọn mốc thời
gian t
0
=0 lúc
a. chất điểm đi qua li độ x
0
=2 cm theo chiều dương
b. chất điểm đi qua li độ x
0
= -2 cm theo chiều âm
Bài 2. Một chất điểm d đ đ hdọc theo trục Ox quanh vị
trí cân bằng O với
srad /10
=
ω
a. Lập phương trình dao động nếu chọn mốc thời gian
t
0
=0 lúc chất điểm đi qua li độ x
0
=-4 cm theo chiều âm
0
0
π
ϕ
ϕπ
ϕ
−=⇒
>−=
==
v
x
=> x=4cos(4
)
3
.
π
π
−
t
cm
b. . t
0
=0 thì
3
−
=
−
=
⇒
<−=−=
=−=
A
A
Av
Ax
4
sin
4
cos
0sin 1040
cos4
t = 0 : x
0
= -2cm, v
0
= 0 :
2 2cos
0 sin
− = ϕ
= ϕ
⇒
cos 0
0 ;
ϕ <
ϕ = π
chọn φ = π ⇒ x = 2cos(10πt + π)cm.
Chọn : A
Giải :Vẽ vòng lượng giác so sánh thời gian đề cho với
chu kì T sẽ
xác định được vị trí ban đầu của vật ở thời điểm t = 0 và
thời điểm sau 1/24s
Ta có: T = 1/f = 1/4s > ∆t = 1/ 24 => vật chưa quay hết
được một vòng
Dễ dàng suy ra góc quay ∆α = 2 |ϕ| = ω∆t = 8π/24= π/3
Vì đề cho x = 3cm
⇒ =
= − <
;
cos
2
2
sin 0
π
φ
π
φ
φ
= ±
⇒ =
>
=> x=2cos(
. )
2
t
π
π
+
cm
- Giáo viên nêu bài tập
- Học sinh ghi chép và tóm tắt vào vở
Câu 1: Một vật dđđh trên quĩ đạo có chiều dài 8 cm với
tần số 5 Hz. Chọn gốc toạ độ O tại VTCB, gốc thời
gian t=0 khi vật ở vị trí có li độ dương cực đại thì
Phương trình dao động của vật là:
A. x= 8cos(
)2/
ππ
+
t
(cm); B. x= 4cos10
t
π
(cm).
C. x= 4cos(10
)2/
ππ
+
t
(cm); D. x= 8cos
t
π
(cm).
Câu 2: Một vật có k.lượng m= 1 kg dđđh với chu kì T=
2 s. Vật qua VTCB với vận tốc v
0
= 31,4 cm/s. Khi
t=0, vật qua vị trí có li độ x = 5 cm ngược chiều
HD Giải:L = 2A → A = 4cm; ω = 2πf = 10π rad/s
= = =
ax
10
m
v
A cm
ω
= =
9
Trường THCS & THPT Lương Thế Vinh Giáo án phụ đạo vật lý 12
Giáo viên: Vũ Văn Tuyên 906531864 Năm học: 2014 - 2015
dương quĩ đạo. Lấy
π
2
=10. Phương trình dao động
của vật là:
A. x = 10cos(
)6/5
ππ
+
t
(cm);
B. x = 10cos(
)6/
ππ
+
t
(cm);
C . x = 10cos(
con lắc qua vị trí có li độ x = 3
2
(cm) theo chiều
dương với gia tốc có độ lớn
3
2
(cm/s
2
). Phương trình
dao động của con lắc là:
A. x = 6cos9t(cm) B.
t
x 6cos
3 4
π
= −
÷
(cm)
C.
t
x 6cos
3 4
π
= +
÷
(cm) D.
động của con lắc lò xo có dạng như thế nào ?
