Phương pháp tuyển chọn và huấn luyện nhảy xa cho học sinh THCS

Nguyễn Văn Dần – Trường THCS Ân Tường Tây – Hoài Ân – Bình Định
1
PHƯƠNG PHÁP TUYỂN CHỌN VÀ HUẤN LUYỆN NHẢY XA
CHO HỌC SINH THCS
A- PHẦN MỞ ĐẦU:
I- Lý do ch
ọn đề tài:
- Đất nước ta từ khi bước vào con đường hội nhập với thế giới, Đảng và Nhà nước ta
luôn coi trọng vị trí và tác dụng của giáo dục thể chất và TDTT (thể dục thể thao) học đường
như là một trong những mục ti
êu giáo dục toàn diện cho người học sinh trong nhà trưòng.
nh
ằm góp phần đào tạo thế hệ trẻ phát triển toàn diện, hoàn thiện nhân cách, trí tuệ và thể chất
để phục vụ cho sự nghiệp CNH
-HĐH đất nước; giữ vững và tăng cường an ninh quốc phòng.
1- Cơ sở lý luận:
Môn Điền kinh trong nhà trường chiếm một vị trí rất quan trọng chính vì thế mà trong
nh
ững năm gần đây Bộ Giáo Dục - Đào Tạo, Sở giáo dục Bình Định, cùng với đội ngũ chuyên
viên c
ủa sở giáo dục Bình Định không ngừng nghiên cứu cải tiến nội dung đổi mới chương
trình, phương pháp giảng dạy trong trường học, ở các cấp học.
Nội dung nhảy xa là một trong những nội dung chính của thể thao trong nhà trường, và
còn là n
ội dung thi chính thức trong các kỳ HKPĐ (hội khỏe Phù Đổng) và các cuộc thi đấu
lớn. Thành tích đạt được trong nhảy xa phụ thuộc rất nhiều vào các yếu tố thể lực như: Sức bật.
Tốc độ cự ly ngắn …
“Sức bật là khả năng của cơ thể làm xuất hiện một lực nhất định do sự gắng sức của cơ”.
Theo Nguyễn Toán “Tố chất sức bật có thể phân thành sức bật tuyệt đối và sức bật tương đối,

ăn cứ vào những đặc điểm sau:
Phương pháp tuyển chọn và huấn luyện nhảy xa cho học sinh THCS

Nguyễn Văn Dần – Trường THCS Ân Tường Tây – Hoài Ân – Bình Định
2
- Thể hình, thể lực: Phải cân đối khỏe mạnh, có chiều cao, sải chân dài, không mắc các
bệnh tim mạch …
- Sự phát triển cơ bắp: Cơ bắp chưa phát triển hoàn toàn, đặc biệt cơ đùi, cơ bắp chân
tròn đều đang trên đà phát triển .
- Gang bàn chân: Phải săn, có độ lõm nhất định.
+ Cụ thể như sau: Nếu so sánh 2 em
a- Hoàng Tự Nguyện ( Lớp 8A
2
năm học 2007-2008)
- Thành tích : 5,25m
- Th
ể hình : 1,55m
- B
ắp cơ: Đã phát triển
- Gang bàn chân: Có độ lõm nhỏ
- Chạy tốc độ 30m: 4”20
b- Nguyễn Văn Hiện ( Lớp 8A
3
năm học 2007-2008)
- Thành tích: 5,21m:
- Th
ể hình : 1,57m
- B
ắp cơ: Đang phát triển
- Gan bàn chân: Có độ lõm lớn

