BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG ĐẠI HỌC NGOẠI THƯƠNG
LUẬN ÁN TIẾN SĨ
XUẤT KHẨU LAO ĐỘNG CỦA VIỆT NAM
TRƯỚC VÀ SAU KHỦNG HOẢNG KINH TẾ
THẾ GIỚI NĂM 2008
Ngành: KINH TẾ
NGUYỄN THỊ HOÀNG LAN
HÀ NỘI – 2013
BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG ĐẠI HỌC NGOẠI THƯƠNG
LUẬN ÁN TIẾN SĨ
XUẤT KHẨU LAO ĐỘNG CỦA VIỆT NAM
TRƯỚC VÀ SAU KHỦNG HOẢNG KINH TẾ
THẾ GIỚI NĂM 2008
Ngành : Kinh tế
Chuyên ngành : Kinh tế Quốc tế
Mã số : 62. 31. 01. 06
NGUYỄN THỊ HOÀNG LAN
Người hướng dẫn khoa học: GS,TS. Nguyễn Thị Mơ
Hà Nội - 2013
i
LỜI CAM ĐOAN
Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi. Các số
liệu nêu trong luận án là trung thực. Những kết luận khoa học của luận án
không trùng lặp và chưa từng được công bố ở các công trình nghiên cứu
trước đó.
Tác giả luận án
NGUYỄN THỊ HOÀNG LAN
ii
MỤC LỤC
1.2. CUỘC KHỦNG HOẢNG KINH TẾ THẾ GIỚI NĂM 2008 VÀ NHỮNG TÁC
ĐỘNG ĐẾN HOẠT ĐỘNG XUẤT KHẨU LAO ĐỘNG 39
1.2.1. Khái niệm, đặc điểm và nguyên nhân của khủng hoảng kinh tế thế giới
năm 2008 39
1.2.2. Những tác động của cuộc khủng hoảng kinh tế thế giới năm 2008 đến
xuất khẩu lao động 49
1.3. KINH NGHIỆM XUẤT KHẨU LAO ĐỘNG CỦA MỘT SỐ NƯỚC 54
1.3.1. Kinh nghiệm của Philippine 55
1.3.2. Kinh nghiệm của Indonesia 58
1.3.3. Kinh nghiệm của Ấn Độ 61
Chương 2.THỰC TRẠNG XUẤT KHẨU LAO ĐỘNG CỦA VIỆT NAM TRƯỚC
VÀ SAU KHỦNG HOẢNG KINH TẾ THẾ GIỚI NĂM 2008 63
2.1. THỰC TRẠNG XUẤT KHẨU LAO ĐỘNG CỦA VIỆT NAM TRƯỚC VÀ SAU
KHỦNG HOẢNG KINH TẾ THẾ GIỚI NĂM 2008 63
2.1.1. Thực trạng xuất khẩu lao động của Việt Nam trước khi xẩy ra cuộc
khủng hoảng kinh tế năm 2008 63
2.1.2. Thực trạng xuất khẩu lao động của Việt Nam sau khủng hoảng kinh tế
thế giới năm 2008 cho đến hiện nay 79
2.1.3. Nhận xét chung về thực trạng xuất khẩu lao động của Việt Nam sau
khủng hoảng kinh tế thế giới năm 2008 cho đến hiện nay 90
2.2. ĐÁNH GIÁ TÁC ĐỘNG CỦA CUỘC KHỦNG HOẢNG KINH TẾ THẾ GIỚI
NĂM 2008 ĐẾN XUẤT KHẨU LAO ĐỘNG CỦA VIỆT NAM 97
2.2.1. Những tác động tiêu cực 97
2.2.2. Những tác động tích cực 103
Chương 3.QUAN ĐIỂM, ĐỊNH HƯỚNG VÀ GIẢI PHÁP ĐẨY MẠNH XUẤT
KHẨU LAO ĐỘNG CỦA VIỆT NAM SAU KHỦNG HOẢNG KINH TẾ THẾ
GIỚI NĂM 2008 109
3.1. DỰ BÁO VỀ CÁC NHÂN TỐ TÁC ĐỘNG ĐẾN XUẤT KHẨU LAO ĐỘNG
CỦA VIỆT NAM TRONG THỜI GIAN TỚI 109
3.1.1. Về cầu lao động trong xuất khẩu lao động trong thời gian tới 109
BIT
International office jobs
Văn phòng việc làm Quốc tế
CONACYT
Consejo Nacional de Ciencia y
Tecnologia - National Council
of Science and Technology
Hội đồng Khoa học và Công
nghệ Quốc Gia Mexico
CECA
Committee for Education and
Cultural Action
Ủy ban về Hành động Văn hóa
và Giáo dục
FED
Federal Reserve System
Cục Dự trữ liên bang
FTA
Free Trade Area
Khu vực Thương mại Tự do
FDI
Foreign Direct Investment
Đầu tư trực tiếp nước ngoài
GATS
General Agreement on Trade in
Services
Hiệp định chung về Thương mại
Dịch vụ
GDP