A. x =
2
cos
−
25
2
ππ
t
B. x =
2
cos
+
25
2
ππ
t
cos
10
0
sin 0
x
v
ϕ
ϕ
ϕ
= =
=
⇒
<
>
suy ra
, 10
3
A
π
ϕ
= =
cm
Chọn :D
2
1
3
/
3
3 2
rad s
ω
= =
t = 0
0
0
2
3 2 6cos
cos
2
0
sin 0
x
v
ϕ
ϕ
ϕ
= =
=
⇒
>
cos 0
sin 0
2
ϕ
π
ϕ
ϕ
=
→ =
>
2
= /
5
rad s
π
ω
2
2
2
1
v
A x cm
ω
= + =
2
cos
2
- Vận dụng cơng thức tìm được các giá trị cần thiết
3. Thái độ:
- Nghiêm túc thực hiện nhiệm vụ được giao
- Tính tốn cẩn thận
II. CHUẨN BỊ
1. Giáo viên:
- Hệ thống bài tập và các câu hỏi gợi ý học sinh làm bài tập
2. Học sinh:
- Ơn tập các kiến thức về dao động điều hòa
III. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC
1. Ổn định lớp:
2. Kiểm tra bài cũ:
- Định nghĩa dao động điều hòa?
3. Tổ chức các hoạt động dạy học:
Hoạt động 1: Ơn tập kiến thức
Hoạt động 2: Bài tập vận dụng
HOẠT ĐỘNG CỦA GIÁO VIÊN – HỌC SINH HƯỚNG DẪN GIẢI
- Giáo viên nêu bài tập
- Học sinh ghi chép và tóm tắt vào vở
Câu 1: Con lắc lò xo dao động điều hòa với tần số f.
Động năng và thế năng của con lắc biến thiên tuần hồn
với tần số là
A. 4f. B. 2f.
C. f. D. f/2.
Câu 2: Chọn kết luận đúng. Năng lượng dao động của
một vật dao động điều hòa:
A. Giảm 4 lần khi biên độ giảm 2 lần và tần số tăng 2
lần.
B. Giảm 4/9 lần khi tần số tăng 3 lần và biên độ giảm 9
lần.
Trường THCS & THPT Lương Thế Vinh Giáo án phụ đạo vật lý 12
Giáo viên: Vũ Văn Tuyên 906531864 Năm học: 2014 - 2015
có khối lượng m = 100g. Động năng của vật nặng tại li
độ x = 8cm bằng
A. 2,6J. B. 0,072J.
C. 7,2J. D. 0,72J.
Câu 4: Cho một con lắc lò xo dao động điều hồ với
phương trình x = 10cos
)3/t20( π−
(cm). Biết vật nặng
có khối lượng m = 100g. Thế năng của con lắc tại thời
điểm t =
π
(s) bằng
A. 0,5J. B. 0,05J.
C. 0,25J. D. 0,5mJ.
Câu 5: Cho một con lắc lò xo dao động điều hồ với
phương trình x = 5cos
)6/t20( π+
(cm). Biết vật nặng
có khối lượng m = 200g. Cơ năng của con lắc trong q
trình dao động bằng
A. 0,1mJ. B. 0,01J.
C. 0,1J. D. 0,2J.
Câu 6: Một con lắc lò xo dao động điều hồ với phương
trình x = 10cos
ω
t(cm). Tại vị trí có li độ x = 5cm, tỉ số
giữa động năng và thế năng của con lắc là
A. 1. B. 2.
A. 100cm/s. B. 50cm/s.
D. 50
2
cm/s. D. 50m/s.
Câu 9: Một vật có m = 500g dao động điều hồ với
phương trình dao động x = 2cos10
π
t(cm). Lấy
2
π
≈
10.
