BỘ GIÁO DỤC VÀ ðÀO TẠO
TRƯỜNG ðẠI HỌC NÔNG NGHIỆP HÀ NỘI
oOo
TRỊNH ðÌNH HÀO
QUẢN LÝ VỐN ðẦU TƯ XÂY DỰNG CƠ BẢN
TẠI KHO BẠC NHÀ NƯỚC LƯƠNG TÀI,
TỈNH BẮC NINH
Chuyên ngành: QUẢN TRỊ KINH DOANH
Mã số: 60.34.01.02
Người hướng dẫn khoa học:
PGS.TS. NGÔ THỊ THUẬN HÀ NỘI, NĂM 2013
Trường ðại học Nông nghiệp Hà Nội – Luận văn thạc sỹ khoa học Kinh tế…… ………………………
i
LỜI CAM ðOAN
tất cả bạn bè, ñồng nghiệp.
Xin chân thành cảm ơn!
Hà Nội, ngày 20 tháng 08 năm 2013
Tác giả TRỊNH ðÌNH HÀO
Trường ðại học Nông nghiệp Hà Nội – Luận văn thạc sỹ khoa học Kinh tế…… ………………………
iii
MỤC LỤC
Lời cam ñoan…………………………………………………………………… i
Lời cảm ơn……………………………………………………………………… ii
Mục lục………………………………………………………………………… iii
Danh mục bảng………………………………………………………………… vi
Danh mục ñồ thị…………………………………………………………………vii
Danh mục viết tắt……………………………………………………………….viii
PHẦN I MỞ ðẦU 48
1.1. Tính cấp thiết của ñề tài 1
1.2. Mục tiêu nghiên cứu 2
1.2.1. Mục tiêu chung 2
1.2.2. Mục tiêu cụ thể 2
1.3. ðối tượng và phạm vi nghiên cứu 2
1.3.1. ðối tượng nghiên cứu 2
1.3.2. Phạm vi nghiên cứu 3
1.3.3. Câu hỏi nghiên cứu 3
PHẦN II CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN VỀ QUẢN LÝ VỐN
ðẦU TƯ XÂY DỰNG CƠ BẢN TẠI KHO BẠC NHÀ NƯỚC 4
2.1. Lý luận về quản lý vốn ñầu tư xây dựng cơ bản từ ngân sách nhà
nước 4
PHẦN IV KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ THẢO LUẬN 57
4.1. Thực trạng quản lý vốn ñầu tư xây dựng cơ bản tại Kho bạc Nhà
nước Lương Tài giai ñoạn 2010 - 2012 57
4.1.1. Hệ thống tổ chức quản lý vốn ñầu tư xây dựng cơ bản tại Kho bạc
Nhà nước Lương Tài 57
4.1.2. Thực trạng thực hiện các chức năng quản lý vốn ñầu tư xây dựng
cơ bản tại Kho bạc Nhà nước Lương Tài 64
4.2. Các yếu tố ảnh hưởng ñến quản lý vốn ñầu tư xây dựng cơ bản tại
Kho bạc Nhà nước Lương Tài 78
4.2.1. Hệ thống văn bản pháp lý chưa ñồng bộ và mang tính ổn ñịnh 78
Trường ðại học Nông nghiệp Hà Nội – Luận văn thạc sỹ khoa học Kinh tế…… ………………………
v
4.2.2. Chất lượng cán bộ quản lý, chủ ñầu tư, của các Ban quản lý dự án
còn yếu do không có trình ñộ nghiệp vụ về XDCB mà chủ yếu vẫn
là kiêm nhiệm 79
4.2.3. Sự phối hợp giữa các cơ quan quản lý chưa hiệu quả 79
4.2.4. Công tác thanh tra, kiểm tra, kiểm ñịnh chưa ñược tiến hành
thường xuyên nhằm phát hiện và ngăn chặn tiêu cực, lãng phí, thất
thoát từ khi chúng còn là những biểu hiện tiềm ẩn 80
4.2.5. Nhận thức của các cán bộ chuyên môn còn yếu kém 80
4.3. ðánh giá chung về công tác quản lý vốn ñầu tư xây dựng cơ bản