Gross Domestic Product
Promotion Agency
Cơ quan Xúc tiến Đầu tư
Thương mại Hàn Quốc
MOU
Memorandum Of
Understanding
Bản ghi nhớ
NBER
National Agency U.S economic
Research
Cơ quan Quốc gia nghiên cứu
Kinh tế của Mỹ
OECD
Organisation for Economic Co-
operation and Development
Tổ chức Hợp tác và Phát triển
Kinh tế
POEA
Philippine Ocerseas
Employment Administration
Cục Quản lý việc làm Ngoài
nước Philippine
RCPs
Regional Consultation Process
Tiến trình Tư vấn Khu vực
TIS
Translating and Interpreting
Service
Dịch vụ biên phiên dịch
UAE
NK
Nhập khẩu
NKLĐ
Nhập khẩu lao động
NKHH
Nhập khẩu hàng hóa
NNK
Nước nhập khẩu
NXK
Nước xuất khẩu
TNS
Tu nghiệp sinh
TTS
Thực tập sinh
XK
Xuất khẩu
XKHH
Xuất khẩu hàng hóa
XKLĐ
Xuất khẩu lao động
viii
DANH MỤC CÁC BẢNG
Bảng 2.1: Cơ cấu lao động xuất khẩu theo giới tính giai đoạn 2000-2007 65
Bảng 2.2: Cơ cấu lao động theo trình độ tay nghề giai đoạn 2003-2005 66
Bảng 2.3: Số lượng lao động xuất khẩu Việt Nam giai đoạn 2000-2007 70
Bảng 2.4: Số lượng lao động Việt Nam làm việc tại Malaysia giai đoạn 2002-2007 72
Bảng 2.5: Số lượng lao động Việt Nam xuất khẩu sang Đài Loan theo cơ cấu ngành
nghề giai đoạn 2000 - 2007 74
Bảng 2.6: Số lượng lao động xuất khẩu sang Hàn Quốc giai đoạn 2003-2007 và tỷ
trọng so với cả nước 75
Sơ đồ
Sơ đồ 1.1: Di cư lao động quốc tế và xuất khẩu lao động 24
Sơ đồ 3.1: Mô hình quản lý lao động Việt Nam làm việc ở nước ngoài 137
1
PHẦN MỞ ĐẦU
1. Tính cấp thiết của đề tài
Những thập niên gần đây, các quốc gia trên thế giới đã và đang chứng kiến sự lan
rộng của quá trình toàn cầu hóa kinh tế và tự do hóa thương mại. Toàn cầu hóa kinh tế
và tự do hóa thương mại là một xu thế khách quan mà không một quốc gia nào nằm
ngoài xu thế chung này lại có thể tồn tại và phát triển. Quá trình toàn cầu hóa kinh tế và
tự do hóa thương mại kéo theo sự di chuyển tự do của hàng hóa, vốn và sức lao động.
Nhờ có quá trình toàn cầu hóa mà sự di chuyển sức lao động từ nước này sang nước
khác hay “xuất khẩu lao động” đã mang lại những giá trị kinh tế không nhỏ và những
lợi ích xã hội đáng kể cho các nước đang phát triển, trong đó có Việt Nam.
Xuất khẩu lao động (XKLĐ) luôn được Đảng và Nhà nước ta xác định là một
lĩnh vực kinh tế đối ngoại quan trọng, là một bộ phận của chính sách giải quyết việc
làm cho người lao động, góp phần xóa đói, giảm nghèo, giảm thiểu tình trạng thất
nghiệp. XKLĐ cũng là biện pháp tích cực trong việc đào tạo đội ngũ lao động có
chất lượng cao về chuyên môn, về ngoại ngữ, về tác phong công nghiệp, đồng thời
tăng cường mối quan hệ giữa Việt Nam với cộng đồng quốc tế và nâng cao công tác
quản lý Nhà nước về hoạt động XKLĐ. Tuy nhiên, cũng như các hoạt động xuất
khẩu hàng hóa và dịch vụ khác, XKLĐ cũng chịu ảnh hưởng mạnh mẽ của sự biến
động của nền kinh tế thế giới, đặc biệt là chịu ảnh hưởng của cuộc khủng hoảng
kinh tế thế giới năm 2008.
