BỘ KẾ HOẠCH VÀ ĐẦU TƯ
Chương trình Nâng cao Năng lực Toàn diện Quản lý ODA (CCBP)
Giáo trình Đào tạo Quản lý Dự án ODA
Phần I: Các kỹ năng quản lý dự án ODA
Nhóm: Giám sát, đánh giá trong quản lý ODA
Mođun GS5: Báo cáo giám sát, đánh giá trong
quản lý dự án ODA
Kết thúc mođun GS5 bạn có khả năng:
Tổng kết kết quả thu được từ hoạt động giám sát, đánh giá việc thực
hiện dự án ODA.
Thể hiện và trao đổi các kết quả thu được từ hoạt động giám sát, đánh
giá
các nhóm với nhau.
3. Trình bày những thống nhất và kết luận
4. Tự đánh giá kết quả học tập.
Trang số: 1/18
Mođun GS5: BÁO CÁO GIÁM SÁT, ĐÁNH GIÁ
TRONG
QU
ẢNDỰ ÁN ODA
BỘ KẾ HOẠCH VÀ ĐẦU TƯ
Chương trình Nâng cao Năng lực Toàn diện Quản lý ODA (CCBP)
Giáo trình Đào tạo Quản lý Dự án ODA
Phần I: Các kỹ năng quản lý dự án ODA
Nhóm: Giám sát, đánh giá trong quản lý ODA
Mođun GS5: Báo cáo giám sát, đánh giá trong
quản lý dự án ODA
Những nội dung cơ bản của mođun này
Có 2 nội dung cần được làm rõ trong quá trình học tập:
Trang số:
1. Yêu cầu nội dung và các bước thực hiện một báo cáo 1. Yêu cầu nội dung của một báo cáo giám sát dự án
ODA và các bước thực hiện
) Báo cáo giám sát chỉ được thực hiện sau khi có sự tổng hợp và phân tích
thông tin. Báo cáo ở đây là báo cáo viết, không phải là báo cáo miệng, báo
cáo hình ảnh hay các loại hình báo cáo khác.
• Vì sao phải có báo cáo giám sát dự án ODA
Có hoạt động giám sát thì cần báo cáo giám sát.
Những người thực hiện dự án ODA cần phải có thông tin về việc dự án
đang được triển khai như thế nào và liệu có đạt được mục tiêu dự án
như đã được thiết kế
.
Ban quản lý dự án ODA cần biết liệu dự án có đang được thực hiện
đúng như kế hoạch và phải đạt được mục tiêu như đã thiết kế. Nếu việc
thực hiện không theo như kế hoạch hoặc có vấn đề trong khả năng đạt
mục tiêu đã đặt ra thì cần ra những quyết định điều chỉnh phù hợp.
Các c
ơ quan chủ quản dự án ODA cần rút ra các bài học kinh nghiệm
để điều hành dự án nhằm đạt mục tiêu cũng như kinh nghiệm để thiết
kế và điều hành các dự án khác.
Các kết quả, bài học kinh nghiệm, phản hồi và tiêu chí đánh giá cần phải được
thông tin hai chiều. Các dữ liệu do Ban quản lý dự án đo lường cần được báo
cáo lên các cơ quan chủ quản dự án để phân tích, diễ
n giải và rút ra các bài học
kinh nghiệm. Các chỉ số khác do các cơ quan chủ quản dự án đo lường được
o Các cơ quan tài trợ và các nhà quản lý cần thông tin về tác động;
và
o Các đối tác thực hiện và các cơ quan tham gia chính cần hiểu các vấn
đề để tìm ra các giải pháp.
• Các bước thực hiện một báo cáo giám sát dự án ODA
)
Bước 1: Tổng hợp kết quả xử lý thông tin.