tại Kho bạc Nhà nước Lương Tài 80
4.3.1. ðánh giá ñiểm mạnh, ñiểm yếu, cơ hội và thách thức trong quản lý
vốn ñầu tư xây dựng cơ bản tại Kho bạc Nhà nước Lương tài 80
4.3.2. Những vấn ñề ñặt ra cần hoàn thiện quản lý vốn ñầu tư xây dựng
cơ bản tại Kho bạc Nhà nước Lương Tài 85
4.4. ðịnh hướng và giải pháp hoàn thiện công tác quản lý vốn ñầu tư
xây dựng cơ bản ở Kho bạc Nhà nước Lương Tài 85
4.4.1. Căn cứ ñề xuất 85
giai ñoạn 2010-2012 74
Bảng 4.6: Kết quả kiểm soát quyết toán vốn ñầu tư XDCB từ NSNN tại
KBNN Lương Tài 77
Bảng 4.7: Phân tích ma trận SWOT 86
Trường ðại học Nông nghiệp Hà Nội – Luận văn thạc sỹ khoa học Kinh tế…… ………………………
vii
DANH MỤC SƠ ðỒ
STT Tên sơ ñồ Trang
Sơ ñồ 3.1. Cơ cấu tổ chức của Kho bạc Nhà nước Lương Tài 50
Sơ ñồ 4.1. Hệ thống tổ chức quản lý vốn ñầu tư xây dựng cơ bản tại Kho bạc
Nhà nước Lương Tài 57
Sơ ñồ 4.2. Quy trình tiếp nhận hồ sơ chi vốn ñầu tư XDCB KBNN Lương Tài 65
Sơ ñồ 4.3. Mô hình tác ñộng qua lại trong quy trình quản lý vốn ñầu tư XDCB 96
Trường ðại học Nông nghiệp Hà Nội – Luận văn thạc sỹ khoa học Kinh tế…… ………………………
1
PHẦN I MỞ ðẦU
1.1. Tính cấp thiết của ñề tài
Vốn ñầu tư xây dựng cơ bản (XDCB) từ ngân sách nhà nước (NSNN) là
một nguồn lực tài chính hết sức quan trọng ñối với sự phát triển kinh tế - xã hội
của cả nước cũng như từng ñịa phương. Nguồn vốn này không những góp phần
quan trọng tạo lập cơ sở vật chất kỹ thuật cho nền kinh tế, mà còn có tính ñịnh
hướng ñầu tư, góp phần quan trọng vào việc thực hiện những vấn ñề xã hội, bảo
vệ môi trường. Với vai trò quan trọng như vậy nên từ lâu, quản lý vốn ñầu tư
XDCB từ NSNN ñã ñược chú trọng ñặc biệt. Nhiều nội dung quản lý nguồn vốn
1.2.1. Mục tiêu chung
Trên cơ sở ñánh giá thực trạng công tác quản lý vốn ñầu tư xây dựng cơ bản tại
Kho bạc Nhà nước Lương Tài mà ñề xuất các giải pháp nhằm hoàn thiện quy trình
quản lý vốn ñầu tư xây dựng cơ bản tại Kho bạc Nhà nước, góp phần nâng cao hiệu
quả sử dụng vốn ñầu tư XDCB trên ñịa bàn huyện Lương Tài, tỉnh Bắc Ninh.
1.2.2. Mục tiêu cụ thể
- Hệ thống hoá lý luận và thực tiễn về quản lý vốn ñầu tư xây dựng cơ bản
tại Kho bạc Nhà nước.
- ðánh giá thực trạng công tác quản lý vốn ñầu tư XDCB tại Kho bạc Nhà
nước Lương Tài những năm qua.
- Phân tích các yếu tố ảnh hưởng ñến quản lý vốn ñầu tư xây dựng cơ bản
tại Kho bạc Nhà nước Lương Tài.
- ðề xuất một số giải pháp hoàn thiện công tác quản lý vốn ñầu tư xây dựng cơ
bản tại Kho bạc Nhà nước Lương Tài trong những năm tiếp theo.