Cuộc khủng hoảng kinh tế thế giới năm 2008, bắt nguồn từ cuộc khủng hoảng tài
chính tại Hoa Kỳ và lan rộng ra phạm vi toàn cầu, đã và đang đặt hoạt động XKLĐ
của nước ta trước những thách thức to lớn khi thị trường lao động quốc tế ngày càng
cạnh tranh gay gắt, các nước XKLĐ trong khu vực có điều kiện tương đồng đang ra
sức giành giật thị trường, trong khi các nước tiếp nhận lao động lại có xu hướng giảm
dần nhập khẩu lao động phổ thông, tăng lao động có trình độ kỹ thuật cao, lao động
kinh tế thế giới năm 2008 tới hoạt động XKLĐ ở phạm vi quốc tế và ở Việt Nam
- Đánh giá thực trạng XKLĐ của Việt Nam trước và sau khủng hoảng kinh tế
thế giới năm 2008, đặc biệt nêu bật những tác động tiêu cực đối với người lao động
Việt Nam phải về nước trước thời hạn do ảnh hưởng của cuộc khủng hoảng.
3
- Nêu rõ những nguyên nhân yếu kém trong hoạt động XKLĐ của Việt Nam
trong thời gian qua do ảnh hưởng của cuộc khủng hoảng kinh tế.
- Đề xuất những giải pháp giảm thiểu tác động tiêu cực và phát huy những tác
động tích cực từ chính cuộc khủng hoảng kinh tế thế giới nhằm đẩy mạnh XKLĐ
của Việt Nam trong thời gian tới, đặc biệt trong giai đoạn sau khủng hoảng kinh tế
thế giới cũng như trong giai đoạn khi nền kinh tế thế giới đã vượt qua khủng hoảng.
4. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
4.1. Đối tượng nghiên cứu
Đối tượng nghiên cứu của đề tài là những vấn đề liên quan đến XKLĐ của
Việt Nam trước và sau khủng hoảng kinh tế thế giới năm 2008. Đối tượng nghiên
cứu của đề tài còn bao gồm cả các quy định của Việt Nam về XKLĐ, đặc biệt là
chính sách phát triển XKLĐ của Đảng và Nhà nước ta trước, trong và sau khủng
hoảng kinh tế thế giới năm 2008.
Đối tượng nghiên cứu của đề tài còn bao gồm cả việc phân tích kinh nghiệm
của một số nước trong việc đẩy mạnh XKLĐ.
4.2. Phạm vi nghiên cứu
- Phạm vi về nội dung: Nội dung nghiên cứu của luận án giới hạn ở việc phân
tích những tác động, kể cả tác động tiêu cực và tích cực của cuộc khủng hoảng kinh
tế thế giới năm 2008 đến hoạt động XKLĐ của Việt Nam theo hình thức XKLĐ
trực tiếp: Đó là hình thức đưa người lao động Việt Nam (bao gồm cả chuyên gia và
tu nghiệp sinh, thực tập sinh) đi làm việc có thời hạn ở nước ngoài một cách có tổ
chức, hợp pháp thông qua các hiệp định chính phủ, thông qua các hợp đồng của
doanh nghiệp được cấp phép XKLĐ, hoặc theo các hợp đồng nhận thầu khoán công
trình, các hợp đồng nâng cao tay nghề hoặc theo các hợp đồng cá nhân. Luận án
không nghiên cứu về XKLĐ tại chỗ, XKLĐ giáp ranh.
trong đó có làm rõ hơn khái niệm về xuất khẩu lao động;
- Luận án đã phân tích những tác động (cả tiêu cực và tích cực) của cuộc khủng
hoảng kinh tế thế giới năm 2008 đến XKLĐ nói chung và đến hoạt động XKLĐ của
Việt Nam nói riêng và phân tích thực trạng XKLĐ của Việt Nam trước và sau khủng
hoảng kinh tế thế giới năm 2008;
5
- Luận án đề xuất phương hướng và giải pháp giảm thiểu tác động tiêu cực,
phát huy tác động tích cực từ cuộc khủng hoảng kinh tế thế giới năm 2008 nhằm
đẩy mạnh XKLĐ Việt Nam trong thời gian tới.