Sau khi đã được xử lý, thông tin thường được tổng hợp theo ba cách như sau:
Phần I: Các kỹ năng quản lý dự án ODA
Nhóm: Giám sát, đánh giá trong quản lý ODA
Mođun GS5: Báo cáo giám sát, đánh giá trong
quản lý dự án ODA hạn, thông tin về các hoạt động dự án đang được triển khai, thông tin
về các thiết bị được mua sắm, thông tin về số lượng đầu ra đã được
thực hiện, về tình hình nhân sự, về hiệu quả các hoạt động
Gom thông tin theo kết quả giám sát. Các hoạt động giám sát
thường được thiết kế trước với những nội dung được đề ra cụ thể (kế
hoạch giám sát), ch
ẳng hạn giám sát các hoạt động có đang được
thực hiện đúng theo kế hoạch hay không hay giám sát số lượng đầu
ra có đảm bảo theo kế hoạch hay chất lượng của hoạt động mua
sắm vì các nội dung giám sát này đã được đặt ra trong kế hoạch,
chương trình giám sát việc thực hiện dự án, nên quá trình thu thập
thông tin cũng tập trung vào các nội dung này và khi có thông tin
cũng tập hợp, gom lại để làm rõ các nội dung này.
)
Bước 2: Trao đổi các kết quả phát hiện được với các bên liên đới trước
khi viết báo cáo.
Thảo luận về các phát hiện sơ bộ với các đối tác thực hiện và các cơ quan
tham gia chính là hoạt động rất cần thiết để có được những thông tin phản
hồi chính xác, đi đến những kết luận chung và thoả thuận về các bước tiếp
theo. Trong nhiều trường hợp thường có những tranh luậ
n xung quanh kết
quả giám sát. Điều này cũng có ích để khi viết báo cáo sẽ có những phân
Mođun GS5: Báo cáo giám sát, đánh giá trong
quản lý dự án ODA Trang số: 6/18 ) Bước 4: Viết báo cáo
Một báo cáo giám sát cần tập trung vào các nội dung sau đây:
Mục lớn của báo cáo Nội dung cần có
I. Tóm tắt chung 1.Mục đích của giám sát
2.Nội dung giám sát
3. Kết quả giám sát
4. Kết luận
5. Những quyết định thay đổi cần thiết
II. Giới thiệu chung 1. Nội dung chính của dự án
2. Nội dung giám sát
3. Kế hoạch giám sát
4. Những hạn chế của kế hoạch giám sát (nếu
có, chẳng hạn nhân sự, thời gian )
III. Kết quả giám sát 1. Hoạt động thực tiễn của dự án so với kế
hoạch thực hiện đã được phê duyệt
2. Kết quả thực hiện dự án so với thiết kế dự án
(đầu ra của dự án)
3. Khả năng đạt mục tiêu đã đề ra của dự án.
4. Phối hợp giữa các bên liên đới
5. Các vấn đề nảy sinh
IV. Kết luận 1. Hoạt động của dự án
Trang số: 7/18 Truyền thông là một hoạt động đầu tư tốt – một chiến lược truyền thông
tốt có thể tạo ra sự hỗ trợ và quan tâm nhiều hơn đối với hoạt động đầu
tư ODA.
Truyền thông đòi hỏi phải có sự phản hồi – một nhiệm vụ quan trọng của
truyền thông đó là bảo đảm được rằng các phát hiện mới là chính xác. Cần
phải tổ chức hệ thống phản hồi với các cơ quan tham gia có thể kiểm
chứng được các phát hiện mới đó. Điều này tạo cơ hội cho việc phân tích
các ẩn ý và thoả thuận, thống nh
ất các hành đồng trong tương lai.
Truyền thông các phát hiện như thế nào- Ai là đối tượng – điều rất
quan trọng là phải thống nhất được với các cơ quan tham gia về việc ai
là người cần nhận được thông tin loại nào. Một ma trận đối tượng quan
sát như trong ví dụ ở Bảng 1 là một công cụ rất hữu ích để xác định đối
tượng nhận thông tin.
Bảng 1: Ví dụ các đối tượng quan sát thông tin giám sát
Các dạng thông tin giám sát
Hành động tiếp
theo
Các nhóm đối
tượng
Tiến độ hướng
tới mục tiêu
và nêu những vấn đề chính.
