Giáo án Địa lí 8
Năm học 2013 - 2013
Tuần 29 Ngày soạn : 20-3-2013 Ngày dạy : -3-2013
Tiết 40
Bài 35
THựC HàNH Về KHí HậU - THủY VĂN VIệT NAM
I. Mục tiêu
1. Kiến thức
- Củng cố các kiến thức về khí hậu - thủy văn Việt Nam thông qua hai lu vực
sông : Lu vực sông Hồng (Bắc Bộ), lu vực sông Gianh (Trung Bộ).
- Nhận rõ mối quan hệ của các hợp phần trong cảnh quan tự nhiên. Cụ thể là mối
quan hệ nhân quả giữa mùa ma và mùa lũ trên các lu vực sông.
2. Kĩ năng
- Vẽ biểu đồ phân bố lu lợng nớc và ma trong năm ở một địa điểm (trạm thủy
văn) cụ thể.
- Phân tích và xử lí số liệu về khí hậu - thủy văn.
- Phân tích mối quan hệ giữa lợng ma của khí hậu với lợng chảy của sông
3. Thái độ :
- Giáo dục các em hiểu đợc trong quá trình lao động sản xuất và cuộc sống, con
ngời đã biết khắc phục những hạn chế trong tự nhiên, tận dụng những yếu tố tich cực
để phát huy các ngành nghề phục vụ cho nền kinh tế nớc nhà.
- Tập dần cho HS tính cẩn thận trong thao tác vẽ biểu đồ.
II. chuẩn bị của GV và HS
1. Chuẩn bị của GV : Nghiên cứu bài, chuẩn kiến thức, soạn bài.
- Giáo án, SGK, SGV Địa lí 8
- Bản đồ Các hệ thống sông Việt Nam.
- Bảng số liệu 35.1, SGK. Bảng phụ
2. Chuẩn bị của HS : Đọc trớc bài ở nhà.
-Thớc kẻ có chia mm, chì đen, chì hoặc bút màu nớc đỏ, xanh.
III. Tiến trình bài dạy
1. ổn định tổ chức lớp

Năm học 2013 - 2013
HĐ1 : Vẽ biểu đồ thể hiện chế độ ma và chế độ
dòng chảy trên từng lu vực
B ớc 1: Gọi học sinh đọc bảng 35.1 SGK / 124 Bảng
lợng ma (mm) và lu lợng (m
3
/s) theo các tháng trong
năm.
GV: Hớng dẫn cụ thể các bớc vẽ.
+ Vẽ trục tung và trục hoành.
+ Chọn tỉ lệ phù hợp để vẽ biểu đồ cân đối
+ Thống nhất thang chia cho 2 lu vực sông để dễ
dàng so sánh sự biến động khí hậu - thủy văn của các
lu vực.
+ Xác định đờng giá trị trung bình trên các biểu
đồ.
+ Kết hợp vẽ biểu đồ lợng ma: hình cột màu xanh
và biểu đồ lu lợng: đờng biểu diễn màu đỏ trên trục
tung và trục hoành.
+ Chú ý: Đơn vị ma: mmm ; lu lợng nớc: m
3
/s.
Theo số liệu trong bảng 35.1 SGK / 124.
B ớc 2 : Chia 4 nhóm thực hành 10 phút
- Nhóm 1 và nhóm 2: Vẽ biểu đồ thể hiện chế độ ma
và chế độ dòng chảy của sông Hồng.
- Nhóm 3 và nhóm 4: Vẽ biểu đồ thể hiện chế độ ma
và chế độ dòng chảy của sông Gianh.
* Giáo viên quan sát học sinh làm việc, nhắc nhở các
em sử dụng bút chì khi vẽ, hoàn thành bút màu xanh

Năm học 2013 - 2013
Biểu đồ thể hiện chế độ ma và dòng chảy ở lu vực sông Hồng
Lợng ma Lu lợng
Biểu đồ thể hiện chế độ ma và dòng chảy ở lu vực sông Gianh
Sau khi các nhóm đã vẽ hòan thành, GV cho HS
ghép các biểu đồ đã vẽ lên bản đồ các hệ thống
sông Việt Nam cho phù hợp với vị trí.
Bớc 4:
- GV trình bày bản vẽ mẫu : so sánh nhận xét sự
phân hóa không gian của chế độ ma - lũ trên các lu
vực sông ở Việt Nam.
HĐ2 : Xác định mùa ma và mùa lũ theo chỉ tiêu
vợt trung bình
GV hớng dẫn HS dựa vào bảng 35.1 SGK/ 124,
hớng dẫn cách tính cho HS.
Giá trị TB lợng ma tháng =Tổng l ợng m a 12 tháng
12
Giá trị TB lu lợng tháng = Tổng l u l ợng 12 tháng
12
- Qua lợng ma và lu lợng trung bình tháng trong
năm hãy cho biết mùa ma và mùa lũ ở 2 lu vực
sông trên vào những tháng nào ? (Những tháng có
lợng ma và lu lợng dòng chảy bằng hoặc lớn hơn
giá trị trung bình tháng thì xếp vào mùa ma và mùa
lũ)
GV giới thiệu bảng phụ
2. Xác định mùa m a và mùa
lũ theo chỉ tiêu v ợt trung
b ình
- Giá trị TB lợng ma tháng : (S.

/s
600-
Tháng
-1000
-7000
-6000
-5000
-4000
-3000
-2000
-8000
Giáo án Địa lí 8
Năm học 2013 - 2013
Lu
vực
sông
Tháng
Mùa
1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12
Sông
Hồng
Ma

Lũ + + ++ + +
Sông
Gianh
Ma

Lũ + + + +
Ghi Chú: Tháng có ma.

+ Mùa lũ: 9, 10, 11 (lũ lớn
tháng 9)
3. Nhận xét về mối quan hệ
giữa mùa m a và mùa lũ trên
từng l u vực sông
- Mùa ma và lũ có quan hệ chặt
chẽ với nhau.
- Mùa lũ không hoàn toàn trùng
khớp với mùa ma do nhiều
nhân tố tự nhiên tham gia làm
biến đổi dòng chảy : Độ che
phủ rừng, hệ số thấm của đất
đá, hình dạng mạng lới sông và
nhất là ảnh hởng của các hồ
chứa nớc nhân tạo.
VD : ở lu vực còn nhiều rừng,
hệ số thấm của đất đá cao,
nhiều hang động ngầm thì mùa
lũ diễn ra chậm hơn mùa ma.
4. Củng cố - luyện tập
- Nhắc lại một số điều cơ bản vẽ biểu đồ kết hợp hình cột và đờng.
- Gọi một số học sinh nộp sản phẩm biểu đồ đã hoàn thành .
- Chọn ý đúng trong câu sau: Mùa lũ và mùa ma có thể lệch nhau vì các nhân tố
a. Mạng lới sông ngòi, rừng rậm, hồ nớc nhân tạo.
Nguyễn Thu Thủy
Trờng THCS Cộng Lạc
4
Giáo án Địa lí 8
Năm học 2013 - 2013
b. Đất của lu vực có hang động ngầm, đất có hệ thấm cao.