7. Kết cấu của luận án
Luận án gồm 3 phần:
PHẦN MỞ ĐẦU CỦA LUẬN ÁN
PHẦN TỔNG QUAN VỀ TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU VÀ VÀ CƠ SỞ LÝ THUYẾT
CỦA ĐỀ TÀI
PHẦN NỘI DUNG LUẬN ÁN
Nội dung của luận án gồm 3 chương:
Chương 1. Một số vấn đề lý luận và thực tiễn của xuất khẩu lao động trước và
sau khủng hoảng kinh tế thế giới năm 2008.
Chương 2. Thực trạng xuất khẩu lao động của Việt Nam trước và sau khủng
hoảng kinh tế thế giới năm 2008.
Chương 3. Quan điểm, định hướng và giải pháp đẩy mạnh xuất khẩu lao động
của Việt Nam sau khủng hoảng kinh tế thế giới năm 2008.
6
PHẦN TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU
VÀ CƠ SỞ LÝ THUYẾT CỦA ĐỀ TÀI
1. TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU
1.1. Tình hình nghiên cứu ở nước ngoài
Ở nước ngoài có các công trình nghiên cứu đề cập riêng lẻ, từng khía cạnh
khác nhau về di cư lao động, về các vấn đề liên quan đến khủng hoảng kinh tế thế
giới, về XKLĐ v.v Tuy nhiên, chưa có công trình nào được công bố có chủ đề
ngân hàng tiếp sức cho những hành động đầu cơ bằng việc cho vay dễ dàng. Thị
trường chứng khoán ngày càng phồng lên, tới khi “vỡ tung” vào cuối năm 1929,
đưa kinh tế Mỹ vào cuộc suy thoái tồi tệ nhất trong lịch sử. Đọc Galbraith, dường
như chúng ta bắt gặp lại những hiện tượng mới xảy ra ở Thái Lan năm 1998, ở Mỹ
năm 2008 hay ở Việt Nam thời gian gần đây.
Công trình nghiên cứu “Why Some Companies Emerge Stronger and Better
from a Crisis: 7 Essential Lessons for Surviving Disaster” của tác giả Ian I. Mitroff,
(xuất bản tháng 6 năm 2009) đề cập đến những khác biệt cơ bản trong kinh doanh
của các Công ty trong cuộc khủng hoảng kinh tế thế giới. Theo Ian I. Mitroff, cuộc
khủng hoảng tài chính toàn cầu luôn tái hiện sự phức tạp, nó có sức mạnh hủy diệt vô
cùng lớn: Khủng bố, gian lận tài chính,… Công trình này đã chỉ ra 7 bài học chủ yếu
mà các công ty cần phải có để đối phó với kịp thời với khủng hoảng kinh tế thế giới.
Điều quan trọng chính là Ian I. Mitroff đã vạch ra kế hoạch chi tiết cho việc kết hợp
các lý tưởng sâu rộng vào thực tiễn hàng ngày để các công ty có thể vượt qua khó
khăn của cuộc khủng hoảng, để các công ty sẵn sàng đón nhận và hòa nhập vào cộng
đồng thế giới. Đây là công trình chứa đựng sự đam mê, khôn ngoan, và thực tế giúp
cho các tổ chức, các công ty trên toàn thế giới rút ra bài học đắt giá từ khủng hoảng
kinh tế để trở nên mạnh mẽ, hoàn thiện hơn.
Bài báo “The real reason for the global financial crisic… the story no one’s
talking about” (2008), của tác giả Shah Gilani, đăng trên tờ báo Money Morning,
Money Map Press. Bài báo đã đề cập vấn đề “ hoán đổi tín dụng mặc định” các yếu
tố kích thích cuộc khủng hoảng thị trường vốn trên toàn thế giới. Tác giả Gilani,S
đã cảnh báo về sự nguy hiểm của các giao dịch hoán đổi tín dụng mặc định. Đồng
thời cũng chỉ ra, về cơ bản, “hoán đổi tín dụng mặc định” là hợp đồng bảo hiểm
8
giữa người mua và người bán thông qua Công ty. Gilani,S đã chỉ ra những gì đang
diễn ra trong chứng khoán và thị trường tín dụng, sự can thiệp của Cục Dự trữ Liên
bang Mỹ (FED) và Bộ Tài chính Mỹ. Trong khi nhiều nhà phân tích kinh tế lo sợ thì
các nhà đầu tư khôn ngoan vẫn có thể vượt qua và sẽ không phải lo lắng, các nhà đầu
tư có thể tận dụng lợi nhuận một lần trong một đời: Đó là làm thế nào để có được lợi
hai trong số các Nghị định thư của Công ước Liên Hợp Quốc về chống tội phạm có
tổ chức xuyên quốc gia. Nghị định thư chống buôn lậu người di cư bằng đường
biển, hàng không và đường bộ nhằm mục đích để ngăn chặn và chống buôn lậu,
nhập cư và thúc đẩy hợp tác giữa các quốc gia trong việc bảo vệ quyền lao động của
người di cư.