Phần nội dung giám sát phụ thuộc vào các vấn
đề cần giám sát mà nội dung và kế hoạch giám
sát đặt ra
BỘ KẾ HOẠCH VÀ ĐẦU TƯ
Chương trình Nâng cao Năng lực Toàn diện Quản lý ODA (CCBP)
Giáo trình Đào tạo Quản lý Dự án ODA
Phần I: Các kỹ năng quản lý dự án ODA
Nhóm: Giám sát, đánh giá trong quản lý ODA
Mođun GS5: Báo cáo giám sát, đánh giá trong
quản lý dự án ODA 2. Yêu cầu của một báo cáo đánh giá dự án ODA và
các bước thực hiện
• Vì sao phải có báo cáo đánh giá dự án ODA
Có hoạt động đánh giá thì cần báo cáo đánh giá.
Báo cáo đánh giá dự án là nền tảng cần thiết để (i) điều chỉnh dự án
nhằm đạt mục tiêu cuối cùng như đã được thiết kế và phê duyệt, (ii) để
thấy được kết quả, hiệu quả, sự phù hợp, tác động cũng như sự bền
vững củ
a chính dự án đó trong tương quan với kinh phí tài trợ, đầu tư.
Mục tiêu quan trọng nhất của đánh giá là để rút ra các bài học kinh
nghiệm. Đó là những kinh nghiệm rõ ràng đã được áp dụng đối với các
BỘ KẾ HOẠCH VÀ ĐẦU TƯ
Chương trình Nâng cao Năng lực Toàn diện Quản lý ODA (CCBP)
Giáo trình Đào tạo Quản lý Dự án ODA
Phần I: Các kỹ năng quản lý dự án ODA
Nhóm: Giám sát, đánh giá trong quản lý ODA
Mođun GS5: Báo cáo giám sát, đánh giá trong
quản lý dự án ODA
Trang số: 9/18
các khuyến nghị có ý nghĩa đối với việc lập kế hoạch, thực hiện
và hoạt động bền vững cũng như duy trì các động đầu tư phát
giải quyết các vấn đề liên quan.Các chủ đề
liên quan
đến công
nghệ
BỘ KẾ HOẠCH VÀ ĐẦU TƯ
Chương trình Nâng cao Năng lực Toàn diện Quản lý ODA (CCBP)
Giáo trình Đào tạo Quản lý Dự án ODA
Phần I: Các kỹ năng quản lý dự án ODA
Nhóm: Giám sát, đánh giá trong quản lý ODA
Mođun GS5: Báo cáo giám sát, đánh giá trong
quản lý dự án ODA • Các bước thực hiện một báo cáo đánh giá dự án ODA
o
Trao đổi các kết quả phát hiện được với các bên
liên đới t
r
ước khi viết báo cáo
p
Cân nhắc các phát hiện, kết quả đánh giá trước
khi viết báo cáo
q
Viết báo cáo
r
Phản hồi và truyền thông
Các thông tin được phân loại theo các vấn đề khác nhau phục
vụ cho đánh giá, chẳng hạn, số lượng đầu ra, số lượng mua
sắm, các hoạt động và kết quả của hoạt động sẽ phục vụ cho
nội dung đánh giá kết quả của dự án, những thông tin từ tác
động của đầu ra, hoạt động dự án sẽ phục vụ cho đánh giá
nội dung tác động của dự án
Phân loại
các vấn đề
mà quá trình
thu thập
thông tin
phát hiện
được
Cũng như báo cáo giám sát, thông tin đánh giá dự án cũng
được gom lại theo các nội dung đặc trưng của đánh giá. Nội
dung của đánh giá dự án ODA, như đã trình bày ở mođun
làm rõ n
ộ
i dun
g
đánh
g
iá.