3
3- Đối tượng nghiên cứu: Học sinh của trường THCS Ân Tường Tây (và ứng dụng cho
các em trong đội tuyển điền kinh của ph
òng giáo dục).
4- Phạm vi nghiên cứu: Chỉ đi sâu vào phương pháp huấn luyện nhảy xa cho nhóm
thực nghiệm.
5- Nhiệm vụ nghiên cứu:
- Nghiên cứu xây dựng hệ thống các bài tập nhằm nâng cao thành tích nhảy xa cho học sinh
của trường cũng như các em trong đội tuyển điền kinh của huyện.
-
Đánh giá hiệu quả của bài tập được lựa chọn áp dụng trong giảng dạy cho học sinh.
III- Phương pháp nghiên cứu:
Để giải quyết các nhiệm vụ của đề tài này, tôi đã dùng các phương pháp sau:
+ Phương pháp quan sát, kiểm tra sư phạm qua các b
ài test.
+ Phương pháp thực nghiệm sư phạm.
+ Phương pháp luyện tập tăng tiến.
+ Tổ chức kiểm tra và thi đấu.
IV- Thành phần dinh dưỡng trong tập luyện:
+ Phối hợp cùng giáo viên trong tổ Hóa- Sinh – Công nghệ cung cấp một số kiến thức
về nhu cầu dinh dưỡng của cơ thể để xác định nguyên tắc lập khẩu phần ăn cho bản thân của
các em.
Đồng thời phối hợp cùng phụ huynh học sinh tạo mọi điều kiện thuận lợi trong chế độ
ăn uống v
à tập luyện, nghỉ ngơi cho phù hợp.
B- PHẦN CƠ BẢN:
I- Gi
ải pháp cụ thể:
Sau khi xác định được các nhiệm vụ nghiên cứu cũng như được sự cho phép BGH nhà
trường về việc bồi dưỡng học sinh có năng khiếu TDTT để dự thi cấp huyện và cấp tỉnh, căn

7 Chạy đạp sau 30 m ( s) 7”64 6”51 6”60 6”27
8 Nhảy dây (trong 30 giây) 39 vòng 45 vòng 42 vòng 50 vòng
9 Giậm nhảy bằng 1 chân co
chân qua xà
0,90m 1,00m 1,00m 1,15m
10 Bật bục cao 0,4m 30 lần 21” 19” 20” 18”
Qua kết quả các test trên tôi tiến hành lấy số liệu lần 1 của hai nhóm đối chứng và thực
nghiệm được thể hiện rõ nét ở sơ đồ sau :
-Biểu đồ 1: Trình độ sức Bật của 2 nhóm thực nghiệm và nhóm đối chứng ( HS nam)
( Chỉ số TB cộng )

4,6m 4,4m
2,06m

1.99m
0,3m 0,26m
Bật xa Bật cao Nhảy xa Bật xa Bật cao Nhảy xa
Nhóm thực nghiệm Nhóm đối chứng
-Biểu đồ 2: Trình độ sức Bật của 2 nhóm thực nghiệm và nhóm đối chứng ( HS nữ)
( Chỉ số TB cộng )
Phương pháp tuyển chọn và huấn luyện nhảy xa cho học sinh THCS

Nguyễn Văn Dần – Trường THCS Ân Tường Tây – Hoài Ân – Bình Định
5

ạy đạp sau 30m/ 3l.
4- Lò cò 30 s .
5- B
ật lò cò tại chỗ đổi chân, mỗi chân 10 giây.
6- Bật cao tại chỗ 15 lần.
7- Bật bục cao 25 lần.
8- Gập bụng đầu cố định.
9- Nhảy dây nhanh 30s.
10- Bật cóc 30m.
11- Bật hố cát hai gối thu chân chạm ngực. (kinh nghiệm của cá nhân)
12- Ch
ạy lên cầu thang.
13- Bật 3 bước đổi chân. ( kinh nghiệm của cá nhân )
14- Bật cao tại chỗ 7 lần chạy 30m tốc độ cao
15- Gánh tạ 20kg đứng lên ngồi xuống bằng 2 chân 7 lần sau đó chạy 15m.
Phương pháp tuyển chọn và huấn luyện nhảy xa cho học sinh THCS

Nguyễn Văn Dần – Trường THCS Ân Tường Tây – Hoài Ân – Bình Định
6
TT
Test
Thành tích ban đầu
Nhóm thực nghiệm Nhóm đối chứng G. chú
Nữ Nam Nữ Nam
1 Bật xa tại chỗ ( m) 2m 2,21m 1,85m 2,05m
2 Bật cao tại chỗ (cm) 0,28m 0,34m 0,25m 0,30m
3 Bật xa 3 bước đổi chân (m) 7,55 m 7,86 m 7,30 m 7,90 m
4 Bật cóc 20m ( s) 12”54 10”19 11”40 9”70
5 Bật cóc 30m ( s) 18”45 16”98 17”54 16”23
6 Lòcò 40m (s) 9”42 9”20 9”11 8”02