Năng lượng dao động của vật là
A. 0,1J. B. 0,01J.
C. 0,02J. D. 0,1mJ.
Câu 10: Một con lắc lò xo nằm ngang với chiều dài tự
nhiên l
0
= 20cm, độ cứng k = 100N/m. Khối lượng vật
nặng m = 100g đang dao động điều hồ với năng lượng
W = 2.10
-2
J. Chiều dài cực đại và cực tiểu của lò xo
trong q trình dao động là
Giải :
t
π
=
( )
10cos 20 / 3 5 3x cm
cos 0
sin 0
2
ϕ
π
ϕ
ϕ
=
→ =
>
2
= /
5
rad s
π
ω
2
2
2
1
v
A x cm
ω
= + =
2
cos
2
WW
3
1
=→
2
35
±=x
scmv /50
=→
HD:
JAmW 1,0
2
1
22
==
ω
HD:
cmAkAW 2
2
1
2
=→=
l
max
= l
o
+ A =22cm
l
min
= l
1. Ổn định lớp:
2. Kiểm tra bài cũ:
- Định nghĩa dao động điều hòa?
3. Tổ chức các hoạt động dạy học:
Hoạt động 1: Ơn tập kiến thức
1. P.trình dao động : x = Acos(ωt + ϕ)
2. Vận tốc tức thời : v = -ωAsin(ωt + ϕ)
3. Gia tốc tức thời : a = -ω
2
Acos(ωt + ϕ) = -ω
2
x
a
r
ln hướng về vị trí cân bằng
4. Vật ở VTCB : x = 0; |v|
Max
= ωA; |a|
Min
= 0
Vật ở biên : x = ±A; |v|
Min
= 0; |a|
Max
= ω
2
A
5. Hệ thức độc lập:
2 2 2
( )
= = + = +
2 2 2 2 2 2
1 1
W ( ) W s ( )
2 2
t
m x m A cos t co t
ω ω ω ϕ ω ϕ
= = + = +
7. Dao động điều hồ có tần số góc là ω, tần số f, chu kỳ T. Thì động năng và thế năng biến thiên với tần số góc
2ω, tần số 2f, chu kỳ T/2.
8. Tỉ số giữa động năng và thế năng :
2
1
d
t
E
A
E x
= −
÷
9. Vận tốc, vị trí của vật tại đó :
13
Trường THCS & THPT Lương Thế Vinh Giáo án phụ đạo vật lý 12
Giáo viên: Vũ Văn Tuyên 906531864 Năm học: 2014 - 2015
+đ.năng= n lần thế năng :
( )
1
dương của quỹ đạo. Phương trình dao động của vật là?
Câu 3 Phương trình dao động của một vật là x =
6cos(4πt +
6
π
) (cm), với x tính bằng cm, t tính bằng s.
a) Xác định biên độ, chu kì, tần số, tần số góc và pha
ban đầu của dao động.
b) Xác định li độ, vận tốc và gia tốc của vật khi t = 0,25s
Câu 4: Một vật nhỏ khối lượng 100 g dao động điều hòa
trên một quỹ đạo thẳng dài 20 cm với tần số góc 6 rad/s.
Tính vận tốc cực đại, gia tốc cực đại và cơ năng của vật
dao động
HD Giải: ω 2πf 4π. và A 6cm
t 0 : x
0
0, v
0
> 0 :
0
0 cos
v A sin 0
= ϕ
= − ω ϕ >
⇒
2
sin 0
π
ϕ= ±
ϕ<
chọn φ π/2 ⇒ x 2cos(20πt π/2)cm.
Giải: a) A = 6 cm; T =
ω
π
2
= 0,5 s; f =
T
1
= 2 Hz; ω = 4π
rad/s; ϕ =
6
π
rad.
b) Khi t = 0,25 s thì x = 6cos(4π.0,25 +
6
π
) = 6cos
6
7
π
=
- 3
.2.44 vA
T
A
T
A
t
s
====
= 20 cm/s.
Giải : A =
2
L
=
2
20
= 10 (cm) = 0,1 (m); v
max
= ωA =
0,6 m/s;
a
max
= ω
2
A = 3,6 m/s
2
; W =
2
1
mω
2
2. Kiểm tra bài cũ:
- Định nghĩa dao động điều hòa?