Gom thông
tin theo kết
quả đánh
giá
BỘ KẾ HOẠCH VÀ ĐẦU TƯ
Chương trình Nâng cao Năng lực Toàn diện Quản lý ODA (CCBP)
Giáo trình Đào tạo Quản lý Dự án ODA
Phần I: Các kỹ năng quản lý dự án ODA
Nhóm: Giám sát, đánh giá trong quản lý ODA
Mođun GS5: Báo cáo giám sát, đánh giá trong
quản lý dự án ODA ) Bước 2: Trao đổi các kết quả phát hiện được với các bên liên đới trước
khi viết báo cáo.
Cũng như báo cáo giám sát, trước khi viết báo cáo đánh giá thì cần có sự
thảo luận về các phát hiện sơ bộ với các đối tác thực hiện và các cơ quan
tham gia chính. Thường thì những kết quả đánh giá là nhạy cảm, nhất là đối
với bên thực hiện dự án, nên tính khách quan của kết quả đánh giá nên được
đề
cao.
được nêu
trong kết luận. Tập trung vào các thông tin quan trọng hoặc đáng phải đề cập
Trang số: 11/18 Các yếu tố và
các chủ đề
chung
xác định các vấn đề và các yếu tố tiềm ẩn chung dựa trên kết quả
của tất cả các tiêu chí đánh giá. Xác định bất cứ yếu tố hoặc chủ đề
nào có thể ảnh hưởng đến các tiêu chí đánh giá. Ví dụ, chính sách
về quyền sở hữu đất thay đổi có thể làm tăng hiệu suất, hiệu quả và
tác động của hoạt động đầu tư phát triển nông thôn. Tương t
ự,
nhiều năm liên tiếp mưa nhiều không bình thường có thể làm giảm
hiệu suất, hiệu quả và tác động của hoạt động đầu tư y tế.Các tiêu chí
đánh giá quan
trọng
Chú ý bất kỳ tiêu chí nào nổi bật bởi những thông tin trong tóm tắt
phân tích. Ví dụ, nếu như tiêu chí bền vững thấp hơn nhiều so với
các tiêu chí khác, thì các bài học kinh nghiệm được rút ra phải liên
quan đến việc lập kế hoạch và quá trình thực hiện. Các bài học kinh
nghiệm này phải bao gồm việc xác định tại sao không khuyến khích
được tính tự chủ trong quá trình thực hiện.
đến. Các kết quả tổng thể và các dữ liệu thô có thể đưa vào phần phụ lục của
báo cáo đánh giá.
) Bước 4: Viết báo cáo
Kết quả được tổng hợp lại theo như nội dung đã được chuẩn bị trong phần
Kế hoạch đánh giá.
Bên cạnh các báo cáo chính thức, kết quả đánh giá được trình bày bằng các
cách khác nhau, bao gồm báo cáo và các ghi chép tóm tắt thực địa, các cuộc
họp tại chỗ với các cơ quan tham gia trước khi rút ra kết luận đánh giá, và
tóm tắt các phát hiện mới được trình bày như là các ấn bản độc l
ập.
Khi viết một báo cáo, sử dụng ngôn ngữ đơn giản sẽ giúp những người
đọc dễ hiểu. Đưa những phát hiện mới và tóm tắt các sự kiện lên trước và
để các câu hỏi đánh giá chi tiết, các chỉ số, dữ liệu thô và các tài liệu
tham khảo khác vào phần phụ lục.
Báo cáo đánh giá phải được xây dựng dần dần từ giai đoạn bắt đầu trong
Bướ
c 1 khi đưa ra tóm lược. Những hành động này sẽ bảo đảm có được
một báo cáo chất lượng và hiệu quả khi kết thúc đánh giá.
o Điều khoản tham chiếu (ToR) ràng buộc và hướng dẫn nhóm đánh
giá để đảm bảo các vấn đề đã lựa chọn được nêu đầy đủ trong báo
cáo.
o Tại thời điểm bắt đầu đánh giá, trưởng nhóm sẽ chuẩn bị một b
ảng
phác thảo các nội dung dựa trên điều khoản tham chiếu và các thảo
luận với những đối tác quan tâm và các cơ quan tham gia.
