BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO BỘ NÔNG NGHIỆP VÀ PTNT
VIỆN CHĂN NUÔI HÀ MINH TUÂN
NGHIÊN CỨU SẢN XUẤT TINH ĐÔNG LẠNH
CỌNG RẠ CỦA TRÂU VIỆT NAM Chuyên ngành: Chăn nuôi
Mã số: 62 62 01 05

TÓM TẮT LUẬN ÁN TIẾN SĨ

HÀ NỘI - 2014

Công trình được hoàn thành tại: Viện Chăn nuôi

Người hướng dẫn khoa học:
1. PGS.TS. Mai Văn Sánh
2. TS. Lê Văn Thông

2014. Ảnh hưởng của môi trường pha loãng và phương pháp
đông lạnh đến chất lượng tinh cọng rạ của trâu nội (swamp
buffalo). Trang: 65-76. Tạp chí Khoa học kỹ thuật chăn nuôi.
Số: 6(183)-2014.
3. Hà Minh Tuân, Mai Văn Sánh, Lê Văn Thông và Lê Bá Quế.
2014. Khả năng sản xuất tinh đông lạnh dạng cọng rạ của trâu
nội Việt Nam (swamp buffalo). Trang: 76-82. Tạp chí Khoa học
kỹ thuật chăn nuôi. Số: 10(187)-2014. 24 - Tinh trâu Việt Nam đông lạnh dạng cọng rạ có chất lượng
tốt, hoạt lực sau giải đông đạt 49,17%. Tỷ lệ thụ thai ở lần phối giống
đầu của các trâu đực giống trên đàn trâu cái địa phương đạt 50,67%
và dao động từ 44,00% đến 56,00%, không có sự sai khác giữa các cá
thể trâu về chỉ tiêu này.
Tất cả 06 trâu đực giống Việt Nam trong nghiên cứu đều có
số lượng, chất lượng tinh tốt, có thể sử dụng để sản xuất tinh đông
lạnh phục vụ công tác giống trâu Việt Nam.
2. ĐỀ NGHỊ
- Đề nghị sử dụng môi trường MT3 pha loãng tinh dịch và
phương pháp PP2 đông lạnh tinh trùng trong sản xuất tinh trâu Việt
Nam. Sử dụng 6 trâu đực giống Việt Nam trong nghiên cứu này để
sản xuất tinh đông lạnh dạng cọng rạ phục vụ công tác giống trâu
Việt Nam.
- Đề nghị mở rộng nghiên cứu đánh giá các ảnh hưởng của
các yếu tố tuổi, thức ăn, quản lý khai thác tinh, thời gian bảo quản
tinh … tới số lượng, chất lượng tinh và khả năng sản xuất tinh đông

khai thác tinh dịch bằng âm đạo giả và xác định được tuổi bắt đầu
khai thác tinh của trâu Việt Nam.
- Đánh giá được ảnh hưởng của cá thể, mùa vụ đến một số
chỉ tiêu số lượng, chất lượng tinh dịch của trâu Việt Nam.
- Xác định được môi trường pha loãng tinh dịch và phương
pháp đông lạnh tinh trùng trâu Việt Nam thích hợp.
2 - Đánh giá được khả năng sản xuất tinh đông lạnh dạng cọng
rạ của trâu Việt Nam.
- Kiểm nghiệm được chất lượng tinh đông lạnh dạng cọng rạ
của trâu Việt Nam.
3. Ý NGHĨA KHOA HỌC VÀ THỰC TIỄN
3.1. Ý nghĩa khoa học
- Kết quả của luận án giúp bổ sung các dữ liệu khoa học về
thời gian huấn luyện khai thác tinh dịch bằng âm đạo giả, tuổi bắt đầu
khai thác tinh dịch, một số chỉ tiêu số lượng, chất lượng tinh dịch,
khả năng sản xuất tinh đông lạnh, môi trường pha loãng tinh dịch,
phương pháp đông lạnh tinh trùng phù hợp và ảnh hưởng của mùa vụ
trong điều kiện chăn nuôi ở miền Bắc đối với con trâu Việt Nam.
- Luận án là tài liệu tham khảo cho các cơ sở nghiên cứu, các
trường đại học, cao đẳng cũng như cho cơ sở chăn nuôi trâu đực giống.
3.2. Ý nghĩa thực tiễn
- Sản xuất được tinh trâu Việt Nam đông lạnh dạng cọng rạ
đạt chất lượng cao, phục vụ công tác TTNT trâu ở nước ta, góp phần
cải tạo, nâng cao số lượng và chất lượng đàn trâu Việt Nam.
- Thông qua nghiên cứu ảnh hưởng của mùa vụ đến khả năng
sản xuất tinh của trâu Việt Nam, giúp cơ sở chăn nuôi khai thác tối đa
tiềm năng của các trâu đực giống.