1.3. ðối tượng và phạm vi nghiên cứu
1.3.1. ðối tượng nghiên cứu
ðối tượng nghiên cứu của luận văn là các hoạt ñộng quản lý vốn ñầu tư
XDCB từ nguồn NSNN phân cấp cho KBNN Lương Tài, tỉnh Bắc Ninh, thông
qua các ñối tượng khảo sát sau:
- Các nguồn vốn ñầu tư: Ngân sách Trung ương và Ngân sách ñịa phương.
- Các khoản chi ñầu tư xây dựng cơ bản.
- Các công trình xây dựng cơ bản.
- Các cơ quan tổ chức có liên quan.
Trường ðại học Nông nghiệp Hà Nội – Luận văn thạc sỹ khoa học Kinh tế…… ………………………
3
1.3.2. Phạm vi nghiên cứu
- Về nội dung: Luận văn tập trung nghiên cứu nghiệp vụ kiểm soát thanh
toán vốn ñầu tư XDCB từ NSNN ñối với các dự án trong nước do KBNN Lương
Tài, tỉnh Bắc Ninh trực tiếp thực hiện trên ñịa bàn (bao gồm dự án cấp vốn từ
2.1.1.1. Các khái niệm cơ bản
a. Vốn ñầu tư
Vốn ñầu tư XDCB từ NSNN là một bộ phận quan trọng của vốn ñầu tư
trong nền kinh tế quốc dân, ñồng thời là một nguồn lực tài chính công rất quan
trọng của quốc gia. Theo cách hiểu phổ biến hiện nay thì ñầu tư là hoạt ñộng bỏ
vốn ñể xây dựng công trình, thành lập doanh nghiệp hay hình thành các tài sản tài
chính. Với tư cách phạm trù kinh tế, vốn ñầu tư ñã ñược các nhà kinh tế học ñề cập
dưới nhiều góc ñộ nghiên cứu khác nhau. Dưới góc ñộ tài chính - tiền tệ “Vốn
ñầu tư là tổng số tiền biểu hiện nguồn gốc hình thành của tài sản ñược ñầu tư
trong kinh doanh ñể tạo ra thu nhập và lợi tức” [13,tr.29]. Dưới góc ñộ là nhân
tố ñầu vào“vốn ñầu tư là một trong ba yếu tố ñầu vào phục vụ cho sản xuất (lao
ñộng, ñất ñai, vốn)” [14,tr.300]. Theo Luật ðầu tư (2005) của Việt Nam: "Vốn ñầu
tư là tiền và tài sản hợp pháp khác ñể thực hiện các hoạt ñộng ñầu tư theo hình thức
ñầu tư trực tiếp hoặc ñầu tư gián tiếp" [28,tr.1].
Như vậy, cho ñến nay có nhiều cách ñịnh nghĩa khác nhau, cách hiểu khác
nhau về khái niệm vốn ñầu tư. Quan ñiểm của tác giả cho rằng “vốn ñầu tư là
biểu hiện bằng tiền tất cả những nguồn lực bỏ vào quá trình tái sản xuất xã hội
nhằm hình thành nên tài sản sản xuất trong tương lai”.
b. Vốn ñầu tư xây dựng cơ bản
XDCB là hoạt ñộng xây dựng các công trình kết cấu hạ tầng kinh tế - xã
hội, các công trình quan trọng của một quốc gia như ñường sá, cầu cống, bến
cảng, hầm mỏ, nhà máy ñiện,… các nhà xưởng, máy móc thiết bị của các doanh
nghiệp sản xuất, kinh doanh, các công trình nhà ở của dân cư, các hoạt ñộng
trồng rừng, nuôi trồng thuỷ hải sản…
Trường ðại học Nông nghiệp Hà Nội – Luận văn thạc sỹ khoa học Kinh tế…… ………………………
5
ðầu tư XDCB là hoạt ñộng ñầu tư hướng ñến mục ñích tạo dựng cơ sở vật
chất - kỹ thuật cho các hoạt ñộng sản xuất và kinh doanh, nâng cao năng lực sản
xuất cho từng ngành và toàn bộ nền kinh tế quốc dân, tạo ñiều kiện phát triển sức
2.1.1.2. Phân loại vốn ñầu tư xây dựng cơ bản từ ngân sách nhà nước
ðể quản lý vốn ñầu tư XDCB từ NSNN, cần thiết phải phân loại nguồn vốn
này. Có nhiều cách phân loại phụ thuộc vào yêu cầu, mục tiêu quản lý của từng
loại nguồn vốn khác nhau. Ở trong nghiên cứu này, nếu phân loại theo tính chất
công việc của hoạt ñộng XDCB, vốn ñầu tư XDCB bao gồm: vốn ñược phân
thành chi phí xây lắp (nay gọi là xây dựng), chi phí thiết bị và chi khác. Trong
ñó, chi phí xây dựng và thiết bị chiếm tỷ trọng chủ yếu.