Tháng 7 năm 2009, công trình nghiên cứu có tên gọi: “ Out of Crisis” của tác
giả W.Edwards Deming đã phân tích về những tác động của khủng hoảng kinh tế
đối với thị trường lao động và kết luận rằng cuộc khủng hoảng kinh tế thế giới năm
2008 sẽ tác động đến sự còn và mất thị trường trong đó có thị trường lao động, cũng
như mang lại cả việc làm và sự thất nghiệp cho nhiều nền kinh tế.
Những phân tích trên đây cho thấy việc nghiên cứu để đưa ra những phân tích
và đánh giá về những tác động của cuộc khủng hoảng kinh tế thế giới năm 2008 đối
với XKLĐ nói chung và đối với XKLĐ của Việt Nam nói riêng vẫn chưa được
nghiên cứu một cách đầy đủ.
1.2. Tình hình nghiên cứu ở Việt Nam
Ở Việt Nam cũng có nhiều công trình nghiên cứu, luận án tiến sĩ, bài viết của
các tác giả đăng tại trên các tạp chí khoa học ở trong nước nghiên cứu các khía cạnh
khác nhau liên quan đến hoạt động XKLĐ, đến khủng hoảng kinh tế thế giới năm
2008 và những tác động của cuộc khủng hoảng kinh tế thế giới đến XKLĐ. Tiêu
biểu trong số đó có các công trình dưới đây:
Luận án tiến sĩ với đề tài: Các giải pháp nhằm đổi mới quản lý Nhà nước về
xuất khẩu lao động ở Việt Nam trong giai đoạn 1995-2010 do nghiên cứu sinh Trần
Văn Hằng thực hiện và bảo vệ năm 1996. Luận án thuộc chuyên ngành kinh tế,
quản lý và kế hoạch hóa quốc dân, mục đích nghiên cứu của luận án này là nhằm
làm rõ các vấn đề liên quan đến quản lý nhà nước XKLĐ theo cơ chế thị trường từ
10
thực tiễn của hoạt động XKLĐ Việt Nam trong giai đoạn 1995-2010 đồng thời đề
xuất giải pháp đổi mới quản lý nhà nước về XKLĐ;
Năm 2004 nghiên cứu sinh Nguyễn Thị Phương Linh đã bảo vệ luận án tiến sĩ
với đề tài “Một số giải pháp đổi mới quản lý tài chính về XKLĐ Việt Nam theo cơ
việc tại nước ngoài;
Năm 2011 tác giả Nguyễn Thị Hoàng Lan có bài “Vấn đề lao động, việc làm ở
Việt Nam trong thời kỳ hội nhập kinh tế quốc tế”, đăng trên Tạp chí Kinh tế đối
ngoại (Số 46 tháng 3 năm 2011) trong đó đưa ra một số giải pháp nhằm tận dụng
các cơ hội do tiến trình hội nhập kinh tế quốc tế đem lại và giảm thiểu tác động tiêu
cực của tiến trình này đến lao động, việc làm của Việt Nam; Tiếp theo, tác giả
Nguyễn Thị Hoàng Lan có bài “Giải pháp phát triển thị trường xuất khẩu lao động
Việt Nam”, đăng trên Tạp chí Lao động và Xã hội (Số 414 từ 1-15/9/2011) trong đó
tác giả đã phân tích kỹ bên cạnh việc song song giữ vững các thị trường XKLĐ
truyền thống, Việt Nam đã mở rộng thị phần tại một số thị trường mới như: Trung
Đông, các Tiểu vương quốc Ả-rập thống nhất, Cata,… Đồng thời bài viết cũng đưa
ra một số giải pháp nhằm nâng cao chất lượng lao động của Việt Nam khi sang làm
việc, lao động và học tập tại nước ngoài;
Năm 2011 bài viết có tựa đề: Thành tựu, hạn chế và một số vấn đề đặt ra đối
với quản lý Nhà nước về hoạt động xuất khẩu lao động ở Việt Nam của tác giả
Nguyễn Thị Huyền (đăng trên Tạp chí Nghiên cứu Châu Âu – Số 8) phân tích
những thành tựu, những hạn chế và nguyên nhân của những hạn chế trong quản lý
