S GIÁO DC VÀ ÀO TO LÀO CAI
TRNG THPT S 2 TP LÀO CAI

Lào Cai, nm 2011

A. PHN M U.
I. LÍ DO CHN  TÀI:
Xut phát t thc t ging dy đa lí lp 12, đc bit là vic hng dn hc
sinh ôn tp và thi tt nghip THPT môn đa lí trong nhng nm qua còn đt hiu
qu cha cao, có th thy rõ qua kt qu thng kê đim thi môn đa lí khi THPT
nm 2010 nh sau:

Thng kê đim thi môn a lí nm 2010 ca Lào Cai khi THPT
im s con đim im s con đim
0 0 5 770
0.5 0 5.5 772
1 1 6 631
1.5 15 6.5 592
2 19 7 326
2.5 64 7.5 226
3 125 8 96
3.5 251 8.5 46
4 434 9 8
4.5 534 9.5 0
10 0

1443 3467

29,4%


III. MC ÍCH CA SÁNG KIN KINH NGHIM:
- Hng dn hc sinh nm đc các k nng đa lí cn có nh: K nng khai thác
Atlat đa lí Vit Nam, k nng v biu đ, k nng khai thác bng s liu, k nng
vn dng kin thc đ gii thích nhng vn đ đa lí t nhiên, kinh t -xã hi
………
- Hng dn hc sinh cách hc đ nm vng nhng kin thc-k nng c bn ti
thiu (chun kin thc-k nng đa lí) v lí thuyt ca môn đa lí
- Giúp hc sinh d ôn tp, đt kt qu tt hn khi làm bài thi đa lí tt nghip
THPT cng nh thi vào các trng đa hc và cao đng khi C.

IV. I TNG VÀ PHM VI NGHIÊN CU:
1. í tng nghiên cu:
- Giáo viên trong ging dy đc bit là trong vic dy hc sinh ôn tp.
- Hc sinh trong ôn tp và làm bài thi môn đa lí.
2. Phm vi nghiên cu:
- Chng trình đa lí lp 12, liên quan ti thi tt nghip THPT và thi đi hc.
- Gii hn trong các phng pháp dy hc sinh nm chc các k nng và kh
nng vn dng các k nng: Khai thác Atlat đa lí Vit Nam, k nng v biu đ,
k nng khai thác bng s liu, k nng vn dng kin thc đ gii thích nhng
vn đ đa lí t nhiên, kinh t -xã hi ……… đc bit là k nng hc và nm
nhng kin thc lí thuyt đa lí c bn ti thiu vào vic làm bài thi đa lí.

V. PHNG PHÁP NGHIÊN CU.
- S dng các phng pháp dy hc tích cc, giúp hc sinh nm vng và vn
dng thành tho các k nng đa lí trong quá trình ôn tp và làm bài thi.
- Hng dn hc sinh hc cách hc đ nm nhng kin thc lí thuyt c bn và
ti thiu ca môn đa lí.
- Xây dng h thng câu hi và bài tp cho hc sinh rèn luyn các k nng ôn
tp, qua đó đánh giá kt qu nghiên cu va đ tài.
- Tng kt thành chuyên đ chung v dy hc sinh ôn tp và làm bài thi tt


II. NI DUNG C TH CA SÁNG KIN KINH NGHIM:

1. K nng s dng và khai thác Atlat đa lí Vit Nam.
- Atlat đa lí Vit Nam là tài liu quan trng mà hc sinh đc phép s dng
trong khi thi tt nghip môn đa lí. Bit s dng Atlat giúp hc sinh đ phi ghi
nh máy móc, có th tái hin li nhng kin thc đa lí cn thit đ làm bài thi.
 khai thác đc Atlat hc sinh phi bit cách s dng Atlat: Nm đc cu
trúc ca Atlat ngay  trang bìa có phn kí hiu chung, ni dung ca Atlat đc
sp xp theo trình t sách giáo khoa vi 3 phn: a lí t nhiên, đa lí kinh t-xã
hi, đa lí vùng kinh t.
Bit khai thác các biu đ, các bng s liu và lc đ có trong Atlat đ trình
bày v tình hình phát trin và phân b ca các s vt hin tng đa lí t nhiên,
đa lí kinh t - xã hi Vit Nam.
Bit s dng s trang bn đ Atlat cn thit đ gii quyt các câu hi khác
nhau. Ví d:  đánh giá tim nng t nhiên cho phát trin công nghip ch yu
khai thác trang khoáng sn; nhng đánh giá tim nng t nhiên cho phát trin
nông nghip cn khai thác nhiu trang nh: Trang đa hình, đt đai, khí hu, sông
ngòi, nhng không cn trang khoáng sn.

2. K nng phân tích và nhn xét bng s liu thng kê.
Trc khi phân tích bng s liu hc sinh phi nm vng tên bng s liu,
các tiêu đ ca bng, đn v tính, yêu cu c th ca bài tp.