o Nhóm đánh giá phải được tham gia vào quá trình đánh giá ngay từ
khi bắt đầu đánh giá. Lý tưởng nhất là họ sẽ đưa ra các ý kiến và
Nội dung chính
của báo cáo
Khung đánh giá (mục đích, vai trò chiến lược, giai
đoạn, cán bộ đánh giá)
Tóm tắt đầu tư (giới thiệu diễn giải)
Khung logic đánh giá và tóm lược
Kết quả của tùng tiêu chí đánh giá
• Hiệu suất
• Hiệu quả
• Tác động
• Phù hợp
• Bền vững
Kết luận
• Tóm tắt các phát hiện, bài học kinh nghiệm và
khuyến nghị
• Sử dụng các kết quả cho quản lý
• Biện minh cho kế hoạch đánh giá
• Biện minh cho những thay đổi theo thời gian
của thiết kế thực hiện Phụ lục
Khung logic ban đầu được sử dụng cho việc thực
hiện.
¾ Lý do chính và phương pháp chính được sử dụng để chứng
minh các khuyến nghị?
¾ Các khuyến nghị so sánh như thế nào với các đầu tư, kết quả,
hoặc hoạt động tương tự ở các địa phương khác như thế nào?
¾ Các khuyến nghị đóng góp như thế nào vào việc đạt được đầu ra và
k
ết quả tổng thể dự kiến?
¾ Có sự “vừa vặn” giữa kết quả dự kiến với kết quả thực tế hay
không?
¾ Các khuyến nghị có mối liên hệ như thế nào với mục tiêu quốc
gia và mục tiêu vùng?
¾ Nhà quản lý của cơ quan thực hiện dự định phản ứng với các
khuyến nghị và tuân theo quá trình thực hiện khuyến nghị
như
thế nào?
o Ví dụ khuyến nghị cho công tác vận hành
¾ Những ảnh hưởng tích cực và tiêu cực đối với các nhóm mục
tiêu chính và các cơ quan tham gia là gì?
¾ Có thể làm gì để tăng cường ảnh hưởng tích cực và bù đắp ảnh
hưởng tiêu cực?
¾ Phải có những họat động gì và do ai thực hiện?
¾ Khung thời gian như thế nào?
¾ Ai có thẩm quyền thực hiện ho
ạt động?
¾ Những vấn đề tài chính là gì?
¾ Những vấn đề chính trị là gi?
¾ Các nguồn nhân lực nào là cần thiết?
¾ Có cần các phương pháp đặc biệt như đào tạo hay các dạng hợp
tác mới hay không?
khuyến nghị được chấp nhận sẽ được thực hiện và giám sát như thế
nào.
Ví dụ về nội dung đánh giá của một dự án
(Nội dung báo cáo đánh giá tác động xã hội của dự án Xây dựng nhà
máy Nhiệt đ
iện Mông Dương- Quảng Ninh - Dự án TA4670-VIE
(ADB). Sẽ dùng để thảo luận trên lớp.
)
Bước 5: Phản hồi và truyền thông
Đánh giá có rất nhiều đối tượng quan tâm, bao gồm các nhà tài trợ, các
ban quản lý đầu tư, các tổ chức hợp tác, các đối tác thực hiện và các cơ
quan tham gia chính. Tất cả đều có quyền được biết về tiến độ thực hiện
và tất cả đều có cơ hội phản hồi các phát hiện ban đầu.
Trước tiên, thảo luận về các phát hiện sơ bộ với các đối tác thự
c hiện và các
cơ quan tham gia chính để có được phản hồi về tính chính xác, đi đến các
kết luận chung và đồng ý các bước tiếp theo.
Thứ hai, khi các phát hiện mới đã được thống nhất, trao đổi chúng với
cơ quan tài trợ, các tổ chức hợp tác, các cơ quan Chính phủ và các
BQLDA khác.