nhà nước về XKLĐ và đưa ra một số giải pháp để tăng cường công tác quản lý nhà
nước trong lĩnh vực XKLĐ;
Năm 2012, tác giả Nguyễn Lương Trào công bố bài viết nhan đề: “Nâng cao
sức cạnh tranh nhằm mở rộng và giữ vững thị phần xuất khẩu lao động trong bối
cảnh mới”, trong đó phân tích những thách thức, khó khăn khách quan của XKLĐ
Việt Nam sau cuộc khủng hoảng kinh tế toàn cầu năm 2008 cho đến nay, cùng với
sự biến động về chính trị, khiến trên 10.000 lao động Việt Nam từ Libya phải về
nước trước thời hạn. Bài viết này cũng nêu ra 4 giải pháp cụ thể nhằm giữ vững thị
phần XKLĐ của Việt Nam trong bối cảnh mới…
Như vậy, các công trình nghiên cứu nêu trên phân tích vấn đề XKLĐ của Việt
Nam ở nhiều góc độ. Tuy nhiên, chưa có công trình nào nghiên cứu một cách hệ
12
thống và toàn diện, cả về mặt lý luận và thực tiễn, về cuộc khủng hoảng kinh tế thế
13
hạn chế tác động tiêu cực và phát huy tác động tích cực nhằm đẩy mạnh XKLĐ của
Việt Nam trong những năm sắp tới, đặc biệt khi nền kinh tế thế giới phục hồi sau
khủng hoảng.
Tóm lại, tác giả cho rằng cho đến nay vẫn chưa có công trình nào nghiên cứu
những vấn đề lý luận và thực tiễn của XKLĐ Việt Nam trước và sau khủng hoảng
kinh tế thế giới, chưa có một luận án tiến sĩ nào công bố trùng với tên và nội dung của
luận án. Có thể nói, luận án không trùng lặp với các công trình đã công bố trước đó.
2. CƠ SỞ LÝ THUYẾT CỦA ĐỀ TÀI
2.1. Câu hỏi nghiên cứu
Để đạt mục đích nghiên cứu đặt ra ở trên và trên cơ sở phân tích tình hình
nghiên cứu những vấn đề có liên quan đến nội dung và hướng tiếp cận của đề tài
luận án, tác giả luận án xác định một số câu hỏi nghiên cứu cơ bản làm nền tảng cho
việc nghiên cứu nội dung của luận án. Những câu hỏi đó là:
- Thứ nhất, XKLĐ là gì? XKLĐ có đặc điểm gì so với XKHH? XKLĐ có vai
trò như thế nào đối với nước XK, đối với nước NK và đối với Việt Nam? Có những
nhân tố nào tác động tới XKLĐ của Việt Nam trước và sau khủng hoảng kinh tế
năm 2008?
- Thứ hai, Nguyên nhân nào dẫn đến khủng hoảng kinh tế thế giới năm 2008?
Hoạt động xuất khẩu lao động trên thế giới nói chung và XKLĐ của Việt Nam nói
riêng chịu những tác động như thế nào của cuộc khủng hoảng kinh tế thế giới năm
2008? Tình hình XKLĐ của Việt Nam trong thời gian trước khi có cuộc khủng
hoảng kinh tế thế giới năm 2008 có gì khác so với tình hình XKLĐ của Việt Nam
sau năm 2008 đến nay? Đâu là những tác động tiêu cực và đâu là cơ hội (tức ảnh
hưởng tích cực) của cuộc khủng hoảng này đến XKLĐ của Việt Nam?
- Thứ ba, những yêu cầu đặt ra cho việc phải tiếp tục đẩy mạnh XKLĐ trong
thời gian tới đây là gì? Đâu là giải pháp phát huy những tác động tích cực, dưới tác
động của cuộc khủng hoảng kinh tế thế giới năm 2008, cho XKLĐ Việt Nam và đâu
là giải pháp giảm thiểu những tác động tiêu cực? Trong điều kiện hiện nay, để đẩy
mạnh XKLĐ của Việt Nam, cần phải bảo đảm những điều kiện nào?
của Việt Nam cho giai đoạn hiện nay và cho cả giai đoạn sau khủng hoảng kinh tế
thế giới năm 2008
Copyright: Tài liệu đại học ©