3. Tổ chức các hoạt động dạy học:
Hoạt động 1: Ơn tập kiến thức
- Nội dung cơ bản về dao động điều hòa
Hoạt động 2: Bài tập vận dụng
HOẠT ĐỘNG CỦA GIÁO VIÊN – HỌC SINH HƯỚNG DẪN GIẢI
- Giáo viên nêu bài tập
- Học sinh ghi chép và tóm tắt vào vở
1. Một vật dao động điều hồ theo phương trình x =
6cos(4πt)cm, biên độ dao động của vật là
A. A = 4cm. B. A = 6cm.
C. A = 4m. D. A = 6m.
2. Một chất điểm dao động điều hồ theo phương
trình:
cmtx )
3
2
4cos(4
π
π
+=
, biên độ dao động của
chất điểm là:
A. A = 4m. B. A = 4cm.
C. A =
3/2
π
(m). D. A =
3/2
π
+=
→ A = 4cm
Giải: a) T =
ω
π
2
= 0,5 s;
Giải: T =
ω
π
2
= 0,1 s
Giải:
f
πω
2=
→
Hzf 2
2
==
π
ω
15
Trường THCS & THPT Lương Thế Vinh Giáo án phụ đạo vật lý 12
Giáo viên: Vũ Văn Tuyên 906531864 Năm học: 2014 - 2015
trình:
cmtx )
2
11. Một chất điểm dao động điều hồ có phương
trình x = 2cos10πt(cm). Khi động năng bằng ba lần thế
năng thì chất điểm ở vị trí
A. x = 2cm. B. x = 1,4cm.
C. x = 1cm. D. x = 0,67cm.
12. Một vật dao động điều hồ với biên độ A = 4cm
và chu kỳ T = 2s, chọn gốc thời gian là lúc vật đi qua
VTCB theo chiều dương. Phương trình dao động của vật
là
A. x = 4cos(2ωt -
2
π
)cm. B. x = 4cos(ωt -
2
π
)cm.
C. x = 4cos(2ωt +
2
π
)cm. D. x = 4cos(ωt+
2
π
)cm.
Giải:
π
π
π
5,1
2
1. =+
t
1+
±=
n
A
x
x = ±1 → x = 1cm
Giải:
T
π
ω
2
=
t = 0 →
<
=
→
>
=
0sin
0cos
0
0
ϕ
- Hệ thống bài tập và các câu hỏi gợi ý học sinh làm bài tập
2. Học sinh:
- Ơn tập các kiến thức về dao động điều hòa
III. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC
1. Ổn định lớp:
2. Kiểm tra bài cũ:
- Nêu cấu tạo và hoạt động của con lắc lò xo nằm ngang.?
3. Tổ chức các hoạt động dạy học:
Hoạt động 1: Ơn tập kiến thức
+ Phương trình dao động:
cos( )x A t
ω ϕ
= +
Phương trình vận tốc:
'; sin( ) cos( )
2
dx
v x v A t A t
dt
π
ω ω ϕ ω ω ϕ
= = = − + = + +
+ Phương trình gia tốc:
2
2 2
2
'; ''; cos( );
dv d x
a v a x a A t a x
dt dt
= = = =
c. Chu kì:
1 2
( ); 2
t m
T s T
f N k
π
π
ω
= = = =
d. Pha dao động:
( )t
ω ϕ
+
e. Pha ban đầu:
ϕ
Chú ý: Tìm
ϕ
, ta dựa vào hệ phương trình
0
0
cos
sin
x A
v A
ϕ
ω ϕ
=
: Vật ở biên
M
M
M
M
v A
a
v
a A
ω
ω
ω
=
⇒ =
=
Hoạt động 2: Bài tập vận dụng
HOẠT ĐỘNG CỦA GIÁO VIÊN – HỌC SINH HƯỚNG DẪN GIẢI
- Giáo viên nêu bài tập
- Học sinh ghi chép và tóm tắt vào vở
1. Gắn quả cầu có khối lượng m
1
vào lò xo, hệ dao động
với chu kì T
1
= 0,6s. Thay qủa cầu này bằng quả cầu
khác có khối lượng m
a) 1s. b) 0,5s. c) 0,32s. d) 0,28s.