Căn cứ vào nguồn hình thành, tính chất vốn và mục tiêu ñầu tư, người ta
phân chia thành các nhóm chủ yếu sau:
Một là, nhóm vốn ñầu tư XDCB tập trung của NSNN. Nhóm này lại bao gồm:
vốn XDCB tập trung, vốn sự nghiệp có tích chất ñầu tư xây dựng, vốn ñầu tư cho
các chương trình mục tiêu, vốn ngân sách xã dành cho ñầu tư XDCB.
- Vốn XDCB tập trung: là loại vốn lớn nhất về cả quy mô và tỷ trọng. Việc
thiết lập cơ chế chính sách quản lý vốn ñầu tư XDCB chủ yếu hình thành từ loại
vốn này và sử dụng một cách rộng rãi cho nhiều loại vốn khác.
- Vốn sự nghiệp có tích chất ñầu tư xây dựng: Hàng năm ngân sách có bố trí
vốn ñể phát triển một số sự nghiệp như giao thông, ñịa chất, ñường sắt, nhưng
việc sử dụng vốn này lại bố trí cho một số công trình xây dựng hoặc sửa chữa
công trình nên ñược áp dụng cơ chế quản lý như vốn ñầu tư XDCB.
- Vốn cho các chương trình mục tiêu: Hiện có 10 chương trình mục tiêu
quốc gia và hàng chục chương trình mục tiêu khác.
- Vốn ngân sách xã dành cho ñầu tư XDCB: loại vốn này thuộc ngân sách cấp
xã với quy mô không lớn, ñầu tư chủ yếu cho các công trình ở xã. Tuy nhiên, việc
quản lý nguồn vốn này cũng áp dụng cơ chế quản lý vốn như ñối với các loại vốn
XDCB tập trung khác, tuy nhiên có một số chi tiết linh hoạt và ñơn giản hơn.
Hai là, nhóm vốn ñầu tư XDCB từ NSNN dành cho chương trình mục tiêu
ñặc biệt như: Chương trình ñầu tư cho xã nghèo ñặc biệt khó khăn (Chương trình
135); Chương trình 134 ñầu tư cho ñồng bào dân tộc thiểu số; Chương trình 5
triệu ha rừng (Chương trình 661)
Trường ðại học Nông nghiệp Hà Nội – Luận văn thạc sỹ khoa học Kinh tế…… ………………………
Thứ hai, vốn ñầu tư XDCB từ NSNN ñược sử dụng chủ yếu ñể ñầu tư cho
các công trình, dự án không có khả năng thu hồi vốn và công trình hạ tầng theo
Trường ðại học Nông nghiệp Hà Nội – Luận văn thạc sỹ khoa học Kinh tế…… ………………………
8
ñối tượng sử dụng theo quy ñịnh của Luật NSNN và các luật khác. Do ñó, việc
ñánh giá hiệu quả sử dụng nguồn vốn mang tính toàn diện, trên cơ sở ñánh giá
tác ñộng cả về kinh tế, xã hội và môi trường.