tốc độ giảm 3
0
C/phút, từ -6
0
C xuống -70
0
C với tốc độ 8
0
C/phút, từ -
70
0
C xuống -165
0
C với tốc độ giảm 24
0
C/phút, sau đó đưa cọng rạ vào
nitơ lỏng nhiệt độ -196
0
C cho kết quả hoạt lực tinh trùng, tỷ lệ tinh
trùng kỳ hình và tỷ lệ tinh trùng sống sau giải đông tốt.
- Tỷ lệ các lần khai thác đạt tiêu chuẩn trung bình của chỉ tiêu
lượng xuất tinh và nồng độ tinh trùng đạt 100%, của hoạt lực tinh
trùng là 71,81%. Các trâu Việt Nam có khả năng sản xuất tinh tốt, số
lượng cọng rạ sản xuất đạt tiêu chuẩn là 152,94 cọng rạ/lần khai thác
đạt tiêu chuẩn/con. Yếu tố cá thể và mùa vụ có ảnh hưởng đến số
lượng tinh đông lạnh dạng cọng rạ sản xuất được trong một lần khai
thác tinh của trâu Việt Nam (P<0,05).
22
1. KẾT LUẬN
- Trâu đực giống Việt Nam trong nghiên cứu này đều có
phản xạ nhảy giá tốt khi huấn luyện khai thác tinh bằng âm đạo giả.
3 5. NHỮNG ĐÓNG GÓP MỚI CỦA LUẬN ÁN
- Luận án là công trình khoa học đầu tiên đã đánh giá được
một số chỉ tiêu số lượng, chất lượng tinh dịch, khả năng sản xuất tinh
đông lạnh của trâu Việt Nam và ảnh hưởng của mùa vụ đến khả năng
sinh sản của trâu đực trong điều kiện khí hậu miền Bắc, Việt Nam.
- Luận án đã xác định được môi trường pha loãng tinh dịch
trâu và phương pháp đông lạnh tinh trùng trâu phù hợp với điều kiện
thực tiễn sản xuất tinh đông lạnh ở Việt Nam.
- Khẳng định được Việt Nam sản xuất được tinh trâu đông lạnh
dạng cọng rạ chất lượng cao phục vụ công tác giống trâu Việt Nam.
Chương 1. TỔNG QUAN TÀI LIỆU
1.1. GIỚI THIỆU VỀ TRÂU VIỆT NAM
Trâu Việt Nam là trâu đầm lầy (Berthouly và cs., 2010), sống
tập trung chủ yếu ở 2 vùng trung du - miền núi phía Bắc (chiếm
56,77%) và vùng Bắc Trung Bộ - Duyên hải miền Trung (chiếm
30,54%) (Cục Chăn nuôi, 2010).
1.2. KHAI THÁC TINH DỊCH VÀ MỘT SỐ CHỈ TIÊU SỐ
LƯỢNG, CHẤT LƯỢNG TINH DỊCH TRÂU
- Đối với gia súc, phương pháp khai thác tinh bằng âm đạo
giả được dùng phổ biến nhất (Dorji, 2009).
- Lượng xuất tinh: Trâu Murrah ở Ấn Độ có độ tuổi từ 2,31-
7,36 năm tuổi có lượng xuất tinh đạt 2,58ml (Bhakat và cs., 2011).
Nordin và cs. (1990) cho biết trâu đầm lầy từ 29 tháng tuổi đến trên
65 tháng tuổi, lượng xuất tinh trung bình đạt từ 1,5-3,7ml.