6. Một con lắc lò xo dao động. Vật có khối lượng
m=0,2kg. Trong 20s con lắc thực hiện được 50 dao
động. Tính độ cứng của lò xo.
a) 60(N/m) b) 40(N/m)
c) 50(N/m) d) 55(N/m)
7. Khi gắn vật có khối lượng m
1
4kg vào một lò xo có
khối lượng khơng đáng kể, nó dao động với chu kì T
1
1s. Khi gắn một vật khác có khối lượng m
2
vào lò xo trên
nó dao động với chu kì T
2
0,5s.Khối lượng m
2
bằng?
a) 0,5kg b) 2 kg c) 1 kg d) 3 kg
8. Một lò xo có độ cứng k mắc với vật nặng m
1
có chu kì
dao động T
1
1,8s. Nếu mắc lò xo đó với vật nặng m
2
thì
chu kì dao động là T
2
=
2
1
2
k.T
(2 )
π
T
2
= 2π
2
m
k
=> m
2
=
2
2
2
k.T
(2 )
π
T = 2π
1 2
m m
k
+
=> T = 2π
1 2
m m
m
m
T
T
→=→
HD : Chọn C. Chu kì dao động của hai con lắc :
'
m m 3m 4m
T 2 ; T 2 2
k k k
+
= π = π = π
'
T 1
T 2
⇒ =
HD : Chọn C. Tại vị trí cân bằng trọng lực tác dụng vào
vật cân bằng với lực đàn hồi của là xo
0
0
l
m
mg k l
k g
∆
= ∆ ⇒ =
( )
Giáo viên: Vũ Văn Tuyên 906531864 Năm học: 2014 - 2015
giảm khối lượng của vật nặng 20% thì số lần dao động
của con lắc trong một đơn vị thời gian
A. tăng
2
5
lần. B. tăng
5
lần.
C. giảm
2
5
lần. D. giảm
5
lần.
11. Một chất điểm chuyển động trên đoạn thẳng có tọa
độ và gia tốc liên hệ với nhau bởi biểu thức : a 25x
(cm/s
2
). Chu kì và tần số góc của chất điểm là :
A. 1,256s ; 25 rad/s. B. 1s ; 5 rad/s.
C. 2s ; 5 rad/s. D. 1,256s ; 5 rad/s.
t = 0 →
<
=
→
- Dao động điều hòa
Tuần:
Ngày soạn:
Ngày dạy:
Tiết 10: DAO ĐỘNG ĐIỀU HỊA (tt)
I. MỤC TIÊU
1. Kiến thức:
- Dao động điều hòa
2. Kĩ năng:
- Viết phương trình li độ, vận tốc và gia tốc
- Vận dụng cơng thức tìm được các giá trị cần thiết
3. Thái độ:
- Nghiêm túc thực hiện nhiệm vụ được giao
- Tính tốn cẩn thận
II. CHUẨN BỊ
1. Giáo viên:
- Hệ thống bài tập và các câu hỏi gợi ý học sinh làm bài tập
2. Học sinh:
- Ơn tập các kiến thức về dao động điều hòa
III. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC
1. Ổn định lớp:
2. Kiểm tra bài cũ:
- Coong thức tính cơ năng con lắc lò xo?
3. Tổ chức các hoạt động dạy học:
Hoạt động 1: Ơn tập kiến thức
Phương trình dao động có dạng : x =Acos(ωt + φ) m
Phương trình vận tốc: v = -Aωsin(ωt + φ) m/s
a) Thế năng : W
t
=
2
(ωt + φ) =
1
2
kA
2
sin
2
(ωt + φ) ; với k =mω
2
c) Cơ năng :
ConstAm
2
1
kA
2
1
WWW
222
tđ
=ω==+=
+ W
t
=
W – W
đ
+ W
đ
=
xnWW
tđ
-Khi
1+
±
=→=
n
A
vnWW
đt
ω
345 Khi tính năng lượng phải đổi khối lượng về kg, vận tốc về m/s, ly độ về mét.
Hoạt động 2: Bài tập vận dụng
HOẠT ĐỘNG CỦA GIÁO VIÊN – HỌC SINH HƯỚNG DẪN GIẢI
- Giáo viên nêu bài tập
- Học sinh ghi chép và tóm tắt vào vở
Câu 1: Một vật dao động điều hòa dọc theo trục Ox.