Thứ ba, vốn ñầu tư XDCB từ NSNN gắn với các quy trình ñầu tư và dự án,
chương trình ñầu tư rất chặt chẽ từ khâu chuẩn bị ñầu tư, thực hiện dự án ñến khâu
kết thúc ñầu tư, nghiệm thu dự án và ñưa vào sử dụng. Việc sử dụng nguồn vốn này
gắn với quá trình thực hiện và quản lý dự án ñầu tư với các khâu liên hoàn với nhau
từ khâu quy hoạch, khảo sát thiết kế, chuẩn bị ñầu tư, thực hiện dự án, kết thúc dự
án. Các dự án này có thể ñược hình thành dưới nhiều hình thức như:
- Các dự án về ñiều tra, khảo sát ñể lập quy hoạch như các dự án quy hoạch
tổng thể phát triển kinh tế xã hội vùng, lãnh thổ, ngành, quy hoạch xây dựng ñô
thị và nông thôn, quy hoạch ngành ñược Chính phủ cho phép.
- Dự án ñầu tư xây dựng các công trình kết cấu hạ tầng kinh tế - xã hội như
ñường giao thông, mạng lưới ñiện, hệ thống cấp nước v.v
- Dự án cho vay của Chính phủ ñể ñầu tư phát triển một số ngành nghề, lĩnh
vực hay sản phẩm.
- Dự án hỗ trợ các doanh nghiệp ñầu tư vào các lĩnh vực cần có sự tham gia
của Nhà nước theo quy ñịnh của pháp luật.
Thứ tư, vốn ñầu tư XDCB từ NSNN rất ña dạng. Căn cứ tính chất, nội dung,
ñặc ñiểm của từng giai ñoạn trong quá trình ñầu tư XDCB mà người ta phân
thành các loại vốn như: vốn ñể thực hiện các dự án quy hoạch, vốn ñể chuẩn bị
ñầu tư, vốn thực hiện ñầu tư. Vốn ñầu tư XDCB từ NSNN có thể ñược sử dụng
cho ñầu tư xây mới hoặc sửa chữa lớn; xây dựng kết cấu hạ tầng hoặc mua sắm
thiết bị.
Thứ năm, nguồn hình thành vốn ñầu tư XDCB từ NSNN bao gồm cả nguồn
theo hướng công nghiệp hoá, hiện ñại hoá ñến năm 2020, ðảng và Nhà nước chủ
trương tập trung vốn ñầu tư vào những ngành, lĩnh vực trọng ñiểm, mũi nhọn
như công nghiệp dầu khí, hàng không, hàng hải, ñặc biệt là giao thông vận tải
ñường bộ, ñường sắt cao tốc, ñầu tư vào một số ngành công nghệ cao Thông
qua việc phát triển kết cấu hạ tầng ñể tạo lập môi trường
Ba là, vốn ñầu tư XDCB từ NSNN có vai trò ñịnh hướng hoạt ñộng ñầu tư
trong nền kinh tế. Việc Nhà nước bỏ vốn ñầu tư vào kết cấu hạ tầng và các
ngành, lĩnh vực có tính chiến lược không những có vai trò dẫn dắt hoạt ñộng ñầu
Trường ðại học Nông nghiệp Hà Nội – Luận văn thạc sỹ khoa học Kinh tế…… ………………………
10
tư trong nền kinh tế mà còn góp phần ñịnh hướng hoạt ñộng của nền kinh tế.
Thông qua ñầu tư XDCB vào các ngành, lĩnh vực khu vực quan trọng, vốn ñầu tư
từ NSNN có tác dụng kích thích các chủ thể kinh tế, các lực lượng trong xã hội
ñầu tư phát triển sản xuất - kinh doanh, tham gia liên kết và hợp tác trong xây
dựng hạ tầng và phát triển kinh tế - xã hội. Trên thực tế, gắn với việc phát triển
hệ thống ñiện, ñường giao thông là sự phát triển mạnh mẽ các khu công nghiệp,
thương mại, các cơ sở kinh doanh và khu dân cư.
Bốn là, vốn ñầu tư XDCB từ NSNN có vai trò quan trọng trong việc giải
quyết các vấn ñề xã hội như xoá ñói, giảm nghèo, phát triển vùng sâu, vùng xa.
Thông qua việc ñầu tư phát triển kết cấu hạ tầng, các cơ sở sản xuất - kinh doanh
và các công trình văn hoá, xã hội góp phần quan trọng vào việc giải quyết việc
làm, tăng thu nhập, cải thiện và nâng cao ñời sống vật chất và tinh thần của nhân
dân ở nông thôn, vùng sâu, vùng xa.