1.5. THỤ TINH NHÂN TẠO TRÂU BẰNG TINH ĐÔNG LẠNH
Theo Haranath và cs. (1990), sử dụng môi trường gồm lòng
đỏ, tris và glycerol để đông lạnh tinh trâu Murrah ở 2 dạng cọng rạ
0,25 ml và 0,5 ml, kết quả tỷ lệ thụ thai đạt tương ứng là 52,7% và
50,4%. Andrabi và cs. (2006) thu được kết quả tỷ lệ thụ thai ở trâu
Nili-Ravi đạt 56,75% khi phối giống TTNT bằng tinh đông lạnh được
pha loãng bởi môi trường Tris-citric acid (TCA).
21 3.5. CHẤT LƯỢNG TINH ĐÔNG LẠNH DẠNG CỌNG RẠ CỦA
TRÂU VIỆT NAM
3.5.1. Hoạt lực tinh trùng sau giải đông của trâu Việt Nam
Kết quả nghiên cứu kiểm nghiệm chất lượng tinh cọng rạ các
trâu đực giống Việt Nam trong phòng thí nghiệm cho thấy, hoạt lực
sau giải đông trung bình đạt 49,17%. Trong đó trâu đực số hiệu 305
có hoạt lực tinh trùng sau giải đông cao nhất đạt 52,03%, các trâu
đực số hiệu 306 và 307 có hoạt lực tinh trùng thấp nhất (47,24% và
49,17%) (P<0,05). Kết quả nghiên cứu của chúng tôi tương đồng với
báo cáo của tác giả Singh (2010), tinh cọng rạ trâu Murrah có hoạt
lực sau giải đông trung bình đạt 48,1%.
Bảng 3.29. Hoạt lực tinh trùng sau giải đông của trâu Việt Nam
Hoạt lực sau giải đông (%)
Số hiệu trâu đực
giống
Số lần sản xuất
tinh
Mean SD
301 87 49,42
ab

xuất được cao nhất đạt 183,96 cọng rạ/lần khai thác tinh đạt tiêu
chuẩn và thấp nhất là trâu đực số hiệu 307 chỉ đạt 110,58 cọng rạ/lần
khai thác tinh đạt tiêu chuẩn (P<0,05).
Bảng 3.23. Số lượng cọng rạ sản xuất của trâu Việt Nam
Số lượng cọng
rạ sản xuất/lần
KTT ĐTC/con

(cọng rạ)
Số lượng cọng rạ
sản xuất ĐTC/lần
KTT ĐTC/con
(cọng rạ)
Số hiệu trâu
đực giống
Số lần
KTT
ĐTC đ
ưa
vào sản
xu
ất tinh
(lần)
Mean