Khi trình bày các phản hồi và hoạt động đánh giá, phải tuân theo các
tiêu chí sau:
o Bảo đảm tính rõ ràng của thông điệp gửi t
ới từng đối tượng cụ thể;
Thực hành
Tên:
“Xây dựng nội dung báo cáo giám sát, đánh giá”
Mục tiêu:
Giúp học viên củng cố kiến thức và xây dựng được nội dung
giám sát, đánh giá một dự án cụ thể
Thời gian :
60 phút. Thực hiện sau khi kết thúc mođun GS 5
Mô tả :
• Chia lớp thành 4 nhóm học viên
• Trao đổi lại nội dung mođun GS3 về Xây dựng các chỉ
báo giám sát, đánh giá dự án. (vì muốn xây dựng được
báo cáo phải hiểu được các chỉ báo)
•
Giáo viên trao đổi về nội dung Dự án xây dựng cầu
Phú Mỹ (t.P Hồ Chí Minh) và dự án xây dựng nhà máy
Nhiệt điện Mông Dương (Quảng Ninh)
• Nhóm tiến hành thảo luận về nội dung báo giám sát và
báo cáo đánh giá (nội dung cụ thể)
• Viết kết quả thảo luận vào giấy A0
• Trưởng nhóm trình bày kết quả
• Cả lớp bình luận và hoàn thiện
• Giáo viên cung cấp báo cáo giám sát dự án cầu Phú Mỹ
và dự án xây dựng nhà máy Nhiệt điện Mông dương.
Chuẩn bị:
Giấy A0, giá treo giấy A0, bút viết
Mô tả - Tóm tắt
1
A guide for project
monitoring and
evaluation –
managing for
impact in rural
development.
International Fund for
Agricultural Development.
Rome, Italy (see
www.ifad.org/evaluation/)-
IFAD (2002)
Hướng dẫn cơ bản về phương pháp
thực hiện giám sát, đánh giá - vận
dụng vào giám sát, đánh giá các dự án
phát triển nông thôn.
2
Australia
Monitoring and
Evaluation
Strengthening
Project - Phase II
Vietnam Monitoring and
Evaluation Manual -
Evaluation Module MPI.
(2006)
Tài liệu trình bày bao quát toàn bộ
các vấn đề cơ bản của giám sát, đánh
giá như định nghĩa, phương pháp,
SIDA
5
Monitoring and
evaluation based
on the project
cycle management
method
Foundation for Advanced
Studies on International
Development. Tokyo, Japan
(see www.fasid.or.jp) -
FASID (2000)
Định nghĩa, phương pháp, lợi ích, vận
dụng giám sát và đánh giá chu kỳ dự
án.
6
Monitoring and
Evaluation on a
shoestring – a
manual
Foundation for Advanced
Studies on International
Development. Tokyo, Japan
(see www.fasid.or.jp) -
FASID (2003)
Tài liệu hướng dẫn cô đọng về các
bước và yêu cầu của các bước giám
sát, đánh giá
7
Vietnam Australia
để điền vào!
1. Theo anh/ chị có bao nhiêu bước thực hiện một báo cáo GIÁM SÁT? Anh/ Chị
hãy khoanh tròn vào số phù hợp!
1 5
2 6
3 7
4 8
2. Anh/ Chị cho biết các mục lớn của một báo cáo GIÁM SÁT bao gồm những
mục nào dưới đây. Anh/ Chị hãy khoanh tròn vào số tương ứng!
1. Tóm tắt chung
2. Mục đích của giám sát
3. Giới thiệ
u chung
4. Nội dung giám sát
5. Kế hoạch giám sát
6. Kết quả giám sát
7. Hoạt động thực tiễn
8. Kết luận
9. Khuyến nghị
3. Theo anh/ chị có bao nhiêu bước thực hiện một báo cáo ĐÁNH GIÁ? Anh/ Chị
hãy khoanh tròn vào số phù hợp!
1 5
2 6
3 7
4 8
4. Theo Anh/ chị, phần