2.1.2. Quản lý vốn ñầu tư xây dựng cơ bản từ ngân sách nhà nước tại Kho bạc
Nhà nước
2.1.2.1. Khái niệm về quản lý vốn ñầu tư xây dựng cơ bản tại Kho bạc Nhà nước
ðầu tư XDCB là một dạng ñầu tư công, do ñó phải chịu sự quản lý của
nhiều cơ quan khác nhau nhằm ñảm bảo quá trình ñầu tư ñược thực hiện theo chế
ñộ, chính sách của Nhà nước, hướng ñến các mục tiêu Nhà nước mong muốn,
nhân, bộ phận kiểm soát thanh toán có thể bố trí linh hoạt trong bộ máy quản lý
của chủ sở hữu. Riêng ñối với kiểm soát thanh toán vốn ñầu tư XDCB, ñể ñảm bảo
vốn ñầu tư ñược quản lý tách biệt với người ra quyết ñịnh ñầu tư, người cấp vốn và
người sử dụng vốn, KBNN ñược giao trách nhiệm thực hiện nhiệm vụ này. Do
vậy, quản lý vốn ñầu tư XDCB chỉ là một trong nhiều chức năng của KBNN. ðể
thực hiện nhiệm vụ này, KBNN phải có bộ phận phụ trách và phải ñược bố trí
những cán bộ có trình ñộ chuyên môn cao, nhất là có sự am hiểu nhất ñịnh về dự
án ñầu tư, về chế ñộ, chính sách của Nhà nước trong lĩnh vực tài chính công, về
nghiệp vụ kiểm tra, giám sát tài chính
2.1.2.2. Ý nghĩa việc quản lý vốn ñầu tư xây dựng cơ bản
Trong hệ thống các cơ quan quản lý vốn ñầu tư XDCB, KBNN có ý nghĩa
vô cùng quan trọng thể hiện qua các nội dung sau:
Quản lý vốn ñầu tư XDCB của KBNN góp phần ñảm bảo sử dụng vốn từ
NSNN ñúng chế ñộ, ñúng mục ñích, tiết kiệm.
Trường ðại học Nông nghiệp Hà Nội – Luận văn thạc sỹ khoa học Kinh tế…… ………………………
12
Hiện nay, ñầu tư XDCB luôn ñược coi là lĩnh vực phức tạp, chịu ảnh hưởng
của nhiều yếu tố tự nhiên, kinh tế, chính trị, xã hội, trong khi cơ chế chính sách
quản lý ñầu tư thường xuyên thay ñổi, trình ñộ năng lực của các chủ ñầu tư, ban
quản lý dự án (gọi chung là chủ ñầu tư) còn nhiều hạn chế và chưa ñồng ñều nên
cần phải có cơ quan ñứng ra làm nhiệm vụ giám sát chung toàn bộ quá trình sử
dụng vốn ñầu tư. Hơn nữa, sản phẩm XDCB thường là ñơn chiếc, quy mô lớn, thời
gian sản xuất dài, nhiều tổ chức, nhiều người tham gia vào quá trình tạo ra sản
phẩm. Nếu quá trình chi tiêu cho xây dựng không ñược quản lý, kiểm soát chặt chẽ
dễ gây ra lãng phí, thất thoát tiền vốn của Nhà nước mà không tìm ra người chịu
trách nhiệm. Quản lý vốn ñầu tư XDCB thuộc nguồn vốn NSNN tại KBNN sẽ góp
phần giám sát các chủ thể sử dụng vốn, buộc họ phải chi tiêu theo ñúng mục ñích,
ñúng chế ñộ ñã ñược phê duyệt, qua ñó hạn chế tình trạng lãng phí, thất thoát tiền
bạc của Nhà nước.
thành các quy trình cụ thể cho các hoạt ñộng diễn ra tại KBNN, ñảm bảo môi
trường pháp lý thống nhất, ñồng bộ trong thực hiện các quy ñịnh pháp luật về
quản lý, kiểm soát thanh toán vốn ñầu tư từ NSNN.