SD
Số lần
sản
xuất
tinh

305 108 147,40
c

22,31 101 147,94
c

22,00 93,52

306 75 152,99
c

23,81 66 153,42
c

25,00 88,00

307 65 110,58
d

19,81 56 109,80
d

20,82 86,15

Trung bình 517 152,56

29,85 469 152,94

30,08 90,72


- Nghiên cứu huấn luyện và khai thác tinh trâu Việt Nam
- Nghiên cứu ảnh hưởng của cá thể và mùa vụ đến một số chỉ
tiêu số lượng, chất lượng tinh trâu Việt Nam
6 - Nghiên cứu lựa chọn môi trường pha loãng và phương pháp
đông lạnh tinh trâu Việt Nam
- Đánh giá khả năng sản xuất tinh đông lạnh dạng cọng rạ của
trâu Việt Nam
- Kiểm nghiệm chất lượng tinh đông lạnh dạng cọng rạ của
trâu Việt Nam
2.6. PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
2.6.1. Phương pháp nghiên cứu huấn luyện và khai thác tinh trâu
Việt Nam
- Sử dụng phương pháp khai thác tinh bằng âm đạo giả để
khai thác tinh trâu Việt Nam.
- Tuổi bắt đầu huấn luyện khai thác tinh và tuổi bắt đầu khai
thác tinh của trâu Việt Nam được theo dõi, ghi chép thông qua hồ sơ
lý lịch của từng trâu đực.
- Khối lượng của trâu Việt Nam được xác định bằng cân điện tử.
- Thời gian huấn luyện khai thác tinh của trâu Việt Nam được
theo dõi, ghi chép từ khi bắt đầu đưa vào huấn luyện khai thác tinh
đến khi trâu đực nhảy giá thành thục và khai thác được tinh dịch trâu
bằng âm đạo giả.
2.6.2. Phương pháp nghiên cứu ảnh hưởng của cá thể và mùa vụ
đến một số chỉ tiêu số lượng, chất lượng tinh trâu Việt Nam
- Lượng xuất tinh: Xác định bằng cách quan sát trên ống
nhựa có chia vạch khắc ml.
- Hoạt lực tinh trùng: Dùng micropipét hút 0,01 ml tinh dịch

(P<0,05). Bhosrekar và cs. (1994) và Narayan và cs. (2000) cũng cho
biết chất lượng tinh gia súc được đông lạnh chậm bằng tủ đông lập
trình sẵn cao hơn so với tinh đông lạnh nhanh bằng hơi nitơ lỏng.
Việc giảm nhiệt độ nhanh gây sốc lạnh cho tinh trùng (Andrabi,
2009), màng tế bào tinh trùng tổn thương (Watson, 2000), do đó làm
giảm chất lượng tinh đông lạnh.
Như vậy, chất lượng tinh trâu đông lạnh dạng cọng rạ đạt cao
nhất khi sử dụng môi trường MT3 pha loãng tinh dịch trâu Việt Nam
và tiến hành đông lạnh chậm, lập trình giảm nhiệt độ liên tục (PP2).
18 công tác TTNT ở Thái Lan, Malaysia, Indonesia …. Yếu tố cá thể và
mùa vụ có ảnh hưởng tới số lượng và chất lượng tinh trâu Việt Nam.
3.3. LỰA CHỌN MÔI TRƯỜNG PHA LOÃNG VÀ PHƯƠNG
PHÁP ĐÔNG LẠNH TINH TRÂU VIỆT NAM
Bảng 3.17. Chất lượng tinh đông lạnh sau giải đông của trâu Việt
Nam ở 3 môi trường pha loãng trong phương pháp đông lạnh
nhanh (PP1)
Chất lượng tinh đông lạnh sau giải đông
Hoạt lực
tinh trùng (%)

Tỷ lệ tinh trùng

kỳ hình (%)
Tỷ lệ tinh trùng

sống (%)
Môi trường


Tỷ lệ tinh trùng

kỳ hình (%)
Tỷ lệ tinh trùng

sống (%)
Môi trường
Mean SD Mean SD Mean SD
MT1 46,01
a
0,59 18,33
b
0,34 63,19
a
0,38
MT2 44,90
a
0,51 20,16
b
0,23 61,09
a
0,67
MT3 51,97
b
0,71 15,53
a
0,21 68,79
b
0,55

những tinh trùng bắt màu đỏ Eosin). Tính tỷ lệ tinh trùng sống bằng
phép tính số học thông thường theo công thức sau:
Số lượng tinh trùng sống
Tỷ lệ tinh trùng sống (%)
=