Nguyên tác chung khi khai thác bng s liu là:
- Không đc b sót d kin. Ging nh khi gii toán, các d kin đc đa vào
bng s liu đu đc chn lc, có ý đ t trc. Bi vy vic b sót có th dn


3. 2 K nng v biu đ :
- V biu đ phi đm bo đc các yêu cu sau:
+ Có tên biu đ, đm bo tng đi chính xác, s liu đc ghi trên biu đ,
biu đ phi đm bo tính thm m.
+ Nu có các trc tung, trc hoành thì ti các đu trc phi có chú dn, ví d
triu tn, hoc nm ………
+ Trên biu đ nu có kí hiu cho các đi tng đa lí khác nhau, thì phi có
bng chú gii đ gii thích các kí hiu đó. 4. Cách hc đ nm vng nhng kin thc-k nng c bn ti thiu v lí
thuyt ca môn đa lí:
- Các kin thc lí thuyt cn có ca môn đa lí đ thi tt nghip THPT, đc th
hin trong các bài hc ca chng trình đa lí lp 12, vi gn 40 tit hc trong c
nm hc. S lng kin thc cn nh không nh, nht là vi nhng hc sinh hc
trung bình và yu.  hc sinh nm chc đc nhng kin thc này, trong quá
trình dy hc giáo viên cn bám sát các chun kin thc và k nng môn hc đ
ging dy, làm sao giúp hc sinh ch cn ghi nh nhng kin thc c bn nht 
tng bài.
- Khi hng dn hc sinh ôn tp đ thi tt nghip, giáo viên nên tham kho các
tài liu ôn tp khác nhau đ giúp hc sinh làm đ cng, h thng đc nhng
kin thc lí thuyt cn thit. Không nên vit dài dòng, nan mam, mà phi nêu
ra đc các ý chính t đó có th suy ra các ý khác.
- Trong quá trình ôn tp cn lu ý hc sinh cách t duy liên h, đ tái hin li
kin thc trong mi liên h gia các bài, các chng và trong ngay trong tng
bài, có nh vy các em mi gim đc thi gian ôn ôn tp, d nh và d tái hin

III ÁNH GIÁ KT QU THC HIN CA  TÀI:
- Trong nhiu nm qua, trong quá trình ging dy ca mình tôi đã áp dng sáng
kin này đ rèn luyn k nng cho hc sinh và giúp các em làm bài kim tra, làm
bài thi môn đa lí. Tôi nhn thy vic áp dng sáng kin này đã mang li hiu
qu thit thc.
- Vi s hng dn ca tôi các em đã đ mt nhiu thi gian ghi nh kin thc
máy móc, nm chc và thành tho các k nng chn dng, v các dng biu đ; k
nng hc ôn các kin thc lí thuyt, k nng vn dng kin thc vào làm bài
kim tra đt kt qu cao.
- Các lp 12 hc sinh tôi đc phân công ging dy, các em đu nm đc
nhng kin thc c bn ca môn đa lý và nhng k nng c bn trong s dng
bn đ, Atlat…… C th là: 100% hc sinh lp 12 tôi ging dy đu bit chn
dng biu đ thích hp, bit v các dng biu đ khác nhau. Có th s dng
thành tho Atlat đ làm bài thi tt nghip THPT, và bit cách s dng các ng
dng ca bn đ, bit cách vn dng các kin thc đa lí đã hc vào gii quyt
các vn đ trong cuc sng thc tin hàng ngày.
- Trong kì thi th tt nghip đu tháng 04 nm 2011, mc dù thi gian ôn tp
cha nhiu nhng kt qu t l hc sinh đt đim t trung bình tr lên khá cao,
trong đó có nhiu hc sinh đt kt qu khá, gii. Tôi hi vng trong kì thi tt
nghip này nh áp dng sáng kin kinh nghim trên, kt qu thi tt nghip ca
các lp 12 s tt hn, t l hc sinh đt đim khá, gii môn đa lí s cao hn nm
hc trc.

C. - KT LUN VÀ KIN NGH
I . KT LUN CHUNG:
Trong quá trình ging dy đa lí  lp 12, đc bit là trong vic hng dn
hc sinh ôn thi tt nghip môn đa lí, vic rèn luyn các k nng ht sc cn thit

mong ý kin đóng góp b sung ca các đng nghip, đ sáng kin có giá tr tt
hn đi vi công tác ging dy hng dn hc sinh ôn tp thi tt nghip, thi đi
hc và cao đng môn đa lí. TÀI LIU THAM KHO CHÍNH

1. Hng dn ôn tp và tr li câu hi đa lí – Lê Thông.
2. Ôn tp đa lí theo ch đim - Nguyn Vit thnh.
3. Tuyn chn nhng bài ôn luyn k nng thc hành môn đa lí -  Ngc Tin

4. a lớ kinh t Vit Nam Lờ Thụng
5. Những vấn đề chung về đổi mới giảng dạy trung học phổ thông môn địa lí
Nhà xuất bản Giáo dục.
6. Atlat địa lí Việt Nam.
7.Hng dn thc chun kin thc, k nng mụn a lớ - B Giỏodc v o to.
8. Hng dn ụn tp thi tt nghip mụn a lớ - Phm Th Sen