ĐẶT VẤN ĐỀ
Doanh nghiệp tư nhân là một trong các loại hình doanh nghiệp phổ biến trong nên
kinh tế thị trường ở nước ta hiện nay. Khác biệt cơ bản của doanh nghiệp này là chế độ
chịu trách nhiệm tài sản trong kinh doanh của chủ doanh nghiệp tư nhân. Vậy, vì sao chủ
doanh nghiệp tư nhân có chế độ này? Biểu hiện của nó ra sao? Cùng nhau “Phân tích chế
độ chịu trách nhiệm tài sản trong kinh doanh của chủ doanh nghiệp tư nhân” để có cái
nhìn toàn diện hơn về loại hình kinh doanh này.
GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ
I. Khái niệm doanh nghiệp tư nhân
Điều 141 Luật doanh nghiệp năm 2005 có quy định: “Doanh nghiệp tư nhân là
doanh nghiệp do một cá nhân làm chủ và tự chịu trách nhiệm bằng toàn bộ tài sản của
mình về mọi hoạt động của doanh nghiệp; doanh nghiệp tư nhân không được phát hành
bất kì một loại chứng khoán nào; mỗi cá nhân chỉ được quyền thành lập một doanh nghiệp
tư nhân”.
II. Phân tích chế độ chịu trách nhiệm tài sản trong kinh doanh của chủ doanh
nghiệp tư nhân
1. Vì sao chủ doanh nghiệp tư nhân phải chịu trách nhiệm tài sản trong kinh
doanh?
Thứ nhất, doanh nghiệp tư nhân là doanh nghiệp do cá nhân làm chủ. Trong doanh
nghiệp tư nhân không có sự góp vốn như ở các công ti nhiều chủ sở hữu khác, tài sản của
doanh nghiệp không có sư tách biệt với tài sản của chủ doanh nghiệp và chủ công ti tư
nhân có quyền thuê người quản lý.
Thứ hai, chủ doanh nghiệp tư nhân phải chịu trách nhiệm vô hạn về tài sản trước
mọi khoản nợ phát sinh trong quá trình hoạt động của doanh nghiệp tư nhân.
Thứ ba, doanh nghiệp tư nhân không có tư cách pháp nhân nên không có sự độc
lập về tài sản.
2. Biểu hiện của chế độ chịu trách nhiệm tài sản trong kinh doanh của chủ doanh
nghiệp tư nhân
1
Một là, chủ doanh nghiệp tư nhân trách nhiệm tài sản trong kinh doanh trong
quan hệ sở hữu vốn. Nguồn vốn ban đầu của doanh nghiệp tư nhân xuất phát chủ yếu từ
trình kinh doanh của doanh nghiệp bởi đối với doanh nghiệp tư nhân, không có tính độc
lập về tài sản của doanh nghiệp.
Bốn là, chủ doanh nghiệp tư nhân chịu trách nhiệm vô hạn về tài sản trước mọi
khoản nợ phát sinh trong quá trình hoạt động của doanh nghiệp tư nhân. Do không có
sự tách biệt giữa tài sản của doanh nghiệp tư nhân với chủ doanh nghiệp tư nhân nên chủ
doanh nghiệp tư nhân sẽ phải chịu trách nhiệm vô hạn về tài sản. Chủ doanh nghiệp tư
nhân không chỉ phải chịu trách nhiệm về hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp trong
phạm vi phần vốn đầu tư đã đăng kí với cơ quan đăng kí kinh doanh mà phải chịu trách
nhiệm bằng toàn bộ tài sản của mình trong trường hợp phần vốn đầu tư đã đăng kí không
đủ để trang trải các khoản nợ của doanh nghiệp tư nhân. Chẳng hạn, doanh nghiệp tư
nhân B của ông A có số vốn đầu tư là 1 tỉ đồng. Trong quá trình kinh doanh bị lỗ một 2 tỉ
đồng thì ông A phải lấy tài sản dân sự của mình để trả nốt số nợ của doanh nghiệp.
3. Bình luận về chế độ chịu trách nhiệm tài sản trong kinh doanh của chủ doanh
nghiệp tư nhân
Ưu điểm: mọi lợi nhuận từ hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp tư nhân thuộc
về chủ doanh nghiệp sau khi đã thực hiện đầy đủ nghĩa vụ với nhà nước và các bên thứ
ba. Điều này có ý nghĩa khuyến khích mở rộng loại hình doanh nghiệp tư nhân.
Hạn chế: Đối với doanh nghiệp tư nhân, hoạt động kinh doanh phụ thuộc nhiều
vào tài sản của chủ doanh nghiệp. Ví thế việc mở rộng kinh doanh doanh nghiệp tư nhân
đòi hỏi lượng vốn “dày” của chủ sở hữu. Bên cạnh đó, trong trường hợp doanh nghiệp tư
nhân làm ăn thua lỗ, chủ doanh nghiệp rất dễ mất tất cả do phải chịu chế độ trách nhiệm
vô hạn về tài sản.
KẾT THÚC VẤN ĐỀ
Tóm lại, chủ doanh nghiệp tư nhân phải chịu trách nhiệm tài sản trong kinh doanh
của chủ doanh nghiệp tư nhân. Việc phân tích trên giúp ta đánh giá được phần nào những
ưu điểm, hạn chế cũng như hướng phát huy, khắc phục để từ đó có thể khai thác tối đa
hoạt động loại hình doanh nghiệp này.
3