500
x 100
2.6.3. Phương pháp nghiên cứu lựa chọn môi trường pha loãng
và phương pháp đông lạnh tinh trâu Việt Nam
- Các mẫu tinh dịch đưa vào thí nghiệm này đảm bảo đạt tiêu
chuẩn lượng xuất tinh không nhỏ hơn 1ml, hoạt lực tinh trùng không
nhỏ hơn 70%, nồng độ tinh trùng không nhỏ hơn 0,6 tỷ/ml, tỷ lệ tinh
8 trùng kỳ hình không lớn hơn 20%, tỷ lệ tinh trùng sống không nhỏ
hơn 70% (Herdis và cs., 1999; Koonjaenak, 2006; Vale, 2010; Ansari
và cs., 2011, Swelum và cs., 2011, El-Kon, 2011). Ở các lần khai
thác, các mẫu tinh dịch đạt tiêu chuẩn của từng trâu đực được trộn
chung với nhau (Rasul và cs., 2000, Swelum và cs., 2011), sau đó
được chia làm 6 phần bằng nhau để thí nghiệm với 3 môi trường khác
nhau và 2 phương pháp đông lạnh.
- Sử dụng 03 môi trường thí nghiệm như sau gồm: i) Môi
trường 1 (MT1) của Pakistan có 1,21g Tris, 0,67g axit Citric, 1,04g
Natri citrate, 0,25g Fructose, 0,25g Glucose, 1g Lactose, 100.000UI
Penicillin G, 100mg Streptomycin, 7% glycerin, 20% lòng đỏ trứng
gà và nước cất vừa đủ 100ml (Siddique và cs., 2006); ii) Môi trường
2 (MT2) của Ấn Độ có 3,028g Tris, 1,675g axit Citric, 1,25g
Fructose, 100.000UI Penicillin G, 100mg Streptomycin, 7% glycerin,

C với tốc độ giảm
24
0
C/phút, sau đó đưa cọng rạ vào nitơ lỏng nhiệt độ -196
0
C. (Phùng
Thế Hải và cs., 2011).
17 Igna và cs. (2010), nhiệt độ không chỉ ảnh hưởng vào này khai thác
tinh dịch mà còn ảnh hưởng tới toàn bộ quá trình sản xuất tinh trùng
trong tinh hoàn.
Bảng 3.11. Nồng độ tinh trùng của trâu Việt Nam ở các mùa
trong năm
Nồng độ tinh trùng (tỷ/ml)
Mùa
Số lần khai thác
tinh (lần)
Mean SD
Xuân 180 1,11
c
0,16
Hạ 180 1,03
d
0,15
Thu 180 1,19
b
0,17
Đông 180 1,24

trong năm
Hoạt lực tinh trùng (%)
Mùa
Số lần khai thác
tinh (lần)
Mean SD
Xuân 180 75,03
b
4,10
Hạ 180 71,32
c
4,41
Thu 180 75,94
ab
3,96
Đông 180 77,88
a
4,09
Ghi chú: Trong cùng một cột, các giá trị Mean có chữ cái khác nhau
là có sự sai khác có ý nghĩa thống kê (P<0,05).
Qua bảng 3.10 cho thấy, hoạt lực tinh trùng của các trâu Việt
Nam cao nhất ở mùa đông đạt 77,88%, tiếp theo là hoạt lực tinh trùng
ở mùa thu đạt 75,94%, mùa xuân có hoạt lực tinh trùng đạt 75,03%
và thấp nhất ở mùa hạ, hoạt lực tinh trùng chỉ đạt 71,32% (P<0,05).
Nhiều tác giả khác cũng đã thông báo những kết quả tương
đồng với kết quả nghiên cứu của chúng tôi. Mandal và cs. (2000) cho
biết, trong mùa đông hoạt lực tinh trùng trâu Murrah đạt cao nhất.
Theo Al-Sahaf và Ibrahim (2012), các hoạt động sinh sản và số
lượng, chất lượng tinh dịch của trâu tăng lên trong những tháng có
nhiệt độ vừa và thấp, giảm trong những tháng có nhiệt độ cao. Theo