KBNN hướng dẫn chủ ñầu tư mở tài khoản ñể tạm ứng và thanh toán vốn;
kiểm soát thanh toán vốn kịp thời, ñầy ñủ cho dự án khi ñã có ñủ ñiều kiện và
ñúng thời gian quy ñịnh.
Với vai trò này, KBNN trở thành thủ quỹ của các dự án ñầu tư XDCB từ
NSNN, giúp các chủ dự án thực hiện nhiệm vụ của mình một cách thuận lợi, với
chi phí thấp hơn chủ ñầu tư tự quản lý. Hơn nữa, KBNN còn cung cấp dịch vụ
kiểm soát công cho các chủ dự án, giúp các chủ dự án quản lý tài chính của họ
hiệu quả hơn.
Thông qua việc quản lý vốn ñầu tư XDCB từ nguồn NSNN, KBNN hỗ trợ
các cơ quan nhà nước tuân thủ pháp luật.
Trong quá trình kiểm soát thanh toán vốn ñầu tư nếu KBNN phát hiện quyết
ñịnh của các cấp có thẩm quyền trái với quy ñịnh hiện hành, KBNN sẽ có văn
bản gửi cấp có thẩm quyền ñề nghị xem xét lại và nêu rõ ý kiến ñề xuất. Nếu quá
thời hạn ñề nghị mà KBNN không nhận ñược trả lời thì ñược quyền giải quyết
theo ñề xuất của mình. Nếu ñược trả lời mà xét thấy không thoả ñáng thì một mặt
KBNN vẫn phải giải quyết theo ý kiến của cấp có thẩm quyền, mặt khác báo cáo
lên cơ quan có thẩm quyền cao hơn và báo cáo cơ quan tài chính ñể xem xét, xử
Trường ðại học Nông nghiệp Hà Nội – Luận văn thạc sỹ khoa học Kinh tế…… ………………………
14
lý. Thông qua các nghiệp vụ như vậy, KBNN ñã hỗ trợ các cơ quan quản lý nhà
nước tuân thủ pháp luật và phần nào góp phần hoàn chỉnh luật pháp quản lý tài
chính công.
Thông qua quản lý vốn ñầu tư XDCB, KBNN cung cấp thông tin cho các cơ
quan quản lý nhà nước.
Thông tin có vai trò quan trọng ñể các cơ quan quản lý có thể ra các quyết
ñịnh ñúng. Với tư cách cơ quan nắm giữ thông tin tổng hợp và phân tích về vốn
xây dựng dự án và phê duyệt các dự án ñầu tư XDCB. Trên cơ sở kế hoạch phát
triển kinh tế - xã hội của quốc gia, vùng lãnh thổ, ngành và nhu cầu thực tiễn ñể
xây dựng và lựa chọn dự án ñầu tư XDCB. Các dự án ñầu tư ñể ñược duyệt cấp
vốn cần phải có ñủ các ñiều kiện theo luật ñịnh. Cụ thể là:
- ðối với các dự án về xây dựng quy hoạch: phải có ñề cương hoặc nhiệm
vụ dự án quy hoạch hoặc dự toán công tác quy hoạch ñược phê duyệt.
- ðối với các dự án chuẩn bị ñầu tư: phải phù hợp với những quy hoạch
ngành và lãnh thổ ñược duyệt, có dự toán chi phí công tác chuẩn bị.
- ðối với các dự án thực hiện ñầu tư: phải có quyết ñịnh ñầu tư từ thời ñiểm
31/10 trước năm kế hoạch, có thiết kế, có dự toán và tổng mức vốn ñược duyệt
theo quy ñịnh.