ành cùng một lúc giữa 2 nhóm.
-Giáo án giảng dạy là 32 tiết trong đó 2 tiết cuối dùng để kiểm tra đánh giá kết quả thực
nghiệm và đối chứng thông qua các test đã được kiểm tra trước thực nghiệm .( Giáo án này
không thu
ộc phân phối chương trình)
-Bu
ổi tập thứ nhất trong tuần thực hiện các bài tập từ nhẹ đến nặng .
-Bu
ổi tập thứ 2 trong tuần thực hiện các bài tập về sức mạnh bật và thể lực, các bài tập thuộc
nhóm phát triển sức bật được bố trí ở phần đầu sau phần khởi động. Sau đó đến sức bật tối đa .
-Lượng vận động bậc thang theo chu kỳ tháng . Có nghĩa là lượng vận động ổn định trong 4
tuần đầu sau đó tăng và ổn định trong 4 tuần tiếp theo cho đến giai đoạn kiểm tra. Sau khi kết
thúc bài tập kết hợp các trò chơi mang tính tập thể để các em thích thú với các buổi tập tiếp
theo
Phương pháp tuyển chọn và huấn luyện nhảy xa cho học sinh THCS

Nguyễn Văn Dần – Trường THCS Ân Tường Tây – Hoài Ân – Bình Định
7
-Qua thực thực tiễn các bài tập được lựa chọn và ứng dụng trong quá trình giảng dạy tôi tiến
hành kiểm tra số liệu lần hai giữa hai nhóm (A ) thực nghiệm va nhóm (B) đối tôi đã thu được
số liệu sau:
Biểu đồ 3 : Trình độ sức Bật của 2 nhóm sau thực nghiệm qua quá trình tập luyện
( HS nam)
( Ch
ỉ số TB cộng )
5,45m 4,95 m
2,21m


Nguyễn Văn Dần – Trường THCS Ân Tường Tây – Hoài Ân – Bình Định
8
c- Kết quả giai đoạn 2: Về nhịp tăng trưởng:
- Xét v
ề nhịp tăng trưởng của thành tích được biểu diễn ở biểu đồ 3-4 cho thấy sự khác biệt
rất rõ rệt giữa hai nhóm . Cả 2 nhóm thực nghiệm và đối chứng đều tăng trưởng thành tích sau
16 tu
ần tập luyện với giáo án chuyên biệt. Tôi thấy sự tăng trưởng thành tích ở nhóm thực
nghiệm cao hơn so với nhóm đối chứng ở cả 3 chỉ tiêu quan sát cũng như ở mức tăng trưởng .
- Tất cả những phân tích trên chứng tỏ rằng việc áp dụng hệ thống các bài tập phát triển sức
bật của cơ thể vào tập luyện ở đối tượng nghiên cứu nhằm mục đích nâng cao thành tích và tạo
nhóm vệ tinh cho chuyên môn đã được kết quả tương đối.
3- Giai đoạn hoàn thiện sẵn sàng thi đấu:
+ Nhiệm vụ của giai đoạn này là hoàn thiện về thể lực cũng như kỹ thuật trong nhảy xa
để chuẩn bị cho vận động viên thi đấu. V
ì vậy giáo viên cần có bài tập phù hợp giữa khối lượng
và cường độ của lượng vận động một cách khoa học nhất.
+ Vì thế khối lượng chủ yếu của bài tập trong giai đoạn này nhằm mục đích nâng cao
mức độ chạy cực đại của chạy đà và cho giai đoạn đặt chân giậm nhảy vào ván giậm.
+ Nội dung bài tập:
- Chạy chậm sau đó chạy tăng tốc 20m
- Chạy chậm sau đó chạy tăng tốc 30m
- Đà 7-9 bước giậm nhảy vào hố cát.
- Hoàn thiện kỹ thuật chạy đà – giậm nhảy.