=

Tổng số trâu cái phối lần một
x 100

2.7. XỬ LÝ SỐ LIỆU
- Các số liệu có bản chất là phần trăm như hoạt lực tinh trùng,
tỷ lệ tinh trùng kỳ hình, tỷ lệ tinh trùng sống được chuyển dạng số
liệu theo công thức y = asin[sqrt(x/100)] trước khi đưa vào xử lý
thống kê. Sau khi tính toán xong, giá trị trung bình (Mean) và độ lệch
10 chuẩn (SD) của các chỉ tiêu này được chuyển dạng trở lại công thức
x = [sin(y)]
2
x100 (Nguyễn Văn Đức và Lê Thanh Hải, 2002).
- Các số liệu về số lượng, chất lượng tinh dịch trâu (lượng
xuất tinh, hoạt lực tinh trùng, nồng độ tinh trùng, tổng số tinh trùng
sống tiến thẳng, pH, tỷ lệ tinh trùng kỳ hình, tỷ lệ tinh trùng sống), số
lượng cọng rạ sản xuất, số lượng cọng rạ đạt tiêu chuẩn, chất lượng
tinh đông lạnh được phân tích phương sai (ANOVA) một nhân tố, sử
dụng phương pháp kiểm tra Tukey trong phần mềm Minitab 14 nhằm
đánh giá sự sai khác giá trị trung bình của các chỉ tiêu theo từng cá
thể và theo từng mùa vụ trong năm (P<0,05).
- Các số liệu tỷ lệ các lần khai thác tinh đạt tiêu chuẩn, tỷ lệ
các lần sản xuất tinh cọng rạ đạt tiêu chuẩn theo từng cá thể và theo
từng mùa vụ, tỷ lệ thụ thai của từng cá thể trâu đực giống được so
sánh theo phương pháp Chi-square, sử dụng bảng tương liên (2x2),
kiểm định chính xác theo Fisher (P<0,05).

c
0,54
Thu 180 4,07
a
0,50
Đông 180 4,13
a
0,53
Ghi chú: Trong cùng một cột, các giá trị Mean có chữ cái khác nhau
là có sự sai khác có ý nghĩa thống kê (P<0,05).
Lượng xuất tinh của trâu Việt Nam trong mùa thu và mùa
đông đạt cao nhất là 4,07ml và 4,13ml, tiếp theo là mùa xuân có
lượng xuất tinh đạt 3,8ml và thấp nhất là mùa hạ có lượng xuất tinh
đạt 3,56ml (P<0,05). Theo chúng tôi, nguyên nhân do ảnh hưởng của
điều kiện thời tiết trong khu vực nghiên cứu (Ba Vì, Hà Nội) có sự
biến động mạnh về nhiệt độ không khí giữa các mùa trong năm đã
ảnh hưởng tới khả năng sản xuất tinh của trâu Việt Nam.
Trong mùa xuân (từ tháng 1 đến tháng 3), khu vực nghiên
cứu có nhiệt độ trung bình thấp (17,96
0
C), kết hợp với độ ẩm cao
(89,33%) đã ảnh hưởng tới khả năng sinh sản của trâu đực giống.
Ảnh hưởng này có thể đã kéo dài từ mùa xuân sang đến mùa hạ (từ
tháng 4 đến tháng 6), nhiệt độ trung bình tăng lên 27,42
0
C với độ ẩm
cao tương đương (83,65%). Chênh lệch nhiệt độ khi chuyển từ mùa
xuân sang mùa hạ là lớn nhất, đây có thể là nguyên nhân làm ảnh
hưởng tới sức khỏe của trâu và ảnh hưởng đến khả năng sinh sản của
14