Trường hợp dự án chỉ bố trí kế hoạch ñể làm công tác chuẩn bị thực hiện dự
án thì phải có quyết ñịnh ñầu tư và dự toán chi phí công tác chuẩn bị thực hiện dự
án ñược duyệt. Sau khi ñược cấp có thẩm quyền phê duyệt, dự án ñược ñưa vào
quy hoạch và kế hoạch ñầu tư và ñược ñược bố trí vốn trong kế hoạch ñầu tư hàng
năm. Việc bố trí kế hoạch vốn ñầu tư do chính quyền các cấp thực hiện với sự giúp
việc của cơ quan kế hoạch (ở cấp tỉnh là Sở kế hoạch và ðầu tư) thực hiện. Theo
quy ñịnh hiện hành, thời gian và vốn ñể bố trí kế hoạch thực hiện các dự án nhóm
B không quá 4 năm, nhóm C không quá 2 năm. Cụ thể các bước như sau:
Một là, lập kế hoạch vốn ñầu tư XDCB từ NSNN. ðể phân bổ ñược vốn ñầu
tư hàng năm, sau khi lựa chọn ñược danh sách dự án, người ta phải qua bước lập
kế hoạch vốn ñầu tư hàng năm. Bước này gồm một số việc sau:
- Theo quy ñịnh của Luật NSNN về việc lập dự toán hàng năm, căn cứ vào
tiến ñộ và mục tiêu thực hiện dự án, chủ ñầu tư lập kế hoạch vốn ñầu tư của dự
án gửi cơ quan quản lý cấp trên. (ðể tránh tình trạng mất cân ñối giữa vốn ít mà
Trường ðại học Nông nghiệp Hà Nội – Luận văn thạc sỹ khoa học Kinh tế…… ………………………
16
yêu cầu của dự án thì nhiều, trước khi triển khai bước này cấp trên ñã có chỉ ñạo
giao chỉ tiêu tổng hợp hướng dẫn: gồm tổng mức ñầu tư, cơ cấu vốn trong và
chỉ bố trí cho các dự án kết cấu hạ tầng kinh tế – xã hội không có khả năng hoàn
vốn trực tiếp.
- Các công trình dự án phục vụ cho các mục tiêu phát triển kinh tế – xã hội
của ngành ñề ra.
- Các công trình, dự án ñược bố trí vốn phải nằm trong quy hoạch ñã ñược phê
duyệt; có ñủ các thủ tục ñầu tư theo các quy ñịnh về quản lý ñầu tư và xây dựng.
- Bố trí vốn tập trung, bảo ñảm hiệu quả ñầu tư. ưu tiên bố trí cho các dự án
quan trọng Quốc gia và các dự án lớn khác, các công trình dự án hoàn thành
trong kỳ kế hoạch, vốn ñối ứng cho các dự án ODA; ñảm bảo thời gian từ khi
khởi công ñến khi hoàn thành các dự án nhóm B không quá 4 năm, dự án nhóm
C không quá 2 năm; không bố trí vốn cho các dự án khi chưa xác ñịnh ñược rõ
nguồn vốn;
- Phải dành ñủ vốn ñể thanh toán các khoản nợ và ứng trước kế hoạch;
- Bảo ñảm tính công khai, minh bạch, công bằng trong phân bổ vốn ñầu tư
phát triển.
ðối với vốn ñầu tư thuộc ñịa phương quản lý: UBND các cấp lập các
phương án phân bổ vốn ñầu tư trình HðND cùng cấp quyết ñịnh. Phương án này
tuỳ từng ñiều kiện cụ thể thường sắp xếp thứ tự ưu tiên chi tiết rõ hơn như trả nợ,
quyết toán, ñối ứng, trọng ñiểm, chuẩn bị ñầu tư, chuyển tiếp, ñầu tư mới…Việc
phân bổ chi ñầu tư phát triển trong ngân sách ñịa phương ñược xác ñịnh theo
nguyên tắc, tiêu chí sau:
- Thực hiện theo ñúng quy ñịnh của Luật NSNN, cân ñối NSNN các tiêu chí
và ñịnh mức chi ñầu tư phát triển ñược xây dựng cho năm kế hoạch, là cơ sở ñể
xác ñịnh tỷ lệ ñiều tiết và số bổ sung cân ñối của ngân sách Trung ương cho ngân
sách ñịa phương, ñược ổn ñịnh trong 4 năm;
- Bảo ñảm tương quan hợp lý giữa việc phục vụ các mục tiêu phát triển các
trung tâm chính trị - kinh tế của cả nước, các vùng kinh tế trọng ñiểm, với việc
ưu tiên hỗ trợ các vùng miền núi, biên giới, hải ñảo, vùng ñồng bào dân tộc và