Biết rằng tại thời điểm ban đầu, vật có li độ x
0
= 3
3
cm, vận tốc v
0
= 15cm/s; tại thời điểm t ,vật có li
độ x
0
= 3cm, vận tốc v
0
= -15
3
D.
6cos 5 ( )
3
x t cm
π
= −
÷
Câu 2: Một vật dao động điều hòa dọc theo trục Ox
có dạng
( )
x Acos t= ω +ϕ
. Biết rằng tại thời điểm
ban đầu, vật có li độ x
0
= -2
3
cm, gia tốc a= 32
π
2
3
cm/s
2
; tại thời điểm t ,vật có li độ x
0
= 2cm, vận
tốc v
0
1
3
( 15 3)
1
A A
A A
ω
ω
+ =
−
+ =
⇒
ω
=5rad/s; A= 6cm ;
t=o
⇒
0
0
3 3
0
x
v
i
π
− = ∠−
Câu 2: Phương trình dao động :
( )
x Acos t= ω +ϕ
;
20
Trường THCS & THPT Lương Thế Vinh Giáo án phụ đạo vật lý 12
Giáo viên: Vũ Văn Tuyên 906531864 Năm học: 2014 - 2015
A.
5
4 2 cos 4 ( )
6
x t cm
π
π
= −
÷
B.
5
4cos 4 ( )
6
x t cm
π
π
= −
= -4
π
cm/s, gia tốc a
0
= -8
π
2
3
cm/s
2
; tại thời điểm t ,vật có vận tốc v = -4
π
3
cm/s, gia tốc a = -8
π
2
cm/s
2
. Phương trình dao
động của vật là :
A.
4cos 2 ( )
6
x t cm
π
π
= +
÷
Câu 4: Xét 1 hệ quả cầu và lò xo dao động điều hòa
theo phương thẳng đứng. Chu kỳ dao động của hệ là
T=1s . Nếu chọn chiều dương của trục tọa độ hướng
xuống, gốc tọa độ là vị trí cân bằng O thì khi hệ bắt
đầu dao động được 2,5s, quả cầu ở tọa độ x=-5
2
cm và đi theo chiều âm của quỹ đạo và vận tốc có độ
lớn 10
π
2
cm/s. Phương trình li độ của quả cầu
là :
A.
10 2 cos 10 ( )
4
x t cm
π
= −
÷
B.
10cos 2 ( )
4
x t cm
π
π
= +
;
2 2
2 2 2
1
x v
A A
ω
+ =
⇒
⇒
ω
=4
π
rad/s; A= 4cm ; Pha ban đầu
a x
ϕ ϕ π
− = ±
với -π < ϕ ≤ π
⇒
5
6
x
π
ϕ
= −
rad
⇒
.a x
ω
= −
;
⇒
x
0
=2
3
cm;
⇒
0
0
3
2
0
x
v
=
<
⇒
π
ϕ = = =
t=0
x
+ =
⇒
A=10cm
Mặt khác: t=2,5s
⇒
2,5
t
N
T
= =
hay N=2T+0,5T
Trong dao động điều hòa, sau hoặc trước nửa chu kỳ thì
tọa độ, vận tốc , gia tốc có giá trị đối nhau nên: t=0 khi
x=5
2
cm và v>0
⇒
t=0
x
2
cos cos( )
A 2 4
0
shift shift rad
π
ϕ
ϕ
= = =
F k x kA t
ω ϕ π
= − = + +
⇒
5
5cos 2
6
hp
F t
π
π π
= − − +
÷
.