là có sự sai khác có ý nghĩa thống kê (P<0,05).
Nồng độ tinh trùng đạt cao nhất ở trâu Việt Nam số hiệu 306
(1,44 tỷ/ml) và thấp nhất là nồng độ tinh trùng của trâu đực số hiệu
307 (0,93 tỷ/ml) (P < 0,05). Kết quả nghiên cứu của chúng tôi tương
đồng với báo cáo của Shukla và Misra (2005) cho biết, các trâu
Murrah có nồng độ tinh trùng dao động từ 0,92 tỷ/ml đến 1,24 tỷ/ml
(P<0,05). Trâu Việt Nam có nồng độ tinh trùng trung bình (1,14
tỷ/ml) tương đương với trâu ở nhiều nước trên thế giới. Trâu đầm lầy
ở Malaysia có nồng độ tinh trùng đạt 1,06 tỷ/ml (Jainudeen và cs.,
1982). Nồng độ tinh trùng trâu đầm lầy Indonesia đạt 1,18 tỷ/ml
(Herdis và cs., 1999). Trâu đầm lầy phục vụ công tác TTNT ở Thái
Lan giai đoạn từ năm 2004 đến năm 2005 có nồng độ tinh trùng đạt
1,1 tỷ/ml (Koonjaenak và cs., 2006).
11 Như vậy, các trâu đực giống Việt Nam trong nghiên cứu này
đều có khối lượng lớn, có phản xạ nhảy giá tốt và có thể khai thác
tinh dịch bằng âm đạo giả.
Bảng 3.1. Khoảng thời gian huấn luyện và khai thác tinh trâu
Việt Nam
Thời điểm bắt
đầu đưa vào
huấn luyện
Khoảng thời gian huấn
luyện khai thác tinh
Thời điểm bắt
đầu đưa vào
khai thác
Số

304 26,00 469,00 10,00 18,00 28,00 28,50 515,00

305 26,00 423,00 11,00 22,00 33,00 29,00 508,00

306 25,00 413,00 15,00 30,00 45,00 28,50 486,00

307 25,00 407,00 20,00 39,00 59,00 29,50 494,00

Mean
SD
27,33
2,88
464,67
62,70
10,50
6,47
19,50
14,01
30,00
20,47
29,83
1,54
518,50

31,20
3.2. ẢNH HƯỞNG CỦA CÁ THỂ VÀ MÙA VỤ ĐẾN MỘT SỐ
CHỈ TIÊU SỐ LƯỢNG, CHẤT LƯỢNG TINH TRÂU VIỆT NAM
3.2.1. Ảnh hưởng của cá thể đến một số chỉ tiêu số lượng và chất
lượng tinh trâu Việt Nam
3.2.1.1. Lượng xuất tinh

a
0,27
305 120 3,81
c
0,29
306 120 3,16
e
0,27
307 120 3,42
d
0,32
Trung bình 720 3,89 0,57
Ghi chú: Trong cùng một cột, các giá trị Mean có chữ cái khác nhau
là có sự sai khác có ý nghĩa thống kê (P<0,05).
3.2.1.2. Hoạt lực tinh trùng
Kết quả nghiên cứu cho thấy, hoạt lực tinh trùng trung bình
của các trâu Việt Nam đạt 75,08%, dao động từ 70,08% ở trâu 307
13 đến 81,50% ở trâu 305 (P<0,05). Hoạt lực tinh trùng của trâu Việt
Nam tương đương với một số kết quả nghiên cứu về trâu Malaysia,
trâu Thái Lan, trâu Murrah và trâu Azarbaijani của các tác giả khác.
Nghiên cứu trên trâu đầm lầy Malaysia, tác giả Nordin và cs. (1990)
cho biết hoạt lực tinh trùng đạt 75,4% ở giai đoạn trên 65 tháng tuổi,
còn tác giả Nair và cs. (2012) thấy rằng hoạt lực tinh trùng trâu đạt
77,5%. Kết quả nghiên cứu của Shukla và Misra (2005) trên trâu
Murrah, hoạt lực tinh trùng đạt 77,92%. Nghiên cứu trên đối tượng
trâu Azarbaijani, Alavi-Shoushtari và Babazadeh-Habashi (2006)
thấy hoạt lực tinh trùng đạt 75,85%. Theo Koonjaenak và cs (2006),

720 75,08 4,51
Ghi chú: Trong cùng một cột, các giá trị Mean có chữ cái khác nhau
là có sự sai khác có ý nghĩa thống kê (P<0,05).