NĂM HỌC 2013- 2014
NĂM HỌC 2013- 2014
GV: Thân Thị Diệp Nga

SINH HỌC 11 CƠ BẢN
BÀI 2
VẬN CHUYỂN CÁC CHẤT
TRONG CÂY
“Tại sao trong tự nhiên nước chảy từ trên cao xuống
mà trong cây nước đi ngược từ dưới đi lên?”
Níc
“Tại sao trong tự nhiên nước chảy
từ trên cao xuống mà trong cây
nước đi ngược từ dưới đi lên?”
Quansáthìnhảnhđộngvàchobiếttrongcâycó
nhữngdòngvậnchuyểnnào?
- Dòng đi xuống
(dòng mạch rây)
- Dòng đi lên
(dòng mạch gỗ)
Chất hữu cơ
Nước và ion khoáng
Trongcâycó2
dòngvậnchuyển:
Quansátsơđồđểthấyđượcconđườngđi
củadòngmạchgỗtrongcây
MẠCH GỖ MẠCH RÂY
Cấu tạo
Thành
phần
dòch

bào
MINHHỌA–CẤUTẠOMẠCHGỖ
Đápán:*Mạchgỗcấutạogồmnhưng
tếbàochếtlàquảnbàovàmạchống.
**-Cáctếbàokhôngcómàng,
khôngcóbàoquan.Đầucuốivà
thànhbênđụcthủnglỗvànốivới
nhauthànhnhữngốngdàirỗng2
đầutừrễlênlálựccảnthấpgiúp
dòngmạchgỗvậnchuyểnngược
chiềutrọnglực.
-
Quảnbàovàmạchốngthìsắp
xếpcáclỗbênsítnhautạoradòng
vậnchuyểnngang.
-Thànhmạchgỗđượclinhinhóa
nênbềnchắcvàchịunước.
MINHHỌA–CẤUTẠOMẠCHRÂY
Đáp án
•
Lànhữngtếbàosống.
Gồm2loạitếbào:tếbào
ốngrâyvàtếbàokèm.
•
Cácốngrâynốivớinhau
thôngquabảnrâytạothành
ốngdàiđitừláxuốngrễ.
•
Cáctếbàokèmgiàutithể
lànguồncungcấpnăng

chuyển từ lá xuống rễ.
ĐÁPÁNPHIẾUHỌCTẬP
M CH GẠ Ỗ M CH RÂYẠ
2.
Thành
phần
dòch
- Nước (chủ yếu)
- Các ion khoáng
- Các chất hữu cơ được tổng
hợp từ rễ
-
chủ yếu là sản phẩm tổng hợp ở lá
như saccarôzơ, các axit amin,
vitamin, hoocmôn TV (chủ yếu)
- Một số hợp chất hữu cơ khác
(ATP,…)
-
Một số các ion khoáng được sử
dụng lại. Đặc biệt rất giàu K
+
làm
cho độ pH cao (8-8,5)
ĐÁPÁNPHIẾUHỌCTẬP
Nêuthànhphầndịchmạchgỗvàthành
phầndịchmạchrây?
2. Thành phần của dịch mạch gỗ:
Hãy nêu thành phần của dịch mạch gỗ ?
Gồm: Nước, muối khoáng và các chất hữu cơ
3.Độnglựcđẩydòngmạchgỗ:

Khôngkhíbãohòahơinước
nướcứlạiquamạchgỗởtậncác
đầucuốicủalá,nơicókhíkhổng.
+Cácphântửnướccólựcliênkết
vớinhautạonênsứccăngbềmặt,
hìnhthànhnêngiọtnướctreođầu
tậncùngcủalá.
Sựứgiọtởlácâydâuđất
Giảithíchhiệntượngrỉnhựa?
Hình2.4.Ứgiọtởcâylúa
a)Ứgiọtởđỉnhlálúa
b)Thủykhổngởlá
Giảithíchhiệntượngứgiọtởcâylúa?
Xemhìnhxácđịnhđộnglựcđẩydòngmạchgỗ
Do lực liên kết giữa các phân tử nước…
Xemhìnhxácđịnhđộnglựccủadòngmạchrây
*Chấthữucơtổnghợpchủyếu
ởcơquannàocủacây?
**Cơquannàocủacâycần
chấthữucơ?
***Chấthữucơtrongcâyđược
vậnchuyểnnhờđộnglựcnào?
Thảoluậntheogợiý
Đáp án:
*Chấthữucơtổnghợpởcáctếbàoở
lácây.
**Tấtcảcáccơquancầnchấthữucơ
***Dosựchệnhlệchápsuấtthẩm
thấugiữacơquancho(lá)vàcơquan
chứa(rễ,củ,quả…)dòngmạchrây

chịu nước.
- Các tế bào nối với nhau thành những ống dài
rỗng từ rễ lên lá. Quản bào và mạch ống thì sắp
xếp các lỗ bên sít nhau tạo ra dòng vận chuyển
ngang
- Là những tế bào sống, gồm ống hình
rây và tế bào kèm
- Các ống rây nối đầu với nhau quan bản
rây tạo thành ống dài (không phải ống
rỗng) đi từ lá xuống rễ
Thành
phần dịch
- Nước, muối khoáng được hấp thụ ở rễ và các
chất hữu cơ được tổng hợp ở rễ
- Là các sản phẩm đồng hoá ở lá:
+ Saccarôzơ, axit amin …
+ một số ion khoáng được sử dụng lại
Động lực
- Là sự phối hợp của ba lực:
+ Áp suất rễ
+ Lực hút do thoát hơi nước ở lá
+ Lực liên kết giữa các phân tử nước với nhau và
với thành mạch gỗ.
cột nước liên tục đi từ rễ lên lá
-Là sự chệnh lệch áp suất thẩm thấu
giữa cơ quan cho (lá) và cơ quan nhận
(rễ)
dòng mạch rây chảy từ nơi có áp suất
thẩm thấu cao đến nơi có áp suất thẩm
thấu thấp.