Đồng nhất 2 phương trình ta có : k.A=5
⇒
A=0,05m
21
Trường THCS & THPT Lương Thế Vinh Giáo án phụ đạo vật lý 12
Giáo viên: Vũ Văn Tuyên 906531864 Năm học: 2014 - 2015
phương trình
5
5cos 2 ( )
6
F t N
π
π
F kA t N
π
ω
= +
÷
.Chọn biểu thức đúng:
A.t=0 lúc vật qua vị trí cân bằng theo chiều dương
B. t=0 lúc vật qua vị trí cân bằng theo chiều âm
C. t=0 lúc vật qua vị trí biên A
D. t=0 lúc vật qua vị trí biên –A
Câu 7: Một con lắc lò xo có độ cứng k=100N/m dao
động điều hòa dưới tác dụng của lực hồi phục có
phương trình
5
5cos 2 ( )
6
F t N
π
π
= −
÷
. Cho
2
10
π
=
v t cm s
π
π π
= −
÷
D.
( )
20 cos 2 /
6
v t cm s
π
π π
= +
÷
Câu 8: Xét 1 hệ quả cầu và lò xo dao động điều hòa
theo phương thẳng đứng. Chu kỳ dao động của hệ là
T=2s và tỉ số giữa độ lớn lực đàn hồi của lò xo và
trọng lực của quả cầu khi nó ở vị trí thấp nhất là
26/25. Nếu chọn chiều dương của trục tọa độ hướng
lên, gốc tọa độ là vị trí cân bằng O, gốc thời gian lúc
quả cầu đang ở vị trí thấp nhất. Cho
2
10g
π
= =
.
v
=
<
⇒
Chọn A
Câu 6:
( )
. cos
hp
F k x kA t
ω ϕ π
= − = + ±
⇒
cos
2
hp
F kA t
π
ω
= − −
÷
⇒
= − = + ±
⇒
5
cos 2
6
hp
F kA t
π
π π
= − − +
÷
⇒
cos 2
6
hp
F kA t
π
π
= − +
÷
Với k.A= 5
⇒
A=0,05m =5cm
⇒
5cos 2
ω π
= =
(rad/s);
Ta có :
max
26
25
dh
F
P
=
⇒
( )
2
26
25
m l A
mg
ω
∆ +
=
, với
2
mg g
l
k
ω
∆ = =
⇒
A=0,04m=4cm;khi t=0
( )
t=0
x
cos cos( 1)
A
0
shift shift rad
v
ϕ π
= = − =
=
⇒
( ) ( )
4cosx t cm
π π
= +
⇒
Chọn D
22
Trường THCS & THPT Lương Thế Vinh Giáo án phụ đạo vật lý 12
Giáo viên: Vũ Văn Tuyên 906531864 Năm học: 2014 - 2015
C.
( )
π
= +
÷
B.
( )
2cos 10
4
x t cm
π
= +
÷
C.
( )
10 2 cos 10
4
x t cm
π
= −
÷
D.
( )
2cos 10
4
x t cm
min
= 30 cm. Chiều dài tự nhiên của lò xo là :
A.20cm B.18cm C.42cm
D.24cm
Câu 12: Một con lắc lò xo dao động điều hòa theo
phương thẳng đứng, vật nặng ở phía trên. Biên độ
dao động A = 4cm. Trong q trình dao động, lực
đàn hồi cực đại bằng 3 lần lực hồi phục cực đại. Cho
2
10g
π
= =
.Chiều dài lớn nhất của lò xo có giá trị:
A.38cm B.18cm C.28cm
D.24cm
Câu 9: Phương trình dao động :
( )
x Acos t= ω +ϕ
,
10
10( / )
0,1
k
rad s
m
ω
= = =
⇒
2
0 0
⇒
π
ϕ = = =
ϕ <
t=0
x
shift cos shift cos(1) rad
A 4
0
⇒
( )
4
rad
π
ϕ
= −
⇒
( )
10 2 cos 10
4
x t cm
π
= −
Chọn D.