Nh
ững hình ảnh trong quá trình tập luyện và thành tích đạt được
Phương pháp tuyển chọn và huấn luyện nhảy xa cho học sinh THCS


ọc Hải 5,48m giải kk HKPĐ cấp huyện năm 2009-2010.
+ Tr
ần Thu Thảo 4,0 m giải 1 thi điền kinh cấp huyện năm 2010 – 2011 ( Cuối măm
lớp 8 thành tích đạt 4,35m )
+ Nguyễn Thị Mỹ Nguyên 4,45m ( Lớp 8 năm học 2010-2011)
+ Nguy
ễn Phước Thịnh 5,53m ( Lớp 8 năm học 2010-2011).
* VĐV đạt giải cấp tỉnh qua các kỳ HKPĐ.
+ Phan Thị Mỹ Nhung 4,86m HCB HKPĐ cấp tỉnh năm 2008.
+ Đinh Văn Sum 5,93m HCV HKPĐ cấp tỉnh năm 2008.
+ Nguyễn Thị Quyên 4,54m HCB HKPĐ cấp tỉnh năm 2006.
+ Với nội dung nhảy xa mà các em đạt được đã góp một phần vào thành tích chung của đoàn
th
ể thao phòng giáo dục và đào tạo Hoài Ân qua các kỳ hội khỏe Phù Đổng là đơn vị đạt loại
khuyến khích và khá.
2- Ích lợi về mặt giáo dục:
* Với việc đầu tư cho bộ môn giáo dục thể chất trong nhà trường nhất là bộ môn điền
kinh tôi đã đem lại nhiều lợi ích cho học sinh như sau:
Phương pháp tuyển chọn và huấn luyện nhảy xa cho học sinh THCS

Nguyễn Văn Dần – Trường THCS Ân Tường Tây – Hoài Ân – Bình Định
10
+ Lợi ích về mặt kinh tế: Giúp cho bản thân các em và gia đình không tiêu tốn nhiều tiền
của vào việc chăm sóc sức khỏe cũng như các bệnh thường gặp ở học sinh như suy dinh dưỡng,
cong vẹo cột sống, làm cho tim khỏe hơn, sự vận chuyển máu của hệ mạch được lưu thông,
lượng trao đổi khí ở phổi tốt hơn từ đó góp phần ho
àn thiện hình thể cho học sinh.
+ Góp phần rèn luyện cho thế hệ trẻ lối sống lành mạnh, tác phong nhanh nhẹn, khoẻ
mạnh, ý thức kỷ luật, tinh thần tập thể, đó là những yếu tố góp phần hình thành nhân cách học
sinh.

Nhưng trong quá trình
v
ận dụng tôi nhận thấy vẫn còn nhiều thiếu sót, rất mong nhận được sự đóng góp của anh chị
em chuyên viên và các bạn đồng nghiệp để đề tài này được hoàn thiện hơn.
Ân Tường Tây, ngày 18 tháng 2 năm 2011
Người thực hiện
Nguyễn Văn Dần
Đơn vị: Trường THCS Ân Tường Tây - Hoài Ân - Bình Định
Phương pháp tuyển chọn và huấn luyện nhảy xa cho học sinh THCS

Nguyễn Văn Dần – Trường THCS Ân Tường Tây – Hoài Ân – Bình Định
11
TÀI LIỆU THAM KHẢO
1. Dương Nghiệp Chí – Sách giáo khoa Điền kinh – NXB TDTT Hà Nội – năm 2000.
2. Nguyễn Sĩ H, Trịnh Trung Hiếu - Huấn luyện thể thao - NXB Thể dục thể thao TP
H
ồ Chí Minh - 1994.
3. Bùi Th
ế Hiển – Bốn nhân tố nâng cao thành tích tập luyện – NXB TDTT Hà Nội –
năm 1979.
4. Quang Hưng - Điền kinh trong trường phổ thông – NXB TDTT Hà Nội – năm 1996.