Câu 11: Ta có :
max max
3
dh hp
F F=
⇒
( )
3k l A kA∆ + =⇒
8l cm
∆ =
⇒
Vật ở trên nên
min 0
l l l A= − ∆ −
⇒
l
0
=42 cm
⇒
Chọn C.
Câu 12: Ta có :
max max
3
dh hp
23
Trường THCS & THPT Lương Thế Vinh Giáo án phụ đạo vật lý 12
Giáo viên: Vũ Văn Tuyên 906531864 Năm học: 2014 - 2015
Tuần:
Ngày soạn:
Ngày dạy:
Tiết 11: DAO ĐỘNG ĐIỀU HỊA (tt)
I. MỤC TIÊU
1. Kiến thức:
- Dao động điều hòa
2. Kĩ năng:
- Viết phương trình li độ, vận tốc và gia tốc
- Vận dụng cơng thức tìm được các giá trị cần thiết
3. Thái độ:
- Nghiêm túc thực hiện nhiệm vụ được giao
- Tính tốn cẩn thận
II. CHUẨN BỊ
1. Giáo viên:
- Hệ thống bài tập và các câu hỏi gợi ý học sinh làm bài tập
2. Học sinh:
- Ơn tập các kiến thức về dao động điều hòa
III. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC
1. Ổn định lớp:
2. Kiểm tra bài cũ:
- Coong thức tính cơ năng con lắc lò xo?
3. Tổ chức các hoạt động dạy học:
Hoạt động 1: Ơn tập kiến thức
Hoạt động 2: Bài tập vận dụng
HOẠT ĐỘNG CỦA GIÁO VIÊN – HỌC SINH HƯỚNG DẪN GIẢI
- Giáo viên nêu bài tập
x t cm
π
= +
÷
C.
6cos 5 ( )
6
x t cm
π
= −
÷
D.
6cos 5 ( )
3
x t cm
π
= −
÷
Câu 2: Một vật dao động điều hòa dọc theo trục Ox
Câu 1: Phương trình dao động:
( )
x Acos t= ω +ϕ
;
−
+ =
⇒
ω
=5rad/s; A= 6cm ;
t=o
⇒
0
0
3 3
0
x
v
=
>
⇒
π
ϕ = = =
t=0
x
3
.
Phương trình li độ của vật là :
A.
5
4 2 cos 4 ( )
6
x t cm
π
π
= −
÷
B.
5
4cos 4 ( )
6
x t cm
π
π
= −
÷
C.
4cos 2 ( )
6
x t cm
π
cm/s
2
; tại thời điểm t ,vật có vận tốc v = -4
π
3
cm/s, gia tốc a = -8
π
2
cm/s
2
. Phương trình dao
động của vật là :
A.
4cos 2 ( )
6
x t cm
π
π
= +
÷
B.
4 2 cos 2 ( )
6
x t cm
π
π
= +
lớn 10
π
2
cm/s. Phương trình li độ của quả cầu
là :
A.
10 2 cos 10 ( )
4
x t cm
π
= −
÷
B.
10cos 2 ( )
4
x t cm
π
π
= +
÷
⇒
6cos 5 ( )
6
x t cm
⇒
⇒
ω
=4
π
rad/s; A= 4cm ; Pha ban đầu
a x
ϕ ϕ π
− = ±
với -π < ϕ ≤ π
⇒
5
6
x
π
ϕ
= −
rad
⇒
5
4cos 4 ( )
6
x t cm
π
π
= −
3
cm;
⇒
0
0
3
2
0
x
v
=
<
⇒
π
ϕ = = =
t=0
x
3
shift cos shift cos( ) rad
A 2 6
⇒
4cos 2 ( )
6
x t cm
T
= =
hay N=2T+0,5T
Trong dao động điều hòa, sau hoặc trước nửa chu kỳ thì
tọa độ, vận tốc , gia tốc có giá trị đối nhau nên: t=0 khi
x=5
2
cm và v>0
⇒
t=0
x
2
cos cos( )
A 2 4
0
shift shift rad
π
ϕ
ϕ
= = =
<
25
Copyright: Tài liệu đại học ©